АЗАМАТТЫҚ ҚОРҒАНЫС
КӨПСАЛАЛЫ КОЛЛЕДЖІ
АШЫҚ
САБАҚ
Тақырыбы:
Тауарлы-материалдық қорлар есебі
БА-21
тобы
Оқытушы:
Д.Г.Елемесова
Көкшетау-2018
17.04.2018
ж.
Тақырыбы: Тауарлы-материалдық
қорлар есебі
Сабақтың түрі:
Аралас
Сабақтың әдісі: сұрақ-жауап,
бірлескен ұжымдық әрекет, есеп шығару әдісі, іскерлік ойын
элементтері, кластер әдісі
Көрнекі құралдар: үлестірме
қағаздар, слайд
Сабақтың
мақсаттары:
Оқытушылық:
Тауарлы-материалдық қорлар есебі тақырыбы бойынша
теориялық білімдерін бекіту,
алғашқы құжаттарын өңдеу бойынша дағдыларын қалыптастыру, тауарлы
-материалдық қорлар бойынша шаруашылық операцияларын қаржылық есеп
шоттарында көрсету.
Дамытушылық: Дұрыс тұжырымдау, талдау және
қорытынды жасау дағдыларын
дамыту
Тәрбиелік: Білім алушыларды
жауапкершілікке, адалдыққа тәрбиелеу, топтық жұмыс істеу
қабілеттілігін дамыту
САБАҚ
БАРЫСЫ:
I
Ұйымдастыру кезеңі:
оқушылардың сабаққа қатысуын, дайындығын
тексеру
II Өткен тақырыпты қайталау:
Тауарлы-материалдық қорлар есебі.
1. Тауарлы-материалдық
қорларға жатады....
2. Материалдық қордың есебінің
басты мақсаттары:....
3. Материалдық қорлар былайша
жіктеледі:.....
4. ТМҚ есебі бухгалтерлік
есептің ...... сәйкес жүргізіледі.
5. ТМҚ-ның кәсіпорынға келіп
түсуі қандай құжат негізінде жүргізіледі
6. Коммерциялық акт қандай
жағдайларда толтырады?
7. Кіріс ордерін кім және
қандай жағдайда толтырады?
8. Материалдардың ішкі
қозғалысы бойынша жүкқұжат қандай жағдайларда
қолданылады?
9. Лимитті-заборлы карта
қандай жағдайларда толтырылатын құжат?
10. Қор есебінің карточкасын
кім толтырылады?
11. Өнімнің дұрыс сақталуы
мекемеде қалай қамтамасыз етіледі?
12. Тауарлы-материалдық
қорларды түгендеу қалай жүргізіледі және қандай құжаттармен
рәсімделеді?
13. ТМҚ бағалау
тәсілдері
III Тәжірибелік
жұмыс
1. Өнімнің өзіндік құнын
есептен шығарыңыз (түрлі шикізатты қолдануға қатысты). Өнім өндіру
үшін А шикізатының 6, Б шикізатының 5 және С шикізатының 4 данасы
пайдаланылып, қорлардың құнын есептен шығарудың түрлі тәсілдері
қолданылады:
А) ФИФО
әдісі
Б) орташа өзіндік құн
әдісі
егер шикізаттардың қоймаға
келіп түсу кестесі белгілі болса және ол төменде
келтірілген:
|
Күні
|
Жіп
шикізаты
|
Жүн
шикізаты
|
Мата
шикізаты
|
|
Саны
|
бағасы
|
сомасы
|
Саны
|
бағасы
|
сомасы
|
Саны
|
бағасы
|
сомасы
|
|
10.03
|
54
|
10
|
|
81
|
110
|
|
45
|
|
|
|
28.06
|
72
|
12
|
|
108
|
115
|
|
60
|
|
|
|
20.09
|
50
|
11
|
|
70
|
110
|
|
40
|
|
|
|
Барлығы
|
176
|
|
|
259
|
|
|
145
|
|
|
Егер есепті кезеңде 29 дана
дайын өнім шығарылған болса, қоймада қалған қорлар қалдығының
көлемі мен өзіндік құнын тұтастай және әрбір өнімнің атауы бойынша
анықтаңыз.
