Генераторлар

#1 слайд
Генератор. Адиханов Қ.

1 слайд

#2 слайд
Механикалық энергияны электр энергиясына айналдыратын машиналар генераторлар деп аталады.

2 слайд

#3 слайд
Генератор мынадай бөліктерден тұрады: 1) индуктор – магнит өрісін тудыратын магнит немесе электромагнит; 2) якорь – магнит өрісі өзгергенде индукциялық ток пайда болатын орам; 3) контакт сақиналары және олардың бетімен сырғитын контакт пластиналар (щеткалар) бұлар арқылы генератордың айналатын бөлігінен ток алынады. Генератордың айналатын бөлігі – ротор, ал қозғалмайтын бөлігін – статор деп атайды.

3 слайд

#4 слайд
Ток генераторы деп энергияның қандай да бір түрін электр энергиясына айналдыратын қондырғыны айтады. Электростатикалық машиналар, термобатареялар, күн батареялары, т.б. генераторға жатады.

4 слайд

#5 слайд
Қазіргі кезде айнымалы токтықтың электромеханикалық индукциялық генераторлары өте кең таралған. Бұл генераторлардың артықшылығы — олардың құрылысының қарапайымдылығында және жеткілікті түрде жоғары кернеу мен үлкен токтарды алу мүмкіншілігінде. Электромеханикалық индукциялық генераторларда механикалық энергия электр энергиясына айналады.

5 слайд

#6 слайд
Токты сыртқы тізбекке шығару үшін сақиналарға жабыстырып қойған щеткалар қолданылады. Кез келген индукциялық генератордың негізгі бөліктері мыналар: 1) индуктор — магнит өрісін тудыратын қондырғы. Бұл тұрақты магнит не электромагнит болуы мүмкін; 2) якорь — ЭҚК индукцияланатын (пайда болатын) орама; 3) щеткалар мен сақиналар — айналып тұрған бөліктерден индукциялық токты шығарып алатын немесе электромагниттерге қоректенетін ток беретін қондырғылар.

6 слайд

#7 слайд

7 слайд

#8 слайд
суретте сым рама (якорь) айналып, ал электромагниті қозғалмай тұратын генератор көрсетілген. Қуатты өндірістік генераторларда электромагнит айналады, яғни ол ротордың қызметін атқарады, ал ЭҚК-і индукцияланатын якорь қозғалмайды, бұл — статор. Электромагнитті қоректендіретін ток күші якорьде туатын индукциялық ток күшінен анағұрлым аз болғандықтан, осындай құрылым ыңғайлы. Себебі қуаты жоғары токты қозғалмай тұрған орамадан шығарып алу жеңілірек. Индукторға әлсіз ток сақиналар арқылы беріледі, ол ток тұрақты токтың жеке бір генераторында өндіріледі. Генератор өндіретін ток статордың орамасынан қозғалмайтын шиналар арқылы электр энергиясының желісіне беріледі.

8 слайд

#9 слайд
Техникалық қажеттіліктерге жиілігі 50 Гц синусоидалық айнымалы ток пайдаланылады. Ондай ток алу үшін ротор 50 айн/с жиілікпен айналу керек. Айналу жиілігін азайту үшін индуктордың полюстер жұптарының санын көбейтеді. Онда генератор өндіретін айнымалы ток жиілігі (2.20) мұндағы n — полюстер жұбының саны, f — ротордың айналу жиілігі. Қарастырып өткен генератор айнымалы токтың бірфазалық генераторы деп аталады

9 слайд

#10 слайд

10 слайд

#11 слайд

11 слайд

#12 слайд
Назарларыңызға рахмет !

12 слайд