Химиялық тепе-теңдікке әсер ететін факторлар. Ле-Шателье-Браун принцпі 10 ҚҒБ

#1 слайд
Үй тапсырмасы

1 слайд

#2 слайд
Үй тапсырма сұрақтары: 1.Солдан оңға қарай жүретін реакция? 2.Химиялық тепе – теңдік деген не ? 3.Тепе –теңдік константасы деген не ?

2 слайд

#3 слайд

3 слайд

#4 слайд
Сабақтың тақырыбы: Химиялық тепе-теңдікке әсер ететін факторлар. Ле-Шателье-Браун принцпі.

4 слайд

#5 слайд
Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты: 10.3.3.1 Химиялық тепе-теңдікке температура, концентрация және қысым өзгерісінің әсерін болжау;

5 слайд

#6 слайд
-Химиялық тепе – теңдіктің ығысуына әсер ететін факторларды қарастырамыз: -Ле Шателье – Броун принцпі бойынша тепе – теңдіктің ығысу бағытын болжауды үйренеміз:

6 слайд

#7 слайд
Қайтымды реакциялар өзара қарама қарсы екі бағытта да (тура,кері) жүретін реакциялар. Тура және кері реакциялардың жылдамдықтары тең болған жағдайда ТЕПЕ-ТЕҢДІК орнайды. Әрекеттесуші заттардың концентрациясы, температурасы және қысымы өзгергенде химиялық тепе- теңдіктің ығысу бағыты Ле-Шателье-Браун принцпі мен анықталады. Ле-Шателье –Браун принцпі бойынша тепе- теңдіккке әсер етуші факторлар: 1.Концентрация. 2.Температура 3.Қысым (әрекеттесуші заттар газ болса) 4.Өршіткі

7 слайд

#8 слайд
1. Концентрация. Егер реакция экзотермиялық болса, яғни жылу бөле жүрсе, әрекеттесуші заттардың концентрациясы артқан кезде, тепе-теңдік оңға ығысады. Ал керісінше, концентрациясы төмендесе тепе-теңдік солға ығысады. 2. Температура Егер реакция экзотермиялық болса, яғни жылу бөле жүрсе, әрекеттесуші заттардың температурасы артқан кезде, тепе - теңдік солға, ал төмендеген кезде, оңға ығысады. 3.Қысым (әрекеттесуші заттар газ болса) Егер реакция экзотермиялық болса, яғни жылу бөле жүрсе, әрекеттесуші заттардың қысымы артқан кезде тепе- теңдік аз көлем жаққа, ал төмендеген кезде көп көлем жаққа ығысады. 4.Өршіткі Өршіткі тепе-теңдікке әсер етпейді. Және егер реакция эндотермиялық болса, яғни жылу сіңіре жүрсе, Ле –Шателье -Браун принцпі барлық факторлар үшін керісінше қолданылады. Мысалға, экзотермиялық реакцияда концентрация артса тепе-теңдік оңға ығысатын болса, ал эндотермиялық реакцияда керісінше солға ығысады. Қалған факторлар үшін де дәл солай.

8 слайд

#9 слайд
1.ТОПТЫҚ жұмыс Карточкамен әр түрлі есеп беріледі екі топқа Егер тепе – теңдік концентрацияслары: [А]= 0,12 моль/л,[В] = 0,24 моль/л,[С] = 0,295 моль/л тең болса А+2В С реакцияларының тепе – теңдік константасы неге тең?

9 слайд

#10 слайд
Егер H2 + I2 = 2HI реакциясындағы сутек пен йодтың бастапқы концентрациялары сәйкесінше , 0,5 моль/л және 1,5 моль/л , ал йодсутектің тепе – теңдік концентрациясы [НІ] = 0,8 моль/л.Сутек пен йодтың тепе – теңдіктегі концентрациялары мен тепе – теңдік константасын есептендер.

10 слайд

#11 слайд
ТОПТЫҚ жұмыс жауабы: 1 – топ A+2B=C K 1 =[A] a *[B] b K 2 =[C] c K т,т = K 2 /K 1 = C/A*[B] b =0.295 /0,12*0,24 2 = 42.7 2 – топ H 2 +I 2 =2HI [I 2 ]=0.5моль - 0.8моль / 2=0.1моль [H 2 ] = 1.5моль – 0.8моль / 2 =1.1моль K 1 =0.1 / 1.1 = 0.11 K 2 =0.8 2 =0.64 K т,т =K 2 /K 1 =0.64/0.11=5.82

11 слайд

#12 слайд
Жұптық жұмыс 1 жұп Берілген қайтымды реакциялардағы тепе – теңдіктің ығысуына қысымның өзгерісі қалай әсер етеді? О 2 = О 3 2 жұп Берілген қайтымды реакциялардағы тепе – теңдіктің ығысуына қысымның өзгерісі қалай әсер етеді? С 2 Н 4(г) +Н 2(г) =С 2 Н 6(г)

12 слайд

#13 слайд
Жұптық жұмыс жауабы: Қысымды арттырған кезде тепе – теңдік көлемі аз заттар түзілу бағытына,ал керсінше қысымды төмендеткенде көлемі ұлғайтқан реакция бағытына ығысады. 1 жұп Берілген қайтымды реакциялардағы тепе – теңдіктің ығысуына қысымның өзгерісі қалай әсер етеді? 3О 2 = 2О 3 Қысым арттырған кезде тепе – теңдік оттек түзілу яғни оң жақ бағытына ал төмендеткенде озон яғни солға қарай ығысады 2 жұп Берілген қайтымды реакциялардағы тепе – теңдіктің ығысуына қысымның өзгерісі қалай әсер етеді? С 2 Н 4(г) +Н 2(г) =С 2 Н 6(г) Қысым арттырған кезде тепе – теңдік метил түзілу яғни оң жақ бағытына ал төмендеткенде метан яғни солға қарай ығысады

13 слайд

#14 слайд
Жеке – жеке тапсырма. (жылдамдық қажет етеді) 1.Концентрация өзгерісінің әсерін айт? 2. Қысым өзгеруінің әсерін айт? 3.Температура өзгерісінің әсерін айт? 4.Өршіткі әсерін айт? 5.Тепе – теңдік ығысуын 1885 жылы қай елдің ғалымы тұжырымдап кетті? 6.Қай жылы неміс ғалымы Ф.Браун теориялық тұрғыда негізін қалады? 7.Егер химиялық тепе – теңдіктегі реакцияның жүру жағдайларын өзгертетін болса,тепе – теңдік қалай ығысады?

14 слайд

#15 слайд
Бекіту сұрақтары: 1Химиялық тепе – теңдіктің ығысуына қандай факторлар әсер етеді? 2 Қайтымды реакцияларда өршіткінің рөлі қандай? 3 Химиялық тепе – теңдікті ығыстыру дегенді қалай түсінесіңдер?

15 слайд

#16 слайд
Үйге тапсырма: &40 тақырып 164 беттегі 5-6 тапсырмалар

16 слайд

#17 слайд
Рефлеция

17 слайд