БАЛАБАҚШАДА ҰЛТТЫҚ ОЙЫНДАРДЫ ПАЙДАЛАНУ АРҚЫЛЫ БАЛАЛАРДЫҢ ТАНЫМДЫҚ ОЙЛАУЫН ҚАЛЫПТАСТЫРУ

#1 слайд
БАЛАБАҚШАДА ҰЛТТЫҚ ОЙЫНДАРДЫ
ПАЙДАЛАНУ АРҚЫЛЫ БАЛАЛАРДЫҢ
ТАНЫМДЫҚ ОЙЛАУЫН
ҚАЛЫПТАСТЫРУ
1 слайд
БАЛАБАҚШАДА ҰЛТТЫҚ ОЙЫНДАРДЫ ПАЙДАЛАНУ АРҚЫЛЫ БАЛАЛАРДЫҢ ТАНЫМДЫҚ ОЙЛАУЫН ҚАЛЫПТАСТЫРУ
#2 слайд
М
А
Қ
С
А
Т
Ы - Балаларға өз халқының
ұлттық ойындары туралы
түсінік беру ;
- ойынды үйрету мен ойнату
арқылы тіл мен қарым -
қатынас мәдениетін
қалыптастыру ;
- өзін - өзі тәрбиелеуін жетілдіру,
танымдық ойлауын дамыту
2 слайд
М А Қ С А Т Ы - Балаларға өз халқының ұлттық ойындары туралы түсінік беру ; - ойынды үйрету мен ойнату арқылы тіл мен қарым - қатынас мәдениетін қалыптастыру ; - өзін - өзі тәрбиелеуін жетілдіру, танымдық ойлауын дамыту
#3 слайд
Ойын – мектеп жасына дейінгі балалардың негізгі іс –әрекеті. Ойын
баламен мәңгілік өмір сүреді. Баланың өмірін қозғалыссыз елестете
алмайсың. Сондықтан ұлттық ойындар балалардың қозғалу белсенділігінің
дамуы, олардың денсаулығының күшеюі үшін қолайлы жағдай жасайды,
сондықтан, ойын – баланың өмірінің нәрі деп білеміз.
Қазақ халқының ұлы ойшылы Абай Құнанбаев: «Ойын ойнап, ән
салмай, өсер бала бола ма?» деп айтқандай баланың өмірінде ойын ерекше
орын алады. Жас баланың өмірді тануы, еңбекке қатынасы, психологиялық
ерекшеліктері осы ойын үстінде қалыптасады.
Халық арасында « Денсаулық – зор байлық » деп тегін айтылмаған.
Бұл арқылы халық даналығы тіршіліктің негізгі көзі осы денсаулық екенін
тағы ескертеді. Адамның денсаулығы жас кезінде бастап қалыптасуы керек.
Демек, кезінде ойындарды көп ойнап, жүгіріп, таза ауада жүру жас
организмнің дұрыс та сергек өсуінің көзі. Онымен бірге бүлдіршіндер ойын
ойнаған кезде көпшіл, Отанның болашақ азаматы болуға, халқына адал
қызмет етуге бағыт алады.
3 слайд
Ойын – мектеп жасына дейінгі балалардың негізгі іс –әрекеті. Ойын баламен мәңгілік өмір сүреді. Баланың өмірін қозғалыссыз елестете алмайсың. Сондықтан ұлттық ойындар балалардың қозғалу белсенділігінің дамуы, олардың денсаулығының күшеюі үшін қолайлы жағдай жасайды, сондықтан, ойын – баланың өмірінің нәрі деп білеміз. Қазақ халқының ұлы ойшылы Абай Құнанбаев: «Ойын ойнап, ән салмай, өсер бала бола ма?» деп айтқандай баланың өмірінде ойын ерекше орын алады. Жас баланың өмірді тануы, еңбекке қатынасы, психологиялық ерекшеліктері осы ойын үстінде қалыптасады. Халық арасында « Денсаулық – зор байлық » деп тегін айтылмаған. Бұл арқылы халық даналығы тіршіліктің негізгі көзі осы денсаулық екенін тағы ескертеді. Адамның денсаулығы жас кезінде бастап қалыптасуы керек. Демек, кезінде ойындарды көп ойнап, жүгіріп, таза ауада жүру жас организмнің дұрыс та сергек өсуінің көзі. Онымен бірге бүлдіршіндер ойын ойнаған кезде көпшіл, Отанның болашақ азаматы болуға, халқына адал қызмет етуге бағыт алады.
