Өсімдік тұқымы

#1 слайд
ЖАРАТЫЛЫСТАНУ Тақырыбы: Өсімдіктің тұқымы қалай таралады?

1 слайд

#2 слайд
Сабақтың мақсаты: Тұқым қалай таралатынын білесің; Тұқымның сыртқы ерекшелігіне байланысты таралу жолын анықтап үйренесің.

2 слайд

#3 слайд

3 слайд

#4 слайд
Тұқымдардың пішіні мен массасының алуан түрлі болуына қарай олардың таралу жолдары да әртүрлі. Қанатшасы, жеңіл өсінділері бар ұсақ, құрғақ тұқымдар жел арқылы таралады. Мысалы, бақбақ, тал, үйеңкі тұқымдары жүздеген шақырымға желмен ұшып бара алады. Кейбір дала өсімдіктері жемісі пісіп жетілгенше қурап қалады. Жел оларды түбірімен жұлып алып, бір жерден екінші жерге домалатады. Мысалы, қаңбақ желмен ұшып жүріп, тұқымын осылай шашады.

4 слайд

#5 слайд
Көптеген өсімдік тұқымдары су арқылы таралады. Олардың сырты су сіңірмейтін түктермен, қатты қабықпен қапталады, іші ауаға толы қуыс болады.Сондықтан олар суға батпайды әрі шірімейді, өзі өскен ортадан алысқа ағып кетеді. Оларға кокос пальмасы мен қандыағаш тұқымдары мысал бола алады.

5 слайд

#6 слайд
Ошаған, түйежапырақ, бетеге сияқты өсімдік тұқымдарының ілмегі, жабысқақ түгі немесе тікені болады. Олар жануардың терісіне, жүніне, тіпті адамның киіміне жабысып таралады.

6 слайд

#7 слайд
Кейбір тұқымдар өздігінен тарала алуымен ерекшеленеді. Мысалы, атпақияр, асбұршақ, үрмебұршақ әбден жетілгенде қапшығы қақырап, тұқымы жерге шашылады. Тұқымның таралуы арқылы өсімдіктер әртүрлі ортада өсіп, тіршілігін жалғастырады.

7 слайд

#8 слайд

8 слайд

#9 слайд
Оқушылар мына суреттерде нені көріп тұрсыздар?

9 слайд

#10 слайд

10 слайд

#11 слайд
Жауаптары Жабысқақ – қандыағаш Ілмекті – бетеге Түкті – ошаған Қанатшасы бар – үйіңкі Ауа толы қуысы бар - қамыс

11 слайд

#12 слайд
Дескрипторы • тұқымның қалай таралатынын біледі; • тұқымның сыртқы ерекшелігіне байланысты таралу жолын анықтап үйренеді.

12 слайд

#13 слайд

13 слайд

#14 слайд

14 слайд