ашық сабақ "Ревматизм"

#1 слайд
Тақырыбы: Жедел ревматиздік қызба.Жүректің созылмалы ревматизмдік ауруы. Дайындаған:Сайдилаханова Д.Ф.

1 слайд

#2 слайд
Жоспар • І. Тақырыптың өзектілігі • ІІ. Жедел ревматиздік қызба. • 1. Анықтамасы • 2. Жүректің созылмалы ревматизмдік ауруы. • 3. Жіктелуі • 4.Диогностикалық критери • 5. Клиникалық белгілері мен диагностикасы • 6. Зертханалық – инструменталдық диагностика • 7. Емі • ІІІ. Әдебиеттер

2 слайд

#3 слайд
• Жіті ревматикалық қызба – В гемолиздік стрептококктардың А тобы туындататын тонзеллит немесе фарингит инфекцияларынан кейін дамитын, басым түрде жүрек- қан тамыр жүйесін,буындарды,миды және теріні зақымдайтын дәнекер тіннің жүйелі қабыну ауруы . • Ал, ауруға жиі шалдығатындар, көбінесе 7-15 жас аралығындағы балалар.

3 слайд

#4 слайд

4 слайд

#5 слайд
Жүрек қақпақшалары зақымдану жиілігі

5 слайд

#6 слайд

6 слайд

#7 слайд

7 слайд

#8 слайд
Патогенезі.

8 слайд

#9 слайд

9 слайд

#10 слайд
Ревматизмнің жіктемесі (Ассоциация ревматологов России)

10 слайд

#11 слайд
Клиникасы • 1.Латентті, "үнсіз", бүркемелі кезең (стрептококты инфекциядан 2-4 аптадан кейін, орта есеппен 18 күнге созылады). Бұл кезде организмде стрептококтық антигендерге сенсибилизация процесі калыптасады. • 2 Біріншілік ревматизмнің гиперергиялық реакциялар кезеңі - ревматизмнің алғашқы шабуылы. Бұл кезде (полиартрит, б ір іншілік кардит, ревматизмге тән иммундық бұзылыстар дамиды). • З.Ревматизмнің қайталамалы өршулерінің кезеңі. Дерттің кайталап өршуінен жүрек ақауы, шамасыздығы және организмде аутоиммундық, дистрофиялық процестер қалыптасады.

11 слайд

#12 слайд
Ревматизмнің басты белгісі - кардит. • Ревматизмде жүрек-тамыр жүйесі зақымдануын екі топқа бөледі: жүректік және жүректен тыс. • Жүректен тыс белгілер көбіне ревматизмнің алғашқы шабуылында (балалық кездегі) жиі және айқын түрде білінеді. • Ересек жастағы науқастарда басым кездесетіні — жүректің зақымдану белгілері. • Ревмокардитте көбіне миокардтың бір өзі немесе 80-100% миокард пен эндокард бірге, ал 5-15% панкардит түрінде зақымданады.

12 слайд

#13 слайд
• Диффузды миокардиттің көрінісі: жүрек шамасыздығы (ентікпе, цианоз, жүректік астма, ісіну, бауырдың үлғаюы, асцит), жүрек аймағының ауырсынуы; жүрек шектерінің кеңеюі (кардиомегалия); перикардит дамуы; • Ошақты миокардитте жүрек тұсының ауырсынуы, жүректің шалыс соғуы, жүрек тондарының әлсіреуі және нәзік систолалық шу естілуі мүмкін, бірақ жүрек кеңімейді және жүрек шамасыздығы болмайды.

13 слайд

#14 слайд
• Ревматизмде ең бірінші зақымданатын митральді қақпақ. Жармалардың бүрісіп қысқаруы алдымен митральды шамасыздыққа әкеледі. Шабуылдан 1- 2 жылдан кейін митральді шамасыздыққа стеноздың біртіндеп баяу дамыған көріністері қосылады. • Митральді стеноз дамығаннан кейін қолқа шамасыздығы мен стенозы қалыптасады.

14 слайд

#15 слайд
Жүректен тыс белгілердің ең жиі байқалатындары: полиартрит және полиартралгия . • Ревматизмдік полиартриттің ерекшеліктері: • ірі буындарды симметриялы түрде зақымдауы; • көшпелілігі; • қабынуға қарсы емнен тез жойылуы; • буындардың қайтымсыз өзгерістерінің болмауы. • Полисерозит — перикардит, пленрит, перитонитпен білінеді.

