Пән: Қазақ тілі

Ұзақ мерзімді жоспардың тарауы:

9- бөлім. Сөз мәдениеті және шешендік өнер.

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні:

СЫНЫП: 10

Қатысқандар :

Қатыспағандар:

Сабақтың тақырыбы:

Сөйлеу мәдениетінің зерттелуі.

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары :

10.3.6.1.Әртүрлі тақырып бойынша көркемдегіш құралдарды ұтымды қолданып, шығармашылық жұмыстар(өлең,хат,әңгіме,шығарма) ұсына білу.

10.4.5.1.Сөйлеу мен мәтін деңгейінде тыныс белгілерін қолдана білу.

Бағалау критерийлері

• Көркемдегіш құралдарды ажырата алады;

• Сұрақтарға жауап береді;

• Тыныс белгілерінің қойылу себебін анықтай алады;.

• Тақырып бойынша өз пікірін білдіреді.

Пәнаралық байланыс:

Әдебиет.

Сабақтың жоспарланған кезеңдері:

Сабақтағы жоспарланған жаттығу түрлері

Сабақ барысы

Сабақтың жоспарлаған кезеңдері

Сабақтағы жоспарланған іс-әрекет

Ресурстар

Сабақтың басы -

3 мин

Кіріспе.

Сәлеметсіздер ме, қымбатты 10-сынып оқушылары!

Қазақ тілі сабағына қош келдіңдер!

Бүгінгі сабағымыздың тақырыбы: Сөйлеу мәдениетінің зерттелуі.

Ой шақыру әдісі:

Сөйлеу мәдениеті дегенді қалай түсінесіңдер?

Сөз мәдениеті деген сөзге қысқаша анықтама бер.

Сөз мәдениеті- әдеби тілдің ауызша түрлеріне тән нормаларын игеру, тілдік амал- тәсілдерді айтылатын ойдың мақсатына сай орнымен қолдана білу, сөйлеуде мәдениеттілік,әдептілік таныту.

Сөз мәдениеті қазіргі әдеби тілдің жұртшылық таныған, үлгі тұтқан нормаларын жеке адамдардың сақтауын талап етеді. Сөйлеуде диалектизмдерді,қарапайым,дөрекі сөздерді,варваризмдерді қолдану,орынсыз көп сөйлеу, бір пікірді қайталай беру,өзіне-өзі сілтеме жасау,асқақтап сөйлеу,дене қимылдарын араластыра беру сөз мәдениетіне жатпайды.Кірме сөздерді орынсызжұмсай беру,сіреспе құрылымдарды қолдану сөз мәдениетіне нұқсан келтіреді. Сөз мәдениеті сөйлеу әдебі деген ұғыммен ұштасып жатыр.

Сөз мәдениеті теориясының дамуында лексикография,әсіресе, нормативті түсіндірме сөздіктер,орфоэпиялық,орфографиялық, синонимдік арнаулы сөздіктер маңызды орын алады.

Қазақ тіліндегі сөз мәдениетінің дамуына ауыз әдебиетінің өкілдері және Абай,М.Әуезов,Ғ.Мүсірепов шығармаларының

ықпалы зор болды.Қазақ тіл білімінде сөз мәдениетінің мәселелерін А.Байтұрсынұлы,М.Балақаев,Р.Сыздықова т.б ғалымдар зерттеді. Кеңестік орыс тіл білімінде сөз мәдениетінің теориялық мәселелерін Л.В. Щерба,

В.В. Виноградов, Г.О. Винокур, Р.И.Аванесов , С.И.Ожегов, Ф.П.Филин т.б зерттеді.

1-тапсырма. Ой тастау, ойланту.

Бүгінгі тақырып «Сөйлеу мәдениеті» туралы білетін ақпараттарыңызға   ассоциация жасайық.

ӨЗ ЖАУАБЫҢДЫ ТЕКСЕР

даналық

тапқырлық

ойшылдық

көрегендік

әдептілік

шешендік

Сабақтың ортасы

14 мин.

2–тапсырма.

Тыныс белгісі дұрыс қойылған сөйлемдер мен бұрыс қойылған сөйлемдерді ажырату.

Ал енді, балалар, тапсырманы орындап болсақ, дұрыс жауабымен тексерейік.

3-тапсырма.

Көркемдегіш құралдарды сәйкестендір.

Ал енді, балалар, тапсырманы орындап болсақ, дұрыс жауабымен тексерейік.

