XVIII ғасырдағы қазақтардың халық шығармашылығы

САБАҚ:

Мектеп: Хлебодаровка ЖОББМ

Күні:

Мұғалімнің есімі: Турмамбетова Асемтай Танатаровна

СЫНЫП: 8

Қатысқандар саны:

Қатыспағандар
саны:

Пәні: Қазақстан тарихы

Сабақтың тақырыбы: XVIII ғасырдағы қазақтардың халық шығармашылығы.

Зерттеу сұрағы: XVIII ғасырда ақын-жыраулар шығармаларында тарихи оқиғалар қалай көрініс тапты?

Сабақ негізделген оқу мақсаты (мақсаттары)

7.2.2.1 – Халық ауыз әдебиеті мен музыка өнері туындыларының тарихи дереккөзі ретінде құндылығын бағалау.

Сабақ мақсаттары

Барлық оқушылар: Халық ауыз әдебиеті мен музыка өнері туындыларының тарихи дереккөзі ретінде құндылығын бағалайды.

Оқушылардың басым бөлігі: Халық ауыз әдебиеті мен музыка өнеріндегі ақын-жыраулардың еңбектеріне баға беріп, құндылығын анықтайды.

Кейбір оқушылар: Халық ауыз әдебиеті мен музыка өнері туындыларын салыстыра отырып, қортынды жасайды.

Ойлау дағдыларының

деңгейі

Жоғары ойлау дағдылары

Бағалау критерийлері:

ХҮІІІ ғасырдағы халық ауыз әдебиеті мен музыка өнері туындыларының тарихи дереккөзі ретінде құндылығына баға береді

Тілдік мақсат

Негізгі сөздер мен тіркестер: Ақын, жырау, Ақтамберді жырау, Үмбетей жырау, Тәттіқара, тарихи деректер

Құндылықтарға баулу

Тарихтың, мәдениет пен тілдің біртұтастығы

Пәнаралық бай- байланыстар

Қазақ әдебиеті, музыка

Алдыңғы білім

Жалпы мәдениет туралы біледі

Жоспар:

Жоспарланған
кезеңдері

Сабақтағы жоспарланған іс-әрекет

Ресурстар

Басталуы:

12 мин

Ынтымақтастық атмосферасын қалыптастыру. «Мен сенемін....» тренингі арқылы оқушылар бір-біріне сенімділігін білдіреді.

«Мозайка» әдісі. бойынша оқушыларды 3 топқа музыкалық аспаптар суреттерінің қимасы арқылы бөлу.Қимадан шыққан аспаптың суретін құрастыру арқылы топқа орналасу.

1 топ- Домбыра

2 топ- Жетіген

3 топ- Қобыз

1 тапсырма. Ү «Өрмекші торы» әдісі.Өткен тақырып бойынша әр топтан үш оқушыға сұрақ қойып, өрмекші торын құрады.

- Абылай хан қай жылдары билік жүргізді?(1771-17781 ж.ж)

• 1741-1743 жылдары Абылай сұлтан қай елде болды?(Жоңғария)

• ХҮІІІ ғасырда өмір сүрген Абылай ханның ішкі, сыртқы саясатына өздеріңіздің көзқарастарың қандай ?

Қалыптастырушы бағалау: «Суреттер» арқылы бағалау.

Қызығушылықты ояту. «Миға шабуыл» әдісі.

Мәдениет дегеніміз не? Оқушылардың ойымен бөлісіп, жаңа сабақпен байланыстыру.

Топқа бөлуге арналған қима қағаздардағы суреттер.

Ортасы:

22 мин

2-тапсырма. «Біреуі үйде, үшеуі қонақта» әдісі. Берілген мәтінді жеке оқып, топта талқылаңыз. Басқа топтарға барып түсіндіріңіз.

І топ Қазақ әдебиеті

2- топ Тарихи деректер

3-топқа: Музыка өнері

Дескриптор: Білім алушы

• Оқулықтан өздеріне қажетті ақпаратты оқиды.

• Топта талқылайды

• Басқа топтарға түсіндіреді.

Қалыптастырушы бағалау: «Үш шапалақ» әдісі арқылы өздерін бағалайды.

3-тапсырма. Кестемен жұмыс.

Халық ауыз әдебиеті туындыларының тарихи дереккөзі ретіндегі құндылығына талдау жасаңыз

Дескриптор: Білім алушы

• А,В,С деңгейлі Бұқар жыраудың өлеңіне талдау жасайды;

• А,В,С деңгейлі Шал ақынның өлеңіне талдау жасайды;

Саралау

• Ақын-жыраулардың шығармаларындағы басты ақпаратты жазады; (С деңгелі)

• Ақын-жыраулардың шығармаларындағы басты ойды жазады;

• (В деңгейлі)

• ХҮІІІ ғасырдағы ақын-жыраулардың қоғамдағы орнын сипаттайды; (А деңгейлі)

Қалыптастырушы бағалау. «От шашу» әдісі.

1-не жауап жазса 2 от шашу, 2 –не жауап жазса 3 от шашу, 3-не жауап жазса 4 от шашу деп бағалаймын.

4-тапсырма. «Ойлан тап » әдісі. Берілген тірек сөздерді оқи отыра, әңгіме құраңыз.

Тірек сөздер: Айтыс, домбыра, Абылай,Бұқар жырау, Тәттіқара жырау, Ақын, Күй

Дескриптор: Білім алушы

• Тірек сөздерді оқиды;

• Берілген тірек сөздерді пайдалана отырып, әңгіме құрайды.

Қалыптастырушы бағалау. «Жұлдызша» әдісі арқылы бағалау

Барлық сөздерді қатыстырса- жасыл жұлдыз

Сегіз, жеті сөздерді қатыстырса – сары жұлдыз

Алты, одан төмен сөздерді қатыстырса – қызыл жұлдыз

Оқулық,

қосымша әдебиеттер

Кесте

Соңы. 8 мин

Бағалау:

Рефлексия:

Үйге тапсырма:

Ж «Көзбен көретін айғақтар» әдісі. Тақырыптарға байланысты суреттер берілген. Осы суреттерді өмір сүрген жылдарына қарай орналастырыңыз, байланыстырыңыз,сипаттаңыз.

Дескриптор: Білім алушы

• Суреттерді өмір сүрген жылдарына қарай орналастырады

• Суреттерді бір-бірімен байланыстырады.

• Сыни ойлай отыра сипаттайды.

Қалыптастырушы бағалау:

«Бағдаршам» әдісі арқылы бағалау.

«Қоржын» арқылы оқушылар сабақтан алған білімдерін жинақтайды.

Нені білемін? Қандай жаңалық білдім?

Менің білімім қалай өзгерді (толықты)?

Мен осымен не істеймін?

«ХҮІІІ ғасырдағы жыраулар» тақырыбына эссе.

Қосымша ақпарат http:// www.e-history.kz

Саралау – Сіз қосымша
көмек көрсетуді қалай
жоспарлайсыз? Сіз қабілеті жоғары оқушы- ларға тапсырманы күрделендіруді қалай жоспарлайсыз?

Бағалау - Оқушылардың
үйренгенін тексеруді
қалай жоспарлайсыз?

Пəнаралық байланыс
Қауіпсіздік жəне еңбекті
қорғау ережелері
АКТ-мен байланыс
Құндылықтардағы
байланыс

1.Барынша қолдау көрсету

Оқушылардың қажеттіліктеріне қарай алға ілгерілетіп отыратын кесте тапсырмалар бердім. Диалог және қолдау көрсету мақсатында ойлантатын ауызша сұрақтар қойдым. Саралау бойынша

Тапсырмалар: «Өрмекші торы», «Біреуі үйде, үшеуі қонақта», «Ойлан тап», кестемен жұмыс

2.Орташа қолдау.

Оқушылардың қажеттіліктеріне қарай күрделіге қарай алға ілгерілетіп отыратын тапсырмалар бердім.

«Өрмекші торы», «Біреуі үйде, үшеуі қонақта», «Ойлан тап», Кестемен жұмыс

Тапсырмалар:

Қолдау көрсету аз. Дереккөздердің ауқымы талқылауға негіз болатын мәтіндерден бастап, анағұрлым қиын сөздерді және күрделі идеяларды түсіндіретін мәтіндерге дейін күрделендіріп отырдым. Себебі, кейбір оқушылар басқа сыныптастарына қарағанда анағұрлым күрделі дереккөздермен жұмыс істей алады.

Тапсырмалар: «Ойлан тап», «Біреуі үйде, екеуі қонақта», «Көзбен көретін айғақтар», Кестемен жұмыс

Қарқын бойынша сараладым. Кейбір оқушылар басқаларына қарағанда жылдам жұмыс істейді.

Қарқыны жәй жұптарды түрткі болу сұрақтарымен жетелеймін.

Қарқыны жоғары жұптарға қосымша тапсырмалар беремін.

«Суреттер» арқылы бағалаймын.

«Үш шапалақ» әдісі арқылы бағалау.

«От шашу» әдісі.

1-не жауап жазса 2 от шашу, 2 –не жауап жазса 3 от шашу, 3-не жауап жазса 4 от шашу деп бағалаймын.

«Жұлдызша» әдісі арқылы бағалау

Барлық сөздерді қатыстырған топқа- жасыл жұлдыз

Сегіз, жеті сөздерді қатыстырған топқа – сары жұлдыз

Алты, одан төмен сөздерді қатыстырған топқа – қызыл жұлдыз

«Бағдаршам» әдісі арқылы бағалау.

Денсаулық сақтау технологиялары. Сергіту сәті «Мен сенемін...» тренингін қолданғанда оқушылар бір-біріне сенімділігін білдіреді.

Музыка пәнімен топтарға бөлуде жүзеге асырылады.

Жеке жазба жұмысы кезінде партаға дұрыс отырмау омыртқа жотасының қисаюына әкеліп соғатынын ескерту.

Қаламды дұрыс ұстау қажеттігі еске түсіріп отырамын.

Рефлексия
Сабақ / оқу мақсаттары
шынайы ма?
Бүгін оқушылар не білді?
Сыныптағы ахуал қандай болды? Мен жоспарлаған
саралау шаралары тиімді болды ма? Мен берілген
уақыт ішінде үлгердім бе? Мен өз жоспарыма қандай түзетулер енгіздім жəне
неліктен?

Төмендегі бос ұяшыққа сабақ туралы өз пікіріңізді жазыңыз.
Сол ұяшықтағы Сіздің сабағыңыздың тақырыбына сəйкес
келетін сұрақтарға жауап беріңіз.

Қорытынды бағамдау
Қандай екі нəрсе табысты болды (оқытуды да, оқуды да ескеріңіз)?
1:
2:
Қандай екі нəрсе сабақты жақсарта алды (оқытуды да, оқуды да ескеріңіз)?
1:
2
Сабақ барысында мен сынып немесе жекелеген оқушылар туралы менің келесі сабағымды
жетілдіруге көмектесетін не білдім?