Дене импульсі.Импульстің сақталу заңдары.

#1 слайд
Қарлы кесек әдісі Қарлы кесек әдісі Оқушыларға өткен тақырып Оқушыларға өткен тақырып бойынша сұрақтар қойылады.бойынша сұрақтар қойылады.

1 слайд

#2 слайд
Үлкен жылдамдықпен келе жатқан допты футболшы аяпен немесе баспен тоқтатады. Өте жай жылдамдықпен қозғалып келе жатқан вагонды адам тоқтата алмайды

2 слайд

#3 слайд
Күні: 21.11.2018 жыл.Күні: 21.11.2018 жыл. Сабақтың тақырыбы:Сабақтың тақырыбы: Дене импульсі. Дене импульсі. Импульстің сақталу заңы.Импульстің сақталу заңы.

3 слайд

#4 слайд
Мақсаты:Мақсаты: Дене импульсі. Импульстің сақталу заңы жайлы мағлұмат беру Дене импульсі. Импульстің сақталу заңын күнделікті тұрмыста және формулаларын есептер шығаруда қолдана білуге үйрету Бірін-бірі бағалауға баулу

4 слайд

#5 слайд
Қазақша Орысша Ағылшынша Масса масса mass Жылдамдық скорсть velosity Күш импульсі импульс мощности power pulse Импулстің сақталу заңы Закон сохранения импульса Law conservation impulse Дене импулсі физический импульс physical impulse

5 слайд

#6 слайд
«Импульс» ( impulsus) грек тілінен аударғанда «соққы» деген мағына береді. Импульс- векторлық шама. Дене импульсінің бағыты әрдайым дененің қозғалыс жылдамдығымен бағыттас.

6 слайд

#7 слайд
Дене импульсі – дененің массасы мен оның қозғалыс жылдамдығының көбейтіндісіне тең болатын физикалық шама :  Белгіленуі – p Өлшем бірлігі –       с мкг mp 

7 слайд

#8 слайд
Ньютонның екінші заңын жазайықНьютонның екінші заңын жазайық ––әсерлесуден кейінгі дененің импульсіәсерлесуден кейінгі дененің импульсі – – әсерлесуге дейінгі дененің импульсіәсерлесуге дейінгі дененің импульсі t mF t a 00       0  mmtF  Күш және импульс mp 00 mp 0pptF   tFp  amF  

8 слайд

#9 слайд
Күш импульсі – күш пен оның әрекет ету уақыт көбейтіндісі: F F- сыртқы дене тарапынан әсер етілген күш; t- күштің денеге әсер ету уақыты. p – күш импульсі Өлшем бірлігі - Н·с tFp

9 слайд

#10 слайд
Импульстіңсақталузаңы Импульстіңсақталузаңы Тұйық жүйе деп сыртқы күштер әрекет Тұйық жүйе деп сыртқы күштер әрекет етпеген жағдайда жүйеге енетін денелер бір-етпеген жағдайда жүйеге енетін денелер бір- бірімен ішкі күштер арқылы ғана бірімен ішкі күштер арқылы ғана әрекеттесетін жүйені айтады. әрекеттесетін жүйені айтады. Тұйық жүйедегі өзара әрекеттесетін денелер Тұйық жүйедегі өзара әрекеттесетін денелер импульстерінің қосындысы өзгермейді импульстерінің қосындысы өзгермейді (сақталады)(сақталады). .