2. Келесі шаруашылық
операцияларды бухгалтерлік есепте сипаттау бойынша шоттар
корреспонденциясын жазу қажет
-
|
№
|
Шаруашылық операциялар
мазмұны
|
Сомасы
|
|
1
|
Есепті сомалар есебінен
материалдар мен өзге де қорлар сатып
алынды
|
10
000
|
|
2
|
Жеке тұлғалардан материалдар
мен қорлар сатып алынды
|
2900
|
|
3
|
Жабдықтаушылардан материалдар
мен қорлар сатып алынды
|
210
000
|
|
4
|
Қорлар қайтарымсыз
алынды:
Жеке
тұлғалардан
Заңды
тұлғалардан
|
48000
300000
|
|
5
|
Материалдар мен өзге де
қорлардың әкімшілік шығындарға есептен
шығуы
|
120000
|
|
6
|
Материалдар мен өзге де
қорларды жеткізумен тікелей байланысты шығындарды
тану
|
12540
|
|
7
|
Материалдар мен өзге де
қорларды қайтарымсыз беру
|
30000
|
|
8
|
Шикізат пен материалдарды
өндіріске есептен шығару
|
432000
|
|
9
|
Өткізілген өнімнің өзіндік
құнын есептен шығару
|
550000
|
|
10
|
Дайын өнім кіріске
алынды
|
900000
|
|
11
|
Кәнілі тұлғалар есебінен дайын
өнімнің жетіспеушілігінің
өтелуі
|
10000
|
|
12
|
Табиғи зиян шегінде қоймадағы
дайын өнімді есептен шығару
|
3000
|
|
13
|
Жабдықтаушылардан тауарлар
сатып алу
|
556000
|
|
14
|
Өткізілген тауарлардың өзіндік
құнын есептен шығару
|
640000
|
|
15
|
Төлемі жасалғанға дейін
сапасыз материалдарды жабдықтаушыға
қайтару
|
12656
|
3. Жетіспеген сомаларды
анықтау қажет
-
|
Өнім
түрлері
|
Ұн
|
Май
|
Қант
|
Жұмыртқа
|
|
1 наурызға қорлар
қалдығы
|
1800
|
1100
|
1960
|
?
|
|
Ай ішінде сатып алынған
қорлар
|
520
|
?
|
1570
|
1088
|
|
Ай ішінде пайдаланылған
қорлар
|
1940
|
630
|
?
|
1850
|
|
31 наурызға қорлар
қалдығы
|
?
|
820
|
760
|
390
|
4. Іскерлік
ойын
Ойын ережелері: 2 топқа бөліну
қажет. Әр топ бір мекеменің бухгалтерия бөлімшесі. Әр топта қойма
меңгерушісін, бухгалтерді және бас бухгалтерді тағайындау қажет
және әр жұмыскердің қызметтік міндеттерін
анықтаңдар.
Толтырылатын құжаттар: қор
есебінің карточкасы, кіріс ордері, лимиттік-алым картасы және
инвентаризациялық ведомосі пен салыстыру
ведомосі,
Құжаттар толтыру берілген
мәліметтер: 01.04.2018 ж. «Жігер» ЖШС №15002 шот-фактура және
накладной бойынша 55 кг, бағасы 215 теңге жоғарғы сортты ұн келіп
түсті. Лимиттік-алым картасы бойынша өндіріске 10.04 – 3 кг,
11.04-5 кг, 12.04 – 6 кг ұн босатылды.
Кезекті түгендеу 15.04
жүргізілді. Түгендеу нәтижелері келесі кестеде
көрсетілген.
