400 000+ дайын материалды
1 жыл бойы шексіз жүктеңіз

ҚМЖ, БЖБ, ТЖБ, презентациялар және авторлық материалдар

4 990₸/ 1 жыл

🔥Арнайы баға ·10.12.2026 дейін

Одан кейін - 29 990 ₸

Бір рет төлейсіз · Автотөлем жоқ

Тақырып бойынша 16 материал табылды

Туындының физикалық және геометриялық мағынасы. ҚМЖ 10 сынып алгебра ЖМБ 3 тоқсан

Алгебра Сабақ жоспары 10 сынып

Материал туралы қысқаша түсінік

10.4.2.1 - туындының геометриялық мағынасын білу; 10.4.2.2 - туындының физикалық мағынасын білу; 10.4.3.1 - туындының физикалық мағынасына сүйене отырып, қолданбалы есептер шығару; 10.4.3.2 - туындының геометриялық мағынасын қолданып есептер шығару;

Материалдың қысқаша нұсқасы

Таныстым:

Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігі

Момынай жалпы орта білім беретін мектебі

Қысқа мерзімді (сабақ) жоспары

Пәні: Алгебра ЖМБ

Тақырыбы: Туындының физикалық және геометриялық мағынасы

Бөлім:	10.3С Туынды
Педагогтің Т.А.Ә.	Алиева Гүлжан Аманкулкызы
Күні:	11.03.2024ж
Сынып: 10 «А»	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы	Туындының физикалық және геометриялық мағынасы
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары	10.4.2.1 - туындының геометриялық мағынасын білу; 10.4.2.2 - туындының физикалық мағынасын білу; 10.4.3.1 - туындының физикалық мағынасына сүйене отырып, қолданбалы есептер шығару; 10.4.3.2 - туындының геометриялық мағынасын қолданып есептер шығару;
Сабақтың мақсаты	туындының геометриялық және физикалық мағынасын қолданып есептер шығару;

Сабақтың барысы

Сабақтың кезеңі/ уақыт

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурс

тар

Сабақтың басы

Оқушылармен амандасу, түгендеу, назарын сабаққа аудару
Жағымды психологиялық ахуал орнату.

Оқу мақсаттарымен таныстыру.

Үй тапсырмасын тексеру.

Жинақтала

ды, сабаққа ынталанады.

Оқулық.

Сабақтың ортасы

Жаңа сабақ түсіндіру.

y=f(x) функциясының туындысының геометриялық қасиеті, осы функцияның графигіне жүргізілген жанаманың бұрыштық коэффициенті.

Жанама теңдеуі

Мысал:

Y = x² функциясына M(1;1) нүктесінде жүргізілген жанама теңдеуі.

Туындының физикалық мағынасы. Нүктенің түзу сызықты қозғалысын қарастыр. t уақытының әр мезетінде осы уақыт кезінде нүктенің жүрген S(t) жолын сәйкес қой. [t₁; t₁ + ∆t] уақыт аралығындағы нүктенің орташа жылдамдығы ∆S жүрген жолдың осы жолға кеткен ∆t уақытына қатынасы арқылы анықталады:

V_орт

Берілген t₁ уақыт мезетінде жылдамдық қозғалыс заңдылығының туындысына тең болады:

v(t₁)

Нүкте қозғалысының туындысы S(t) дифференциалданатын функция арқылы берілген кезде t уақыт мезетінде жылдамдық келесі формула арқылы анықталады:

v(t) = S '(t).

Соңғы теңдеуде туындының физикалық мағынасы негізделген: жылдамдық жүрген жолдың уақыт бойынша алған туындысы.

⠀⠀

Жылдамдықтың уақыт бойынша туындысы үдеу болады:

a(t) = v '(t).

Мысал. Материалдық нүктенің түзу сызықты қозғалысы S(t) = 6t² – 48t + 17 заңдылығы арқылы берілген.

a) Нүктенің жылдамдығы мен үдеуін тап.

b) t = 9 секунд уақыт мезетіндегі жылдамдығы пен үдеуін есепте.