#4 слайд
Ұлттық мұраның бай қазынасының бірі - Халықтың ұлттық ойындары көп салалы, көп қырлы
құбылыс. Ол тек ойындық сала емес, мәні жағынан да мектепке дейінгі тәрбиеленушілерінің рухани өрісі кең
өсіп – жетілуіне, эстетикалық мәдениетін қалыптастыруға тәрбиелейтін негізгі құралдардың бірі
Ұлттық ойындар – ата-бабамыздың бізге жеткен, өткені мен бүгінгіні байланыстыратын баға жетпес
байлығымыз, асыл қазынамыз. Сондықтан оны күнделікті оқу –тәрбие үрдісінде пайдаланудың заманға сай
ұрпақ тәрбиелеуге пайдасы зор екендігі сөзсіз.
4 слайд
Ұлттық мұраның бай қазынасының бірі - Халықтың ұлттық ойындары көп салалы, көп қырлы құбылыс. Ол тек ойындық сала емес, мәні жағынан да мектепке дейінгі тәрбиеленушілерінің рухани өрісі кең өсіп – жетілуіне, эстетикалық мәдениетін қалыптастыруға тәрбиелейтін негізгі құралдардың бірі Ұлттық ойындар – ата-бабамыздың бізге жеткен, өткені мен бүгінгіні байланыстыратын баға жетпес байлығымыз, асыл қазынамыз. Сондықтан оны күнделікті оқу –тәрбие үрдісінде пайдаланудың заманға сай ұрпақ тәрбиелеуге пайдасы зор екендігі сөзсіз.
#5 слайд
Фольклор танушы ғалым Ә.А. Диваев «Қазақ балаларының
ойындары» деген еңбегінде адамдардың жас ерекшеліктерін үш
топқа бөледі және соның негізінде ұлттық ойындарды жас
ерекшеліктеріне сай бөліп қарастырады.
Туғаннан 3 жасқа
дейінгі балалар
3-4 жас аралығындағы
балалар 4-5 жас аралығындағы
балаларҰЛТТЫҚ
ОЙЫНДАР
«Қуырмаш»,
«Ұшты-
ұшты»,
«Сакина
салу», «Бақа-
бақа балпақ» «Тақия тастамақ», «Арқан
тартыс», «Асық ойнау»,
«Соқыр теке», «Ақ серек –
Көк серек» «Қыз қуу»,
«Теңге ілу»,
«Орамал
тастамақ»,
«Күш
сынасу»
және т.б.
ойындар
5 слайд
Фольклор танушы ғалым Ә.А. Диваев «Қазақ балаларының ойындары» деген еңбегінде адамдардың жас ерекшеліктерін үш топқа бөледі және соның негізінде ұлттық ойындарды жас ерекшеліктеріне сай бөліп қарастырады. Туғаннан 3 жасқа дейінгі балалар 3-4 жас аралығындағы балалар 4-5 жас аралығындағы балаларҰЛТТЫҚ ОЙЫНДАР «Қуырмаш», «Ұшты- ұшты», «Сакина салу», «Бақа- бақа балпақ» «Тақия тастамақ», «Арқан тартыс», «Асық ойнау», «Соқыр теке», «Ақ серек – Көк серек» «Қыз қуу», «Теңге ілу», «Орамал тастамақ», «Күш сынасу» және т.б. ойындар
#6 слайд
Ұлттық ойын түрлері
•
Табиғи заттарды қолданып ойнайтын ойындар: асық,
бестас, сиқырлы таяқ, бақай пісті жылмаң
•
Жануарлар бейнесін елестетіп ойнайтын ойындар:
«Соқыр теке», «Түйе-Түйе», «Ақ байпақ»
Құрал-жабдықсыз ойнайтын ойындар: « А йгөлек», «Ақ
серек-Көк серек», «Тоқтымақ», «Шертпек», «Жасырынбақ»
Мүлікті бұйымдарды қолдана ойнайтын
ойындар: шалма, бөрік жасырмақ, тақия телпек, түйілген
орамал, орамал тастау, белбеу тастау
6 слайд
