ҚАЗАҚСТАН ТАРИХЫ

01- нұсқа

1. Мезолит заманында күшейген ұжымдық қауым:

A) рулық

B) тобырлық

C) тайпалық-одақтық

D) тайпалық

E) көршілік

2. Солтүстік Қазақстандағы ғалымдар зерттеген ерте темір дәуірінің обалары:

A) Бірлік, Алыпқаш

B) Бесшатыр, Алыпқаш

C) Бәйте,Терең

D) Бектеңіз, Аралтөбе

E) Шілікті, Берел

3. Жалайыр тайпасынан шыққан, Темучиннің бірде ең жақын досы, кейде қас жауы болған:

A) Сартақ

B) Айтөле

C) Жамұқа

D) Мұқылай

E) Күшлік

4. Сақ дәуіріне жататын «ханшайымдар» табылған аймақ:

A) Үстірт, Хромтау

B) Торғай, Алмалы

C) Атбасар, Талды

D) Балқаш, Ақсуат

E) Тақсай, Үржар

5. Әбу Райхан әл-Бирунидің еңбегі:

A) «Жолдар мен патшалықтар тарихы»

B) «Диуан-и хикмет»

C) «Бұрынғы ұрпақтар ескерткіші»

D) «Тарих-и Рашиди»

E) «Мемлекеттерге барар жол кітабы»

6. Ұлы Отан соғысынан кейін металлургия зауыты іске қосылған қала:

A) Ақтөбе

B) Семей

C) Теміртау

D) Қарағанды

E) Өскемен

7. 1937 жылы қабылданған тарихи құжат:

A) Қазақстан кәсіподақтарын құру туралы қаулы

B) Қазақ АКСР-нің тұңғыш Конституциясы

C) КСРО-ны құру туралы шарт

D) КСРО Конституциясы

E) Қазақ КСР-нің Конституциясы

8. Қазақ АКСР-нің құрамындағы Сырдария облысына кірген уездердің ішінен артығын анықтаңыз:

A) Шымкент

B) Ақмешіт

C) Қазалы

D) Павлодар

E) Түркістан

9. «Азық-түлік салғырты» енгізілген уақыт:

A) ұжымдастыру

B) жер-су реформасы

C) жаңа экономикалық саясат

D) әскери коммунизм

E) индустрияландыру

10. XIX ғасырдағы ағартушы, «Масғұт», «Ескендір» поэмаларының авторы:

A) Ы. Алтынсарин

B) Ш.Уәлиханов

C) А. Құнанбаев

D) Ш. Құдайбердіұлы

E) Ә. Диваев

11. 1949 жылы шақырылған Қазақстан Коммунистік большевиктер партиясының съезі:

A) III

B) II

C) VI

D) IV E)

12. 2014 жылы 11 қарашада Н.Ә.Назарбаевтың Қазақстан халқына арналған жолдауы:

A) «Дағдарыстан даму мен жаңартуға»

B) «Ұлы даланың жеті қыры»

C) «Нұрлы жол-болашаққа бастар жол»

D) «Қазақстан - 2030» стратегиясы

E) «Болашақтың іргесін бірге қалаймыз»

13. Сырдарияның орта алқабындағы қазіргі Темір теміржол стансасынан солтүстік-батысқа қарай 7 километр жерде орналасқан ортағасырлық қала:

A) Сығанақ

B) Жаркент

C) Отырар

D) Үзкент

E) Сарайшық

14. 1716-1717 жылдары Ертіс өзенінің бойында тұрғызылған бекіністер:

A) Омбы, Железинск

B) Ор, Ырғыз

C) Қызылжар, Тобыл

D) Семей, Кереку

E) Өскемен, Семей

15. Жошы ханның ұрпағы болған билеуші:

A) Едіге

B) Тоғылық-Темір

C) Ілияс-Қожа

D) Ұлықбек

E) Әбілқайыр

16. Орта ғасыр қалаларының құрылыс жүйесінің үш бөліктен тұруының негізі

A) қала құрылысының жетілуі

B) қала тұрғындарының тайпалық ерекшелігі

C) қаланың өзіндік ерекшелігі

D) тұрғындардың әлеуметтік теңсіздігі

E) жер жағдайының дұрыс таңдалуы

17. Қазақ КСР-інің алтын жэне алмаз қорының құрылған жылы

A) 1992 ж.

B) 1989ж.

C) 1991 ж. D) 1988 ж. E) 1990 ж.

