Ғабиден Мустафин

#1 слайд
«Ғабиден Мұстафиннiң «Миллионер»
шығармасындағы өмiрде болған
прототиптер».
Тексерген:Шәріпбек Ф.С
Орындаған: Мұқажан
Мақпал
1 слайд
«Ғабиден Мұстафиннiң «Миллионер» шығармасындағы өмiрде болған прототиптер». Тексерген:Шәріпбек Ф.С Орындаған: Мұқажан Мақпал
#2 слайд
Кiрiспе:
1-тарау. Ғ. Мұстафин - сөз өнерiнiң
шеберi.
2-тарау. Дала классигi «Миллионер»
повесiндегi прототиптер. Қазақ
жауынгерлерiнiң гимнi.
3-тарау. Қазақ әдебиетiндегi қиын
жылдар.
Қорытынды бөлiм:«Ғабиден аға -
ұлағатты дана»
Жұмыстың мақсаты: Ғабиден Мұстафин
шығармаларының көркемдiк, стильдiк,
тақырыптық ерекшелiктерiн, тiл
шеберлiгiн көрсету. Бұрын аттары
көмескiленген прототиптермен және
олардың ұрпағымен таныстыру.
2 слайд
Кiрiспе: 1-тарау. Ғ. Мұстафин - сөз өнерiнiң шеберi. 2-тарау. Дала классигi «Миллионер» повесiндегi прототиптер. Қазақ жауынгерлерiнiң гимнi. 3-тарау. Қазақ әдебиетiндегi қиын жылдар. Қорытынды бөлiм:«Ғабиден аға - ұлағатты дана» Жұмыстың мақсаты: Ғабиден Мұстафин шығармаларының көркемдiк, стильдiк, тақырыптық ерекшелiктерiн, тiл шеберлiгiн көрсету. Бұрын аттары көмескiленген прототиптермен және олардың ұрпағымен таныстыру.
#3 слайд
Өз заманымен тығыз
байланысып, күш-қуатын
уақыт алдындағы борышты
өтеуге арнау, өз
замандасына аянбай
қызмет ету, еңбек
адамының ой-арманын,
баянды iсiн мадақтай
жырлау, белсендi күрескер
биiгiнен таймау- Ғабиден
Мұстафиннiң рухани
келбетi.
3 слайд
Өз заманымен тығыз байланысып, күш-қуатын уақыт алдындағы борышты өтеуге арнау, өз замандасына аянбай қызмет ету, еңбек адамының ой-арманын, баянды iсiн мадақтай жырлау, белсендi күрескер биiгiнен таймау- Ғабиден Мұстафиннiң рухани келбетi.
#4 слайд
Ғабиден Мұстафин 1902 жылы
Қарағанды облысының Тельман
ауданында осы күнгi Темiртау қаласына
жақын Жауыр тау – Нұра өзенi
бойындағы Сартөбе деген жерде туған.
Болашақ жазушының балалық шағы өз
аулында, ата-анасының қолында өтедi.
4 слайд
Ғабиден Мұстафин 1902 жылы Қарағанды облысының Тельман ауданында осы күнгi Темiртау қаласына жақын Жауыр тау – Нұра өзенi бойындағы Сартөбе деген жерде туған. Болашақ жазушының балалық шағы өз аулында, ата-анасының қолында өтедi.
#5 слайд
Елiбай
Матай
Қыдыр
Ахмет Қаметжа
н
Алдаберг
ен Мұстафа
Зейне Ғабиден Әбдiкәрi
м Әбдiрал
ы Ғазиз
Мухамет
ше
5 слайд
Елiбай Матай Қыдыр Ахмет Қаметжа н Алдаберг ен Мұстафа Зейне Ғабиден Әбдiкәрi м Әбдiрал ы Ғазиз Мухамет ше
#6 слайд
Ғабекеңнiң туысы Көпей
Жұмаше в
6 слайд
Ғабекеңнiң туысы Көпей Жұмаше в
#7 слайд
Көпей Жұмашевтің айтқаны:
«Миллионер» жазылар кезде, Ғабең
Тегiсжол колхозына жиi келiп жүрдi. Ол
кезде бұл колхозды Ғабеңнiң туысы Ақмыш
Үдiұлы басқаратын. Қазiр бұл менiң атам,
қызы
Тiлеукен менiң жолдасым.
Мiне «Миллионердегi»
Жақып бейнесiне осы
Ақмыш Үдiұлы алынған.
Ақмыш ағай жасаған
«Миллионерде»
суреттелген электр
желiсiнiң бағаны, Нұра
өзенiнен өтетiн өткел әлi
де бар.
