400 000+ дайын материалды
1 жыл бойы шексіз жүктеңіз
ҚМЖ, БЖБ, ТЖБ, презентациялар және авторлық материалдар
4 990₸/ 1 жыл
🔥Арнайы баға ·10.12.2026 дейін
Одан кейін - 29 990 ₸
Бір рет төлейсіз · Автотөлем жоқ
Тақырып бойынша 31 материал табылды

ТЖБ 7 сынып қазақ тілі

Материал туралы қысқаша түсінік
Оқушылардың тоқсандық жиынтық бағалауы
Материалдың қысқаша нұсқасы




А бөлімі

Бөлім «Ауа райы және климаттық өзгерістер»


Оқу мақсаты

7.Т/А5. Проблемалық сұрақтарға тыңдалған мәтіннен деректер келтіре отырып, дәлелді жауап беру, өз жауабын өзгенің жауабымен салыстыру, талқылау



Ж3 Мәтін құрылымын (Кіріспе бөлім,жалпы мәлімет беру,детальді мәлімет беру)сақтай отырып, графиктік мәтін (шартты белгі,сурет сызба)түрінде берілген процесті сипаттап жазу

Бағалау критерийі

Білім алушы

Сұрақтарға деректер арқылы жауап береді

Мәтіннен дәлел келтіреді

Жауаптың айырмашылығын анықтайды

Мәтін құрлымын сақтайды

Сурет бойынша процесті сипаттап жазады

Ойлау дағдыларының деңгейі

Орындау уақыты

Түсіну және қолдану

Жоғары деңгей

15-20 минут

Мәтінді мұқият тыңдаңыз

Адам еңбек пен ақыл ойдың арқасында қоршаған ортаға бейімделумен қатар, оны өзгертеді. Сондықтан табиғатты өзгерту барысында адамзат оның кейінгі зардаптарын да ескеруі қажет. Табиғат кешендеріне кері әсер ететін озық ғылыми-техниканың тікелей қатысы жоқ. Мұның бәрі қаншама еңбек пен шикізатты зая кетірумен бірге, қоршаған ортаның жағдайын нашарлатады. Ірі бөгендер салуда аумақтың табиғат ерекшеліктерін ескермеу мезгілсіз батпақтануға, топырак, өсімдік жамылғысы мен сол жердің микроклиматының өзгеруіне әкеп соғады. Ғаламдық экологиялық проблемаларға климаттың өзгеруі, озон қабатының бұзылуы, биоәртүрліліктің азаюы, шөлейттену және жердің құлдырауы (деградация) жатады. Ұлттық экологиялық проблемаларына экологиялық апатты аймақтар; Каспий теңізі қайраңы ресурстарын белсенді игерумен байланысты проблемалар; тарихи ластану; трансшекаралық мәселелер; әскери ғарыштық және тәжірибелік кешендер полигондарының әсерін жатқызуға болады. Алғашқы атомдық жарылыс дауысы 1949 жылы тамыздың 29-ы, таңғы сағат 7-де естілді. Семей ядролық полигоны ауданында 450-ден астам жер үсті және жер асты ядролық сынақтарының өткізілуі нәтижесінде атмосфераға, гидросфераға және литосфераға өте үлкен мөлшерде радиоактивті материалдар шығарылды. Тек Семей ядролық полигонының ғана емес, соған жақын жатқан орасан үлкен аумақтар да (Павлодар, Қарағанды, Шығыс Қазақстан, Жезқазған облыстары және Ресей Федерациясының Алтай өлкесі) радиоактивті ластануға ұшырады. Соның нәтижесінде сол аумақтағы көптеген тірі ағзалар және тұрғын халықтар зардап шекті. Қазақстан Президенті Н. Ә. Назарбаев республикада ядролық сынақтар өткізуге мораторий жариялады. (Елбасы Н. Ә. Назарбаевтың «Семей ядролық сынақ полигонын жабу туралы» Жарлығына 1991 жылы тамыздың 29-да қол қойылды.Ол үшін арнайы 18 млн га жер бөлініп, Семей ядролық полигоны ашылды.. Семей маңындағы радиациялық әсер аймағында тұратын 500 мыңдай адам осы сынақтан азап шекті. 1949 жылдан 1963 жылға дейін жер бетінде жасалған сынақтардың зардабы әсіресе мол болғаны рас. Бұл аймақтағы аурулардың есеп-қисабы 1990 жылға дейін мұқият жасырылып келді. https://kk.wikipedia.org/wiki (өңделген)

1-тапсырма. Мәтін бойынша проблемалық сұрақтарды анықтаңыз

Деректер келтіре отырып нақты жауап беріңіз.

