«Ұлы Дала»: тарихи-географиялық сипаттамасы

Бөлім:

Педагогтың аты-жөні

Алькенова Гулим Бактыбаевна

Күні:

Сынып: 10

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы

«Ұлы Дала»: тарихи-географиялық сипаттамасы

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаттары

10.3.1.1 – Ұлы Дала тарихы мен географиясын сипаттау;
10.3.2.1 – Ұлы Дала табиғи ресурстарының маңыздылығын талдау;
10.3.3.1 – Ұлы Даладағы тарихи оқиғалардың географиялық факторлармен байланысын анықтау.

Сабақ мақсаты

- Ұлы Дала аймағының тарихи-географиялық ерекшеліктерін сипаттайды.
- Ұлы Даладағы табиғи ресурстардың маңыздылығын түсіндіреді.
- Ұлы Дала аймағындағы тарихи оқиғалардың географиялық факторлармен байланысын талдайды.

Құндылықтарға баулу

Оқушыларға Ұлы Дала тарихы мен географиясының маңыздылығын түсіндіру арқылы отансүйгіштік сезімін қалыптастыру.
Осы сабақта қолданылатын 2025-2026 оқу жылындағы құндылықтар:
- тәуелсіздік және отансүйгіштік

ЖИ құралдары

Explainlikeimfive - Күрделі материалды қарапайым тілмен түсіндіретін платформа - https://domore.ai/

Бағалау критерийлері

✓ Ұлы Дала тарихы мен географиясын сипаттай алады.
✓ Табиғи ресурстардың маңыздылығын талдай алады.
✓ Тарихи оқиғалардың географиялық факторлармен байланысын анықтай алады.

Тілдік мақсаттар

Оқушылар «география», «ресурстар», «тарихи оқиғалар» сияқты терминдермен танысып, оларды өз жұмыстарында қолдана алады.

Ойлау дағдыларының деңгейі

– талдау, жинақтау, бағалау.

Сабақтың барысы

Сабақтың кезеңі / уақыты

Мұғалімнің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы (10 минут), Ұйымдастыру кезеңі
Қызығушылықты ояту – (3 минут)
Ширату тапсырмалары – (4 минут)
Жаңа сабаққа кіріспе (3 минут)

Қызығушылықты ояту:
- Сәлемдесу;
- сыныпты түгелдеу;
- оқушылардың назарын аударту;
- топқа бөлу.
Ширату тапсырмалары:
- Ұлы Дала тарихы туралы қысқаша бейнеролик көрсету.
- Сабақтың мақсаты мен міндеттерін түсіндіру.

Оқушылар сұрақтарға жауап береді, сабақтың мақсатына назар аударады.

Мұғалім оқушылардың сабаққа қатысу белсенділігіне қарай, қалыптастырушы бағалау жүргізеді.
ҚБ «Мадақтау сэндвичі» әдісі арқылы келесі тапсырмаларға ынталандырады.

Компьютер, проектор, бейнеролик.

Сабақтың ортасы (25 минут), Жаңа сабақ

Мәтінмен жұмыс
«Ұлы Дала» тарихы мен географиясы туралы мәтінді оқу және талдау (5 минут)

Оқушылар мәтінді оқиды, талқылайды, өз ойларын жазады.

Топ динамикасы, қорытындының сапасы.

Мәтін, оқу құралдары.

1-тапсырма
Ұлы Дала табиғи ресурстарының маңыздылығын талдау (5 минут)
Тақырыпқа байланысты ресурстарды анықтап, олардың маңыздылығын түсіндіру.

Оқушылар өз ойларын жазады, талқылайды.

ҚБ «Мадақтау сэндвичі» әдісімен бағалау.

Оқу құралдары, интернет ресурс.

2-тапсырма
Ұлы Дала аймағындағы тарихи оқиғалардың географиялық факторлармен байланысын талдау (7 минут)
Берілген тарихи оқиғаларды географиялық факторлармен байланыстырып талдау.

Оқушылар өз ойларын жазады, талқылайды.

ҚБ «Алақан-жұлдыз» әдісімен бағалау.

Оқу құралдары, интернет ресурс.

3-тапсырма
Ұлы Дала аймағының тарихи-географиялық ерекшеліктерін сипаттау (8 минут)
Тарихи-географиялық ерекшеліктерді сипаттап, оларды картада көрсету.

Оқушылар карта арқылы сипаттайды, талқылайды.

ҚБ «Ең үздік жауап» әдісімен бағалау.

Карта, оқу құралдары.

4-тапсырма
Ұлы Даланың тарихи кезеңдерін және олардың географиялық өзгерістерін талдау (10 минут)
Тарихи кезеңдерді сипаттап, жасалған өзгерістерді картада көрсету.

Оқушылар топтасып, тарихи кезеңдер мен географиялық өзгерістерді талқылайды.

ҚБ «Топтың жұмысы» әдісімен бағалау.

Тарихи карталар, оқу құралдары.

5-тапсырма
Ұлы Даланың мәдени және экономикалық даму кезеңдерін зерттеу (15 минут)
Ұлы Даланың тарихи дәуірлеріндегі мәдениет пен экономикаға әсер еткен факторларды анықтау және салыстыру.

Оқушылар мәдени және экономикалық даму туралы пікір алмасып, зерттеу нәтижелерін баяндайды.

Сараптау негізінде әр топ өз жұмыстарын ұсынады, рефлексия жүргізу.

Мәдениет тарихы, статистикалық мәліметтер.

6-тапсырма
Ұлы Даланың тарихи-географиялық жағдайлары мен қолбасшылық дәстүрлері (20 минут)
Ұлы Даланың географиясының әлеуметтік-саяси құрылымына әсерін зерттеу және қолбасшылардың рөлін талдау.

Оқушылар Ұлы Даланың тарихи-географиялық жағдайы мен қабылданған шешімдер арасындағы байланысты талқылайды.

Сараптау негізінде оқушылар өз пікірлері мен қорытындыларын ұсынады, рефлексия жүргізу.

Географиялық карталар, тарихи деректер.

Сабақтың соңы (10 минут),
Қорытынды,
Ой толғаныс,
Кері байланыс

Кері байланыс
Жалғастырыңыз:
Маған ... қызықты болды
Бұл ... қиындық туғызды
Осы ... мені ойландырды

Оқушылар білімдерін сараптайды, рефлексия жүргізеді. Тақырып бойынша не білетінін, не білгісі келетінін, не білгенін жазады.

Кері байланыстың бар екендігі.

Оқушылар алған білімін ары қарай шыңдау мақсатында мұғалім үй тапсырмасын береді.

Оқушылар үй жұмысын орындайды.

Кері байланыстың бар екендігі.