7 слайд
Көпей Жұмашевтің айтқаны: «Миллионер» жазылар кезде, Ғабең Тегiсжол колхозына жиi келiп жүрдi. Ол кезде бұл колхозды Ғабеңнiң туысы Ақмыш Үдiұлы басқаратын. Қазiр бұл менiң атам, қызы Тiлеукен менiң жолдасым. Мiне «Миллионердегi» Жақып бейнесiне осы Ақмыш Үдiұлы алынған. Ақмыш ағай жасаған «Миллионерде» суреттелген электр желiсiнiң бағаны, Нұра өзенiнен өтетiн өткел әлi де бар.
#8 слайд
Ахмет ұста дегенiмiз
Жармағанбет
Смағұлов деген кiсi.
Жаңа тұрмысқа сенгенi
соншалық, бар малын
ортақ меншiкке
тапсырып жiберген.
Еңбек екпiндiсi,
стахановшы болған.
8 слайд
Ахмет ұста дегенiмiз Жармағанбет Смағұлов деген кiсi. Жаңа тұрмысқа сенгенi соншалық, бар малын ортақ меншiкке тапсырып жiберген. Еңбек екпiндiсi, стахановшы болған.
#9 слайд
Колхозшы Бейсен – Ахмет Қосанов.
Колхоз қоймасының күзетшiсi Мәмбет –
Мұқыш Қитыбаев,
Бригадир Баймақан – Жұмабек
Таласбеков,
Аудандық партия комитетiнiң хатшысы
Сатан – Мұқажан Нүркеев,
Ал Қарағанды қалалық партия
комитетiнiң хатшысы …укен - …укебай
Кенжин.
9 слайд
Колхозшы Бейсен – Ахмет Қосанов. Колхоз қоймасының күзетшiсi Мәмбет – Мұқыш Қитыбаев, Бригадир Баймақан – Жұмабек Таласбеков, Аудандық партия комитетiнiң хатшысы Сатан – Мұқажан Нүркеев, Ал Қарағанды қалалық партия комитетiнiң хатшысы …укен - …укебай Кенжин.
#10 слайд
Ал менiң атам Дос
Қырбасұлын аты-
жөнiн өзгертпей тура
алған.
«Миллионерде»:
«... Қызыл сүйiр
Жауырдың дәл
басында қолына
бүркiт ұстап,
сексеннен асқан
атақты аңшы
Қырбастың Досы тұр»
деген жолдар бар
және борсық
аулаудағы
комедеялық бiр
оқиғасы келтiрiлген.
10 слайд
Ал менiң атам Дос Қырбасұлын аты- жөнiн өзгертпей тура алған. «Миллионерде»: «... Қызыл сүйiр Жауырдың дәл басында қолына бүркiт ұстап, сексеннен асқан атақты аңшы Қырбастың Досы тұр» деген жолдар бар және борсық аулаудағы комедеялық бiр оқиғасы келтiрiлген.
#11 слайд
Прототиптердiң ұрпақтары мен Ғабеңнiң
туыстарын зерттеуде:
Ақмыш Үдiұлының қызы Тiлеукен апайдың
естелiгi: «Менiң әкем өте байсалды, ел
сыйлаған адам. Ғабең Шет, ұлытау,
Ақтоғай аудандарын Сапарғали Бегалин,
Мақат Рымжановтармен аралағанда менiң
әкемдi қосып алатын...»
11 слайд
Прототиптердiң ұрпақтары мен Ғабеңнiң туыстарын зерттеуде: Ақмыш Үдiұлының қызы Тiлеукен апайдың естелiгi: «Менiң әкем өте байсалды, ел сыйлаған адам. Ғабең Шет, ұлытау, Ақтоғай аудандарын Сапарғали Бегалин, Мақат Рымжановтармен аралағанда менiң әкемдi қосып алатын...»
#12 слайд
Ғабеңнiң Ақмыш
Үдiұлына арнаған
қолтаңбасы бар «Көз
көргендер» романы.
12 слайд
Ғабеңнiң Ақмыш Үдiұлына арнаған қолтаңбасы бар «Көз көргендер» романы.
#13 слайд
Жармағамбет Смағұловтың ұлы Сапар
Тегiсжол ауылында тұрады: Ол уақытта
менiң әкем, Тегiсжолда жер үйлерде
тұратын. Ғабеңмен құрбы-дос, жиi қонаққа
келетiн, ақсақалдар арасында сыйлы едi.
Менiң әкем Тегiсжол моласында
жерленген, Ғабеңнiң бәйбiшесi де сонда.
13 слайд
Жармағамбет Смағұловтың ұлы Сапар Тегiсжол ауылында тұрады: Ол уақытта менiң әкем, Тегiсжолда жер үйлерде тұратын. Ғабеңмен құрбы-дос, жиi қонаққа келетiн, ақсақалдар арасында сыйлы едi. Менiң әкем Тегiсжол моласында жерленген, Ғабеңнiң бәйбiшесi де сонда.
#14 слайд
Мұқыш Қитыбаевтың немересi Зейнолла
осы күнi Қызыл-жарда тұрады. Мектепте
мұғалiм.
