#1 слайд
10.4B Бейорганикалық қосылыстарды және құймаларды өндіру Сабақтың тақырыбы: Гомологтық қатар. Алифатты қосылыстардың IUPAC номенклатурасы. № 2 зертханалық тәжірибе «Органикалық заттар молекулаларын құрау»

1 слайд

#2 слайд
Ү й тапсырмасын талдау

2 слайд

#3 слайд
• IUPAC номенклатурасын түсіну және пайдалана білу; • - Гомологтық қатардың түзілуін түсіну; О қу мақсаты:

3 слайд

#4 слайд
Бағалау критерийлері: -Сыни ойлау және қолдану   - «Гомологтық қатарлар» ұғымын түсіндіре білсе; - Органикалық қосылыстарды ИЮПАК жүйесі бойынша атай алса; - Шар стерженьді модельдің көмегімен органикалық қосылыстың формуласын құрастыра алса.

4 слайд

#5 слайд
Ең алғаш ұқсас топ ретінде бір атомды қаныққан спирттер қатары белгілі болды. 1842 ж. Я.Шиль химик спирттердің бір мүшесінен келесіне өткен сайын қайнау температурасының біртіндеп артатындығын анықтаса, бір жылдан соң фрацуз химигі Ж.Дюма бір-бірінен СН 2 тобына айырмашылығы бар қаныққан қышқылдар қатарын анықтады.   Ал 1844 жылы Шарль Жерар бұл құбылыстар органикалық құбылыстарға тән жалпы заңдылықтардың бір көріністері екендігін атап көрсетіп, « гомология » терминін енгізді.

5 слайд

#6 слайд
Алкандар мен бір атомды қаныққан спирттердің гомологтық қатарлары Молекулалы қ формуласы Атауы Қайнау, t 0 С Молекулалы қ формуласы Атауы Қайнау, t 0 С СН 4 С 2 Н 6 С 3 Н 8 С 4 Н 10 С 5 Н 12 Метан Этан Пропан Бутан пентан -164 -88,7 -42,1 +0,6 +36   СН 3 ОН С 2 Н 5 ОН С 3 Н 7 ОН С 4 Н 9 ОН С 5 Н 11 ОН Метанол Этанол Пропанол Бутанол пентанол +65 +78 +97 +117 +138

6 слайд

#7 слайд

7 слайд

#8 слайд

8 слайд

#9 слайд
№ 2 зертханалық тәжірибе «Органикалық заттар молекулаларын құрау: «Көмірсутектердің және галогентуындыларының молекулалық моделін құрастыру »

9 слайд

#10 слайд
1.Ең ұзын тізбекті таңдап алыңыз. 2.Тармақ жақын тұрған жақтан бастап нөмірлеп шығыңыз. 3.Санның көмегімен жалғанған радикалдарды көрсете отырып, берілген заттың атын атаңыз, егер радикалдар қайталанатын болса, (диметил), (триметил) т.б. жалғау жалғай отырып аталады. 4. Көмірсутектердің толық атауы құрамындағы көміртектің санына байланысты беріледі: пентан, бутан т.б. 5.Шарстерженьді модельдің көмегімен 4-5 органикалық қосылыстың формуласын құрастырыңыз, номенклатура бойынша атаңыз.

10 слайд

#11 слайд
Номенклатура

11 слайд

#12 слайд
Номенклатура

12 слайд

#13 слайд
Номенклатура

13 слайд

#14 слайд

14 слайд

#15 слайд
Төменде бес көміртек қосылыстарының құрылымдық формуласы келтірілген Осы қосылыстар бойынша төменде келтірілген сұрақтарға жауап беріңдер. Әр қосылыс бір рет, бірнеше рет немесе мүлдем қолданылмауы мүмкін. a. i. Қай қосылыс A, B, C, D немесе E этан (сірке) қышқылы болып табылады? _______________________________________________________________ ii. Қай екі қосылыс бір гомологтық қатарға жатады? ____________және_____________________________________________ iii. Қай қосылыс табиғи газдың негізгі құраушысы болып табылады?_________ ____________________________________ b. С қосылысын атаңдар ______________________________________________________________

15 слайд

#16 слайд
Тапсырма 2 a) Құрылымдық формуласы берілген органикалық қосылыстарды IUPAC номенклатурасы бойынша атаңыз, атауын кестедегі көп нүктенің орнына жазыңыз.

16 слайд

#17 слайд
Үйге тапсырма 1.Көмірсутектің құрылымдық формуласын жазыңдар: 5-метил- 4этил гексен-2 2.Этан молекуласының үш өлшемді бейнесін салыңдар

17 слайд

#18 слайд
Рефлексия 1. Мен саба қта....................... жұмыс істедім. 2.Сабақтағы өзімнің жұмысымды.............. .......бағалаймын. 3.Сабақ маған ...................... көрінді. 4.Мен сабақ бойы.................... 5.Менің көңіл күйім.................. 6Сабақ материалы маған ...................көрінді 7.Менің қолымнан ................ келді. 8.Менің есіме түсті.....................

18 слайд