Бөлім:

Ұлы Дала көшпенділерінің империялары

Педагогтің аты-жөні:

Сатыбаева А

Күні:

27.01.2026

Сыныбы:

Қатысушылар саны: Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы:

Шыңғысхан империясы және оның мұрагерлері

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты

10.3.2.5 -XIII -XV ғасырлардағы мемлекеттердің геосаяси белсенділігін сипаттау арқылы, олардың Еуразиядағы тарихи процестердің барысына әсер ету дәрежесін анықтау

Сабақтың мақсаты:

XIII -XV ғасырлардағы мемлекеттердің геосаяси белсенділігін сипаттау арқылы, олардың Еуразиядағы тарихи процестердің барысына әсер ету дәрежесін анықтайды

Құндылықтарға баулу:

Тәуелсіздік пен отаншылдық, бірлік пен ынтымақ

Тарихи концепт

өзгеріс пен сабақтастық

Сабақ кезеңі/Уақыты

Педагогтің іс-әрекеті

Оқушының іс-әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

(Ұ). Ұйымдастыру кезеңі:

1. Оқушылармен амандасу, түгендеу.

2. Ынтымақтастық атмосферасын қалыптастыру

«Миға шабуыл» әдісі арқылы өткен тақырыппен жаңа сабақты байланыстыру мақсатында ой қозғау сұрақтарын ұжымдық талқылау

1. Моңғолия жерінде өмір сүрген тайпалар?

2. Көшпелі түркі тайпаларын өз территорияларынан ығыстырған қай мемлекет?

3. Шыңғысхан құрған мемлекет территориясы бұған дейін болған қай қағанаттың шекарасымен бір немесе ұқсас?

Оқушыларға жалпылама сұрақтар беріледі. Әр оқушы өз оймен бөліседі.

Өзгенің пікірін толықтырады.

Оқулық, жұмыс дәптері

Маркер ақ парақ оқулық

Қосымша деректер таратпа материалдар

Оқулық

СлайдыІІІ

Гуглформс платформасы

https://app.quizrise.com/quiz/cmkvy7n1w000bl4046f90kys4/questions

Жаңа сабаққа

Т.Ж 1-тапсырма. Кластер қорғау.

• Еуразиялық тарихи процестердегі Алтын Орда мемлекетінің рөлі қандай болды?

І топ  Египет пен Алтын Орда арасындағы саяси одақтың құрылуына қандай факторлар әсер етті? (Мысалы, Бейбарыс бастаған мамлюктердің билікке қелуі т.б)

ІІ топ Моңғол ұлыстарымен қарым-қатынастың негізгі бағыттары қандай болды? (Мысалы, Сарай - Қарақорым арасындағы саяси байланыстар т.б.)

ІІІ топ Еуропа мен Алтын Орда арасындағы сауда-экономикалық қарым-қатынастарының тиімділігі неде? (Мысалы, Алтын Ордамен Византия арасындағы қарым қатынастар т.б.)

Талқылау сұрақтары:

• Алтын орда мемлекетінің құрылуы Еуразыи даланыа қандай өзгерістер алыпи келген екен?

• Саяси картада өзгерістер болды ма?

Дескриптор:

Египет пен Алтын орда мемлкетінің қарым қатынасын талдайды

Моңғол ұлыстарының бір бірімен қарым қатынасын талдайды

Еуропа мен Алтын олрда мемлектінің арансындағы қарым қатынасты талдайды

ЕБҚ оқушыға топта қоодау көрсетіледі

Оқущшылар қосымша мәліметтер арқылы тапсырманы орындайды

Әр топ өзіне берілген сұрақ бойынша талдау жасайды

ҚБ мұғалімнің кері байланысы

.

ЖұЖ. 2-тапсырма, Алтын орда мемлекеті құрылғанна кейін қазақ даласында не өзгерді не өзгермеді кесте толтырыңдар

• Талқылау сұрақтары,
  Алтын орда мемлекеті құрылғанн кейін қазақ даласында саясаи, экономикалық және әлеуметтік өзгерістер орын алды ма?