-
-
|
№
|
Атауы
|
Бірлік
|
Саны
|
|
Бух
есепте
|
Түгендеу
нәтижеі
|
|
1
|
Ұн жоғары
сорт
|
кг
|
41
|
35
|
|
2
|
Жұмыртқа
|
дана
|
40
|
40
|
|
3
|
Май
|
л
|
33
|
33
|
|
4
|
Қант
|
кг
|
8
|
8
|
Түгендеу нәтижелері бойынша
қойма меңгерушісінен түсініктеме алынды. Жетіспейтін шикізат
бойынша Материалдардың бүлінуі, сынуы, қирауы туралы акт жасалды.
Кәнілі тұлға қойма меңгерушісі өзінің кінәсін мойындап,
жетіспеушілік сомасын кассаға қайтарды.
Жетіспейтін реквезиттерді
өздеріңіз толтырыңыздар.
5. Тест сұрақтарына жауап
беру
1. Қорлар-бұл
активтер:
А) ұзақ мерзімге пайдалануға
арналған
Б) қалыпты қызмет ету
барысында пайдалануға немесе сатуға
арналған
С) құны 1000 АЕК
жоғары
Д) қазіргі таңда компания
пайдаланбайды, бірақ алдағы кезеңде компания пайдаланатын
болады
2. Сатып алынған қорлар
шығындарының құрамына қосылмайды:
А) сатып алу
бағасы
Б) өтелетін
салықтар
С) дайын өнімді сатып алуға
жатқызылатын тасымалдау шығындары
Д) импорттық баж
алымы
3. Сатылуы мүмкін бағасына
дейін есептен шығарылған қорлар құнының
сомасы:
А) есептен шығарылған
кезеңдегі шығындарға жатқызылады
Б) құны есептен шығарылғаннан
кейін тең бөлініп 5 жылдың ішінде шығынға
жатқызылады
С) қорларды өндіріске есептен
шығарған сәттегі шығындарға жатқызылады
Д)
капитализацияланады
4. Қордың таза сатылу құны –
бұл
А) қордың өзіндік құны
шегерілген сатылу бағасы
Б) қордың сатудан түскен
түсім
С) жұмысты орындау мен сату
барысында жұмсалған шығындар шегерілген сату
бағасы
Д) сатып алушының ақша
қаражатымен жабылатын қордың құны
5. Өндіріс деңгейі төмен
болған кезде әрбір өнім бірлігіне жатқызылатын тұрақты жүкқұжат
шығыстарының сомасы
А) өсетін
болады
Б) кемитін
болады
С) өзгеріссіз қалады, ал
айырмасы ағымдағы кезеңің шығыстары болып
табылады
Д) өзгеріссіз қалады, ал
айырмасы алдағы кезеңнің шығыстары болып
табылмайды
6. Эталондық тәсілге сәйкес
қорлардың құнын есептен шығару үшін төмендегі тәсілді қолдану
қажет
А)
ФИФО
Б)
ЛИФО
С) орташа
шама
Д) ФИФО немесе орташа
шама
IV Сабақты қорытындылау
мақсатында кластер құрастыру
V Үй тапсырмасын беру. Баға
қою.
Қорларды
бағалау.
Компанияның 2018 ж. 1 ақпанға
қор қалдықтары болды:
«Материалдар» шотында (2400
бірлік 200 теңге) -480 000 теңге.
Ай ішінде сатып
алынды:
6 ақпанда 600 теңге бірлік
алынды 240 теңгеден 144 000 теңгеге;
10 ақпанда 400 бірлік алынды
260 теңгеден 104 000 теңгеге;
19 ақпанда 1000 бірлік алынды
280 теңгеден 280 000 теңгеге;
27 ақпанда 1300 бірлік алынды
300 теңгеден 390 000 теңгеге
Маусым ішінде өндіріске
босатылды -4300 бірлік
Тапсырма: Келіп түскен
материалдарды барлық әдістері бойынша бағалау, ай соңыңдағы
қалдықты тауып оның қанша сомаға бағаланғанын анықтау
қажет.