Катаклизмдер

#1 слайд
География
7-сынып
Бөлімі: Литосфера
Саба қтың тақырыбы: Литосфералық катаклизмдер
Әзірлеуші: Ш.Уәлиханов атындағы шағын орталықты орта мектебінің география пәні мұғалімі Батыргалиева Нурайна Аскаровна
1 слайд
География 7-сынып Бөлімі: Литосфера Саба қтың тақырыбы: Литосфералық катаклизмдер Әзірлеуші: Ш.Уәлиханов атындағы шағын орталықты орта мектебінің география пәні мұғалімі Батыргалиева Нурайна Аскаровна
#2 слайд
Сабақтың мақсаты:
7.3.1.4 Литосфералық
катаклизмдердің себеп-
салдарын, таралуын түсіндіреді.
2 слайд
Сабақтың мақсаты: 7.3.1.4 Литосфералық катаклизмдердің себеп- салдарын, таралуын түсіндіреді.
#3 слайд
3 слайд
#4 слайд
Литосфералық катаклизм
Литосфералық тақталардың қозғалыс
нәтижесінде туындайтын табиғаттағы
жойқын апаттар
Жер сілкіністері Цунами Жанартау атқылауы
4 слайд
Литосфералық катаклизм Литосфералық тақталардың қозғалыс нәтижесінде туындайтын табиғаттағы жойқын апаттар Жер сілкіністері Цунами Жанартау атқылауы
#5 слайд
Жер сілкіністері
Жылдам жерасты дүмпулері және жер бетінің тербелістері
Барлық жерде бола бермейді, ол белгілі бір сейсмикалық аймақтарда кездеседі,
яғни литосфералық тақталардың шекараларында, қозғалмалы аймақтарда (биік
таулар) болады.
Тынық мұхит жанартау белдеуі, Жерорта – Трансазиялық белдеу ( Жерорта
теңіз бассейні арқылы Гималай таулары және Шығыс Азияға дейін)
Жыл сайын әлсіз дүмпулер- 100000, күшті жер сілкінісі 100
5 слайд
Жер сілкіністері Жылдам жерасты дүмпулері және жер бетінің тербелістері Барлық жерде бола бермейді, ол белгілі бір сейсмикалық аймақтарда кездеседі, яғни литосфералық тақталардың шекараларында, қозғалмалы аймақтарда (биік таулар) болады. Тынық мұхит жанартау белдеуі, Жерорта – Трансазиялық белдеу ( Жерорта теңіз бассейні арқылы Гималай таулары және Шығыс Азияға дейін) Жыл сайын әлсіз дүмпулер- 100000, күшті жер сілкінісі 100
#6 слайд
Тау жыныстардың жылжуы орын алатын
тереңдіктегі нүкте Жер сілкінісі ошағының үстіндегі жер бетіндегі нүкте
1-12 балл
1908 ж
1988ж 2011,2013
,2015 ж
6 слайд
Тау жыныстардың жылжуы орын алатын тереңдіктегі нүкте Жер сілкінісі ошағының үстіндегі жер бетіндегі нүкте 1-12 балл 1908 ж 1988ж 2011,2013 ,2015 ж
#7 слайд
Жанартау атқылауы
магма балқымаларының немесе өте ыстық қатты кесектердің, сұйық
лавалардың және газ бөлшектерінің жер бетінен көрініс беру процесі.
Сөнбеген Сөнген “Ұйқыдағы”
Килиманджаро
Эльбрус
КазбекЭтна
Гекла
Ключи шоқысы Кіші Семанчик
Пинатубо
7 слайд
Жанартау атқылауы магма балқымаларының немесе өте ыстық қатты кесектердің, сұйық лавалардың және газ бөлшектерінің жер бетінен көрініс беру процесі. Сөнбеген Сөнген “Ұйқыдағы” Килиманджаро Эльбрус КазбекЭтна Гекла Ключи шоқысы Кіші Семанчик Пинатубо
#8 слайд
8 слайд
#9 слайд
Цунами
мұхит түбіндегі жер сілкінуден пайда болатын сұрапыл толқын. Биіктігі ашық
мұхитта 1 м-ден аспайды; құрлықтағы тар шығанақтарда 50 м-ге дейін
барады. Толқынының таралу жылдамдығы 400 — 800 км/сағ-қа дейін.
Тынық мұхит жағалауында (Жапонияда, Оңтүстік-Шығыс Азияда, Оңтүстік
Америкада) жиі қайталанады.
Мысалы, адамзат тарихындағы цунамимен байланысты ең ірі апат — 2005 жылы
Оңтүстік-Шығыс Азияда болды. Индонезия жағасындағы жер сілкіну күші 8,9
баллға жетіп, соның нәтижесінде биіктігі 10 м-ден астам цунами тарады .
9 слайд
Цунами мұхит түбіндегі жер сілкінуден пайда болатын сұрапыл толқын. Биіктігі ашық мұхитта 1 м-ден аспайды; құрлықтағы тар шығанақтарда 50 м-ге дейін барады. Толқынының таралу жылдамдығы 400 — 800 км/сағ-қа дейін. Тынық мұхит жағалауында (Жапонияда, Оңтүстік-Шығыс Азияда, Оңтүстік Америкада) жиі қайталанады. Мысалы, адамзат тарихындағы цунамимен байланысты ең ірі апат — 2005 жылы Оңтүстік-Шығыс Азияда болды. Индонезия жағасындағы жер сілкіну күші 8,9 баллға жетіп, соның нәтижесінде биіктігі 10 м-ден астам цунами тарады .
#10 слайд
Тапсырма
Кестені толтырыңыз.
Дескриптор Білім алушы
− апат түрлерін анықтайды;
− апат түрінің пайда болу себебін түсіндіреді;
− апат түрінің қай аймақта жиі кездесетінін жазады;
− апат түрінің негізгі зардаптарын талдайды. Сурет Апаттың түрі Себебі
Зардаптары Кездесетін
аймақтары
1-сурет
2-сурет
3-сурет
10 слайд
Тапсырма Кестені толтырыңыз. Дескриптор Білім алушы − апат түрлерін анықтайды; − апат түрінің пайда болу себебін түсіндіреді; − апат түрінің қай аймақта жиі кездесетінін жазады; − апат түрінің негізгі зардаптарын талдайды. Сурет Апаттың түрі Себебі Зардаптары Кездесетін аймақтары 1-сурет 2-сурет 3-сурет
#11 слайд
Картамен жұмыс
Оқулықтағы 10-кестеде берілген тізімдегі жанартауларды картадан
табыңдар.
Дескриптор Білім алушы
− жанартау түрлерін анықтайды;
− жанартаулардың географиялық орнын картадан
көрсетеді;
11 слайд
Картамен жұмыс Оқулықтағы 10-кестеде берілген тізімдегі жанартауларды картадан табыңдар. Дескриптор Білім алушы − жанартау түрлерін анықтайды; − жанартаулардың географиялық орнын картадан көрсетеді;
#12 слайд
Қорытынды
1. Литосфералық катаклизм дегеніміз не?
2. Оларға қандай апаттың түрлері жатады?
3. Катаклизмдердің пайда болу себептері мен
салдары
12 слайд
Қорытынды 1. Литосфералық катаклизм дегеніміз не? 2. Оларға қандай апаттың түрлері жатады? 3. Катаклизмдердің пайда болу себептері мен салдары
шағым қалдыра аласыз