1.Қазақстанда проблемалық аймақтар бар ма ?

2.Ауа-райының климаттық өзгеруіне не әсер етеді?



2-тапсырма.Берілген сурет бойынша 70-80 сөзден құралған мәтін жазыңыз.

Shape1

--- -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- ------------------------------------------------------- ------------------------------------------------------- ------------------------------------------------------------------------------------------------------------------ ---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------



Бағалау критерийі

№

тапсырма

Дескриптор

Балл

Білім алушы

Сұрақтарға деректер арқылы жауап береді

1

Деректер арқылы жауап береді

1





Мәтіннен дәлел келтіреді


Деректер арқылы дәлел келтіреді

1


Жауаптың айырмашылығын айырады

1

Айырмашылықтарын айырады


1


Мәтін құрлымын сақтайды

2

Мәтін құрлымын сақтайды Кіріспе бөлім

Негізгі бөлім

Қорытынды бөлім

2

Сурет бойынша процесті сипаттайды

2

Сурет бойынша шағын мәтін жазады

2

Барлығы

7балл























«Ауа райы және климаттық өзгерістер». Фонетика бөлімі бойынша жиынтық бағалаудың нәтижесіне қатысты ата-аналарға ақпарат ұсынуға арналған рубрика



Білім алушының аты-жөні--------------------------------------------------------------------------------



Бағалау критерийі


Оқу жетістігі деңгейі

Төмен

Орташа

Жогары

Сұрақтарға деректер арқылы жауап береді

Сұрақтарға жауап берерде қиналады

Сұрақтарға жауап берерде қателіктер жібереді

Проблемалық сұрақтар құрастырады,сұрақтарқа деректер келтіре отырып, дәлелді жауап береді


Мәтіннен дәлел келтіреді

Мәтіннен дәлел келтірер кезде қиналады

Берілген мәтіннен дәлелдер келтірер кезде қателіктер жібереді


Мәтіннен дәлелдер келтіре отырып нақты жауап береді

Жауаптың айырмашылығын айырады

Берілген жауаптың айырмашылығын айыруда қиналады


Жауаптың айырмашылығын айыруда қателік жібереді

Жауаптың айырмашылығын нақты айырады

Мәтін құрлымын сақтайды

Мәтін құрлымын сақтауда қиналады


Мәтін құрлымын сақтауда қателіктер жібереді

Мәтін құрлымын нақты сактайды

Сурет бойынша процесті сипаттайды

Берілген мәтін бойынша сипаттар кезде киналады



Берілген мәтін бойынша сипаттау кезде

Мәтін бойынша нақты сипаттап жауап жазады

Барлығы

























2-ТОҚСАН БОЙЫНША ЖИЫНТЫҚ БАҒАЛАУ СПЕЦИФИКАЦИЯСЫ

Жиынтық бағалауға шолу


Ұзақтығы:40 минут (уақыт оқылым мен жазылым жұмысына арналған. Тыңдалым мен айтылым сабақтан тыс, қосымша уақытта өткізіледі)

Оқылым – 15 минут

Жазылым – 25 минут

Балл саны: 30

Тапсырмалар түрлері

Көп таңдауы бар сұрақтар

Толық жауапты қажет ететін сұрақтар


Жиынтық бағалаудың құрылымы

Тоқсандық жиынтық бағалаудың нұсқасы 3 компоненттен тұрады: біріншісі -тыңдалым, айтылым, екіншісі - оқылым, үшіншісі - жазылым және әдеби тіл нормаларын тексеруге арналған.



















Тапсырма

Қамтылған мақсаттар

Тапсырмалар түрі

Тапсырмалар сипаттамасы

Орындау уақыты,мин

Балл


1-2

5.1.5.1 тыңдалған мәтін мазмұны негізінде сұрақтарға жауап беру,көтерілген мәселе бойынша өз ойын білдіру

5.4.3.1 омоним,антоним,синонимдерді көркемдік ерекшеліктеріне сай қолдану

Толық жа

уапты қажет ететін

Оқушы мәтінді тыңдайды.Оқушылыр мәтінді тыңдай отырып сұрақтарға жауап береді.Оқушыларды бағалаймын.