15 слайд

#16 слайд
• Бүйрек зақымдануы. Науқастардың 1-3%-да шумақтық капиллярлар өткізгіштігінің уақытша артуынан протеинурия, кейде және гематурия болуы мүмкін. Ревматизмдік нефрит сирек кездеседі. • Өкпенің зақымдануы интерстициялық пневмония немесе өкпе васкулиті түрінде дамиды. • Орталық нерв жүйесінің зақымдануы көбіне кіші хореямен, менингоэнцефалитпен, серозды менингитпен, бас миы васкулитімен білінеді. • Терінің зақымдануы сақиналық эритема, ревматизмдік түйіндер және түйінді эритемамен білінуі мүмкін.

16 слайд

#17 слайд

17 слайд

#18 слайд
Біріншілік

18 слайд

#19 слайд
Қайталамалы ревматизмге тән

19 слайд

#20 слайд
Ревматизмнің негізгі асқынулары:

20 слайд

#21 слайд
Жедел ревматизмдік қызбаның диагностикасында қолданылатын Кисел- Джонс критерилері

21 слайд

#22 слайд
Зертханалық көрсеткіштері

22 слайд

#23 слайд
• Физикалық тексеру • Стрептококкты жұқпаны д ə лелдейтін м ə ліметтер: • - стрептококкқа қарсы антиденелердің жоғарылаған титрі (АСЛ-О ж ə не т.б.); • - аңқадан А тобы стрептококк себіндісін алу; • - жуық арада ж ə ншаумен ауыруы. • Лабораторлық зерттеулер : жіті фазаның реактанттары (СОЭ, С-реактивтік белоктың жоғарылауы). • Инструменталдық зерттеулер: P-R аралығының ұзаруы.

23 слайд

#24 слайд
• Зертханалық көрсеткіштері: Қабыну процессінің белсенділігін анықтау үшін, лейкоциттер санын анықтау, ЭТЖ, серомукоид белоктарын, фибриноген а1 және а2 – глобумендер мөлшерін анықтау, СРБ, т.б. лабораториялық тестілер қолданады. Қанда стрептолизин, стрептокиназа, стрептогиалуронирозаға антиденелердің анықталуы – диагноздың қосымша критериі болып табылады. Стрептококкқа қарсы антиденелердің ең жоғарғы титрі ревматизмнің ІІІ дәрежелі активліктегі жедел ағымы кезінде байқалады. қанда АСЛ-О, АСТ, анти-ДНК-аза В бірге табылса, стрептококкқа қарсы гипериммунды жауап анықталады.

24 слайд

#25 слайд
Ажыратпалы диогнозы • Лайм ауруы. • Лайм ауруына артрит,кардит,орталық жүйке жүйесі мен терінің зақымдануы тән және оның қоздырғышы кенелер шаққан кезде берілетін Borrelia burgdorferi спирохеттасы болып табылады.Ажыратпалы диогнозды жүргізуде,анамнездік мәліметтерді және серологиялық анализде Borrelia burgdorferi қоздырғышына қарсы антиденелердің табылуын ескерген жөн.

25 слайд

#26 слайд
• Антифосфолипидтік синдром. • Кейде ЖРҚ - ны жүрек қақпақшаларының зақымдануымен және хореямен жүретін антифосфолипидтік синдромнан ажырату қажет. Ажыратпалы диагнозды жүргізуде анамнездік мәліметтерге және антифосфолипидтік антиденелердің анықталу нәтижелеріне сүйенген жөн.

26 слайд

#27 слайд
Ем мақсаты: • 1. Базист ік ем Диета N 10 • 2. Қан айналу жеткіліксіздігі белгілерінің азаюы (тоқтатылуы). • 3. Гемодинамиканы тұрақтандыру, жүрек ырғағының қалыпқа келтірілуі. 4.Д ə рі-д ə рмексіз ем: 2-3 апта бойы төсек режимі ( кардит ауырлығына байланысты).

27 слайд

#28 слайд
• Этиотроптық антимикробтық ем пенициллин тобының препараттары. Бензилпенициллин 500000- 1000000 ӘБ бұлшық етке тәулігіне 4 реттен 10 күн бойы салынады.Балаларды емдеуге; 100000-150000 ӘБ бұлшық етке тәулігіне 4 реттен 10 күн бойы

28 слайд

#29 слайд
Қабыну процесінің активтілігін жою • ҚҚСЕП • индометацин (метиндол), • волытарен (ортофен) • Ревматизмнің жоғары, орташа актинтілігінде және жедел, жеделдеу барысында индометацин немесе вольтарен тәулігіне 150 мг 1 ай, кейіннен тәулігіне 75мг немесе 50 мг беріледі. Бұларды ревматизмдік полиартритте, хореяда, жеңіл және ауырлығы орташа ревмокардитте қолданады, ал ауыр ревмокардитте жүрек шамасыздығы тыйылған кезден беріледі. • Ревмокардиттің созылыңқы жене рецидивтеуші барысында индометацинді немесе вольтаренді 75-100 мг тәулігіне әлсіз иммундепрессанттармен - аминохинолиндік дәрмектермен (делагил, плаквенил, резохин, хлорохин) тәулігіне 0,2-0,25 г стационардан шыққанға дейін қосып қолданады.

29 слайд

#30 слайд
Аминохинолиндік дәрмектер • Аминохинолиндік дәрмектер әлсіз иммундепрессанттық әсер етеді және лизосомалардан протеолиздік ферменттердің бөлінуін азайтады. Оларды ревмокардиттің созылмалы түрлерінде (созылыңқы және латентті) қолданады. Делагил 0,25 г күніне 1-2 реттен 6-12 ай бойы. Оның әсері 6 айдан кейін білінеді. • Ревматизмде қабынуды толық басу үшін кабынуға қарсы емді ауруханадан шыққаннан кейін де ұзақ уақыт (айлар, жылдар бойы) жүргізу қажет.

30 слайд

#31 слайд
Глюкокортикоидтарды қолдану. Ең жиі қолданылатьш преднизолон төулігіне 20-30 мг 2 ай (емдік өсері білінгенше), содан кейін дозасын 2,5 мг-нан таблеткадан) әр 5-7 күн сайын азайтады. Ем курсы — 1,5-2 ай. Преднизолонды тоқтатқаннан кейін емді стероидтық емес қабынуға қарсы дөрмектермен жалғастырады.

31 слайд

#32 слайд
Метаболизмдік ем. • Ревматизмнің комплекстік емінде миокард метаболизмін жақсартатын дәрмектерді қолдану маңызды. • Рибоксин (инозинмонофосфат)- таблеткада 0,2 г шығарылады, 2 таблеткадан күніне 3 реттен 1 ай беріледі. • Фосфаден (аденозин-5-монофосфат) -таблеткалық 0,05 г және ампулалық 2% ерітіндісінің 1 мл шығарылады. Күніне 3 рет 2 таблеткадан ішуге беріледі немесе 1-2 мл бұлшық етке 1-2 реттен 20-25 күн салынады. • Олар миокард метаболизмін, микроциркуляциясын жақсартады, оттегімен қанығуын және энергия түзілуін күшейтеді. • Пиридоксалъфосфат (В6 витаминінің коферментгік түрі) алмасудың 20-дан астам реакцияларына қатысады. Таблетка түрінде 0,01 г шығарылады, күніне 3 рет 1-2 таблеткадан 4 апта ішкізеді.

32 слайд

#33 слайд
Симптомдық ем. • Симптомдық ем. ревматизм асқынуының түріне тәуелді жүргізіледі. Жүрек шамасыздығында салуретик, шеттік вазодилятаторлар, жүректің жиырылу қасиеті күрт төмендесе гликозидтік емес инотроптық заттар (дофамин, глюкагон) колданылады. Жүрек гликозидтерін (аз мөлшерде) де пайдаланады строфантин, корглюкон, дигоксин). • Аритмия болса — поляризациялаушы ерітіндіні және аритмияның түріне байланысты антиаритмиялық дәрмектерді қолданады. Санаторлы-курорттық емге жүрек шамасыздығы, аритмия болмаса жібереді.

33 слайд

#34 слайд
Назарларыныз ға рахмет

34 слайд