Газ заңдары

#1 слайд
Газ заңдарыӘлихан Мусин атындағы Балқаш гуманитарлы-техникалық колледжі
Физика пәнінің оқытушысы:
Жумадилова Айдана Тлепбекқызы
1 слайд
Газ заңдарыӘлихан Мусин атындағы Балқаш гуманитарлы-техникалық колледжі Физика пәнінің оқытушысы: Жумадилова Айдана Тлепбекқызы
#2 слайд
Сабақтың мақсаты
•
Макроскопиялық параметрлері (Р, V, Т)
пайдалана отырып, изопроцестерге жалпы
сипаттама беру;
•
Менделеев-Клапейрон теңдеуін білу;
•
Күй теңдеуін қолданып есептер шығара білу.
2 слайд
Сабақтың мақсаты • Макроскопиялық параметрлері (Р, V, Т) пайдалана отырып, изопроцестерге жалпы сипаттама беру; • Менделеев-Клапейрон теңдеуін білу; • Күй теңдеуін қолданып есептер шығара білу.
#3 слайд
Менделеев Дмитрий Иванович
•
Атақты ресей химигі,
энциклопедист, қоғам
қайраткері, Петербургтегі
ғылым Академиясының
корреспондент-мүшесі.
•
Дмитрий Ивановичтің ғылыми
жұмыстары жалпы химия,
физика, химиялық технология,
ауыл шаруашылығы,
метеорология, география,
метрология салаларына
жатады.
•
1874 жылы идеал газ күйінің
теңдеуін шығарды
3 слайд
Менделеев Дмитрий Иванович • Атақты ресей химигі, энциклопедист, қоғам қайраткері, Петербургтегі ғылым Академиясының корреспондент-мүшесі. • Дмитрий Ивановичтің ғылыми жұмыстары жалпы химия, физика, химиялық технология, ауыл шаруашылығы, метеорология, география, метрология салаларына жатады. • 1874 жылы идеал газ күйінің теңдеуін шығарды
#4 слайд
Бенуа Поль Эмиль Клапейрон
1799 – 1864 жж
•
Француз физигі, Париж
ғылым Академиясының
мүшесі.
•
1820 – 1830 жж аралығында
Санкт-Петербургтегі жол
байланысы инженерлердің
Институтында жұмыс
істеді, Петербургтегі ғылым
Академиясының
корреспондент-мүшесі.
•
Парижден келгеннен кейін
«жол және көпір»
Мектебінің профессоры
болды.
4 слайд
Бенуа Поль Эмиль Клапейрон 1799 – 1864 жж • Француз физигі, Париж ғылым Академиясының мүшесі. • 1820 – 1830 жж аралығында Санкт-Петербургтегі жол байланысы инженерлердің Институтында жұмыс істеді, Петербургтегі ғылым Академиясының корреспондент-мүшесі. • Парижден келгеннен кейін «жол және көпір» Мектебінің профессоры болды.
#5 слайд
Менделеев-Клапейрон теңдеуі
Бұл теңдеу кез-келген химиялық құрамы
бар идеал газ теңдеулері үшін
орындалады. Газ құрамын анықтайтын
бір ғана шама, ол мольдік масса.
Күй теңдеуі арқылы, идеал газдың
сығылу және ұлғаю, қыздыру және суыту
процестерін түсіндіруге болады.
5 слайд
Менделеев-Клапейрон теңдеуі Бұл теңдеу кез-келген химиялық құрамы бар идеал газ теңдеулері үшін орындалады. Газ құрамын анықтайтын бір ғана шама, ол мольдік масса. Күй теңдеуі арқылы, идеал газдың сығылу және ұлғаю, қыздыру және суыту процестерін түсіндіруге болады.
#6 слайд
•
Изопроцесс – берілген газ массасын
сипаттайтын макроскопиялық күй
параметрлерінің бірі тұрақты болатын
процесті айтамыз.
•
Изотермиялық - T-const
•
Изобаралық - P-const
•
Изохоралық - V-cons tИзопроцестер
6 слайд
• Изопроцесс – берілген газ массасын сипаттайтын макроскопиялық күй параметрлерінің бірі тұрақты болатын процесті айтамыз. • Изотермиялық - T-const • Изобаралық - P-const • Изохоралық - V-cons tИзопроцестер
#7 слайд
И зотермалық процесс
•
Температура тұрақты, яғни, T=const. ал P қысым
мен V көлем өзгеретін термодинамикалық
процесті ИЗОТЕРМАЛЫҚ ПРОЦЕСС деп
аталады.
const pV - Бойль-Мариотт заңы.
2 2 1 1 V p V p
7 слайд
И зотермалық процесс • Температура тұрақты, яғни, T=const. ал P қысым мен V көлем өзгеретін термодинамикалық процесті ИЗОТЕРМАЛЫҚ ПРОЦЕСС деп аталады. const pV - Бойль-Мариотт заңы. 2 2 1 1 V p V p
#8 слайд
Изотермиялық процесс
Бойл ь -Мариотт заңы
Тұрақты температурада берілген газ массасы үшін
қысым мен көлемнің көбейтіндісі тұрақты болады.
8 слайд
Изотермиялық процесс Бойл ь -Мариотт заңы Тұрақты температурада берілген газ массасы үшін қысым мен көлемнің көбейтіндісі тұрақты болады.
#9 слайд
Изотермиялық процестің графигі
pV = const
9 слайд
Изотермиялық процестің графигі pV = const
#10 слайд
Изобаралық процесс
•
Қысым тұрақты, яғни p= const. т e мпература (T)
мен көлемі (V) өзгеретін термодинамикалық
процесс изобаралық процесс деп атайды.
2
1
2
1
T
T
V
V
10 слайд
Изобаралық процесс • Қысым тұрақты, яғни p= const. т e мпература (T) мен көлемі (V) өзгеретін термодинамикалық процесс изобаралық процесс деп атайды. 2 1 2 1 T T V V
#11 слайд
Изобаралық процесс
Гей-Люссак заңы
Тұрақты қысымдағы берілген газ массасы
үшін газ көлемнің оның термодинамикалық
температураға қатынасы тұрақты болады.
11 слайд
Изобаралық процесс Гей-Люссак заңы Тұрақты қысымдағы берілген газ массасы үшін газ көлемнің оның термодинамикалық температураға қатынасы тұрақты болады.
#12 слайд
Изобаралық процестің графигі a tg const
T
V
V
T
12 слайд
Изобаралық процестің графигі a tg const T V V T
#13 слайд
Изохоралық процесс
•
Газдың көлемі тұрақты, яғни V=const. , ал
температура (T) мен қысым (V) өзгеретин
термодинамикалық процесті изохоралық
процесс деп айтады.
- Шарль заңы2
1
2
1
T
T
p
p
13 слайд
Изохоралық процесс • Газдың көлемі тұрақты, яғни V=const. , ал температура (T) мен қысым (V) өзгеретин термодинамикалық процесті изохоралық процесс деп айтады. - Шарль заңы2 1 2 1 T T p p
#14 слайд
Изохоралық процесс
Шарль заңы
Тұрақты көлемдегі берілген газ массасы үшін газ
қысымының оның термодинамикалық
температураға қатынасы тұрақты болады.
14 слайд
Изохоралық процесс Шарль заңы Тұрақты көлемдегі берілген газ массасы үшін газ қысымының оның термодинамикалық температураға қатынасы тұрақты болады.
#15 слайд
Изохоралық процестің графигі
15 слайд
Изохоралық процестің графигі
#16 слайд
Есеп шығару мысалдары
Сыйымдылығы 100 л баллонда қысымы 4,9* Па газ бар. Қалыпты
атмосфералық қысымдағы (1,01* Па) газ қандай көлемді алады?
Температура тұрақты
Берілгені:
л = 0,1 Шешуі:
Изотермалық процесс
=
Осыдан
16 слайд
Есеп шығару мысалдары Сыйымдылығы 100 л баллонда қысымы 4,9* Па газ бар. Қалыпты атмосфералық қысымдағы (1,01* Па) газ қандай көлемді алады? Температура тұрақты Берілгені: л = 0,1 Шешуі: Изотермалық процесс = Осыдан
#17 слайд
Есеп шығару мысалдары
Газдың 0,2 МПа қысым және 15˚С температура кезінде көлемі 5 .
Газ массасының 100 кПа атмосфералық қысым мен 0 ˚С
температура кезінде бөлемі қандай?
Берілгені: Шешуі:
Осыдан
17 слайд
Есеп шығару мысалдары Газдың 0,2 МПа қысым және 15˚С температура кезінде көлемі 5 . Газ массасының 100 кПа атмосфералық қысым мен 0 ˚С температура кезінде бөлемі қандай? Берілгені: Шешуі: Осыдан
#18 слайд
Сөздік
(физикалық шамалардың атаулары)
Қазақ тілінде аталуы Орыс тілінде аталуы Ағылшын тілінде
аталуы
Температура Температура Temperature
Қысым Давление Pressure
Көлем Объём Volume
Тұрақты Постоянность Permanence
18 слайд
Сөздік (физикалық шамалардың атаулары) Қазақ тілінде аталуы Орыс тілінде аталуы Ағылшын тілінде аталуы Температура Температура Temperature Қысым Давление Pressure Көлем Объём Volume Тұрақты Постоянность Permanence
#19 слайд
Изопроцесс Изотермалық Сабақты бекіту
Изобаралық
Изохоралық T=const, p1V1=p2V2
Бойль-Мариотт заңы
Графикалық атауы изотерма
p=const, V1/V2=T1/T2
Гей-Люссак заңы
Графикалық атауы изобара
V=const, p1/p2=T1/T2
Шарль заңы
Графикалық атауы изохора
19 слайд
Изопроцесс Изотермалық Сабақты бекіту Изобаралық Изохоралық T=const, p1V1=p2V2 Бойль-Мариотт заңы Графикалық атауы изотерма p=const, V1/V2=T1/T2 Гей-Люссак заңы Графикалық атауы изобара V=const, p1/p2=T1/T2 Шарль заңы Графикалық атауы изохора
#20 слайд
Есептер шығару
Физикалық диктант Үйге тапсырма:
20 слайд
Есептер шығару Физикалық диктант Үйге тапсырма:
#21 слайд
Есептер шығару
•
21 слайд
Есептер шығару •
#22 слайд
Физикалық диктант
1 Табиғатта кездесетін кез-келген дене қатты, ……., газ түрінде болады.
2 Барлық денелер тұтас емес, олар өте ұсақ бөлшектерден- ………
тұрады
3 Бар заттың молекулалардың екінші заттың молекулааралық кеңістігіне
еніп кетуі ……. деп аталады.
4 Диффузияның өту жылдамдығы дененің ….. Т әуелді
5 Броундық қозғалыс дегеніміз — ….. қозғалыс, ол температураға
тәуелді болғандықтан тоқтамайды.
6 Авогадро тұрақтысы .............тең.
7 Халықаралық бірліктер жүйесінде заттың мөлшері ............өрнектеледі.
8 Диффузия құбылысы .........куйінде тез жүреді.
9 Зат мөлшерін ..........белгілейді.
10 Зат мөлшерінің формуласы .........тең.
22 слайд
Физикалық диктант 1 Табиғатта кездесетін кез-келген дене қатты, ……., газ түрінде болады. 2 Барлық денелер тұтас емес, олар өте ұсақ бөлшектерден- ……… тұрады 3 Бар заттың молекулалардың екінші заттың молекулааралық кеңістігіне еніп кетуі ……. деп аталады. 4 Диффузияның өту жылдамдығы дененің ….. Т әуелді 5 Броундық қозғалыс дегеніміз — ….. қозғалыс, ол температураға тәуелді болғандықтан тоқтамайды. 6 Авогадро тұрақтысы .............тең. 7 Халықаралық бірліктер жүйесінде заттың мөлшері ............өрнектеледі. 8 Диффузия құбылысы .........куйінде тез жүреді. 9 Зат мөлшерін ..........белгілейді. 10 Зат мөлшерінің формуласы .........тең.
#23 слайд
Назарларыңызға
рахмет!
23 слайд
Назарларыңызға рахмет!
шағым қалдыра аласыз