10

5



3-4

5.2.2.1 лексиканың ауызекі сөйлеу және жазба стильдік айырмашылықтарын мәтіндер арқылы тану

5.4.3.1 омоним,антоним,синонимдерді көркемдік ерекшеліктеріне сай қолдану

Көп таңдауы бар сұрақтар


Мәтінді оқи отырып берілген сұрақтарға жауап береді.Өз пікірін жазады.Омоним,антоним сөздерді ерекшеліктеріне сай қолданады.

10

10

5

5.3.4.1 Эссенің кіріспе, негізгі, қорытынды бөлімдерін сақтай отырып,өзіне таныс адамды, белгілі бір мекен мен оқиғаны сипаттап не суреттеп жазу

5.4.4.1 жұрнақ арқылы жасалған туынды сөздерді және күрделі сөздерді ауызша және жазбаша тілдесім барысында қолдану


Жазбаша толық жауапты қажет ететін сұрақтар

Оқушылар жазба жұмысын орындайды. Жазылым жұмысында жұрнақ арқылы жасалған туынды сөздерді және күрделі сөздерді және күрделі сөздерді ауызша және жазбаша тілдесім барысында қолдануы бағаланады.

20

10

Барлығы:




40 мин

30





























«Қазақ тілі» пәнәнен 2- тоқсан бойынша жиынтық бағалау тапсырмасы


Тапсырма

Мәтінді оқып шығып көтерілген басты мәселені анықтаңыз.Өз көзқарасыңды жан-жақты тұжырымдап,мысалдар арқылы дәлелдеңіз.

Омоним,антоним сөздерін қолданыңыз.

Ертеде Негізгі, Жанама, Қосалқы атты ағайынды тамырлар өмір сүріпті. Үш ағайынды үнемі болмашы нәрсеге таласады да жүреді екен. Бір күні үшеуінің арасында үлкен дау шығыпты, үшеуі көшбасшы болуға таласыпты.
- Мен депті үлкені Негізгі «барлығыңнан үлкенмін, менің арғы ата тегімді айтатын болсам ұрықтың ұрық тамыршасынан дамимын, ең бірінші мен пайда болып топырақта ауқымым бірнеше метрді алып орналасады.
- Ал мен сенің жан жағыңнан таралғаныммен, қызметім біршама жоғары, мен сендерге нәр алып беремін, топырақтағы әр түрлі минералды заттарды сорып сендерді қоректендіремін,- депті ортаншысы Жанама. Әліне қарамай кішкентай Қосалқы да сөз сөйлепті:
- Мен Қосалқымын, мен болмасам сендердің әлдеқашан өмірлерің тоқтап, солып қалған болар едіңдер. Себебі мен сабақ пен жапырақ қолтығында орналасып, топырақта сендердің берік болып тұруларыңды қамтамасыз етемін. Үшеуі ара дауды шеше алмағаннан кейін үш ағайынды әділ шешім айтар деген мақсатта Жапырақ биге жүгініпті. Барлық жағдайға қанық болған би былай депті.
- Қосалқы сен болмасаң мына екеуі топыраққа орныға алмай өмірлерін жойған болар еді. Сенің айтқаның орынды. Ал сен болмасаң Жанама мына ағаң мен інің өздеріне нәр ала алмас еді деп, үлкені Негізгіге қарап былай депті
- Негізгі сен осылардың ішіндегі ең үлкенісің және сен мына жарық дүниеге ең бірінші келесің, сенің үлкен деген атың бар сондықтан мына екеуіне ерекше қамқор болуың керек. Сендер таласпай Негізгі ағаларыңды сыйлап, оған жол беріңдер, Жанама сен Негізгі ағаңның жанына орналас, ал сен Қосалқы менімен сабақтың жананына орналасасың. Сендер бүгіннен бастап дауласқандарыңды қойып, өз шыққан тектеріңді біліп жүріңдер. Сендер тамыр типтері деген тектен шыққансыңдар, сендер өте текті болып саналасыңдар. Сендер осы өсімдіктер елінің тамыр деген ауылынан боласыңдар»- депті Жапырақ би. Бұл шешімге үш ағайынды келісіп, сол күннен бастап тату - тәтті өмір сүріпті және өз орындарын біліпті.


bilimdiler.kz/biologia/14716 [5]



Бір айдаһар аюды қуып бара жатады. Мұны көрген аңшы батыр айдаһарды өлтіріп, аюды құтқарып алады. Аю өлімнен құтқарып алғаны үшін батырға шексіз алғысын білдіріп, аңшы қайда барса, соның артынан қалмай жүретін болады. Көрген елдің бәрі “Аю – жыртқыш аң. Абай бол!” – десе, аңшы: “Айдаһардан құтқарып алғаным үшін бұл аю менің адал, сенімді серігім болды,”– дейді. Елдер “Ақмақтың достығы жамандығынан да жаман. Сен аюға сенбе!” – десе, батыр: “Мұның бәрін қызғаныштан айтып отырсыңдар. Қарасаңыздаршы қандай сүйкімді! Бейшара аюдың мені қатты жақсы көретінін қалайша түсінбейсіңдер,” – дейді. Ақымақтың махаббаты алдамшы болатынына сенбейді. Аюдан бас тарта алмайды. Бір күні аңшы ұйықтап жатқанда, бір маса бетіне келіп қонады. Аю батырдың ұйқысын мазалап тұрған масаны қуып ұшырып жібереді. Маса ұшып-ұшып, қайтадан жігіттің бетіне келіп қонады. Мұны көрген аю әбден ызаланып, маса отырған жерге үлкен таяқ лақтырады. Сол кезде маса ғана емес, жақсы көрген аңшыны да өлтіріп жібереді. Осылайша жақсылық жасаймын деп, жақсы көргенді өлтіреді.

https://fngimeler.wordpess.com [5]











Балл қою кестесі

Тыңдалым және айтылым

Балл

Грамматика мен лексиканы дұрыс қолдану



Сұрақты түсіну мен толық жауап беру қабілеті бар



9-10

Граматикалық және лексикалық құрылымдардың қолдану аяларын өте жақсы түсінеді.Сөз саптауы дұрыс, анда-санда мардымсыз қателерді жібереді

Тақырыпты өте жақсы түсінеді.Талқылау кезінде өз ойын толық жеткізе алады.


7-8

Граматикалық және лексикалық құрылымдардың қолдану аяларын жақсы түсінеді.Сөз саптауы дұрыс, анда-санда қателер жібереді.

Тақырыпты жақсы түсінеді.Күтпеген сұрақтарға жауабын ойланып, әрі орынды жеткізеді.Талқылау кезінде өз ойын түсінікті жеткізеді.




5-6


Грамматикалық және лексикалық құрылымдарды қолдану аяларын орташа түсінеді.Сөз саптауы дұрыс,қателері байқалғанмен, түсінуге кедергі

тудырмайды.




Тақырыптың негізгі тараптарын түсінеді, бірақ күрделі сұрақтарды талдауда едәуір қиналады.Талқылау кезінде қолдауды қажет етеді.


3-4

Грамматикалық және лексикалық құрылымдарды қолдану аяларын аздап түсінеді.Сөз саптауы нақты емес,түсініспеушілікт ітудырады.


Тақырыпты түсінуде қиналады.Күтпеген сұрақтарға жауап беруде қиналады,тақырыпты ашуды дамыта алмайды.Талқылау кезінде қолдаусыз өзін жақсы көрсете алмайды.


1-2

Грамматикалық және лексикалық құрылымдары қолдану аясында өте аз түсінеді.Түсініспеушілікті тудырады.



Тақырыпты түсінуде қатты қиналады.Күтпеген сұрақтарға жауап беруде қиналады,тіпті жауап бере алмайды.Талқылау кезінде өте аз қатысады.



Оқылым

1-мәтін

Берілген тапсырманы оқыңыз [10]

Ерте,ерте,ертеде бір бақа мен шегіртке дос болыпты. Бір күні екі дос кең даланы аралауға алыс жолға шығыпты.Екеуі де жүріп келеді, жүріп келеді, бақа тарбаңдап келеді,шегіртке секіріп келеді. бақаның жүрісіне шыдамы таусылған шегіртке :

-Достым-ау тезірек жүрсеңші,шөлдеп кеттім.Анау жерде су көрінеді,су ішіп шөлімізді басайық.
-Жарайды шегіртке досым. Екеуі әне-міне дегенше су жағасына да келеді.Су тап-таза,тұп-тұнық епкен. Бақа су ішейін деп суға үңіле бергенде өзінің ұсқынсыз түрін көріп шошып кетеді. «Бұрын қалай жүрдім екен? Енді үстіме не жамыламын,шегірткеден ұят болды-ау»-деп ойлаған бақа жағада жатқан үлкен тасты үстіне жамылып алады.
-Не болды достым үстіңе тас жамылып.
-Білмеймін,достым.
-Достым-ау ,жүр кеттік
-Әрі қарай жүре алар емеспін,үстімдегі тастан.
-Олай болса мен кеттім-деп шегіртке бақамен қоштасып кете барады. Екі достың жолы осылай екі айырылады.
Міне, осылайша шегірткенің мекені жоқ ,ыршып жүріп ән салғаны осылай басталған екен.Ал бақа тас жамылып тасбақа атаныпты.Үйіне жете алмаған тасбақа суға түсіп,құмға тығылып сол жерді мекен етеді.

https://erketai.org/balalar-shigarmashiligi/onerli-orender-

2-тапсырма Мәтіндегі негізгі ойды анықта? [1]

А. Достық

В. Адамгершілік

С. Еңбекқорлық [1]

Д. Мейірімділік

3. Дұрыс нұсқасын белгілеңіз [1]


Тұжырым

Дұрыс

Бұрыс

1

Шегіркенің досын тастап кетуі



2

Бақаның тас жамылуы



3

Шегіркенің ыршып жүріп ән салғаны




3.Достықтың адалдығы дегенді қалай түсінесіз? Ойыңды 3-4 сөйлем арқылы жеткіз. [ 3] Омоним,антоним,синоним сөздерді қатыстырып жаз.



Балл қою кестесі

Оқылым


Сұрақ

Жауап

Балл

1



2



3



4



5



6



7



Барлығы








Жазылым


Туған өлкеңнің табиғатын сипаттай отырып эссе жаз. Мәтінге жұрнақ арқылы жасалған туынды сөздерді және күрделі сөздерді қатыстыр. (50-60 сөз)


Балл қою кестесі



Жазылым

Балл қою

Сипаттамасы

9-10

Эссе құрлымын сақтаған.

Тапсырма барысында шығармашылық танытты.

Тіл құралдарын сақтаған.

Ойы анық жеткізеді,қателер жібермейді.


7-8

Эссе құрлымын сақтаған.

Тапсырма барысында шығармашылық танытты.

Қөркем тіл құралдарын орынды қолданған.

Ойын анық. әрі әәсерлі етіп жеткізе.


5-6

Эссе жұмысын жазу құрылымы негізінен тапсырмаға сәйкес келеді,бірақ үйлесімі жок.Шығармашылық танытады,бірақ сөйлемдері мағыналық жағынан бір- бірімен байланыспайды.



3-4

Эссенің құрылымдық жүйесіз.

Шығармашылық танытуда қателеседі.

Тіл құралдарын қолдану талпынысы жасалды.

Жүйесіздік байқалады,қателер жібереді.


1-2

Эссе құрылымы сақталдған.

Шығармашылық танытпайды.

Қөркем тіл құралдарын аз қолданылған немесе мүлдем қолданылмаған.Сөздер анық емес,сондықтан мағынаны түсіну киын.



















4


Материалды Word форматында жүктеп аласыз
Тарифке кіреді
23 ұстаз жүктеп алған
14 мамыр
6865
Бұл материалды қолданушы жариялаған. UstazTilegi материалдың мазмұны мен авторлық құқықтарына жауап бермейді. Авторлық құқық бұзылған жағдайда шағым қалдыра аласыз
"Ұстаз" платформасында тіркелген пәндік олимпиадалар
Аттестацияға жарамды екенін көру үшін "Ұстаз" платформасында "Жарыстар, олимпиадалар тізімінен "Ustaz tilegi" деп іздесеңіз шығады
Қазақстандағы ең үлкен материалдар базасынан іздеу
Сіз үшін 400 000 ұстаздардың еңбегі мен тәжірибесін біріктіріп, ең үлкен материалдар базасын жасадық. Төменде керек материалды іздеп, жүктеп алып сабағыңызға қолдана аласыз
Осы тақырыпта
көрнекілік керек па?
10 000 астам көрнекіліктерді жинап қойдық.
Көрнекілік бөліміне өтіп тақырыбын жазып жүктеп алыңыз!
Министірлікпен келісілген Аттестацияға жарамды курстар тізімі