Ерлерді ұмытса да ел, сел ұмытпас, Е рлерді ұмытса да ел,жел ұмытпас.		ассонанс
Жас Ноян жүйрігінің мойнын бұрды, Ж ас Ноян Ер Баянға қарсы жүрді. Жақындап келіп қалып ағасына...		анафора
Адасқан аққу құстай мен бір пақыр . А рқаның аруы боп жүрсем-дағы Алыста туған, өскен жерім жатыр.		эпифора
Жас Ноян қызды көріп от боп кетті, К Жүктеу ЖИ арқылы жасау ЖИ арқылы жасау Бөлісу 1 - айлық Материал тарифі -96% жеңілдік 00 05 00 ҚМЖ Ашық сабақ Тәрбие сағаты Презентация БЖБ, ТЖБ тесттер Көрнекіліктер Балабақшаға арнарлған құжаттар Мақала, Эссе Дидактикалық ойындар және тағы басқа 400 000 материал Барлық 400 000 материалдарды шексіз жүктеу мүмкіндігіне ие боласыз 1 990 ₸ 49 000₸ 1 айға қосылу Таңдау Материалға шағымдану Бұл материал сайт қолданушысы жариялаған. Материалдың ішінде жазылған барлық ақпаратқа жауапкершілікті жариялаған қолданушы жауап береді. Ұстаз тілегі тек ақпаратты таратуға қолдау көрсетеді. Егер материал сіздің авторлық құқығыңызды бұзған болса немесе басқа да себептермен сайттан өшіру керек деп ойласаңыз осында жазыңыз Жариялаған: Алмаханова Аида 18 Сәуір 2024 449 Шағым жылдам қаралу үшін барынша толық ақпарат жіберіңіз Шағымды қалдыру Тақырып бойынша 11 материал табылды 10-сынып ашық сабақ жоспары қазақ тілі Сөйлеу мәдениетінің зерттелуі. Материал туралы қысқаша түсінік Сөйлеу мәдениетінің зерттелуі. Материалды жүктеу Материалдың қысқаша нұсқасы Қысқа мерзімді жоспар Пән: Қазақ тілі Ұзақ мерзімді жоспардың тарауы: 9- бөлім. Сөз мәдениеті және шешендік өнер. Күні: Мұғалімнің аты-жөні: СЫНЫП: 10 Қатысқандар : Қатыспағандар: Сабақтың тақырыбы: Сөйлеу мәдениетінің зерттелуі. Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары : 10.3.6.1.Әртүрлі тақырып бойынша көркемдегіш құралдарды ұтымды қолданып, шығармашылық жұмыстар(өлең,хат,әңгіме,шығарма) ұсына білу. 10.4.5.1.Сөйлеу мен мәтін деңгейінде тыныс белгілерін қолдана білу. Бағалау критерийлері Көркемдегіш құралдарды ажырата алады; Сұрақтарға жауап береді; Тыныс белгілерінің қойылу себебін анықтай алады;. Тақырып бойынша өз пікірін білдіреді. Пәнаралық байланыс: Әдебиет. Сабақтың жоспарланған кезеңдері: Сабақтағы жоспарланған жаттығу түрлері Сабақ барысы Сабақтың жоспарлаған кезеңдері Сабақтағы жоспарланған іс-әрекет Ресурстар Сабақтың басы - 3 мин Кіріспе. Сәлеметсіздер ме, қымбатты 10-сынып оқушылары! Қазақ тілі сабағына қош келдіңдер! Бүгінгі сабағымыздың тақырыбы: Сөйлеу мәдениетінің зерттелуі. Ой шақыру әдісі: Сөйлеу мәдениеті дегенді қалай түсінесіңдер? Сөз мәдениеті деген сөзге қысқаша анықтама бер. Сөз мәдениеті- әдеби тілдің ауызша түрлеріне тән нормаларын игеру, тілдік амал- тәсілдерді айтылатын ойдың мақсатына сай орнымен қолдана білу, сөйлеуде мәдениеттілік,әдептілік таныту. Сөз мәдениеті қазіргі әдеби тілдің жұртшылық таныған, үлгі тұтқан нормаларын жеке адамдардың сақтауын талап етеді. Сөйлеуде диалектизмдерді,қарапайым,дөрекі сөздерді,варваризмдерді қолдану,орынсыз көп сөйлеу, бір пікірді қайталай беру,өзіне-өзі сілтеме жасау,асқақтап сөйлеу,дене қимылдарын араластыра беру сөз мәдениетіне жатпайды.Кірме сөздерді орынсызжұмсай беру,сіреспе құрылымдарды қолдану сөз мәдениетіне нұқсан келтіреді. Сөз мәдениеті сөйлеу әдебі деген ұғыммен ұштасып жатыр. Сөз мәдениеті теориясының дамуында лексикография,әсіресе, нормативті түсіндірме сөздіктер,орфоэпиялық,орфографиялық, синонимдік арнаулы сөздіктер маңызды орын алады. Қазақ тіліндегі сөз мәдениетінің дамуына ауыз әдебиетінің өкілдері және Абай,М.Әуезов,Ғ.Мүсірепов шығармаларының ықпалы зор болды.Қазақ тіл білімінде сөз мәдениетінің мәселелерін А.Байтұрсынұлы,М.Балақаев,Р.Сыздықова т.б ғалымдар зерттеді. Кеңестік орыс тіл білімінде сөз мәдениетінің теориялық мәселелерін Л.В. Щерба, В.В. Виноградов, Г.О. Винокур, Р.И.Аванесов , С.И.Ожегов, Ф.П.Филин т.б зерттеді. 1-тапсырма. Ой тастау, ойланту. Бүгінгі тақырып «Сөйлеу мәдениеті» туралы білетін ақпараттарыңызға   ассоциация жасайық. ӨЗ ЖАУАБЫҢДЫ ТЕКСЕР даналық тапқырлық ойшылдық көрегендік әдептілік шешендік Сабақтың ортасы 14 мин. 2–тапсырма. Тыныс белгісі дұрыс қойылған сөйлемдер мен бұрыс қойылған сөйлемдерді ажырату. Сұрақтар (дұрыс) ( бұрыс) 1. Отаншылдық-әр адамға керекті ең ұлы қасиет. 2. Кімде- кім ата- анасын ардақтаса: ата- анадан бірге туған бауырларымен тату болса; өзінің өскен ауыл, қаласын туған ұлтын сыйлап, қадірлесе, сол адам отаншыл болады. 3. Намыс-азаматтың алтын туы. 4. Өз ұлтын жақсы көрмеген; өзге ұлттарды да ұнатпайды. 5. Патриотизм- «Отаным сені сүйемін.Сен үшін құрбан болуға әзірмін» деп құрғақ сөзді айта беру емес. 6. Елді,жерді,Отанды сүйетіндігіңді сөзбен емес, іспен дәлелде. Ал енді, балалар, тапсырманы орындап болсақ, дұрыс жауабымен тексерейік. Сұрақтар (дұрыс) ( бұрыс) 1. Отаншылдық-әр адамға керекті ең ұлы қасиет. + 2. Кімде- кім ата- анасын ардақтаса: ата- анадан бірге туған бауырларымен тату болса; өзінің өскен ауыл, қаласын туған ұлтын сыйлап, қадірлесе, сол адам отаншыл болады. Кімде- кім ата- анасын ардақтаса, ата- анадан бірге туған бауырлары- мен тату болса,өзінің өскен ауыл, қаласын, туған ұлтын сыйлап, қадірлесе сол адам отаншыл болады. + 3. Намыс-азаматтың алтын туы. + 4. Өз ұлтын жақсы көрмеген; өзге ұлттарды да ұнатпайды. Өз ұлтын жақсы көрмеген, өзге ұлттарды да ұнатпайды. + 5. Патриотизм- «Отаным сені сүйемін.Сен үшін құрбан болуға әзірмін» деп құрғақ сөзді айта беру емес. + 6. Елді,жерді,Отанды сүйетіндігіңді сөзбен емес, іспен дәлелде. + 3-тапсырма. Көркемдегіш құралдарды сәйкестендір. Ерлерді ұмытса да ел, сел ұмытпас, Ерлерді ұмытса да ел,жел ұмытпас. ассонанс Жас Ноян жүйрігінің мойнын бұрды, Жас Ноян Ер Баянға қарсы жүрді. Жақындап келіп қалып ағасына... анафора Адасқан аққу құстай мен бір пақыр . Арқаның аруы боп жүрсем-дағы Алыста туған, өскен жерім жатыр. эпифора Жас Ноян қызды көріп от боп кетті, Көздері қызыл жалын шоқ боп кетті... риторикалық сұраулы сөйлем Жорыққа қу қалмаққа жүрдім неге? Тобына көк бөрідей кірдім неге? теңеу Майданда жолбарыстай жалғыз ойнап, Сан қолға аш бөрідей кірмеп пе еді! Қыран мен қара құстай алысқан шақ, Сол сұлу, сұлу екен атқан таңдай. эпитет Торғын ет, шапақтай бет, тісі меруерт, Сұм сұлу анадайдан «ағатайлап». аллитерация Ал енді, балалар, тапсырманы орындап болсақ, дұрыс жауабымен тексерейік. Ерлерді ұмытса да ел, сел ұмытпас, Е рлерді ұмытса да ел,жел ұмытпас. ассонанс Жас Ноян жүйрігінің мойнын бұрды, Ж ас Ноян Ер Баянға қарсы жүрді. Жақындап келіп қалып ағасына... анафора Адасқан аққу құстай мен бір пақыр . А рқаның аруы боп жүрсем-дағы Алыста туған, өскен жерім жатыр. эпифора Жас Ноян қызды көріп от боп кетті, К Материалды жүктеу Жүктеу Сақтау Бөлісу ЖИ арқылы жасау Файл форматы: docx Қазақ тілі Ашық сабақ 10 сынып 18.04.2024 449 Жүктеу Сақтау ЖИ арқылы жасау Бұл материалды қолданушы жариялаған. Ustaz Tilegi ақпаратты жеткізуші ғана болып табылады. Жарияланған материалдың мазмұны мен авторлық құқық толықтай автордың жауапкершілігінде. Егер материал авторлық құқықты