#1 слайд
Ойлау және қиял

1 слайд

#2 слайд
Ойлау туралы жалпы түсінік ◦ Ойлау деген i м i з - сыртқы дүние заттары мен құбылыстарының байланыс- қатынастарының мида жалпылай және жанама түрде сөз арқылы бейнелену i. ◦ Ойлау танымдық теориялық i с- әрекет рет i нде әрекетпен тығыз байланысты. Адам әсер ету арқылы ақиқатты таниды, дүниен i өзгерту арқылы оны түс i нед i. Ә рекет ойлау ж ү зеге асуының б i р i нш i ретт i формасы болып табылады. Ойлау операцияларының барлығы ( анализ, синтез және т.б.) ең алғашында практикалық операциялар түр i нде пайда болып, содан соң барып, теориялық ойлаудың операцияларына айналды.

2 слайд

#3 слайд
◦ Г.Эббингауз ойлауға өзінше анықтама бере отырып, бұл процесс адамның тұрақты идеясы және құйын мен идеялык шабысы арасындағы құбылыс деп бағалады. ◦ Ойлаудағы күйын мен шабыс жайыңдағы Эббингауз бен оның пікірлестерінің бағытын біздер ассоциация психологаясының шарықтау шегіне жеткен көрініс деп атаймыз.

3 слайд

#4 слайд
Ойлау-Өзіндік ішкі қарама –қарсы қайшылықтарғ а толы процесс. жалпы психологияны ң негізгі бөлімдерінің бірі . тұлға рефлексиясының қажетті құрылымы және өзі осы рефлексияның объектісі жоғары психикалық функциялардың бірі болып табылады

4 слайд

#5 слайд
Таным түрлері бойынша

5 слайд

#6 слайд
Таным түр i бойынша : 1. Эмпирикалық ойлау - теориялық ойлаумен салыстырғанда, қарадүрс i н, ж ағдаят тық жалпылаулармен байланысты болатын ойлаудың түр i. 2. Теориялық ойлау - ғылыми ұғымдар нег i з i нде заттар мен құбылыстардың мән i н танып-б i лу. Рефлексия немесе саналау деңгей i бойынша : 3. Интуитивт i к ойлау - тез өтет i н, анық кезеңдер i жоқ, көб i несе саналанбайтын ойлаудың түр i. Бұл ойлау түр i к еңест i к психологияда Я.А. Пономаревпен, Л.Л. Гуровпен және т.б. зерттел i нген. 4. Рационалдық ойлау ( а налитикалық немесе логикалық ) ойлау - уақыт бойынша кең таралған, а йқын кезеңдер i бар, ойлаушы субъект i н i ң санасында едәу i р көр i н i с табатын ойлау түр i.

6 слайд

#7 слайд
Ойлау қасиеттері

7 слайд

#8 слайд
Ойлау қасиеттер i ◦ Ойдың сыңдылығы – адамның өз және өзге адамның ойларын объективт i бағалай алу, барлық жасалатын қағидалар мен тұжырымдарды түпк i л i кт i және жан-жақты тексере алу қаб i лет i. ◦ Ойлаудың асығыстығы – адам сауалды, мәселен i жан-жақты ойластырып алмай, оның б i р жағын бөл i п алып, асығыс шеш i м қабылдауға тырысуы, белг i л i б i р дәрежеде ойластырылмаған жауаптар мен п i к i рлерд i беру i. ◦ Ойлаудың тезд i г i – адамның жаңа жағдаятты тез түс i не алып, тез ойлау нег i з i нде дұрыс шеш i м қабылдай алуы.

8 слайд

#9 слайд
◦ Ойлаудың дербест i г i – адамның жаңа м i ндеттерд i, мәселелерд i шығара алумен және басқа адамдардың көмег i нс i з өз i мәселен i ң дұрыс шеш i лу жолын табумен сипатталады. ◦ Ойлаудың икемд i л i г i – ойлаудың оны шектейт i н жатталып қалған, таптаурын шешу тәс i лдер i нен тәуелс i зд i к дәрежес i н б i лд i ред i. ◦ Ойлаудың тереңд i г i – күрдел i сауалдардың мән i не терең шоғырланып, зерттей алуы. ◦ Ойлаудың кеңд i г i деген i м i з – адамның зерттелет i н сауалдың маңызды жақтарын түс i рмей, тұтас қамтып, талдай алу қаб i лет i.

9 слайд

#10 слайд
Қиял дегеніміз ◦ Қиялдың образдары адамның өміріндегі шынайы образдардың жекелеген жақтарын қайта жасау жолымен жасалынады. Мысалы : Фантастикалық романдарды оқи отырып, сіз ойдан жасалынған кейіпкерлер ( жезтырнақ, дәу ) бәрі бір өзінің түр-келбетімен бізге танымал обьектілерге ұқсас екенін аңғарған боларсыз. Өзіміз қандай да бір нәрсені немесе оқиғаны елестете отырып, біз оны толықтай көз алдымызға елестете алмаймыз. Оқиға бір-бірімен байланыссыз фрагменттер түрінде емес, тұтастай және үздіксіз көрінуі тиіс. Осылайша, материалдардың өзіндік қайта өңделуі жүреді, яғни өндіру процессінде біздің қиялымыздың іс-әрекеті көрінеді.

10 слайд

#11 слайд
◦ Қиялдың ерекше түрі-арман болып табылады. Қиялдың бұл түрінің мәні жаңа образдарды жеке өзіннің жасауында. Арманның шығармашылық қиялға қарағанда бір қатар айырмашылықтар бар. Біріншіден, арманда адам өзі тілеген образды жасайды, ал шығармашылық қиялда адам әрқашан өзі қалаған нәрсесін жасай бермейді. Арманда адамды өзіне тартатын, өзі тырысатын белгілі-бір тілек жатады. Екіншіден, арман - шығармашылық іс-әрекетке қосылмаған қиял процессі, яғни көркем шығарма ғылыми ашулар, техникалық ойлау табу т.б. түріндегі тез арада және тікелей объективті өнім бермейді.

11 слайд