Жұмабек Таласбековтың ұлы Данияр
Таласбеков Тегiсжолда тұрады.
Мұқажан Нүркеев пен Аукебай Кенжин бұл
күндерi марқұм болған.
14 слайд
Мұқыш Қитыбаевтың немересi Зейнолла осы күнi Қызыл-жарда тұрады. Мектепте мұғалiм. Жұмабек Таласбековтың ұлы Данияр Таласбеков Тегiсжолда тұрады. Мұқажан Нүркеев пен Аукебай Кенжин бұл күндерi марқұм болған.
#15 слайд
Ғабеңнiң көзi тiрi ең жақын туысы Қалия
Жасымбекова Ғабиден Мұстафин атындағы
ауылда тұрады.
15 слайд
Ғабеңнiң көзi тiрi ең жақын туысы Қалия Жасымбекова Ғабиден Мұстафин атындағы ауылда тұрады.
#16 слайд
«Мен Ғабеңнiң жиенiмен. Менiң әкем
Өкiлбеков Жазбай, шешем Өкiлбекова
Зейне. Шешем Зейне Ғабеңнiң ең үлкен
қызы. Мұстафа атам менiң кiшi қызымның
атын – Фатима деп қойған едi. Ғабеңнiң
ұлы Қайрат, қыздары Жанна мен Мая
Алматыда тұрады. Қайрат пен Жанна
Ғабеңнiң мерейтойына келiп, қонақ болып
кеттi».
16 слайд
«Мен Ғабеңнiң жиенiмен. Менiң әкем Өкiлбеков Жазбай, шешем Өкiлбекова Зейне. Шешем Зейне Ғабеңнiң ең үлкен қызы. Мұстафа атам менiң кiшi қызымның атын – Фатима деп қойған едi. Ғабеңнiң ұлы Қайрат, қыздары Жанна мен Мая Алматыда тұрады. Қайрат пен Жанна Ғабеңнiң мерейтойына келiп, қонақ болып кеттi».
#17 слайд
«Қара шаңырақтың» иесi болып отырған,
Ғабекеңдей ұл әкелген Мұстафа қажының
үйiнде болдық. «Менiң атым Балапан
Мұстафина. …бекең екеуiмiз қажы мен
Қадиша шешейдi, осы үйден жөнелткенбiз.
…бекеңнiң артында сегiз баласы бар».
17 слайд
«Қара шаңырақтың» иесi болып отырған, Ғабекеңдей ұл әкелген Мұстафа қажының үйiнде болдық. «Менiң атым Балапан Мұстафина. …бекең екеуiмiз қажы мен Қадиша шешейдi, осы үйден жөнелткенбiз. …бекеңнiң артында сегiз баласы бар».
#18 слайд
Төр бөлмеде Ғабеңнiң үлкен портретi iлулi
тұр.
Балапан апай баяғы қазақы қоржын үйде
тұратынын кейiп айтты. Бұл үй ендi қанша
тұрар екен? ...
18 слайд
Төр бөлмеде Ғабеңнiң үлкен портретi iлулi тұр. Балапан апай баяғы қазақы қоржын үйде тұратынын кейiп айтты. Бұл үй ендi қанша тұрар екен? ...
#19 слайд
Бұл күнi Мұстафа қажы мен Қадиша
шешейдiң бар арманы орындалды.
19 слайд
Бұл күнi Мұстафа қажы мен Қадиша шешейдiң бар арманы орындалды.
#20 слайд
Келешек ұрпақ заңғар жазушыға
деген өлең жолдарын арнайды:
Сары-Арқадай құтты қоныс жерiнде
Ғабекеңдей асыл тұлға туылған!
Аруағыңнан айналайын жерлесiм
Мақтанышым, кемеңгерiм – сен менiң!
Танимысың, бүгiнгi сен халқыңды
Егемендi, өркениеттi елiңдi
Жас ұрпақтың Ғабекеңнiң тойында
Шаттық пенен масайраған көңiлдi
Өмiрiң үлгi, өсиетiң жастарға
Қыл қаламның шеберi ғой – бүгiнде
Мәңгiлiкке асқар тұлға өшпесiн
Көп ұлтты Қазақстан жерiнде!
20 слайд
Келешек ұрпақ заңғар жазушыға деген өлең жолдарын арнайды: Сары-Арқадай құтты қоныс жерiнде Ғабекеңдей асыл тұлға туылған! Аруағыңнан айналайын жерлесiм Мақтанышым, кемеңгерiм – сен менiң! Танимысың, бүгiнгi сен халқыңды Егемендi, өркениеттi елiңдi Жас ұрпақтың Ғабекеңнiң тойында Шаттық пенен масайраған көңiлдi Өмiрiң үлгi, өсиетiң жастарға Қыл қаламның шеберi ғой – бүгiнде Мәңгiлiкке асқар тұлға өшпесiн Көп ұлтты Қазақстан жерiнде!
шағым қалдыра аласыз



Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген