Тақырыбы: «Инклюзивті білім беру кеңістігіндегі дефектологтың рөлі: ынтымақтастық пен тәжірибе»

Тақырыбы: «Инклюзивті білім беру кеңістігіндегі дефектологтың рөлі: ынтымақтастық пен тәжірибе»

• Мақсаты: Мұғалімдерге инклюзивті ортадағы дефектологтың негізгі міндеттерін ашу, ерекше білім беру қажеттіліктері (ЕБҚ) бар балалармен жұмыс істеудегі практикалық әдістерді көрсету және пән мұғалімдерімен өзара әрекеттесу алгоритмін қалыптастыру.

• Мақсатты аудитория: Мұғалімдер, сынып жетекшілері, педагог-психологтар, әлеуметтік педагогтар.

• Қажетті құралдар: Интерактивті тақта, флипчарт, маркерлер, кейс-тапсырмалар жазылған үлестірмелі кағаздар, стикерлер.

Шебер-сыныптың бағдарламасы

1. Ұйымдастыру кезеңі мен кіріспе (7 минут)

• Сәлемдесу және ахуал орнату:

  • «Әртүрлі түстер» жаттығуы: Қатысушыларға әртүрлі түсті стикерлер таратылады. Жүргізуші (дефектолог): «Барлығымыз әртүрліміз, бірақ бір мақсатта жиналдық. Инклюзия – баланың мектепке бейімделуі емес, мектептің балаға бейімделуі» деген ойды ортаға салады.

• Мақсат пен күтілетін нәтижені хабарлау: Шебер-сынып соңында әр мұғалім ЕБҚ бар балаға оқу материалын қалай бейімдеу керектігін және дефектологтан қашан, қандай көмек ала алатынын ұғынады.

2. Теориялық блок: «Дефектолог кім және ол не істейді?» (10 минут)

Дефектологтың мектептегі орнын қысқа әрі анық түсіндіру:

• Миф пен Шындық (Қысқаша талқылау):

  • Миф: Дефектолог баланың орнына үй тапсырмасын орындайды немесе сабақта қасында үнемі отырады.

  • Шындық: Дефектолог баланың танымдық процестерін (сүт, есте сақтау, зейін, ойлау), моторикасын дамытып, оқу бағдарламасын меңгеруге негіз қалайды.

• Дефектологтың негізгі бағыттары:

1. Диагностикалық: Баланың даму деңгейін, күшті және әлсіз жақтарын анықтау.

2. Түзету-дамытушылық: Арнайы жаттығулар арқылы танымдық қабілеттерді дамыту.

3. Консультативтік: Мұғалімдерге білім беру бағдарламасын (ІКӨБ / АОП) бейімдеуге көмектесу, ата-аналарға кеңес беру.

3. Практикалық блок: «Тәжірибе алаңы» (20 минут)

Қатысушыларды 3 топқа бөліп, келесі тапсырмаларды орындату:

№1 Тапсырма: Оқу материалын бейімдеу (10 минут)

• Жағдаят: Топтарға кәдімгі бастауыш немесе орта буын сабағынан мәтін/тапсырма беріледі.

• Міндет:

  • 1-топ: Назар аударуы нашар (СДВГ) балаға тапсырманы қалай бейімдейді? (Шешім: Мәтінді қысқарту, маңызды сөздерді түспен белгілеу, визуализация қосу).

  • 2-топ: Көру немесе есту қабылдауы төмен балаға тапсырманы қалай бейімдейді? (Шешім: Ірі шрифт, пиктограммалар, карточкалар).

  • 3-топ: Интеллектуалды дамуында кешігуі бар балаға тапсырманы қалай жеңілдетеді? (Шешім: Қадамдық нұсқаулық, алгоритм, дайын шаблондар).

№2 Тапсырма: Экспресс-жаттығуларды сынап көру (10 минут)

Дефектолог қатысушыларға сабақта қолдануға болатын 2-3 нейрофизиологиялық жаттығуды жасатады:

• «Айналы сурет салу» (екі қолмен бірдей пішіндер сызу – ми жартышарларының байланысын арттырады).

• «Ми кинезиологиясы» (саусақ жаттығулары – мидың жұмыс қабілетін белсендіреді).

• «Дудлинг және Виз-карталар» (күрделі ережелерді суреттер мен схемалар арқылы түсіндіру).

4. Рефлексия мен кері байланыс (8 минут)

• «Кеңес қобдишасы» әдісі: Дефектолог пән мұғалімдеріне арналған «Алтын ережелер» жадынамасын таратады:

  1. Баланың қабілетіне қарай тапсырма беріңіз, бағалауда жеке динамикасын ескеріңіз.

  2. Нұсқауды қысқа, нақты және визуалды түрде беріңіз.

  3. Дефектологпен апта сайын кері байланыс жасап тұрыңыз.

• Кері байланыс (Стикерлер арқылы):

• Жасыл стикер: Не үйрендім?

• Сары стикер: Сабағымда нені қолданамын?

• Қызыл стикер: Дефектологтан тағы қандай көмек қажет?