10 слайд

#11 слайд
1 дененің бастапқы импульсі1 дененің бастапқы импульсі 22 дененің бастапқы импульсі дененің бастапқы импульсі 1 дененің соңғы импульсі1 дененің соңғы импульсі 2 дененің соңғы импульсі2 дененің соңғы импульсі m 1 m 2m 1 U 1 m 2 U 2 2211022011  mmmm      22 11 022 011     m m m m 1 2

11 слайд

#12 слайд
Импульстың сақталу заңыИмпульстың сақталу заңы ' 2 ' 121 pppp  

12 слайд

#13 слайд
см/2 см/30 см/40

13 слайд

#14 слайд
см/2 см/30 см/40

14 слайд

#15 слайд
Н Кг·м/ с Н· с Дж М/ Импульстің өлшем бірлігі ЖЖММААЛЛ СС Энергияның өлшем бірлігі ЫЫООЕЕҰҰ ББ Күштің өлшем бірлігі РРИИППУУ КК Күш импульсінің өлшем бірлігі ҒҒӨӨааСС НН Үдеудің өлшем бірлігі ТТЖЖЙЙАА ТТ 2 с

15 слайд

#16 слайд
НН Кг·м/Кг·м/ сс Н·Н· сс ДжДж М/М/ Импульстің өлшем бірлігі ММ Энергияның өлшем бірлігі ҰҰ Күштің өлшемі РР Күш импульсінің өлшем бірлігі аа Үдеудің өлшем бірлігі ТТ 2 с

16 слайд

#17 слайд
Импульс Энергия F∆t F∆t= ∆p ' 2 ' 121 pppp  2 2 mv E k  mp mghE n  2 2 kx E n constЕЕE тпк  12 kk EEA  )( 12 nn EEA 

17 слайд

#18 слайд
  Адасқан әріптер 1.упимьлс 11. eitm 2. оқықс 12. tciekni greyen 3. нтюноь адрызңа 13.gF=m 4. үшк пимьлс 14. ұқтйық үжйе 5. самса 15. m 2 FG=R 2 m 1 6. tevliyos 7. nmsydaci 8.=mpv 9.mF=vt 10.yenjer

18 слайд

#19 слайд
Есептей білеміз бе?Есептей білеміз бе? 1.1. Массасы 3 кг доңғалақ горизонталь Массасы 3 кг доңғалақ горизонталь бетпен сырғанаусыз 5 м/с бетпен сырғанаусыз 5 м/с жылдамдықпен домалап келеді. жылдамдықпен домалап келеді. Доңғалақтың импульсін табыңыз. Доңғалақтың импульсін табыңыз. Берілгені Берілгені :: _________________________ _________________________ ____________________________________________________________________ ____________________________________________________________________ ____________________________________________________________________ ____________________________________________________________________

19 слайд

#20 слайд
2. Рельстің бойымен 6 м/с жылдамдықпен 2. Рельстің бойымен 6 м/с жылдамдықпен жүгіріп келе жатқан массасы 60 кг жүгіріп келе жатқан массасы 60 кг адам рельсте тыныш тұрған 30 кг адам рельсте тыныш тұрған 30 кг арбашаға секіріп мінді. Арбашаның арбашаға секіріп мінді. Арбашаның рельспенен қандай жылдамдықпен рельспенен қандай жылдамдықпен қозғала бастайтынын табыңыз.қозғала бастайтынын табыңыз. БерілгеніБерілгені:: ___________________________ ___________________________ ______________________________________________________________________________________ ______________________________________________________________________________________ ______________________________________________________________________________________ __________________________________________________________________________________

20 слайд

#21 слайд
Үйге тапсырма: §19, §20 17 жаттығу № 1,2.

21 слайд

#22 слайд

22 слайд

#23 слайд
1) Дене импульсі1) Дене импульсі а)а) 2) Толық энергия2) Толық энергия ә)ә) 3) Күш импульсі3) Күш импульсі б) б) mghmgh 44) Ауырлық күші әсер еткен дене ) Ауырлық күші әсер еткен дене энергиясыэнергиясы в) в) 55) Кинетикалық энергия) Кинетикалық энергия г) г) 6) Серпімділік күші әсер еткен дене 6) Серпімділік күші әсер еткен дене энергиясыэнергиясы ғ) ғ) F∆F∆ tt 2 2 m m 2 2 kx ЕE пк 

23 слайд