Ұлттық ойын түрлері • Табиғи заттарды қолданып ойнайтын ойындар: асық, бестас, сиқырлы таяқ, бақай пісті жылмаң • Жануарлар бейнесін елестетіп ойнайтын ойындар: «Соқыр теке», «Түйе-Түйе», «Ақ байпақ» Құрал-жабдықсыз ойнайтын ойындар: « А йгөлек», «Ақ серек-Көк серек», «Тоқтымақ», «Шертпек», «Жасырынбақ» Мүлікті бұйымдарды қолдана ойнайтын ойындар: шалма, бөрік жасырмақ, тақия телпек, түйілген орамал, орамал тастау, белбеу тастау
#7 слайд
Біздің тобымызда ұйымдастырылған
ұлттық бұрыш
7 слайд
Біздің тобымызда ұйымдастырылған ұлттық бұрыш
#8 слайд
ҚУЫР-ҚУЫР ҚУЫРМАШ
«Қуыр-қуыр, қуырмаш» ойыны балалардың
саусақ маторикасын дамытуға, тіл байлығын
жетілдіруге,есте сақтауы мен ойлауын
дамытуға,көңілін көтеруге әсер етеді.Ойын
нәтижесінде балалар тәрбиешімен бірге ойнай
отырып,санауға,санау реті арқылы саусақтардың
ерекшелігін тануға,сөздер мен дыбыстарды
қайталау арқылы тілін жаттықтыруға
қалыптасады,яғни ойнай отырып,танымы
артады.
8 слайд
ҚУЫР-ҚУЫР ҚУЫРМАШ «Қуыр-қуыр, қуырмаш» ойыны балалардың саусақ маторикасын дамытуға, тіл байлығын жетілдіруге,есте сақтауы мен ойлауын дамытуға,көңілін көтеруге әсер етеді.Ойын нәтижесінде балалар тәрбиешімен бірге ойнай отырып,санауға,санау реті арқылы саусақтардың ерекшелігін тануға,сөздер мен дыбыстарды қайталау арқылы тілін жаттықтыруға қалыптасады,яғни ойнай отырып,танымы артады.
#9 слайд
ҚЫЗ ҚУУ
Ойынның негізгі мақсаты
балалардың өз мақсаттарына
жету үшін жұмыстану
әрекетін, ойлауын
қалыптастыру болып
табылады.
9 слайд
ҚЫЗ ҚУУ Ойынның негізгі мақсаты балалардың өз мақсаттарына жету үшін жұмыстану әрекетін, ойлауын қалыптастыру болып табылады.
#10 слайд
ТАҚИЯ ТАСТАМАҚ
Осы ойын арқылы баланың
аңғарымпаздығын, қимыл-
әрекетті тани білуін, іштей
ойлау қабілетін, адамдармен
қарым-қатынас жасай білуін
қалыптастыра аламыз.
10 слайд
ТАҚИЯ ТАСТАМАҚ Осы ойын арқылы баланың аңғарымпаздығын, қимыл- әрекетті тани білуін, іштей ойлау қабілетін, адамдармен қарым-қатынас жасай білуін қалыптастыра аламыз.
#11 слайд
АРҚАН ТАРТУ
Бұл ойында балалар бір-біріне
көмектесуге,ынтымақтастық
қарым-қатынасқа үйренеді,қалай
әрекет еткенде жеңуге
болатынын ойлап,таниды және
әрекет етеді
11 слайд
АРҚАН ТАРТУ Бұл ойында балалар бір-біріне көмектесуге,ынтымақтастық қарым-қатынасқа үйренеді,қалай әрекет еткенде жеңуге болатынын ойлап,таниды және әрекет етеді
#12 слайд
ТЕҢГЕ ІЛУ
Бұл ойын арқылы баланы көзбен
мөлшерлеуге,арақашықтықты
бағдарлауға,өз мүмкіншілігін
пайдалана білуге және өзіне-өзі есеп
бере алуына дағдыландырамыз.
12 слайд
ТЕҢГЕ ІЛУ Бұл ойын арқылы баланы көзбен мөлшерлеуге,арақашықтықты бағдарлауға,өз мүмкіншілігін пайдалана білуге және өзіне-өзі есеп бере алуына дағдыландырамыз.