ЕБҚ оқушы жұбының қолдауымен тапсырпма орындайды

Ж.Ж.ІІІ тапсырма. Тест орындаңдар
1. Шыңғысхан империясының құрылуының басты геосаяси нәтижесі қандай болды?

A) Еуропа мен Азия арасындағы байланыс әлсіреді

B) Еуразия кеңістігінде біртұтас саяси-экономикалық аймақ қалыптасты

C) Тек Қытай аумағында ғана ықпал еттіD) Діни мемлекет құрылды

2. Шыңғысхан жаулап алуларының XIII ғасырдағы халықаралық қатынастарға әсері:

A) Сауда жолдары жабылдыьB) Мемлекеттер арасындағы байланыс күшейді C) Қалалар толығымен жойылды D) Тек көшпелі аймақтарда әсер етті

3. Шыңғысхан империясы ыдырағаннан кейін құрылған мемлекеттердің бірі:

A) Алтын Орда B) Сефевилер мемлекетіC) Осман империясы

D) Тимуридтер мемлекеті

4. Алтын Орданың Еуразиядағы геосаяси рөлі қандай болды?

A) Тек әскери мемлекет болды

B) Сауда жолдарын бақылап, аймақаралық байланысты дамытты

C) Тек Ресей аумағында ықпал еттіD) Діни мемлекет құрды

5. Шағатай ұлысының геосаяси маңызы неде болды?

A) Қытайды толық бағындырды

B) Орта Азиядағы саяси тұрақтылықты қамтамасыз етті

C) Еуропамен байланыс орнаттыD) Тек көшпелі өмірді сақтады

6. Илхан мемлекетінің негізгі сыртқы саяси бағыты:

A) Қытаймен байланысB) Алтын Ордаға толық бағыну

C) Үндістанды жаулап алу

D) Еуропа елдерімен дипломатиялық қарым-қатынас

7. Шыңғысхан империясының мұрагерлері Еуразиядағы қандай процестерге ықпал етті?

A) Сауда мен мәдени алмасуғаB) Тек әскери қақтығыстарға

C) Діни бөлінугеD) Экономикалық тоқырауға

8. «Ұлы Жібек жолының» қайта жандануына қандай фактор әсер етті?

A) Қалалардың күйреуі

B) Монғол билігінің орнауы және қауіпсіздіктің қамтамасыз етілуі

C) Діни шектеулерD) Саудаға тыйым салу

9. Шыңғысхан империясының басқару жүйесінің ерекшелігі:

A) Тек жергілікті басқаруB) Әскери-әкімшілік жүйенің енгізілуі

C) Діни басқаруD) Феодалдық бытыраңқылық

10. XIII–XV ғасырлардағы монғол мемлекеттерінің Еуразия тарихындағы маңызы:

A) Еуразияны толық оқшаулады

B) Халықтар арасындағы байланыс пен интеграцияны күшейтті

C) Тек қиратушылық әкелдіD) Өркениеттік дамуды тоқтатты

Оқушылар жұптаса отырып кестені орындайды

Жеке ұялы телефон арқылы орындайды

ҚБ мұғалмінің кері байланысы

Дескриптор:

Алтын орда мемлекеті құрылғанна кейінгі қазақ даласында өзгерістер туралы дәлел келтіреді

Д

Дұрыс жауаптары

1. В

2. В

3. А

4. В

5. В

6. Д

7. А

8. В

9. В

10. В

Сабақтың соңы

Ой толғаныс.

Рефлексия

7 мин.

Қорытынды: «Еуразия құрлығындағы геосаяси жағдайдың өзгеруіне Моңғол империясының әсері қандайболды?»

Үйге тапсырма: Алтын орда мемлекеті ыдыраған кейінгі хандықтар туралы мәліметтер жазып келу

Рефлексия

Білемін

Білдім

Білгім келеді

Қорытынды жасайды

Жауап береді

Мұғалім оқушыларды жеке тапсырма рақылы бағалайды

Тапсырмалар бойынша кері байланыс береді

Тараттпа материалдар стикер