Магний. Кальций.

#1 слайд

1 слайд

#2 слайд

2 слайд

#3 слайд
Табиғатта магний үш түрлі изотоп түрінде кездеседі: 24Mg (78,60%), 25Mg (10,11%) и 26Mg (11,29%).. Д.И.Менделеевтің периодтық жүйесінің II тобының негізгі топшасының элементтерінің екінші өкілі; оның реттік нөмері – 12, атомдық салмағы – 24,305. Атом кұрылысының электрондык формуласы – 1s22s22p63s2; Д.И.Менделеевтің периодтық жүйесінің II тобының негізгі элементтерінің үшінші өкілі; оның реттік нөмері – 20, атомдық салмағы – 40,08. Атом құрылысының электрондық формуласы – 1s 2 2s 2 2p 6 3s 2 3p 6 4s 2

3 слайд

#4 слайд
Магний – табиғатта таралуы бойынша VIII орында , массалық үлесі бойынша 1,9%. Ол 200-ге жуық минералдың құрамына кіреді: магнезит MgCO3 және доломит MgCO3*CaCO3),карналлит MgCl2*KCl*6H2O ,оливин Mg2SiO4 , форстерит Mg2SiO4, бруцит Mg(OH)2, асбест 3MgO*2H2O*2SiO2 , каинит MgSO4*KCl*3H2O. Магнийдің көп мөлшері мұхит, теңіз және тұзды көлдердің суларында бар. Орташа есеппен 1м*3 суда 1 кг шамасында магний болады. Кальций көп таралған элементке жатады. Жер қыртысындағы құрамы бойынша ол V орында, оның массалық үлесі - 3,4%. Табиғатта кальций қосылыстарын кез келген жерде кездестіруге болады: кальций тұздарынан таулы массивтер және сазды тау жыныстары түзілген, ол теңіз, өзен суларының, өсімдік , жануар және адам организмдерінің құрамына кіреді. 

4 слайд

#5 слайд
Табиғатта таралуы бойынша VIII орында , массалық үлесі бойынша 1,9%. Ол 200-ге жуық минералдың құрамына кіреді: магнезит MgCO3 және доломит MgCO3*CaCO3),карналлит MgCl2*KCl*6H2O, форстерит Mg2SiO4, асбест 3MgO*2H2O*2SiO2 т.б. Магнийдің көп мөлшері мұхит, теңіз және тұзды көлдердің суларында бар. Орташа есеппен 1м*3 суда 1 кг шамасында магний болады. Жер қыртысындағы құрамы бойынша ол V орында, оның массалық үлесі - 3,4%. Табиғатта кальций қосылыстарын кез келген жерде кездестіруге болады: кальций тұздарынан таулы массивтер және сазды тау жыныстары түзілген, өсімдік , жануар және адам организмдерінің құрамына кіреді.

5 слайд

#6 слайд

6 слайд

#7 слайд
Магний – ақ түсті металл, пластикалығы басым, жеңіл созылады және иіледі. Ол ауамен жанасқанда бірден жұқа және тығыз қорғаныш оксид қабықшасымен қапталады, сондықтан да мөлдір емес. Жылу мен электр тогын жақсы өткізеді. |Атомдық радиусы,1,6 |Иондық радиусы Mg2+, 0,74 |Тығыздығы (20 oC), 1,739 г/см³ |Балқу температурасы, 651 oC |Қайнау температурасы, 1107 oC |Балқу жылуы, 2100 кал/г- атом |Булану жылуы, 31000 кал/г- атом Кальций – күмістей ақ түсті жеңіл металл. Оның ауамен әрекеттесуі нәтижесінде түзілген оксид қабықшасымен лезде қапталады, сондықтан оны сілтілік металдар сияқты керосин қабатының астында сақтайды. |Тығыздығы, 1,55 г/см³ |Балқу температурасы, 840 oC |Қайнау температурасы, 1482 oC |Коваленттік радиусы, 1,74

7 слайд

#8 слайд
I. Магний 1)2Mg + O 2 = 2MgO(магний оксиді) 2) Mg+Cl2=MgCl2(МАГНИЙ ХЛОРИДІ) 3)Кәдімгі температурада галогенмен әрекеттеседі, галогендерді атмосферада қыздырғанда бұл металдар тұтанады: Mg+CI2=MgCI2 II. Кальций 1)Ауада қыздырғанда жанады және галогендермен әрекеттеседі: 2 Са + О 2 = 2 СаО(кальций оксиді) Са + Вr 2 = СаВr2 (кальций бромиді) 2) Са + 2 Н 2 О = Са(ОН) 2 + Н 2(кальций гидроксиді)

8 слайд

#9 слайд
III. Олар қыздырғанда сутекпен, азотпен, күкіртпен, фосформен, көміртекпен және басқа бейметалдармен тотығады: Са + Н 2 = СаН 2 (кальций гидриді); 3 Са + N 2 = Са 3 N 2 (кальций нитриді); 3Mg + N 2 = Mg 3 N 2 (магний нитриді); Са + S = СаS (кальций сульфиді); Mg + S = MgS (магний сульфиді); 3 Са + 2 Р = Са 3 Р 2 (кальций фосфиді); 3 Mg + 2 Р = Mg 3 Р 2 (магний фосфиді); Са + 2 С = СаС 2 (кальций карбиді) ;

9 слайд

#10 слайд
Магнийдің ағзада жетіспеушілігі миокард инфарктына алып келеді. Оның қанда аз болу себебі – стресстің немесе шаршағандықтың белгісі. Ол үлкен адамға күніне 300-500 мг мөлшерде қажет. Кальций адам ағзасында өте кең таралған макроэлемент, ол көп мөлшерде қаңқада және тісте фосфор түрінде кездеседі. Оның үлкен адамға қажет мөлшері 800-1000 мг, ал жас балага 600-900 мг-да қажет. Кальцийдің сіңірілуіне аспирин, қымыздық қышқыл әсер етеді

10 слайд

#11 слайд
Магний нанда, сүт , ет және басқа күнделікті тағамдарда аз болады. Құрамында көп мөлшерде кальций бар тағам ішу адамның өмір жасын ұзартатындығын швед ғалымдары зерттеген. Тістен басқа ол сүйекте болады. Олар жемістер мен көкөністерде көптеп кездеседі.

11 слайд

#12 слайд
Магнийдің берік және жеңіл құймаларын авиацияда және машина жасауда кеңінен қолданады. Бұл құймаларға электрон(Mg, Al, Zn, Mn), магналит және т.б. Жатады. Магнийді шойынға қосқанда шойынның беріктігін және иілгіштігін едәір жоғарылатады. Кальций құймаларын, жоғары сортты болат алу үшін пайдаланады. Кальций және қорғасын құймаларын подшипник өндіріснде қолданады. Кальций мен магнийдің тотықсыздандырғыштық қасиеттерін өнеркәсіпте кейбір бағалы және сирек металдар алу үшін қолданады.

12 слайд

#13 слайд
Кальций мен магний белсенді тотықсыздандырғыштар, бірақ сілтілік металдарға қарағанда кальцийдің белсенділігі аздау, ал магнийдің белсенділігі одан да төмен. Ca және Mg қосылыстары табиғатта кең таралған, олардың қатысуымен жер қыртысында көптеген процестер жүреді. Mg ауада қорғаныш қабықшасымен қапталады. Магнийдің құймасы техникада кеңінен қолданылады.

13 слайд