18. 1822 жылы хандық билік жойылды:

A) Кіші жүзде

B) Ұлы жүзде

C) Бөкей Ордасында

D) Хиуа хандығында

E) Орта жүзде

19. Ежелгі Қытай деректері бойынша шамамен 600 мың адамы және 120 мыңға дейін жауынгерлері болған ел:

A) Үйсін B) Ғұн C) Сақ D) Қаңлы E) Сармат

20. «Ол жастай ат айдаушы, күзетші болып істеді. Өзін алғаш рет кәсіби жағынан сынап көруі қазақ ауызша шығармашылығының өзіндік фестивалі болған Қоянды жәрмеңкесінде ән салуы еді. Белгілі қазақ әншілері Ғаббас Айтбаевтың, Қали Байжановтың әндерін тыңдап, сазгер Жаяу Мұсамен танысқан ол өз шеберлігін жетілдірудің қажет екендігін сезінді. Ол өз репертуарын байытып, Семейге кәсіби әнші ретінде оралды. Оның шабытты өнері бүкіл республикаға белгілі болды. Ол сонымен бірге қазақтың тұңғыш кәсіби театрын ұйымдастыру ісіне де белсене араласты. 1933 жылы

ұйымдастырылған музыкалық студияға ол алғашқылардың бірі болып жазылды. 1934 жылы күзде талантты әнші науқастанып, қайтыс болды» Мәтінде сипатталған тұлғаны анықтаңыз:

A) Әлібек Дінішов

B) Жұмат Шанин

C) Қанабек Байсейітов

D) Әміре Қашаубаев

E) Ахмет Жұбанов

02- нұсқа

1. Ежелгі адамдардың белгілі бір материалды затқа ерекше қасиетті деп табынуы:

A) бойтұмар

B) фетишизм

C) магия

D) тотемизм

E) анимизм

2. XVIII ғасырдың 20-жылдарында Цинь империясымен бейбіт келісімге келген Жоңғария бар күшін жұмсады:

A) Тибет өлкесін бағындыруға

B) Моңғолияны бағындыруға

C) Қазақ жеріне шабуыл жасауға

D) Сібір өлкесін бағындыруға

E) Ресеймен соғысқа

3. Монғолиядағы Секиз өзенінің бойында мекендеген тайпа:

A) керей

B) найман

C) жалайыр

D) қырғыз

E) татар

4. Солтүстікте дүниеге келіп, Қызылжар (Петропавл) қаласында медреседе білім алған атақты сазгер, әнші, ақын:

A) Жамбыл Жабаев

B) Жаяу Мұса Байжанұлы

C) Балуан Шолақ Баймырзаұлы

D) Сүйінбай Аронұлы

E) Ақан сері Қорамсаұлы

5. Қазақстанда ғарышқа ұшу алаңы салынған мерзім:

A) 1960 жылдардың басы

B) 1940 жылдардың соңынан бастап

C) 1930 жылдары

D) 1950 жылдары

E) 1920 жылдардың соңы

6. Ресей империясының I Мемлекеттік Думасына сайланған қазақ депутаты:

A) Ахмет Бірімжанов

B) Ахмет Байтұрсынов

C) Міржақып Дулатов

D) Мағжан Жұмабаев

E) Мұстафа Шоқай

7. 1824-1829 жылдары Махамбет Өтемісұлы тұрған қала:

A) Семей B) Қазалы C) Ақтөбе D) Орал E) Орынбор

8. 1950 жылдары жаңадан іске қосылған өнеркәсіп орны:

A) Ақтөбе хром қоспалары зауыты

B) Риддер кен байыту комбинаты

C) Қарсақбай кен байыту комбинаты

D) Ембі мұнай кәсіпшілігі

E) Маңғыстау газ өңдеу зауыты

9. XVIII ғасырдың І жартысындағы қазақ халқының басына түскен ауыр қасірет:

A) Жоңғар шапқыншылығы

B) Қатаған қырғыны

C) Монғол шапқыншылығы

D) Қазақ-бұхар шайқасы

E) Цинь шапқыншылығы

10. М.Х. Дулатидің жазбасында Тоғылық Темірдің әмірлер мен бектерді өлім жазасына кесу себебі:

A) соғысты тоқтатқаны үшін

B) әскер қатарынан кеткені үшін

C) ислам дінін қабылдамағаны үшін

D) билікке қарсы шыққаны үшін

E) салық жинамағаны үшін

11. Ежелгі Қытай деректеріне қарағанда алғаш рет Қытайдан Батыстағы елдерге жібек артқан керуендер шықты:

A) Б.з.б. VІ-ІІІ ғасырларда

B) VIII ғ. басында

C) VII ғ. ортасында

D) VI ғ. басында

E) Б.з.б. I ғ. ортасында

12. Қазақ КСР-інің алтын және алмаз қорының құрылған жылы:

A) 1991 ж.

B) 1992 ж.

C) 1988 ж.

D) 1989 ж.

E) 1990ж.

13. Кіші жүз билерінің 1730 жылы Әбілқайыр ханға жасаған ұсынысы:

A) Кіші жүзде әкімшілік реформа жасау

B) Жаңадан хан сайлау

C) Ресей қол астына кіру

D) Жоңғариямен келіссөз жасау

E) Ресеймен әскери одақ жасау

14. Ордасы Чигу(Чигучен) қаласы болған мемлекет:

A) Қаңлы

B) Үйсін

C) Оғыз

D) Қарлұқ

E) Қимақ

15. «Бұл аймақ негізінен түргештердің арғу тайпасына қарасты жер болатын. VI ғасырда тез өсіп жетілген қала оңтүстіктегі ірі сауда және мәдениет орталығына айналды. VII ғасырда Орта Азияға арабтар келген кезде бұл қала гүлденіп тұрған еді. 714 жылы араб әскерінің қолбасшысы Кутейба Шаш (қазіргі

Ташкент) қаласын алған соң бұл қалаға үлкен жорық жасады. Бірақ бұл төңіректегі елдің күшті қарсылығы арқасында көп ұзамай кейін шегінді... IX ғасырдың басында қала Қарлұқ мемлекетінің кұрамына енді. 840 жылы Қарлұқ көсемі ... Білге Құл Қадырхан қаған атағын алды. ірі сауда орталығы

болғандықтан, айырбас негізінен теңге айналымы арқылы жасалған Сонымен

қатар қала -Оңтүстік Қазақстандағы ірі діни орталық болды. Бұған дәлел қала орталығында үлкен мешіттің болуы. Аңыздарға қарағанда Ахмет Иасауи осы

қаладан шыққан. Оның ұстазы мұсылман дінін уағыздаушы әйгілі Арыстан баб болатын. Сол заманғы араб жазушысы әл-Макдисидің мәлімдеуіне қарағанда

«Қаланың рабады мен ел тұратын мединасы болған. Мединада төбесі жабық жібек базарлары мен мешіт орналасқан. Мединаның төрт қақпасы (Нуджакент қақпасы, Фархан қақпасы, Шакрана қақпасы, Бұхара қақпасы) болған және әр қақпаның жанында рабадтар орналасқан ».

Мәтінде сипатталған ортағасырлық қаланы анықтаңыз:

A) Баласағұн

B) Қойлық

C) Түркістан

D) Тараз

E) Испиджаб

16. Әл-Идрисидің картасында көрсетілген қимақтардың екінші астанасы:

A) Тараз

B) Янгикент

C) Күнгіт

D) Суяб

E) Карантия

17. КОКП-ның 1985 жылдың сәуір айындағы пленумда қабылданған шешімі:

A) Қазақстан коммунистік партиясы таратылды

B) КОКП-ның басшылығына М.Горбачев бекітілді

C) Қайта құру мен қоғамды демократияландыру

D) КСРО-ның әлеуметтік-экономикалық дамуын жеделдету

E) Қазақ КСР-і Коммунистік партиясы хатшысын орнынан босату

18. Қазақстанда құрылыс индустриясының жедел қарқынмен дамыған уақыты:

A) Бірінші бесжылдық жылдарында

B) Ұлы Отан соғысынан кейінгі онжылдықтарда

C) Қайта құру кезеңінде

D) Жаңа экономикалық саясат жылдарында

E) Тоқырау жылдарында

19. 1918 жылы сәуірде құрылған ұлттық мемлекет:

A) Қазақ АКСР

B) Түркістан АКСР

C) Қазақ КСР

D) Алаш автономиясы

E) Қоқан автономиясы

20. Сәбит Мұқановтың романы

A) «Қарағанды»

B) «Сырдария»

C) «Шығанақ»

D) «Оянған өлке»

E) «Дауылдан кейін»

03- нұсқа

1. Қазақстанның егеменді ел болуын мақсат етіп қойған қозғалыс:

A) «Бірлік»

B) «Алаш»

C) «Желтоқсан»

D) «Невада-Семей»

E) «Азат»

2. Батыс Түрік қағанатында нушеби мен дулу тайпалары өмір сүрген аймақ:

A) Әмудария, Сырдария өзендерінің бойында

B) Шу, Іле өзендерінің бойында

C) Есіл, Ертіс өзендерінің бойында

D) Тобыл, Жем өзендерінің бойында

E) Еділ, Жайық өзендерінің бойында

3. 714 жылы Испиджабқа жорық жасаған араб қолбасшысы:

A) Кутейба ибн Муслим

B) Ануш-тегин Атсыз

C) Арслан хан

D) Махмұд ибн Газнауи

E) Осман бей

4. Моғолстан мемлекетінің орталығы болған қала:

A) Бақшасарай

B) Алмалык C) Орда-Базар D) Сығанақ E) Сауран

5. Қарасиыр жерінде өткен қазақ-жоңғар шайқасының атауы:

A) Аңырақай

B) Қатаған

C) Батпақ

D) Жәйіл

E) Қалмақ қырылған

6. 1993 жылдың соңына қарай Қазақстанда ресми тіркелген саяси партия:

A) «Нағыз Ақжол»

B) Қазақстан халық бірлігі одағы

C) «Азат»

D) «Невада-Семей»

E) Қазақстан Халық Конгресі

7. Күйші, сазгер, домбыра өнеріндегі лирикалық бағьптың негізін салушы

«Қоңыр», «Тартыс», «Желдірме» күйлерінің авторы:

A) Ықылас Дүкенұлы

B) Сүйінбай Аронұлы

C) Ақан сері Қорамсаұлы

D) Дәулеткерей Шығайұлы

E) Мұса Байжанұлы

8. «Есім хан көбінесе ойраттардың шабуылына тойтарыс беру үшін жорықтарда жүрді. Сол себепті де ол «Қасым ханның қасқа жолына» көп өзгертулер енгізген. Бізге келіп жеткен деректер бойынша Есім хан ердің құнына 100 жылқы, 6 түйе кесім белгілеген. Ол бай-кедей, жас-кәрі, қараша-сұлтан демей, бұл заңды еркек атаулының бәріне бірдей қолданған. Одан басқа үстеме, өнер құны, сүйек құны деген болған. Егер өлген адам бай немесе ақын, балгер,

жырау болса, сол өнері үшін үстеме құн алған. Сол сияқты егер өлген адамның

денесі туысқандарына тимей, ит-құсқа жем болса, сүйегі үшін құн төлеген. Сонымен қатар қалыңдыққа берілер қалыңмал мөлшері де белгіленген. Есім хан жеті атаға толмай некелесу ғұрпына тыйым салған. Ел аузында «Есім ханның ескі жолы» деген аңыз сақталған. Қасым ханның заң ережелерін Есім хан ел билеуде ұтымды пайдалана білді. Қазақ шежірелерінде Есім ханның қызметіне ерекше жоғары баға беріледі. Әйгілі Бұқар жырау Абылай ханға ренжіген кездерінде «Сенен бұрын жеті ханды жебедім, кешегі еңсегей бойлы ер Есімді де білемін...» деген».

Мәтінде баяндалған «Есім ханның ескі жолы» заң ережелерінің шыққан мерзімін анықтаңыз:

A) XVII ғасыр

B) XIV ғасыр

C) XIII ғасыр

D) XVIII ғасыр

E) XV ғасыр

9. Шебір тұрағы жататын дәуір

A) Мустье

B) Мезолит

C) Темір дәуірі

D) Энеолит

E) Неолит

10. 1960 жылы Қазақстан КП Орталық Комитетінің бірінші хатшысы болып сайланды:

A) Ж.Тәшенов

B) Д.Қонаев

C) Ж.Шаяхметов

D) И.Юсупов

E) Л.Брежнев

11. Үйсіндердің жер аумағы, ауа-райы, көршілері турапы жазба деректер қалдырған:

A) гректер

B) парсылар

C) римдіктер

D) арабтар

E) қытайлар

12. Керейіт хандығы мен Монғол хандығының жақсы қарым- қатынаста болғандығы туралы жазылған дерек:

A) «Шыңғыснама»

B) «Түрік шежіресі»

C) «Тарих-и Рашиди»

D) «Жылнамалар жинағы»

E) «Монғолдардың құпия шежіресі»

13. 1930 жылы саяси қуғынға ұшыраған Алаш зиялысын анықтаңыз:

A) М.Жұмабаев

B) А.Байтұрсынов

C) М.Дулатов

D) М.Тынышбаев

E) Ә.Бөкейханов

14. Қазақстанның Еуропа Қауіпсіздігі және Ынтымақтастығы Ұйымына (ЕҚЫҰ) төрағалық еткен уақыты:

A) 2008 ж.

