І.Есенберлин "Көшпенділер" слайд

#1 слайд
Ілияс Есенберлин (1915 – 1983) Сабақтың тақырыбы: “Көшпенділер” трилогиясы Оқытушы: Жумабекова Ж.О. Пәні: қазақ әдебиеті.

1 слайд

#2 слайд
Сабақтың мақсаты: І.Есенберлиннің өмір жолымен, «Көшпенділер» трилогиясының бөлімдерімен танысу, туындының жалпы мазмұны туралы мағұлмат алу.

2 слайд

#3 слайд
Қазаққа тарихын танытқан ұлы қаламгер. Ақынның өмірі мен шығармашылығы туралы мәлімет алайық.

3 слайд

#4 слайд

4 слайд

#5 слайд
Тарихи оқиғалардың трилогияда бейнеленуі 1) “Алмас қылыш” романында ХУ –ХУІ ғасырларда Қазақ хандығының құрылуы Әбілқайыр, Жәнібек, Керей хандардың тақ үшін таласы, қазақ руларының бірлесу идеясының басым суреттелуі

5 слайд

#6 слайд
2) “Жанталас” романында ХУІІ –ХУІІІ ғасырларды Қазақстанның шетел басқыншыларымен күрес және Әбілқайыр ханның Қазақстанның Батыс бөлігімен Ресей патшалығы қол астына кіруі. Қалмақ хандығының қазақ еліне опасыздық шапқыншылығы,Алакөл маңайында, Ордабасы өңірінде болған қырғын ұрыстар, Ресей патшалығының қол астына кірген Әбілқайырдың түпкі армандарының жеке басындағы түңіліс суреттері

6 слайд

#7 слайд
3) “Қаһар” романында ХУІІІ ғасырда Абылай хан бастаған қазақ халқының қалмақ басқыншыларын біржолата талқан етуі. Абылайдың қазақ елін дербес Қазақ хандығына біріктіру әрекеттері. Абылай хан мен оның батырларының ел тәуелсіздігі үшін күрестегі ерлік , даналық істері. Абылай ханның қазақ елін біріктіру жолындағы жанталас күйзелістері

7 слайд

#8 слайд
1-тапсырма: Сәйкес бағандарды белгілеңіз. Алмас қылыш Жанталас Қаһар Әбілқайыр Абылай хан Жәнібек Кенесары Бұқар жырау Баян батыр Керей Қасым Асанқайғы

8 слайд

#9 слайд
2 2-тапсырма тапсырма  Бос орынға қажетті сөзді қойыңыз.    «Ата-ананы таңдауға болмайды, туған халқыңды да таңдай алмайсың. Оны ............ де, тағы де, бәрібір маңдайымызға жазылғаны – сол халық».    Қажетті сөздер:  жауынгер  әлжуаз  батыр жауынгер

9 слайд

#10 слайд
3-тапсырмаДұрыс, бұрысын белгілеңіз. дұрыс бұрыс Трилогияның бас қаһарманы - халық. Трилогияда XX ғасырдың оқиғалары баяндалады. Халық өмірінің терең шындығы нақты деректер, шежіре, аңыз, эпос материалдарына, белгілі қайраткерлер , батырлар, билер өміріне сүйене отырып баяндалған. «Жанталас» романында Абылай хан, Бұқар жырау сияқты тарихи қайраткерлердің образы жасалған. Ілияс Есенберлин - туған халқының төрт ғасырлық тағдырын терең де табиғи қалпында жан -жақты суреттеген ірі дарын иесі.

10 слайд

#11 слайд
4 тапсырма: І.Есенберлин шығармашылығына қатысты сұрақтарға жауап жаз.  XV ғасырдың оқиғалары трилогияның қай кітабында көбірек берілген?  Трилогияның қай кітабында XIX ғасырдың 30-40 жылдарындағы Ресей отаршылдығына қарсы қозғалыс турасында жазылған?  Туған халқының ұзақ тарихын көркем шежіреге айналдырған қаламгер жазушы.  Жеке хандық құруды ойлаған сұлтандар.  «Қаһар» романындағы тәуелсіздік үшін күрескен басты кейіпкер.  Абылай ханның ерлігі нақты, айқын баяндалған трилогияның бір бөлімін атаңыз.  «Жанталас» романында қай ғасырдың оқиғалары баяндалады?  «Алмас қылыш» романының жарық көрген жылы?

11 слайд

#12 слайд
5 тапсырма: І.Есенберлин. «Көшпнеділер». Үшінші кітап. Он бесінші бөлім. https://bilimland.kz/kk/courses/audiochrestomathy/9-synyp/proza/le sson/12_i_esenberlin_koshpendiler_3_kitap  6 тапсырма: «Көшпнеділер». Үшінші кітап. Он бесінші бөлімінде кездесетін жер, қала атауларын, тарихи кейіпкерлерді кестеге жазып, оларға мінездеме бер. Жер, қала атаулары. Кейіпкерлер Кейіпкерлерге мінездеме 1 2 3

12 слайд