Н.Н Малофеевтің ерекше білім беру қажеттіліктері бар балаларды инклюзивті білім беруге қосқан үлесі

#1 слайд
Н.Н Малофеевтің ерекше білім беру қажеттіліктері
бар балаларды инклюзивті білім беруге қосқан үлесі
(28.05.1948 ж., Мәскеу), Ресей
дефектологы, профессор, педагогика
ғылымдарының докторы, РАҚ –ның
академигі, Ресей Федерациясы білім
беру саласындағы сыйлықтардың
иегері, РФ ЖАК педагогика және
психология бойынша мараптамалық
кеңесінің , РАО Президиумының;,
РАО ИКҰ диссертацияларын қорғау
жөніндегі кеңестердің, Беларусь
Республикасы Ұлттық білім беру
институтының мүшесі.
5-кезең. ХХғ 70ж аяғы-ХХІғ бөлектенуден
кіріктіруге ауысу кезеңі. Осы кезеңде
антидисикриминадциялық
заңдастырылған акттер қарастырады. Қоғамның мүмкіндігі
шектеулі балаларға
көзқарастарының
дәрежесіне байланысты
Н.Н.Малофеев 5 кезеңді
бөліп көрсетті:
Николай Николаевич Малофеев
1-кезең .(Хғ-1198)Шет Батыс
Еуропалық өркениетте дамуында
ауытқуы бар адамдарға төзімсіздік
пен қорқыныш сезімде болды. 2-кезең .(ХІІ-Х V ІІғ) мүмкіндігі шектеулі
балалардың бір бөлігін оқыту
мүмкіндігінің бар екенін дәлелдейді.
1770 жылы Парижде есту, сөйлеу
қабілеті бұзылған балаға, 1784 жылы
көру қабілеті бұзылған балаларға
арнайы мектеп ашылды. 3-кезең .(Х V ІІ- ХХғ ) сенсорлық
бұзылыстары бар балаларды оқытудың
мойындалу кезеңі. Дәл осы уақытта
көру, есту, ақыл-есі бұзылыстары бар
балаларды біріктіріп оқытуға арналған
арнайы мектептер ашыла бастады.
4-кезең. ХХғ басынан -70 ж
қарай дамуында бұзылыстары
бар балалардың барлығын оқыту
қажеттілігі туындады.
1 слайд
Н.Н Малофеевтің ерекше білім беру қажеттіліктері бар балаларды инклюзивті білім беруге қосқан үлесі (28.05.1948 ж., Мәскеу), Ресей дефектологы, профессор, педагогика ғылымдарының докторы, РАҚ –ның академигі, Ресей Федерациясы білім беру саласындағы сыйлықтардың иегері, РФ ЖАК педагогика және психология бойынша мараптамалық кеңесінің , РАО Президиумының;, РАО ИКҰ диссертацияларын қорғау жөніндегі кеңестердің, Беларусь Республикасы Ұлттық білім беру институтының мүшесі. 5-кезең. ХХғ 70ж аяғы-ХХІғ бөлектенуден кіріктіруге ауысу кезеңі. Осы кезеңде антидисикриминадциялық заңдастырылған акттер қарастырады. Қоғамның мүмкіндігі шектеулі балаларға көзқарастарының дәрежесіне байланысты Н.Н.Малофеев 5 кезеңді бөліп көрсетті: Николай Николаевич Малофеев 1-кезең .(Хғ-1198)Шет Батыс Еуропалық өркениетте дамуында ауытқуы бар адамдарға төзімсіздік пен қорқыныш сезімде болды. 2-кезең .(ХІІ-Х V ІІғ) мүмкіндігі шектеулі балалардың бір бөлігін оқыту мүмкіндігінің бар екенін дәлелдейді. 1770 жылы Парижде есту, сөйлеу қабілеті бұзылған балаға, 1784 жылы көру қабілеті бұзылған балаларға арнайы мектеп ашылды. 3-кезең .(Х V ІІ- ХХғ ) сенсорлық бұзылыстары бар балаларды оқытудың мойындалу кезеңі. Дәл осы уақытта көру, есту, ақыл-есі бұзылыстары бар балаларды біріктіріп оқытуға арналған арнайы мектептер ашыла бастады. 4-кезең. ХХғ басынан -70 ж қарай дамуында бұзылыстары бар балалардың барлығын оқыту қажеттілігі туындады.
#2 слайд
Ерекше қажеттіліктері бар балаларды кіріктіре оқыту - оған жалпыға білім беру
ұйымдарында білім алуға барлық құқықтар мен шынайы мүмкіндіктерді беру
үдерістері мен нәтижелері ғана емес, жалпы және арнайы білім беру арасындағы
тосқауылдарды жеңе отырып, олардың арасындағы шекараны ашып, сапалы жаңа
қарым-қатынас жасау үшін негіз құру;
Шынайы кіріктіру ерекше қажеттіліктері бар әр балаға жалпыға білім беру
мектептерінде және бала бақшаларында тиімді жағдай жасау.Мектептер мен мектепке дейінгі ұйымдардың
жетекшілері мен мұғалімдері үшін кіріктіре
оқытудың түрлі үлгілерін білу, түсіну және
саралау, сонымен қатар оларды тәжірибе
барысында жүзеге асыра білу . Мақсаты:
Міндеттері:
- мүмкіндіктері шектеулі балалар жалпыға білім беру стандарттары аясында берілетін
білімді дамуы қалыпты балалармен бір мезгілде меңгереді деп болжайтындықтан,
бұндай көзқарас психофизикалық даму деңгейі жасына сәйкес немесе соған жақын
келетін балаларға ғана қатысты болуы мүмкін. Н.Н. Малофеев нұсқағандай, инклюзивті
білім беруді мектепке дейінгі кезеңде ұйымдастыру мейлінше тиімді. Инклюзивтік білім беру
2 слайд
Ерекше қажеттіліктері бар балаларды кіріктіре оқыту - оған жалпыға білім беру ұйымдарында білім алуға барлық құқықтар мен шынайы мүмкіндіктерді беру үдерістері мен нәтижелері ғана емес, жалпы және арнайы білім беру арасындағы тосқауылдарды жеңе отырып, олардың арасындағы шекараны ашып, сапалы жаңа қарым-қатынас жасау үшін негіз құру; Шынайы кіріктіру ерекше қажеттіліктері бар әр балаға жалпыға білім беру мектептерінде және бала бақшаларында тиімді жағдай жасау.Мектептер мен мектепке дейінгі ұйымдардың жетекшілері мен мұғалімдері үшін кіріктіре оқытудың түрлі үлгілерін білу, түсіну және саралау, сонымен қатар оларды тәжірибе барысында жүзеге асыра білу . Мақсаты: Міндеттері: - мүмкіндіктері шектеулі балалар жалпыға білім беру стандарттары аясында берілетін білімді дамуы қалыпты балалармен бір мезгілде меңгереді деп болжайтындықтан, бұндай көзқарас психофизикалық даму деңгейі жасына сәйкес немесе соған жақын келетін балаларға ғана қатысты болуы мүмкін. Н.Н. Малофеев нұсқағандай, инклюзивті білім беруді мектепке дейінгі кезеңде ұйымдастыру мейлінше тиімді. Инклюзивтік білім беру
#3 слайд
1) Тұрақты толық кіріктіру
2) Тұрақты, бірақ толық емес
кіріктіру
3) Жартылай кіріктіру
4) Уақытша кіріктіру
5) Кіріктірудің эпизодтық үлгісі
6) Аралас кіріктіру Инклюзивтік білім
берудегі әдіс-тәсілдер: Ерекшелігі:
Кіріктірудің саналуан үлгілерін сараптау әр баланың
өзінің білім алу құқығын білім беру ұйымының кез-
келген түрінде жүзеге асыруына және бұл кезде өзіне
қажетті арнайы көмек алуына мүмкіндігі барын
растайды. Білім беру үдерісін осылай ұйымдастыру
кезінде барлық оқушы балалар мектептің қоғамдық
өміріндегі әлеуметтік белсенді қызметке тартылады,
бұл баланың бейімделу мүмкіндіктерін жоғарлатуға
және тұлғаның жеке қабілеттерін ашуға мүмкіндік
береді.