#13 слайд
САҚИНА САЛМАҚ
Ойын кезінде балалар келесі адамның
/баланың немесе тәрбиешінің/қимыл-
әрекетіне бақылау жасауға,көңіл-күйі
немесе бет-жүз әлпеті ым –ишараларын
байқауға,сол арқылы әрекет жасауға және
ептілікке төселеді.
13 слайд
САҚИНА САЛМАҚ Ойын кезінде балалар келесі адамның /баланың немесе тәрбиешінің/қимыл- әрекетіне бақылау жасауға,көңіл-күйі немесе бет-жүз әлпеті ым –ишараларын байқауға,сол арқылы әрекет жасауға және ептілікке төселеді.
#14 слайд
СОҚЫР ТЕКЕ
Ойынның балаларға беретін
пайдасы зор:олар іштей ойлау
арқылы бірін-бірі сезе
білуге,адамдарды жеке ерекшелігі
арқылы тани білуге машықтанады.
14 слайд
СОҚЫР ТЕКЕ Ойынның балаларға беретін пайдасы зор:олар іштей ойлау арқылы бірін-бірі сезе білуге,адамдарды жеке ерекшелігі арқылы тани білуге машықтанады.
#15 слайд
КҮШ СЫНАСУ
Бұл ойын стол үстінде екі баланың білек сынасуымен
орындалады.2 бала шынтақтарын столға тірек қол бастарын
айқстырады.Кім білекті столға жықса сол бала жеңіске жетеді.
Ағаш аттың үстінде аттың басын ұстап тұрып 2-ші қашан білектен
тартысып сынасуға да болады.Бірақ баланың қауіпсіздігі қатаң
бақыланады .
15 слайд
КҮШ СЫНАСУ Бұл ойын стол үстінде екі баланың білек сынасуымен орындалады.2 бала шынтақтарын столға тірек қол бастарын айқстырады.Кім білекті столға жықса сол бала жеңіске жетеді. Ағаш аттың үстінде аттың басын ұстап тұрып 2-ші қашан білектен тартысып сынасуға да болады.Бірақ баланың қауіпсіздігі қатаң бақыланады .
#16 слайд
ҰЛТТЫҚ
ОЙЫНДАРБала өмірінің нәрі,
яғни рухани және
табиғи жетілуіні ,
өсуінің алғы шарты Көңілді боп
жақсы дем
алады,денесі
қимылдап, бойы
сергиді.
Білім-білік
дағдысын
қалыптас-
тыратын тәрбие
құралы Ақыл-ойын
дамытатын,
ойдан-ойға
жетелейтін, қиял
мен қанат бітіреді
16 слайд
ҰЛТТЫҚ ОЙЫНДАРБала өмірінің нәрі, яғни рухани және табиғи жетілуіні , өсуінің алғы шарты Көңілді боп жақсы дем алады,денесі қимылдап, бойы сергиді. Білім-білік дағдысын қалыптас- тыратын тәрбие құралы Ақыл-ойын дамытатын, ойдан-ойға жетелейтін, қиял мен қанат бітіреді
#17 слайд
НӘТИЖЕ
1. Достық, гуманистік/ізгілік/
қарым-қатынасқа үйренеді.
2. Өз ұлтының асыл
мұраларының қадір-қасиетін біліп,
түсінуге қалыптасады.
3. Тіл дамыту мен таза сөйлеуге
және дұрыс дыбыстай білуге
машықтанады.
4. Дене мен тіл және қимыл
жаттығуларының байланысы арқылы
танымдық ойлауы мен көзқарасы
тәрбиеленеді.
5. Өзін -өзі және бірін- бірі бағалауға,
жеке ой қорытуға талпынады
17 слайд
НӘТИЖЕ 1. Достық, гуманистік/ізгілік/ қарым-қатынасқа үйренеді. 2. Өз ұлтының асыл мұраларының қадір-қасиетін біліп, түсінуге қалыптасады. 3. Тіл дамыту мен таза сөйлеуге және дұрыс дыбыстай білуге машықтанады. 4. Дене мен тіл және қимыл жаттығуларының байланысы арқылы танымдық ойлауы мен көзқарасы тәрбиеленеді. 5. Өзін -өзі және бірін- бірі бағалауға, жеке ой қорытуға талпынады
#18 слайд
Назарларыңызға рахмет!!!
18 слайд
Назарларыңызға рахмет!!!
шағым қалдыра аласыз