B) 2009 ж. C) 2012 ж. D) 2011 ж. E) 2010 ж.

15. Көне түрік жазуындағы тас мүсіндердің атауы:

A) «дың»

B) «блбл»

C) «балбық»

D) «бөрі»

E) «бәдіз»

16. Ұлы жүз аумағында Қастек бекінісінің салынған мерзімі:

A) 1864 жыл

B) 1860 жыл

C) 1859 жыл

D) 1854 жыл

E) 1865 жыл

17. Қарасиыр жеріндегі жеңістен кейін үш жүздің біріккен әскері қалмақтарға күйрете соққы берген шайқас:

A) Қарақұм

B) Алакөл

C) Қарасиыр

D) Аякөз

E) Аңырақай

18. Ежелгі адамдардын, белгілі бір материалды затқа ерекше қасиетті деп табынуы:

A) тотемизм

B) анимизм

C) бойтұмар

D) фетишизм

E) магия

19. Бұдан 5 мың жыл бұрын өндіріле басталған шикізат:

A) мыс

B) темір

C) қалайы

D) тас

E) қола

20. 1991 жылы желтоқсанда Алматы кездесуінде қолжеткізген маңызды мәселелердің бірі

A) Карабах мәселесі

B) Өзара кеден одағын құру

C) Әлемдік ланкестікпен күрес

D) Мемлекеттік шекараны межелеу және анықтау

E) Ядролық қаруға байланысты

04- нұсқа

1. 1128 жылы құрылған Қарақытай мемлекеті өмір сүруін тоқтатты:

A) 1212 ж.

B) 1211 ж.

C) 1213 ж.

D) 1210 ж.

E) 1209 ж.

2. Абылай хан XVIII ғ. 70-жылдарының аяғында қарсы жорық ұйымдастырды:

A) Жоңғарларға

B) Қытайларға

C) Ұйғырларға

D) Қырғыздарға

E) Башқұрттарға

3. 1989 жылдың маусымында халық бұқарасының ірі бас көтеруі болған қала:

A) Целиноград

B) Жаңаөзен

C) Алматы

D) Қарағанды

E) Теміртау

4. 1943 жылы Алматыда жарық көрген еңбек:

A) «Қазақ КСР тарихы»

B) «Қазақстан Республикасы» энциклопедиясы

C) «Орталық Қазақстанның ежелгі мәдениеті»

D) «Көшпенділер»

E) «Қазақстан» Ұлттық энциклопедиясы

5. Ұлы Отан соғысы жылдары Республикада танк колонналары, авиация эскадрильялары үшін жиналған қаржы көлемі:

A) 360 млн. сом

B) 480 млн. сом

C) 100 мың сом

D) 60 мың сом

E) 4 млн. сом

6. Шоқан Уәлиханов оқыған оқу орны:

A) Омбы мұғалімдер семинариясы

B) Сібір кадет корпусы

C) Азиялық училище

D) Неплюев кадет корпусы

E) Троицк мектебі

7. 1950 жылдары жаңадан іске қосылған өнеркәсіп орны:

A) Қарсақбай кен байыту комбинаты

B) Риддер кен байыту комбинаты

C) Маңғыстау газ өңдеу зауыты

D) Ембі мұнай кәсіпшілігі

E) Өскемен тау-кен машиналары жабдықтары зауыты

8. XXI ғасырда алғашқы болып кедендік одақ құрған мемлекеттер:

A) Тәжікстан, Өзбекстан, Қырғызстан

B) Қытай, Қырғызстан, Тәжікстан

C) Армения, Молдова, Грузия

D) Ресей, Тәжікстан, Өзбекстан

E) Ресей, Қазақстан, Беларусь

9. Әбілқайыр хан Үз-Темір тайшыдан жеңіліс тапқаннан кейін кетуге мәжбүр болды:\

A) Батыс Сібірге

B) Дешті Қыпшаққа

C) Мауараннахрға

D) Моғолстанға

E) Самарқанға

10. 1813 жылы Омбыда ашылған оқу орнының кейінгі өзгерген атауы:

A) Орман шаруашылығы мектебі

B) Шекаралық комиссия жанындағы мектеп

C) Азиялық училище

D) Малдәрігерлік институты

E) Сібір кадет корпусы

11. Тәуке ханды ежелгі Спартаның ақылгөйі Ликургпен теңеген орыс зерттеушісі:

