6 сынып жаратылыстану. Зерттеу сұрақтары. Тәуелді, тәуелсіз және басқарылатын айнымалылар

#1 слайд
«Крылов атындағы орта мектеп» коммуналдық мемлекеттік мекемесі биология пәнінің мұғалімі Абитова Қаламқас БалғабекқызыЖАРАТЫЛЫСТАНУ пәні 6 сынып

1 слайд

#2 слайд
Тәуелді, тәуелсіз және басқарылатын айнымалыларды анықтау Сабақтың мақсаты:Сабақтың тақырыбы: Зерттеу сұрақтары. Тәуелді, тәуелсіз және басқарылатын айнымалылар Мақсатымызға жету үшін: -айнымалы дегеніміз не? -тәуелді, тәуелсіз және басқарылатын айнымалылардың айырмашылығы қандай екенін білу қажет

2 слайд

#3 слайд
  Ғалымдар өзгерген жағдайдағы зерттеу нысанына бақылау жасау үшін, не болмаса жаңа нәтижеге қол жеткізу үшін айнымалыны пайдаланады. Мысалы, егер сені мектеп дәлізінің екінші басындағылар естігенін қаласаң, саған дауысыңды қаттырақ шығару керек. Бұл мысалда дауыстың күші (қаттылығы) айнымалы болып табылады. Ғалымдар нәтижеге қол жеткізу үшін айнымалыларға күрделі іс-қимылдар қолданады, яғни оларды өз қалауынша өзгертеді.       Айнымалы бірнеше түрге бөлінеді:

3 слайд

#4 слайд
Тәуелсіз айнымалы  – бұл тәжірибе жасаушы өзгертетін ай ны малы. Тәжірибеде – тәуелді айнымалыға (айнымалыларға) тигізетін әсерін бақылауға болатындай етіп әдейі өзгертілетін кез келген айнымалы.       Тәуелді айнымалы  – тәуелсіз айнымалыны енгізгенде, оған жауап ретінде өзгеретін түрткіжайт, яғни тәуелсіз айнымалыны немесе айнымалыларды өзгертудің нәтижесі оның мәні болады.       Қадағаланатын айнымалы  –  тәжірибе жасау барысында өзгермеуі тиіс шарттар.

4 слайд

#5 слайд
Мысал ретінде тұрақты жылдамдықпен қозғалып келе жатқан автокөліктің жүріп өткен жолын қарастырайық. S= V*t Мұндағы S- жүріп өткен жол тәуелді айналым. V- автокөліктің жылдамдығы, басқарылатын айналым . t- автокөліктің жүру уақыты, тәуелсіз айналым болып табылады .

5 слайд

#6 слайд
«Суда жүзетін жұмыртқа» тәжірибесі Тәжірибені жасау үшін: ​​​үш ​шыны ​ыдыс, шикі ​жұмыртқа, ​қасық, ​ас ​тұзы  қажет 1. ​Бірінші ​шыны ​ыдысқа ​шикі ​ жұмыртқаны ​сал, ​үстіне ​краннан ​су ​ құй. ​Нені ​байқадың? ​Қалай ​ ойлайсың, ​неліктен ​жұмыртқа ​ ыдыстың ​түбіне ​түсіп ​кетті? ​ Бақылау ​нәтижесін ​дәптеріңе ​жазып ​ қой.

6 слайд

#7 слайд
2. Екінші ыдысқа су құй да, оған тұз салып, ащы тұзды ерітінді жаса. Шикі жұмыртқаны сал. Нені байқадың? Жұмыртқаның судың бетіне шыққанын қалай түсіндіресің?

7 слайд

#8 слайд
3. Үшінші ыдысқа алдымен жұмыртқа сал. Сосын бірінші ыдыстан, одан кейін екінші ыдыстан, кезектестіре отырып су құй. Нені байқадың? Бақылау нәтижесін дәптеріңе жаз.

8 слайд

#9 слайд
Айнымалылар Тәуелсіз айнымалы • Тәжірибе​ барысында ​ өзгеретін ​ айнымалы • Мен ​не ​өзгертем? Тәуелді айнымалы • Тәуелсіз ​ айнымалыға ​ тәуелді ​ өзгеретін ​ айнымалы • Мен ​не ​ бақылаймын? Бақыланатын айнымалы/тұрақт ылар • Нақты ​​​ нәтиже ​алу ​ үшін ​ өзгермейтін ​ айнымалылар • Мен ​нені ​ өзгеріссіз ​ қалдырамын?

9 слайд

#10 слайд
1-Тапсырма 1 . Осы тәжірибедегі зерттеу нысаны мен зерттелген затты анықта а) Су б) шикі жұмыртқа 2. Осы тәжірибедегі зерттеу нысаны болған не? А) шикі жұмыртқаның суда жүзу мүмкіндігі б) шикі жұмыртқаның сапасы 3.Бұл тәжірибеде айнымалы болған не? А) ас тұзы б) су 4. Бұл тәжірибеде қай айнымалы тәуелсіз болды? А) су б) жұмыртқаның судың бетіне шығуы 5. Қайсысы тәуелді? А) су б) жұмыртқаның судың бетіне шығуы

10 слайд

#11 слайд
Қалыптастырушы бағалау «Басбармақ» әдісі «Смайлик» әдісі «Шапалақ» әдісі

11 слайд

#12 слайд
Барлығын түсіндім Түсіндім,бірақ түсіндіре алмаймын Ештеңе түсінген жоқпынРефлексия

12 слайд

#13 слайд
Курс барысындағы Өзгеру мен даму Оқу​бағдарламасы, ​оқу ​ жоспары, ​қалыптастырушы ​ бағалауды ​бір-бірімен ​ байланыстырып, ​тиімді ​ әдіс-тәсілдерді ​​қолдана ​ отырып ​​оқушының ​ белсенді ​оқуын ​ ұйымдастырамын. Оқушылардың ​бастапқы ​ білімін ​жетілдіру ​және ​ дағдыларын ​дамыту ​ мақсатында ​​​тиімді ​ оқытуды ​ ұйымдастырамын .Оқу бағдарламасынан – оқу мақсаттарын, оқу жоспарынан – оқу мақсаттарына негізделіп ұсынылған жаттығуларды, қалыптастырушы бағалауға арналған тапсырмалар жинағынан- оқу мақсаттарын қалыптастырушы бағалаудың негізінде қысқа мерзімді жоспарлауды үйрендім .Не қиын болды? Не үйрендім? Болашақта Оқу бағдарламасы, оқу жоспары мен қалыптастырушы бағалауды бір- бірімен байланыстыра отырып қысқа мерзімді жоспарлау .

13 слайд