Шешуі.

a) Туындының физикалық мағынасын қолданып нүктенің жылдамдығын тап:

v(t) = S '(t)

v(t) = (6t² – 48t + 17)'

v(t) = 12t – 48

Үдеу жылдамдықтың уақыт бойынша туындысына тең:

a(t) = v '(t)

a(t) = (12t – 48)'

a(t) = 12

b) t = 9 секунд уақыт мезетіндегі жылдамдығы пен үдеуін есепте:

v(9) = 12 ∙ 9 – 48 = 60 м/с.

t = 9 секунд уақыт мезетіндегі үдеу 12 м/с²-қа тең.

Жауабы: a) v(t) = 12t – 48, a(t) = 12.

Тапсырмалар орындау.

«Жылдам жауап» ойыны. Сәйкестендіру тесті

1.Қозғалыстағы дененің жүрген жолынан уақыт бойынша алынған бірінші туындысы?	а) жылдамдық
	ә) үдеу
	б) қашықтық
2.Жылдамдықтың уақыт бойынша алынған туындысы?	а) күш
	ә) қуат
	б) үдеу
3.Туындының геометриялық мағынасы ?	а) функцияның графигіне жүргізілген жанаманың бұрыштық коэффициенті
	ә) функцияның графигіне жүргізілген жанама
	б) Туынды
Туындының физикалық мағынасы?	а) салмақ
	ә) лездік жылдамдық
	б) тығыздық
Функцияның туындысының табу амалы?	а) интегралдау
	ә) өсімше
	б) дифференциалдау

Топтық жұмыс

I топ

және заңдары бойынша түзу сызықты қозғалатын нүктелердің жылдамдықтары бір-біріне теңделетін уақыт мезетін табыңыз.

II топ

Материалдық нүктенің түзу бойымен қозғалыс жылдамдығы заңы бойынша өзгереді. 0,25 1 болған уақытта жылдамдықтың ең үлкен мәнін табыңыз.

Тапсырмалар орындау. Жұптық жұмыс

1-тапсырма:

-өрнегінің мәнін есептеңдер.

2-тапсырма:

нүктесінен жүргізілген жанаманың бұрыштық коэффициентін табыңыз.

Жеке жұмыс

Туындысы төмендегідей болатын кем дегенде бір функцияның формуласын жазыңдар:

Қосымша тапсырма:

1. Функцияның туындысын табыңдар:

2. Абсциссасы x=1 нүктесінде функциясының графигіне жанама жүргізілген. Ординатасы y=8,5 болғандағы жанама графигінің абсциссасын табыңдар:

3. функциясы графигінің берілген А(1; 7) нүктесінен өтетін жанамасының абсцисса осіне көлбеулік бұрышының тангенсін табыңдар.

Жаңа тақырыпты меңгереді.

Мысалдарды жазады

Материалды Word форматында жүктеп аласыз

Тарифке кіреді

8 ұстаз жүктеп алған

11 наурыз

257

Бұл материалды қолданушы жариялаған. UstazTilegi материалдың мазмұны мен авторлық құқықтарына жауап бермейді. Авторлық құқық бұзылған жағдайда шағым қалдыра аласыз

"Ұстаз" платформасында тіркелген пәндік олимпиадалар

Аттестацияға жарамды екенін көру үшін "Ұстаз" платформасында "Жарыстар, олимпиадалар тізімінен "Ustaz tilegi" деп іздесеңіз шығады

Ұстаздарға арналған олимпиадалар

Оқушыларға арналған олимпиадалар

Тәрбиешілерге арналған олимпиадалар

Қазақстандағы ең үлкен материалдар базасынан іздеу

Сіз үшін 400 000 ұстаздардың еңбегі мен тәжірибесін біріктіріп, ең үлкен материалдар базасын жасадық. Төменде керек материалды іздеп, жүктеп алып сабағыңызға қолдана аласыз

Осы тақырыпта
көрнекілік керек па?

10 000 астам көрнекіліктерді жинап қойдық.

Көрнекілік бөліміне өтіп тақырыбын жазып жүктеп алыңыз!