A) И.Г. Георги

B) А.И. Левшин

C) И.К. Кириллов

D) П.С. Паллас E) П.И. Рычков

12. Араб қолбасшысы Кутейба ибн Муслимнің 709 жылы соғыссыз алған қаласын анықтаңыз:

A) Баласағұн

B) Құйрықтөбе

C) Атлах

D) Бұхара

E) Испиджаб

13. 1860 жылы Ұзынағаш түбінде орыс әскерімен соғысты:

A) Хиуалықтар

B) Қоқандықтар

C) Бұхарлықтар

D) Адайлар

E) Шектілер

14. Сақтардың Қызылордадан 300 шақырым жердегі орналасқан қаласы:

A) Шірік-Рабат

B) Бесшатыр

C) Бәбіш молда

D) Арқайым

E) Қойлық

15. «Ресей империясының экономикасы шапшаң қарқынмен дамып келе жатты.

Оған шикізат көздері, арзан жұмыс қолы және өндірілген өнім түрлерін өткізетін рынок қажет болды. Патша үкіметі Қазақстанда да зауыттар мен фабрикалар сала бастады. Табиғи шикізатты Қазақстан аумағынан көптеп тасып әкету үшін барлық жағдай жасалды. Қазба байлығы мен ауыл

шаруашылық шикізаты өнімдерін өңдейтін кәсіпорындар қатары көбейді. XIX ғасырдың екінші жартысында Қазақстандағы шахталар мен кеніштер орыс көпестері мен кәсіпкерлерінің қолында болып еді. Қазақстан жері таскөмір кеніне бай. Олардың ірілері Орталық Қазақстанда еді. Қарағанды көмірін

алғашқылардың бірі болып 1833 жылы Анпақ Байжанов ашты. Ертіс бойындағы және Орталық Қазақстандағы көптеген кен орындарын тұңғыш рет ашқан адам Қосым Пішенбаев болды. Ол Екібастұз көмірі, Майқайың полиметалл кен орындарын ашқаны туралы бірінші болып мәлімдеді. Ресей

кәсіпкерлері жергілікті қазақтардан аса бай кен орындарын су тегін бағаға сатып алды. Мәселен, XIX ғасырдың 40-жылдарында Н.Ушаков, А.Рязанов деген көпестер қазақтардан Қарағанды көмір кен орындарын, Успенск мыс кеніштерін, Жезқазған және Спасск-Воскресенск мыс кеніштері аймағын өте арзан бағаға сатып алды. Алайда XX ғасырдың бас кезіне қарай тау-кен

кәсіпорындарының басым бөлігі шетелдік кәсіпкерлердің қолына көшті. Патша үкіметі шетелдік кәсіпкерлерге шет аймақтарды игеруіне кең жол ашып берген еді».

Мәтінде сипатталған патша үкіметінің Қазақстандағы кен орындарын шетелдік кәсіпкерлерге сатуының негізгі себебін анықтаңыз:

A) Патша үкіметіне шетелдіктерден салық алған тиімді болды

B) Орыс кәсіпкерлерінің тәжірибесі мен техникасы нашар болды

C) Шетелдік кәсіпкерлер тек алтын беріп сатып алды

D) Жергілікті қазақтардың азаттық көтерілістерінен қорықты

E) I Дүниежүзілік соғыстың нәтижесінде сатуға мәжбүр болды

16. XX ғ. 50 жылдары Қазақстанда цемент зауыттары салынған қалалар:

A) Семей, Алматы, Ақмола

B) Теміртау, Семей, Жезқазан

C) Алматы, Ақтөбе, Қарағанды

D) Қарағанды, Семей, Шымкент

E) Жамбыл, Петропавл, Семей

17. 1789 жылы Омбыда ашылған оқу орны:

A) Кадет корпусы

B) Азия мектебі (училище)

C) Түземдік мектеп

D) Артилерия училищесі

E) Үш сыныпты мектеп

18. Ұлы Отан соғысы жылдарында қорғасын-мырыш комбинатының құрылысы жедел қарқынмен жүргізілген қала:

A) Петропавл

B) Өскемен

C) Орал

D) Шымкент

E) Семей

19. «Қазақ» газетінің редакторы:

A) А.Байтұрсынов

B) М.Сералин

C) М.Жұмабаев

D) С.Торайғыров

E) Ә.Бөкейханов

20. Қазақ КСР Халық шаруашылығы кеңесі таратылды:

A) 1975 ж.B) 1980 ж.C) 1960 ж.D) 1965 ж.E) 1950 ж.

05- нұсқа

1. Тәуелсіздік жылдары құрылған өндіріс орындарын олардың өнімдерімен дұрыс сәйкестендіріңіз:

1. Мойнақ; 2. Өзен-Түркіменстан; 3. Жетісу; 4. Өскемен; А. Құс фабрикасы;

Б. Теміржол;

С. Қалайы ерітетін электрлизді зауыт; Д. Су электростанциясы

A) 1-С; 2-Д; 3-Б; 4-А

B) 1-А; 2-С; 3-Б; 4-Д

C) 1-Д; 2-Б; 3-А; 4-С

D) 1-Б; 2-А; 3-С; 4-Д

E) 1-А; 2-Б; 3-С; 4-Д

2. Үйді жауып тұратын киіздер:

A) үзік, туырлық, түндік

B) текемет, кебеже, түндік

C) сырмақ, үзік, текемет

D) кебеже, басқұр, үздік

E) басқұр, сырмақ, түнд3к

3. «Жеті жарғы» бойынша дау-жанжалды қарағаны үшін хандық ақының мөлшері:

A) Ақы төленбеген

B) Дауланған мал мүліктің бестен бірі

C) Дауланған мал мүліктің оннан бірі

D) Дауланған мал мүліктің жартысы

E) Дауланған мал мүліктің төрттен екісі

4. 1558-1560 жылдары Қазақстанда болған кезде «Ислам дініне сенетін халықтар» деп жазған ағылшын көпесі:

A) А.Дженкинсон

B) Г.Миллер

C) П.Карпини

D) И.Фальк

E) А.Левшин

5. 1734 жылы Ресей үкіметі ұйымдастырды:

A) Паллас экспедициясын

B) Бутаков экспедициясын

C) Щербин экспедициясын

D) Қырғыз-қайсақ экспедициясын

E) Бухгольц экспедициясын

6. Алтын Орда мемлекетінде 1312-1342 жылдары билік құрған хан:

A) Тоғылық Темір B) Өзбек C) Берке D) Меңгу-Темір E) Тохты

7. «Үшіншісі қоғамымыздағы өзгерістер ықпалымен, өзіміз көбіне оны түйсіне де бермей, құндылықтардың сапалық тұрғыдағы өзге жүйесі мен адамдық

қарым-қатынастардың жаңа түріне дағдылана отырып, өзіміз де түгел өзгердік. Қысқасы, біз азаттық алдық. Мемлекеттік-ұжымдық дүниетанымның жекешіл дербес дүниетаныммен алмасуы біздің өміріміздің әрбір қырын өзгертті. Әрине, ескі жүйе шақтап болса да неғұрлым сенімді әлеуметтік игіліктер беріп келді,

әрі бірсыпыра салаларда жетістіксіз де болған жоқ. Алайда экономикалық тұрғыдан бәсекеге қабілетсіз болғандықтан, ол жүйенің күйреп тозғанын да ұмытпауға тиіспіз. Ол әлеуметтік жағынан да осал болып шықты, өйткені

адамдардың көпшілігінің тұрмыс деңгейі шетелдегі тұрмыс деңгейінен төмен еді. Ол, сондай-ақ, жеке адам хақында да осалдық танытты, өйткені еркіндік бермеді. Нарықтық экономика мен демократиялық тұрғыда таңдап алынған мемлекет Қазақстанға қандай шамада өркендеу мен бостандық әкелерін уақыт өте келе біздің өз тәжірибеміз көрсетуге тиіс. Өтпелі кезең уақытында біздің азаматтарымыздың көпшілігі қилы істі бастан кешірді әрі көп нәрсені құрбан

етті. Бірақ біз мұны тек сіздер мен біздің игілігіміз үшін ғана емес, ең алдымен, балаларымыз бен немерелеріміз үшін жасап отырмыз.

Төртіншісі. Біздің басты оң игіліктеріміздің ішінде - халқымыздың немесе былайша айтқанда, адам ресурстарының сапасы тұр. Біздің ғылыми және шығармашылық әлеуетінің деңгейі жоғары білім өресі биік халқымыз бар.

Көптеген елдерде бұл жоқ, әрі олар осындай сапаға жетуді өздерінің стратегиялық мақсаттарының бірі санайды. Мұның өзі - біздің халқымыз бен бұрынғы жүйенің аса ірі жетістігі. Біз қолымыздағы осындай баға жетпес

капиталды жан-жақты дамытуға және оның дамуы үшін барған сайын және әрі неғұрлым өркениетті жағдай туғызуға тиіспіз»

1997 жылгы Елбасы жолдауы бойынша берілген мәтіннің негізгі нысаны:

A) халықаралық экономика

B) аймақтық қауіпсіздік

C) ұлттық қауіпсіздік

D) шетелдік инвестиция

E) халықтың әл-ауқаты

8. Ұлы Жібек жолының солтүстік бағытындағы Қазақстандағы қала:

A) Қойлық

B) Айнабұлақ

C) Алмалық

D) Талғар

E) Испиджаб

9. XI ғ. атақты ғұлама Махмуд Қашғаридің еңбегінде Сайрам қаласы деп аталынған қаланың бұрынғы атауы:

A) Баласағұн

B) Испиджаб

C) Сығанақ

D) Сауран

E) Отырар

10. 1921 жылы соғыс жылдарындағы экономикалық саясатқа қарсы толқу өткен әкімшілік бірліктер:

A) Сырдария, Ойыл

B) Спасск, Риддер

C) Ақмола, Орал

D) Қапал, Петропавл

E) Шымкент, Жаңақорған

11. Солтүстік Қазақстандағы мезолит дәуіріне жататын тұрақтар:

A) Виноградовка, Дүзбай

B) Боголюбово, Явленка

C) Қызылсу, Дүзбай

D) Тельман, Әкімбек

E) Явленка, Тельман

12. Хандары тек елбөрілі руынан сайланатын тайпа:

A) қыпшақ

B) жалайыр

C) найман

D) керей

E) оғыз

13. І Дарий басқарған парсылар әскері сақтарға шабуыл жасаған жыл:

A) Б.з.б 519ж.

B) Б.з.б 490 ж.

C) Б.з.б 419ж.

D) Б.з.б 530 ж.

E) Б.з.б 579 ж.

14. Батый хан Шайбани ханға қосшы етіп берген тайпалардың бірі:

A) қыпшақ

B) маңғыт

C) керей

D) алшын

E) бұйрұқ

15. XVIII ғасырдың 20-жылдары Жоңғарияның бар күшін қазақ жеріне жұмсауға мүмкіндік туу себебі:

A) Жоңғарияның Қытаймен бейбіт келісім жасауы

B) Жоңғарияға Қытай мемлекетінің көмек беруі

C) Жоңғарияның халық санының көбеюі

D) Орта Азия хандықтарымен Жоңғарияның келісім жасауы

E) Ресеймен Жоңғарияның бейбіт келісімге келуі

16. 1843 жылы тамызда патша үкіметінің Кенесары Қасымұлына қарсы ұйымдастырған жасағы:

A) Қ.Құдаймендіұлы бастаған отряд

B) Старшина Карбышев бастаған отряд

C) Жетісу казактарынан жасақталған отряд

D) Хорунжий Рытов бастаған жазалаушы отряд

E) А.Жантөреұлы, Б.Айшуақұпы бастаған отряд

17. 1921 жылы қабылданған «Нақты ет салығы» Декреті бойынша ет салығынан босатылды:

A) көшпелі қазақ шаруалары

B) отырықшы қазақ шаруалары

C) әскерилер мен есепшілер

D) отырықшы орыс шаруалары

E) қолөнершілер мен саудагерлер

18. Индустрияландыру нәтижесінде Шығыс Қазақстанда полиметалл комбинаты салынған қала

A) Балқаш

B) Лениногор

C) Семей

D) Теміртау

E) Ақтөбе

19. Қазақ даласында ерте темір дәуірінде құрылған алғашқы тайпалық одақ:

A) Ғұн

B) Сақ

C) Қаңлы

D) Қимақ

E) Үйсін

20. XVIII ғасырдың 30-жылдары Кіші жүз бен Ресей империясының арасында елшілік алмасуының нәтижесі:

A) Кіші жүз дербестігін сақтады

B) Әбілқайыр үш жүздің ханы болды

C) Кіші жүз Ресейдің қол астына кірді

D) Кіші жүз Ресеймен әскери одақ құрды

E) Жоңғарлармен соғыста Ресейден көмек алды

Жауаптары

№

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

1

A

A

C

E

C

C

E

D

D

C

D

C

C

A

E

D

C

E

D

D

2

B

C

B

E

D

A

E

A

A

C

E

A

E

B

E

E

D

B

B

B

3

E

B

A

B

E

E

D

A

D

B

E

E

D

E

B

C

E

D

A

E

4

C

D

B

A

B

B

E

E

B

E

B

D

B

A

B

D

B

B

A

D

5

C

A

B

A

D

B

E

E

B

C

B

A

A

E

A

E

A

B

B

C