Түр ұғымының анықтамасы.Түрдің құрылымы.Түр критерийлері.

Ұзақ мерзімді жоспардың тарауы: Эволюциялық даму

Мектеп: №4 Алға орта мектебі

Күні:

Мұғалімнің аты-жөні: Жетибаева Сандугаш Орынбасаровна

Сынып: 9

Қатысқандар:

Қатыспағандар:

Сабақ тақырыбы

Түр ұғымының анықтамасы.Түрдің құрылымы.Түр критерийлері.

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)

9.2.5.5 – түрдің құрылымы мен критерийлерін сипаттау.

Сабақтың мақсаты

Барлық оқушылар:

Түр - эволюциялық бірлік туралы біледі.

Көптеген оқушылар:

Түрдің ұғымы мен құрылымын сипаттайды.

Кейбір оқушылар:

2.Түр құрылымы критерийлерін талдайды.

Бағалау критерийі

1.түр құрылымы мен ұғымын сипаттай алады.

2.түр құрылымының критерийінің кезеңдерін талдайды.

Тілдік мақсаттар

Түр – биологиялық немесе экологиялық популяциялар түзетін дарақтар жиынтығы.

Морфологиялық критерий – сыртқы және ішкі құрылысындағы ұқсастық.

Құндылықтарға баулу

«Мәнгілік ел», «Рухани жаңғыру»

Пәнаралық байланыс

География- ағзалардың таралу аймақтары

Алдыңғы білім

ҰМЖ да алдынғы білімдегі берілген оқу мақсаты 9.2.5.4 – ағзалардың бейімделудегі табиғи сұрыпталудың рөлін сипаттау.

9 сыныптың «Н.Г.Асанова, А.Р.Соловьева, Б.Т.Ибраймова» оқулығында осы тақырыпты оқытуды төмендегі оқу мақсатын қамту туралы айтылған.

Сабақ барысы

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

5 минут

Психологиялық тренинг

Сәлеметсіздер ме балалар, көңіл-күйлеріңіз жақсы ма?.

«Аялы алақан» тренингі

Оқушыларды өсімдіктердің жапырақтарын таңдату арқылы топқа бөлу.

1- топ. «Қарағай»

2 -топ. «Емен»

Топтарға бағалау парақтары беріледі.

Сыныптағы оқушылар шеңбер құрып, бір біріне алақандарын ұсыну арқылы тілектер айтады.Оқушылар өсімдіктердің жапырақтарын таңдау арқылы топқа бөлінеді.

1- топ. «Қарағай»

2 -топ. «Емен»

Бағалау парақтары алады.

Мұғалімнің мадақтауы

Қалыптастырушы бағалау

«От шашу»

Сабақтың ортасы

30 минут

«Ойлан.Бірік.Бөліс» әдісі

Түр.Түр критерийлері мен құрылымы туралы бейнефильм көрсету.Бейнефильм бойынша сұрақтар қойылады.

Топтық жұмыс

«Балық қаңқасы» әдісі

1- топ.Дараларды популяцияға біріктіретінін талдау.

2- топ. Түраралық будандар көбінесе ұрпақсыз болуын

сипаттау.

Дескриптор

Жұптық жұмыс

Сәйкестендіру

1.Бір түр өсімдіктерінің гүлі мен басқа құрылысының мүшелері бірдей.

2.Даралардың бір түрге жататынын анықтаған кезде биохимиялық талдауларды қолдануға негізделген.

3.Хромосома өлшемі саны, пішіні, еркін шағылысуы, өсімтал ұрпақ беруі,күйлеу кезіндегі мінез-қылығы жатады.

4.Сырттай айырмашылық жасамайтын бітенің түрлері әртүрлі өсімдіктерде паразиттік тіршілік етеді.

5.Түр спермийі ұрық қапшығына түсуге тырысқан кезде жұмыртқа жасушасы не ескереді.

6.Бір түрге жататын жануарлардың тек сыртқы түрі ғана емес ішкі құрылысы да бірдей

7. Жылқының бір хромосомасы есектің бір хромосомасы бөлігімен алмаса алмайды.

8. Классикалық түраралық буданға қашыр мен мәстек жатады.

Дескриптор

1.Түр критерийлері туралы түсіне алады.

2.Түр критерийлерін салыстыра алады.

3. Түр критерийлерін жіктеп, қорытындылай алады.

Түр.Түр критерийлері мен құрылымы туралы бейнефильм көреді. Бейнефильм бойынша қойылған сұрақтарға оқушылар жауап береді.

Топтық жұмыс

«Балық қаңқасы» әдісі

немесе «Фишбуон»,

әдісі бойынша дәлелдемелер келтіреді

Жұптық жұмыс

Сәйкестендіру

Жұпаса отыррып критерийлер мен сипаттамаларды сәйкестендіреді.

Қалыптастырушы бағалау

«Бағдаршам»

арқылы өзін-өзі бағалау

Жасыл – бәрін түсіндім,

Сары- жартылай түсіндім,

Қызыл - түсінбедім.

Қалыптастырушы бағалау «Бас бармақ»

Бірін-бірі бағалау

https://www.youtube.com/watch?v=ZfZlzCMVXLY

оқулық.кз

«Н.Г.Асанова, А.Р.Соловьева, Б.Т.Ибраймова»

Биология оқулық 9 класс

Алматы «Атамұра» 2019,

60 тақырып

https://www.youtube.com/watch?v=CD-Qk2iG2aY

Сабақтың соңы

5 минут

Рефлексия

Мен үшін артық мәліметер

Оқуым,білуім керек

Қоржыныма салғаным