бұзады немесе сайттан алынуы тиіс деп есептесеңіз, шағым қалдыра аласыз Қазақстандағы ең үлкен материалдар базасынан іздеу Сіз үшін 400 000 ұстаздардың еңбегі мен тәжірибесін біріктіріп, ең үлкен материалдар базасын жасадық. Төменде керек материалды іздеп, жүктеп алып сабағыңызға қолдана аласыз Іздеу Материал жариялап, аттестацияға 100% жарамды сертификатты тегін алыңыз! Ustaz tilegi журналы министірліктің тізіміне енген. Qr коды мен тіркеу номері беріледі. Материал жариялаған соң сертификат тегін бірден беріледі. Толығырақ Оқу-ағарту министірлігінің ресми жауабы Сайтқа 5 материал жариялап, тегін АЛҒЫС ХАТ алыңыз! Қазақстан Республикасының білім беру жүйесін дамытуға қосқан жеке үлесі үшін және де Республика деңгейінде «Ustaz tilegi» Республикалық ғылыми – әдістемелік журналының желілік басылымына өз авторлық материалыңызбен бөлісіп, белсенді болғаныңыз үшін алғыс білдіреміз! Жариялау Сайтқа 25 материал жариялап, тегін ҚҰРМЕТ ГРОМАТАСЫН алыңыз! Тәуелсіз Қазақстанның білім беру жүйесін дамытуға және білім беру сапасын арттыру мақсатында Республика деңгейінде «Ustaz tilegi» Республикалық ғылыми – әдістемелік журналының желілік басылымына өз авторлық жұмысын жариялағаны үшін марапатталасыз! Жариялау Министірлікпен келісілген курс саны 12 Химия пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80 ак.сағат 108 ак.сағат Толығырақ Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген Тарих пәні педагогтерінің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80 ак.сағат 108 ак.сағат Толығырақ Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген Биология пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80 ак.сағат 108 ак.сағат Толығырақ Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген Ағылшын тілі пәні педагогінің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80 ак.сағат 108 ак.сағат Толығырақ Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген География пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80 ак.сағат 108 ак.сағат Толығырақ Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген Информатика пәні педагогінің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80 ак.сағат 108 ак.сағат Толығырақ Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген Мектепке дейінгі білім беру ұйымдары педагогтерінің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80 ак.сағат 108 ак.сағат Толығырақ Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген «Қазақ тілі» және «Қазақ әдебиеті» пәндері бойынша педагогтердің кәсіби және пәндік құзыреттіліктерін дамыту 80 ак.сағат 108 ак.сағат Толығырақ Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген Дене шынықтыру пәні бойынша педагогтің пәндік және кәсіби құзыреттілігін дамыту 80 ак.сағат 108 ак.сағат Толығырақ Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген Білім алушылардың білім сапасын арттыру мақсатында сабақта цифрлық технологияларды қолдану. Жасанды интеллект: теория және практика 80 ак.сағат 108 ак.сағат Толығырақ Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген Инклюзивті білім беру жүйесінде ерекше білім беру қажеттілігі бар білім алушыға психологиялық-педагогикалық қолдау көрсету 80 ак.сағат 108 ак.сағат Толығырақ Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген Білім беру ұйымы басшысының тәрбие ісі жөніндегі орынбасары мен сынып жетекшінің кәсіби құзыреттілігін дамыту 80 ак.сағат 108 ак.сағат Толығырақ Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген