Қазақ әдебиеті. Жиембет жырау

#1 слайд
ҚАЗАҚ ӘДЕБИЕТІ 7-СЫНЫП Пән мұғлімі: Мухсинова Айгүл Мухсиновна «№23 ЖББМ» КММ

1 слайд

#2 слайд
Қазанның он үші Жиембет жырау (17 ғасыр) «Еңсегей бойлы ер Есім» толғауы

2 слайд

#3 слайд

3 слайд

#4 слайд
Подпись Жиембет жырау – әскербасы, қазақ тарихындағы ел бастаған көсем деңгейіне көтерілген елеулі тұлға, еңсегей бойлы Есім ханның жорықтарында асқан ерлік көрсеткен ер тұлға

4 слайд

#5 слайд
ЖИЕМБЕТ ЖЫРАУДЫҢ ТОЛҒАУЛАРЫНЫҢ ТАҚЫРЫБЫ ҚАНДАЙ?

5 слайд

#6 слайд
Толғауларының басты тақырыптары: Ел бірлігі мен мемлекет тұтастығы: Жырау XVII ғасырда Есім ханның бас қолбасшысы, кеңесшісі әрі биі болған. Оның шығармаларында қазақ ру-тайпаларының басын қосу, ішкі алауыздыққа жол бермеу және дербес хандықты нығайту идеясы бірінші орында тұрады. Ерлік, батырлық және ел қорғау: Жоңғарлар мен өзге де басқыншыларға қарсы шайқастарда қол бастаған батыр ретінде жырау сарбаздарды жігерлендіріп, ерлікті, отаншылдықты, намыс пен батырлықты жырға қосқан. Әділдік пен билік сыншылдығы (Хан мен жырау тартысы): Оның мұрасындағы ең танымал әрі өзекті желі — әділдікті ту ету және билеушінің озбырлығына қарсы тұру.

6 слайд

#7 слайд
Толғауларының басты тақырыптары: Атамекенге, туған жерге сағыныш: Есім ханның қаһарына ұшырап, Қиыр Шығысқа (кейбір деректерде қиыр шетке/жер аударылуға) айдалған кезеңінде шығарған толғауларында атамекенге деген сағыныш, тағдыр тауқыметі және жалғыздық сарындары терең суреттеледі. Өмір, уақыт және адамгершілік философиясы: Дүниенің өтпелілігі, дос пен дұшпанның парқы, азаматтық парыз бен адамгершілік қасиеттер жайлы толғаныстары да шығармашылығынан үлкен орын алады.

7 слайд

#8 слайд
Жиембет толғауларының өзегі — елдік мүдде, өршіл рух, әділдік пен тәуелсіздік идеясы.

8 слайд

#9 слайд
Жиембет толғауларының өзегі — елдік мүдде, өршіл рух, әділдік пен тәуелсіздік идеясы.

9 слайд

#10 слайд

10 слайд

#11 слайд

11 слайд

#12 слайд
«Еңсегей бойлы ер Есім» толғауы «Еңсегей бойлы ер Есім» толғауы Қазақ хандығының көрнекті билеушісі — Есім хан (Есім сұлтан / Есім хан Шығайұлы) туралы. Бұл әйгілі тарихи жыр-толғаудың авторы — Жиембет жырау. Толғаудың қысқаша мәні мен ерекшелігі: •Кейіпкері: XVI ғасырдың аяғы мен XVII ғасырдың басында ел билеген, Қазақ хандығының аумағын кеңейтіп, мемлекеттілігін нығайтқан, ел ішінде «Есім ханның ескі жолы» атты заңдар жинағымен танымал болған — Есім хан. •Мазмұны: Жырау басында Есім ханның батырлығын, қолбасшылық қасиетін, елді біріктірудегі қайраткерлігін дәріптейді («Еңсегей бойлы ер Есім, Есім сені есірткен...»). Сонымен қатар, ханмен арадағы келіспеушілікке байланысты ханның озбырлығын бетіне басып, халық алдындағы өз еңбегін, батырлығы мен азаматтық өрлігін көрсетеді.

12 слайд

#13 слайд
Ұғым Мағынасы 1. Жырау А. Елді қорғау, батырлық 2. Ерлік Ә. Өлең-толғау айтатын өнер иесі 3. Ел бірлігі Б. Халықтың ынтымағы мен татулығы 4. Толғау В. Өсиет, ой-толғаныс түріндегі шығарма 3-тапсырма. Сәйкестендір

13 слайд

#14 слайд
2-тапсырма. Көп нүктенің орнына тиісті сөздерді жаз Керекті сөздер: Есім хан, XVII ғасыр, жырау, ерлік. 1.Жиембет жырау _______________ өмір сүрген. 2.Ол — қазақтың көрнекті ____________________ . 3.Жиембет жырау _____________ тұсында танылған. 4.Оның шығармаларында елдік пен _______________ тақырыптары көрініс тапқан.

14 слайд

#15 слайд
Дұрыс жауапты табыңдар: 1. Жиембет жырау қай ғасырда өмір сүрген? А) XV ғасыр Ә) XVII ғасыр Б) XIX ғасыр 2. Жиембет жырау қай ханның тұсында өмір сүрген? А) Абылай хан Ә) Кенесары хан Б) Есім хан 3. Жырау шығармаларының негізгі тақырыптарының бірі: А) Елдік пен ерлік Ә) Ғарыш әлемі Б) Табиғат құбылыстары туралы ғылыми зерттеулер

15 слайд

#16 слайд
РЕФЛЕКСИЯ Мен үшін қызықты болды............... Мен үшін қиын болды ..................... Сұрағым бар .............................

16 слайд

#17 слайд
Үйге тапсырма: Талдау 1-2 (66-67бет) Жиембет жырау туралы буктрейлер немесе реферат жасау. PS: рефератқа Жиембет жырау туралы қосымша деректер, А4 форматында, шрифт 14, компьютерде терілген, Times New Roman, қосымша суреттер де қосуға болады

17 слайд

#18 слайд

18 слайд