Қорытындылай келе, сонымен, баланың даму деңгейіне және психологиялық дайындығына, оның ата-
аналарының ықыласына байланысты жалпыға білім беру ортасынан мүмкіндіктері шектеулі әр бала үшін
кіріктірудің қолжетімді және пайдалы үлгісінің таңдау мүмкіндігі бар. Н.Н. Малофеевтің, Н.Д. зерттеулерін
сараптау кіріктіре оқытуды жүзеге асыратын білім беру ұйымдарының тиімді түрлерінің бірі ретінде аралас
түрдегі білім беру ұйымын бөліп көрсетуге мүмкіндік береді. Балалардың қалыпты да, арнайы да, аралас та
топтарын құруға дәл осы ұйымдарда мүмкіндік бар, бұл әр балаға қажетті арнайы кәсіби педагогикалық
көмекті таңдай отырып, біріктірудің барлық түрлерін жүзеге асыруға, жалпыға білім беру мектептері
мұғалімдерінің дефектолог мамандармен дұрыс әрекет етулерін жақсартуға мүмкіндік береді. Бұл уақытта
аралас білім беру ұйымында дамуларында айқын ауытқулары бар балаларға, арнайы және қалыпты дамып келе
жатқан балаларға сапалы білім беруді қамтамасыз етуге болады. Бұл «қалыпты» балаларға, өздеріне қатысты
емес себептерге байланысты, қабілеттері, ойлаулары мен біліктері төмендеу, бірақ мейірімділік,
қайырымдылық сияқты қасиеттері мол, адамгершілік ережелері мен тәртіптерін сақтауға қабілетті жандармен
араласып, келешектегі ересек өмірлерінде қажет болатын әлеуметтік-эмоционалдық дамуларын бірегей
тәжірибемен байытуға мүмкіндік береді
3 слайд
1) Тұрақты толық кіріктіру 2) Тұрақты, бірақ толық емес кіріктіру 3) Жартылай кіріктіру 4) Уақытша кіріктіру 5) Кіріктірудің эпизодтық үлгісі 6) Аралас кіріктіру Инклюзивтік білім берудегі әдіс-тәсілдер: Ерекшелігі: Кіріктірудің саналуан үлгілерін сараптау әр баланың өзінің білім алу құқығын білім беру ұйымының кез- келген түрінде жүзеге асыруына және бұл кезде өзіне қажетті арнайы көмек алуына мүмкіндігі барын растайды. Білім беру үдерісін осылай ұйымдастыру кезінде барлық оқушы балалар мектептің қоғамдық өміріндегі әлеуметтік белсенді қызметке тартылады, бұл баланың бейімделу мүмкіндіктерін жоғарлатуға және тұлғаның жеке қабілеттерін ашуға мүмкіндік береді. Қорытындылай келе, сонымен, баланың даму деңгейіне және психологиялық дайындығына, оның ата- аналарының ықыласына байланысты жалпыға білім беру ортасынан мүмкіндіктері шектеулі әр бала үшін кіріктірудің қолжетімді және пайдалы үлгісінің таңдау мүмкіндігі бар. Н.Н. Малофеевтің, Н.Д. зерттеулерін сараптау кіріктіре оқытуды жүзеге асыратын білім беру ұйымдарының тиімді түрлерінің бірі ретінде аралас түрдегі білім беру ұйымын бөліп көрсетуге мүмкіндік береді. Балалардың қалыпты да, арнайы да, аралас та топтарын құруға дәл осы ұйымдарда мүмкіндік бар, бұл әр балаға қажетті арнайы кәсіби педагогикалық көмекті таңдай отырып, біріктірудің барлық түрлерін жүзеге асыруға, жалпыға білім беру мектептері мұғалімдерінің дефектолог мамандармен дұрыс әрекет етулерін жақсартуға мүмкіндік береді. Бұл уақытта аралас білім беру ұйымында дамуларында айқын ауытқулары бар балаларға, арнайы және қалыпты дамып келе жатқан балаларға сапалы білім беруді қамтамасыз етуге болады. Бұл «қалыпты» балаларға, өздеріне қатысты емес себептерге байланысты, қабілеттері, ойлаулары мен біліктері төмендеу, бірақ мейірімділік, қайырымдылық сияқты қасиеттері мол, адамгершілік ережелері мен тәртіптерін сақтауға қабілетті жандармен араласып, келешектегі ересек өмірлерінде қажет болатын әлеуметтік-эмоционалдық дамуларын бірегей тәжірибемен байытуға мүмкіндік береді
шағым қалдыра аласыз



Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген