#1 слайд
Н. Н. Ефименконың мектепке дейінгі мекемелерде балаларды сауықтыру мен денелерін шынықтырудың жаңа әдістемесі.

1 слайд

#2 слайд
Н.Ефименко – орыс зертеушісі, 10 кітап, 3 мемлекеттік бағдарламаның, 30 – дан аса әдістемелік нұсқаулықтың авторы. Ол бала денесін шынықтыруды зерттей, зерделй келе, төмендегідей ғылыми – әдістемелік нұсқаулық ұсынады. Аталмыш нұсқаулық 8 алтын қағидадан тұрады. Бірінші алтын қағида:  түрлі бақылаулар нәтижесінде, балаларға жаттығуды «жатқан» қалпында бастап, отырып, жартылай отырып, тұрып жалғастырған тиімді екеніне көз жеткіздім. Еңбектеуден – жеңіл жүруге, өрмелеуден – жүгіруге, содан кейін барып, секіту жаттығуларына кірісу өте тиімді болып келеді. Ч. Дарвиннің эволюциялық теориясына сүйенер болсақ, әрбір дүниеге келген сәби дәл осы ретпен өзінің іс – әрекетін дамыта түсері анық. Екінші алтын қағида:  бірінші қағиданың жалғасы іспеттес. Кез келген жатып, төрттағандап, отырып, тізерлеп орындалатын жаттығуларды ең төменгі позадан бастап, орташа позаға, одан жоғарғы позаға ауысу керектігі айтылады. Яғни, омыртқаға салмақты бірте – бірте жеңілден ауырға қарай салумен шектеледі. Үшінші алтын қағида:  Кез келген жатып, төрттағандап, отырып, тізерлеп орындалатын жаттығулар «эмбрион позасынан» басталуы керек. Демек, дене мен дене мүшелерін біртіндеп жазу, біртіндеп тіктеу керек.

2 слайд

#3 слайд
Үшінші алтын қағидаға қатысты, ағылшын зерттеушісі Лайоэлл Уатсонның пікірінше, адамның демалуына ықпал ететін ең оптималды поза – оның бір жанымен тізесін бүгіп жатқан кезі. Зерттеу нәтижесі бойынша, кез келген тірі ағза осы қалыпта жатқан кезде өзіне күш – қуат алады. Төртінші алтын қағида:  Кез келген бастапқы қалыпта алғашқы болып бас, мойын, мойын омыртқасына, кейін иық пен белге, одан әрі дене бұлшықеттері (кеуде, іш, арқа) соңынан барып, бел және бел омыртқасына арналған жаттығулармен жалғасын табады. Бесінші алтын қағида:  қол және аяққа арналған жаттығуларды денеге жақын тұстағы мүшелерден, яғни, иықтан, жамбас бұлшықеттерінен бастау керек. Біртіндеп келе, білезік пен тобық сүйектері мен саусақтар мен башпайларға арналған жаттығулар да қамтылуы тиіс. Алтыншы алтын қағида:  баланың денесі төменгі позада баяу, тербелмелі қимыл – қозғалыс жасаса, керісінше, жоғарғы позада жылдамдықты, шапшаңдықты қажет ететін жаттығулар болуы тиіс. Жетінші алтын қағида:  тағы бір қызықты биологиялық заңдылықпен тығыз байланысты. Адам денесі төменде болған сайын, оны қоса көлденең қалыпта, ағза тынығу үстінде болады. Ал, керісінше, дене жоғарыда болған сайын және тік қалыпта бұлшықеттерге бағытталған жаттығулар күрделірек болуы тиіс. Сегізінші алтын қағида:  ірі, денеге жақын бұлшықет массивтері (иық, кеуде, іш, арқа, жамбас) баяу, қалыпты жаттығулар тән. Ал, ұсақ дене мүшелеріне жылдам, тез қайталанатын жаттығулар тән.

3 слайд

#4 слайд
Ұйқыдан кейінгі сауықтыру-шынықтыру шаралары

4 слайд

#5 слайд
Мақсаты: Балалардың дене бітімдерінің дұрыс қалыптасуына, қан айналымының жақсартуына, көздерін дем алтуға, балалардың арқалары, қолдарындағы, табандарындағы нүктелерді оятуға арналған жаттығуларды жасату. Суық тиюге және майтабанға қарсы жаттығулар жасау арқылы балалардың денсаулығын нығайту, дене сымбатын жетілдіру, қимыл - қозғалыс дағдыларын дамыту. Балалардың көңіл - күйін көтеру, мәдени - гигиеналық талаптарды орындау, тазалыққа, ұқыптылыққа тәрбиелеу .

5 слайд

#6 слайд
Түскі ұйқыдан кейін баланың сергек болуы тәрбиешінің ерекше назар аударуын талап етеді. Түскі ұйқыдан кейін баланы сергіту гимнастикасы оның дене бітіміне жайлылық және психологиялық жағымды әсер береді. Ұйқыдан ояну кезі келгенде ақырын, ырғақты әуен қоямыз, оянудың міндетті шарттарын сақтай отырып баланың оянуына мүмкіндік береміз – бастапқы күйде – арқасынан жатады, қолы денесінің бойымен ұзыннан созылып, денені еркін ұстап, тыныштықта болады. Гимнастика кешені тұрақты. Ай барысында әуен ауыстырылмайды, ал жаттығулар ойын түрінде жүргізіледі, жаттығуларды 1 - 2 айдан кейін ауыстырып отырамыз. Түскі ұйқыдан әрбір бала жеке оятылады. Тәрбиеші балаларды көтеріңкі көңіл-күймен ояту керек. Өйткені ұйқыдан оянған баланың бірінші көретіні - ол күлімдеген жылы жүзді адам. Ұйқыдан ояту шараларын баланың жас ерекшелігіне сай 7 минуттан бастап 15 минутқа дейін жүргізуге болады. Ал ересек топ балалары үшін 20 минутқа дейін созылуы мүмкін.

6 слайд

#7 слайд
I. Төсек үсті жаттығулары . Ұйқы ашар жаттығуларын жасауға қызығушылығын арттыру, қимылдық іскерліктерін жақсартуға тырысу, оларды дұрыс және дәл орындай білуге үйрету. Балалардың жалпы физиологиялық жетілуін жақсарту, қимыл қозғалыс арқылы биологиялық қажеттілігін қанағаттандыру, жағымды эмоцияналды көңіл күй ортасын жасау. 1. Велосипед жаттығуы. Қол мен аяқты жоғары көтеріп. аяқты кезекпен сермеу. 2. Қайық жаттығуы. Ішпен жату, қолдар иектің астында. Жоғары тартылып, еңкею, тербелу. 3. Ауыр тастар көтеру. Алақанды жұмып, қолды жартылай көтеріп - түсіру 4. Шаңғы жаттығуы. 2 аяқты тізеге бүгіп, кезекпен созып - жинау. Табанды төсек үстіне үйкеу. 5. Ашулы мысық. Тіземен тұрып, белді бүкірейтіп, басты төмен түсіру. 6. Мейірімді мысық. Белді бүгіп, басты жоғары көтеру.

7 слайд

#8 слайд
Тыныс алу жаттығуы: Ку - ка - ру, ку - ка - ри – ку, ку - ка - ри - ку. Табанды шынықтыру массаждары: 1.«Балапандар серуенге шықты» шиқ - шиқ - шиқ. 2. Табанға арналған денсаулық кілемшелерімен жүру. 3. Ілгекті жолмен жүру. 4. Тастардың үстерімен жүру. 5. Кірпі тікенектеріне ұқсас төсеніштермен жүру. 6. Табандар арқылы жүру.

8 слайд

#9 слайд
Жалпы дене жаттығулары. Жалпы денеге арналған жаттығу - балалардың денсаулығын нығайтып, дене бітімін жақсы қалыптастырады. 1) Арқаға арналған «Ауа - райы» жаттығуы. Балалар бірінің артына бірі тұрып, алдыңғы тұрған балаланың арқасына әт түрлі массаждар жасайды. 2) Басқа және қолға арналған массажды қолғаптармен жасалатын жаттығулар 3) Мойынға арналған массажды жөкемен жаттығу

9 слайд