#1 слайд
МКТ-ның негізгі қағидалары және оның тәжірибелік дәлелдемелері. Молекулалардың өзара әрекеттесу күші.

1 слайд

#2 слайд
Оқу мақсаты: Сабақтың мақсаты Молекулалы-кинетикалық теорияның негізгі қағидаларын білу; Молекулалы-кинетикалық теорияның қағидаларына тәжірибелік дәлелдемелер келтіре алу; Денедегі микробөлшектерді физикалық тұрғыдан сипаттау; * Әр түрлі агрегаттық күйлер молекулаларының әсерлесу күштерін МКТ тұрғысынан түсіндіру. Бағалау критерийі - Денелерді микробөлшектер құрайтындығына мысалдар келтіре алады. - Броун және Штерн тәжірибелерін түсіндіре алады; - Әр түрлі агрегаттық күйлер молекулаларының әрекеттесуін МКТ тұрғысынан түсіндіреді; - Молекулалардың массасы мен өлшемдерін табуға арналған формулаларды есептер шығаруда қолдана алады. температура мен молекулалардың ілгерілемелі қозғалысының орташа кинетикалық энергиясының байланысын сипаттау

2 слайд

#3 слайд
Жылу құбылыстарын зерттеу әдістері Термодинамикалық Денелердің молекулалық құрылымы ескерілмей, энергетикалық түрленулердің негізінде жылулық құбылыстарды зерттейтін физиканың бөлімі Молекулалы-кинетикалық Жылулық құбылыстарды қозғалыстары Ньютон заңдарына бағынатын молекулалар мен атомдардан тұрады деген болжам негізінде қарастырады.

3 слайд

#4 слайд
Зат құрылымының молекулалы-кинетикалық құрылымы теориясын көптеген бақылаулар мен тәжірибелердің жалпылама қорытындысы ретінде М.В.Ломоносов жасады.

4 слайд

#5 слайд
МКТ-ның негізгі қағидалары Барлық денелер микробөлшектерден (атомдардан немесе молекулалардан) тұрады. Бөлшектер бейберекет қозғалыста болады. Әрі бұл қозғалыстың жылдамдығы дененің температурасына тәуелді. Сондықтан оны жылулық қозғалыс деп атайды. Бөлшектер бір- бірімен өзара әсерлеседі. Дене бөлшектерінің арасында тебілу күштері де тартылу күштері де болады.

5 слайд

#6 слайд
МКТ-ның негізгі қағидаларын дәлелдейтін тәжірибелік дәлелдемелер: 1. заттар бөлінгіш. 2. Газдар сығылғыш 3. Газ кез келген көлемді алады. 4. Диффузия –бір зат молекулаларының екінші зат молекулааралық кеңістігіне ену құбылысы. 5. броундық қозғалыс –сұйықта немесе газда қалықтаған бөлшектердің жылулық қозғалысы.

6 слайд

#7 слайд
Диффузия құбылысы

7 слайд

#8 слайд
Броундық қозғалыс

8 слайд

#9 слайд
Штерн тәжірибесі

9 слайд

#10 слайд
Молекула өлшемі Май қабатының көлемі V оның S ауданын қалыңдығы d-ге көбейткенгетең, яғни: V=Sd

10 слайд

#11 слайд
Молекула саны мысалы судың массасы 1 г, көлемі 1 см 3 деп алып, осы тамшыдағы молекулалар санын анықтаймыз. Су молекуласының диаметрін d=V/S арқылы анықтаймыз. Тамшының көлемін молекуланың көлеміне бөліп, молекула санын анықтаймыз.

11 слайд

#12 слайд
Салыстырмалы молекулалық масса Мr -деп берілген зат молекуласы массасының көміртек атомы массасының 1/12 бөлігінен қанша есе артық екенін көрсететін физикалық шаманы айтады. Мысалы, көмірқышқыл газы СО 2 -нің салыстырмалы молекулалық массасы шамамен 44-ке тең, өйткені көміртегінің салыстырмалы атомдық массасы -12-ге, ал оттегінікі шамамен 16-ға тең, сонда Мr=12+2*16=44

12 слайд

#13 слайд
Заттың мольдік массасы дегеніміз- бір мольдің мөлшерінде алынған заттың массасы: M=m0NA Заттың мольдік массасы заттың салыстырмалы молекулалық массасымен M= Мr·10 -23 кг/моль қатынасы арқылы байланысады.

13 слайд

#14 слайд
Зат мөлшері ν дегеніміз- берілген денедегі молекулалар саны 12г көміртектегі атомдар санынан қанша есе артық болатынын көрсететін физикалық шама: ν=N/NА=m/M зат мөлшерін мольмен өлшейді. N А-Авогадро тұрақтысы. NА=6,02*10 23 моль -1

14 слайд

#15 слайд
Бір бөлшектің (молекуланың) m0 массасы m0=M/NA=m/N Кез келген m массадағы бөлшектер саны N=m/m0 =νNA=(m/M)NA

15 слайд

#16 слайд
Заттың күйлері Қатты Сұйық Газ

16 слайд

#17 слайд
Рефлексия. - нені білдім, нені үйрендім - нені толық түсінбедім - немен жұмысты жалғастыру қажет.

17 слайд

#18 слайд
Үйге тапсырма: §4.1, 4.2, 4.3 9-жаттығу (,3,4)

18 слайд