"Сынып жетекшінің қызметі"

#1 слайд
ПРЕЗЕНТАЦИЯ Қазақстан Республикасы Білім және Ғылым
Министрлігі
Тақырыбы: Сынып жетекшісінің қызметі.
Орындаған: Нұрғали Алтынай
Тобы: ПМНО-92
Қабылдаған: Нургуль Шыракжановна
2021ж
1 слайд
ПРЕЗЕНТАЦИЯ Қазақстан Республикасы Білім және Ғылым Министрлігі Тақырыбы: Сынып жетекшісінің қызметі. Орындаған: Нұрғали Алтынай Тобы: ПМНО-92 Қабылдаған: Нургуль Шыракжановна 2021ж
#2 слайд
1. Сынып жетекшінің сипаты;
2. Сынып жетекшінің міндеттері;
3. Сынып жетекшінің ата-анамен
байланысы;
4. Сынып жетекшінің қызметі;
5. Қорытынды. ЖОСПАРЫ:
2 слайд
1. Сынып жетекшінің сипаты; 2. Сынып жетекшінің міндеттері; 3. Сынып жетекшінің ата-анамен байланысы; 4. Сынып жетекшінің қызметі; 5. Қорытынды. ЖОСПАРЫ:
#3 слайд
Сынып жетекшінің
сипаты:
Мектеп өмірінде мұғалім - басты тұлға. Мектеп мұғалімі балаларды оқытып қана қоймайды, сонымен бірге
оларды тәрбиелейді. Ол белгілі бір сыныпта оқушылардың оқу-тәрбие жұмысын ұйымдастырушы әрі ұстазы,
ақылшы-кеңесшісі болып саналады. Ол өзіне қатысты сынып оқушылар ұжымын ұйымдастыра отырып,
осыған сол сыныпта дәріс беретін пән мұгалімдерін, окушылардың ата-аналарын және жұртшылыктын бала
торбиесіидегі ықпалын біріктіріп, олардың балаға деген талаптарын ортактастырьш отырады.Сынып
жетекшісі жұмысының негізгі мақсаты - мектеп окушыларын қоғамның белсеңді және саналы
құрылысшылары етіп тәрбиелеуте барынша ықпал жасау.
Сыныптағы әрбір жеке мұлғанің ғылыми дүние танымының қалытыптасуын, адамгершілік қасиеттерінің,
еңбекке деген сүйіспеншілігінің, жан-жақты жарасымды дамуына жағдай туғызу. Сондықтан оның
жұмысының мазмұны мен тәрбиелік шараларының бәрі осы мақсатқа бағытталуы тиіс. Атап айтқанда
тәрбиенің негізгі салалары: ақыл - ой, адамгершілік, эстетикалық, енбек және дене тәрбиесіне, елжандылық
т.б. тәрбие міндетгерін мектеп пен сыныптың нақтылы өмір жағдайларына байланысты қарастыру.
Сынып жетекшісінің міндеті - сан алуан. Сол себепті ол жүргізетін тәрбие жұмысы өзінің психодогиялық
мазмұны жағынан өте күрделі әрі көп ізденісті талап етеді.
3 слайд
Сынып жетекшінің сипаты: Мектеп өмірінде мұғалім - басты тұлға. Мектеп мұғалімі балаларды оқытып қана қоймайды, сонымен бірге оларды тәрбиелейді. Ол белгілі бір сыныпта оқушылардың оқу-тәрбие жұмысын ұйымдастырушы әрі ұстазы, ақылшы-кеңесшісі болып саналады. Ол өзіне қатысты сынып оқушылар ұжымын ұйымдастыра отырып, осыған сол сыныпта дәріс беретін пән мұгалімдерін, окушылардың ата-аналарын және жұртшылыктын бала торбиесіидегі ықпалын біріктіріп, олардың балаға деген талаптарын ортактастырьш отырады.Сынып жетекшісі жұмысының негізгі мақсаты - мектеп окушыларын қоғамның белсеңді және саналы құрылысшылары етіп тәрбиелеуте барынша ықпал жасау. Сыныптағы әрбір жеке мұлғанің ғылыми дүние танымының қалытыптасуын, адамгершілік қасиеттерінің, еңбекке деген сүйіспеншілігінің, жан-жақты жарасымды дамуына жағдай туғызу. Сондықтан оның жұмысының мазмұны мен тәрбиелік шараларының бәрі осы мақсатқа бағытталуы тиіс. Атап айтқанда тәрбиенің негізгі салалары: ақыл - ой, адамгершілік, эстетикалық, енбек және дене тәрбиесіне, елжандылық т.б. тәрбие міндетгерін мектеп пен сыныптың нақтылы өмір жағдайларына байланысты қарастыру. Сынып жетекшісінің міндеті - сан алуан. Сол себепті ол жүргізетін тәрбие жұмысы өзінің психодогиялық мазмұны жағынан өте күрделі әрі көп ізденісті талап етеді.
#4 слайд
Сынып жетекшінің
міндеттері:
1. Сыныптағы оқушылардың талап тілектері мен мүдделерін жеке
олардың жеке басының ерекшеліктерін жан-жақты зерттеп білу.
2. Сыныптағы оқушылардың не нәрсеге бейімділігін анықтап,
оларды ынтымағы жарасқан, белсенді, саналы ұжымға
ұйымдастыру.
3. Сыныптағы мән мұгалімдері мен мектеп әкімшілігін жәнс
оқушылардың ата-аналарының тәрбиелік ықпалын үйлестіру,
окушыларға қоятын педагогикалық талаптарының бірлігін
қамтамасыз ету.
4. Тәрбие үрдісінде мектептің, жанұя мен жұртшылықтың тығыз
қарым-қатынасын қамтамасыз ету.
5. Оқушылардың ата-аналарымен үнемі байланыс жасап,
жанұядағы бала тәрбиесіне байланысты педагогикалық оку
насихат жұміыстарын жүргізу.
6. Оқушыларды тәрбиелеуде сыныптан және мектепттен тыс әр
алуан тәрбие жұмыстарын ұйымдастыру.
7. Тәрбие мен өзін-өзі тәрбиелеудің бірлігін қамтамасыз ету.
8. Тәрбие қызметінің тұтастығын, жүйелігін, тәрбиелік
шаралардың бірлігін қамтамасыз ету.
9. Тәрбиенің негізгі бастауы - ұлттық тәлім-тәрбиені сынып
жетекшісі қызметінің маңызды компонентерінің бірі ретінде
қарастыру т.б.
4 слайд
Сынып жетекшінің міндеттері: 1. Сыныптағы оқушылардың талап тілектері мен мүдделерін жеке олардың жеке басының ерекшеліктерін жан-жақты зерттеп білу. 2. Сыныптағы оқушылардың не нәрсеге бейімділігін анықтап, оларды ынтымағы жарасқан, белсенді, саналы ұжымға ұйымдастыру. 3. Сыныптағы мән мұгалімдері мен мектеп әкімшілігін жәнс оқушылардың ата-аналарының тәрбиелік ықпалын үйлестіру, окушыларға қоятын педагогикалық талаптарының бірлігін қамтамасыз ету. 4. Тәрбие үрдісінде мектептің, жанұя мен жұртшылықтың тығыз қарым-қатынасын қамтамасыз ету. 5. Оқушылардың ата-аналарымен үнемі байланыс жасап, жанұядағы бала тәрбиесіне байланысты педагогикалық оку насихат жұміыстарын жүргізу. 6. Оқушыларды тәрбиелеуде сыныптан және мектепттен тыс әр алуан тәрбие жұмыстарын ұйымдастыру. 7. Тәрбие мен өзін-өзі тәрбиелеудің бірлігін қамтамасыз ету. 8. Тәрбие қызметінің тұтастығын, жүйелігін, тәрбиелік шаралардың бірлігін қамтамасыз ету. 9. Тәрбиенің негізгі бастауы - ұлттық тәлім-тәрбиені сынып жетекшісі қызметінің маңызды компонентерінің бірі ретінде қарастыру т.б.
#5 слайд
Сынып жетекшісінің негізгі міндеттерімен толығырақ таныс болу
үшін "Класс жетекшісінің жұмысы туралы" методикалық хатпен,
жалпы білім беретін орта мектептердін Жарғысымен т.б. көптеген
құжаттармен таныс болу қажет. Олардың тізімі әдебиеттер бөліміндс
көрсетіледі.Дұрыс тәрбие - балаға өмір бойы азық. Сол дұрыс
тәрбиені ұйымдастыратын басты тұлға - мектептегі сынып жетекшісі.
Кеңес өкіметі орнағанға дейін патшалық Россиядағы оқу
мекемелерінде арнайы тәрбие жұмысын ұйымдастырушылар
болмады. Оқушыларды тәрбиелеу ісі үйретуші - ұстаздарға (ерлер
гимназияларында), ханымдарға (әйелдер гимназияларында) өз
оқушыларын бақылап, олардың тәртібіне жауап беру міндеті
жүктелген. Кеңес дәуірінің алғашқы кезеңдерінде сынып жетекшісі
деген қызмет болмады. Оқушылармен тәрбие жұмыстарын
ұйымдастыру мен өткізу мұғалімдердің бәріне бірдей жүктелді.
Оларды топ жетскшілері деп атады.1934 жылы мектептегі оқу-тәрбие
үрдісінде топтан оқыту тәртібін, сыныптық-сабақ жүйесіне өзгертуге
байланысты, топ жетекшілері, сынып жетекшісі деп өзгертіліп,
олардың тәрбиелік қызметтерінің міндеттері мен мазмұны,
формалары мен әдістері жаңа сипатқа ие болды.Сынып жетекшісі
туралы Ережені 1934 жылы 28 маусым күні РСФСР Халық ағарту
Комиссариаты бекітті. Осы Ережемен бірге сынып жетекшісінің
қызметі де бекітілді.
5 слайд
Сынып жетекшісінің негізгі міндеттерімен толығырақ таныс болу үшін "Класс жетекшісінің жұмысы туралы" методикалық хатпен, жалпы білім беретін орта мектептердін Жарғысымен т.б. көптеген құжаттармен таныс болу қажет. Олардың тізімі әдебиеттер бөліміндс көрсетіледі.Дұрыс тәрбие - балаға өмір бойы азық. Сол дұрыс тәрбиені ұйымдастыратын басты тұлға - мектептегі сынып жетекшісі. Кеңес өкіметі орнағанға дейін патшалық Россиядағы оқу мекемелерінде арнайы тәрбие жұмысын ұйымдастырушылар болмады. Оқушыларды тәрбиелеу ісі үйретуші - ұстаздарға (ерлер гимназияларында), ханымдарға (әйелдер гимназияларында) өз оқушыларын бақылап, олардың тәртібіне жауап беру міндеті жүктелген. Кеңес дәуірінің алғашқы кезеңдерінде сынып жетекшісі деген қызмет болмады. Оқушылармен тәрбие жұмыстарын ұйымдастыру мен өткізу мұғалімдердің бәріне бірдей жүктелді. Оларды топ жетскшілері деп атады.1934 жылы мектептегі оқу-тәрбие үрдісінде топтан оқыту тәртібін, сыныптық-сабақ жүйесіне өзгертуге байланысты, топ жетекшілері, сынып жетекшісі деп өзгертіліп, олардың тәрбиелік қызметтерінің міндеттері мен мазмұны, формалары мен әдістері жаңа сипатқа ие болды.Сынып жетекшісі туралы Ережені 1934 жылы 28 маусым күні РСФСР Халық ағарту Комиссариаты бекітті. Осы Ережемен бірге сынып жетекшісінің қызметі де бекітілді.
#6 слайд
Сынып жетекшінің ата-
анамен байланысы
Ата-аналардың өз балаларының жан-дүниесін жақсы түсінуі,
оларға отбасында дұрыс та тиімді тәрбиелік орта тудыру
үшін, бала тәрбиесіне қатысты білімі және біліктерін ұдайы
көтеріп отыруы қажеттілігін өздері түсінуі тиіс. Сол үшін де
мектептің, сынып жетекшісінің ата-аналармен педагогикалық
жұмыс жүргізуі, оның бағытын дұрыс ұйымдастырып отыруы
міндеттелінеді.
Соңғы жылдары педагогикалық әдебиеттерде «ата-аналарды
тәрбиелеу» деген ұғым пайда болуда. Ондағы көзделген
мақсат ата-аналарға бала тәрбиесіне қатысты педагогикалық
кеңес, оқуды ұйымдастыру, соған сәйкес олардың
педагогикалық білімдерін жетілдіріп отыруды көздейді.
Ғалымдардың айтуынша, әр елде, сонымен қатар отандық
педагогикада жүргізілген зерттеу жұмыстарының нәтижесіне
сай, ата-аналар балаларын тәрбиелеу барысында айтулы
қиыншылыктарға кездеседі. Сондықтан да олар мұғалімнің
ақыл-кеңестерін, практикалық көмектерін аса қажет етеді.
Олардың ұйымдастыруындағы ақыл-кеңес тек отбасы
жағдайы сәтсіз ата-аналарға ғана қажет емес, сонымен бірге
отбасы тәрбиені ата-аналарға да керек. Себебі, қоғамның
қарқынды дамуы осы бағытта жаңа талаптар қоюда.
6 слайд
Сынып жетекшінің ата- анамен байланысы Ата-аналардың өз балаларының жан-дүниесін жақсы түсінуі, оларға отбасында дұрыс та тиімді тәрбиелік орта тудыру үшін, бала тәрбиесіне қатысты білімі және біліктерін ұдайы көтеріп отыруы қажеттілігін өздері түсінуі тиіс. Сол үшін де мектептің, сынып жетекшісінің ата-аналармен педагогикалық жұмыс жүргізуі, оның бағытын дұрыс ұйымдастырып отыруы міндеттелінеді. Соңғы жылдары педагогикалық әдебиеттерде «ата-аналарды тәрбиелеу» деген ұғым пайда болуда. Ондағы көзделген мақсат ата-аналарға бала тәрбиесіне қатысты педагогикалық кеңес, оқуды ұйымдастыру, соған сәйкес олардың педагогикалық білімдерін жетілдіріп отыруды көздейді. Ғалымдардың айтуынша, әр елде, сонымен қатар отандық педагогикада жүргізілген зерттеу жұмыстарының нәтижесіне сай, ата-аналар балаларын тәрбиелеу барысында айтулы қиыншылыктарға кездеседі. Сондықтан да олар мұғалімнің ақыл-кеңестерін, практикалық көмектерін аса қажет етеді. Олардың ұйымдастыруындағы ақыл-кеңес тек отбасы жағдайы сәтсіз ата-аналарға ғана қажет емес, сонымен бірге отбасы тәрбиені ата-аналарға да керек. Себебі, қоғамның қарқынды дамуы осы бағытта жаңа талаптар қоюда.
#7 слайд
Сынып жетекшінің
қызметі
Мұғалім, белгілі бір сыныпқа балалар ұжымының жетекшісі ретінде тағайындалып, жұмысқа кіріскен
жағдайда, өзінің қызметін сынып ұжымына әрі жекелеген оқушыға қатысты жүзеге асырады.Соған сәйкес
оның қызметін 3 бағытта қарастыруға болады.
1. Педагогикалық және әлеуметтік – гуманитарлық. Оның бұл қызметі балаға барлық бағытта көмектесу:
оның әлеуметтік қалыптасуы мен дамуына жағдай тудыруға,баланың тұлғалық өзекті мәселесін шешуге, оны
әлеуметтік өмірге араластыру және өз бетінше өмір суре білуіне көмектесуге бағытталған. Баланың
отбасымен, тәрбиенің басқада мекемелерімен тығыз байланыс орнату.Рухани – адамгершілік және рухани –
эстетикалық мәдениетін қалыптастыру.
2. Ұйымдастырушылық қызметі. Тәрбие процесін ұйымдастыру.Балалардың орынды талап – тілектерін
қолдай отыра, ынтымағы жарасқан, саналы да белсенді әрі іскер сынып ұжымын қалыптастыру.Олардың
танымдық,еңбек, эстетикалық әрекеттерін және демалысы мен еркін қарым – қатынасын
ұйымдастыру.Сыныптағы өзін – өзін басқаруды дамыту.
3. Оқушылардың жалпы әрекетін асқару. Оған: диагностикалық,мақсат қоюшылық
(целеполагания),жоспарлау, болжам жасау немесе жобалау (проектировать), бақылау және түзету (коррекция)
енгізіп отыру қызметін жатқызуға болады.
7 слайд
Сынып жетекшінің қызметі Мұғалім, белгілі бір сыныпқа балалар ұжымының жетекшісі ретінде тағайындалып, жұмысқа кіріскен жағдайда, өзінің қызметін сынып ұжымына әрі жекелеген оқушыға қатысты жүзеге асырады.Соған сәйкес оның қызметін 3 бағытта қарастыруға болады. 1. Педагогикалық және әлеуметтік – гуманитарлық. Оның бұл қызметі балаға барлық бағытта көмектесу: оның әлеуметтік қалыптасуы мен дамуына жағдай тудыруға,баланың тұлғалық өзекті мәселесін шешуге, оны әлеуметтік өмірге араластыру және өз бетінше өмір суре білуіне көмектесуге бағытталған. Баланың отбасымен, тәрбиенің басқада мекемелерімен тығыз байланыс орнату.Рухани – адамгершілік және рухани – эстетикалық мәдениетін қалыптастыру. 2. Ұйымдастырушылық қызметі. Тәрбие процесін ұйымдастыру.Балалардың орынды талап – тілектерін қолдай отыра, ынтымағы жарасқан, саналы да белсенді әрі іскер сынып ұжымын қалыптастыру.Олардың танымдық,еңбек, эстетикалық әрекеттерін және демалысы мен еркін қарым – қатынасын ұйымдастыру.Сыныптағы өзін – өзін басқаруды дамыту. 3. Оқушылардың жалпы әрекетін асқару. Оған: диагностикалық,мақсат қоюшылық (целеполагания),жоспарлау, болжам жасау немесе жобалау (проектировать), бақылау және түзету (коррекция) енгізіп отыру қызметін жатқызуға болады.
#8 слайд
Пайдаланылған
әдебиеттер.
1. Оқушылардың өнертанымын жетілдірудің өзекті мәселелері. Білім-Образование. –
Алматы, 2007. №4, – Б. 12-14.
2. Қазақ сәндік-қолданбалы өнерін эстетикалық-гуманитарлық пәндерде пайдалану. –
Алматы: «Әрекет- Print», 2007. – 56 б. (Ұ.М.Әбдіғапбаровамен авторлық бірлестікте).
3. Болашақ мұғалімдерді өнер зерттеушілікке дайындау әдістемесі. Ізденіс/Поиск. –
Алматы, 2008. №2, – Б. 39-42.
4. Сәндік-қолданбалы өнерді пайдалану жолдары. Қазақстан мектебі. – Алматы, 2009.
№9, –Б.35-37.
5. Сәндік-қолданбалы өнер және эстетикалық мәдениет. Қазақстан мектебі. – Алматы,
2009. №10, – Б.31-33.
6. Сәндік-қолданбалы өнердің эстетикалық тәрбиедегі орны. Бастауыш мектеп. –
Алматы, 2009. №10. Б.3-5. (Ұ.М.Әбдіғапбаровамен авторлық бірлестікте.)
8 слайд
Пайдаланылған әдебиеттер. 1. Оқушылардың өнертанымын жетілдірудің өзекті мәселелері. Білім-Образование. – Алматы, 2007. №4, – Б. 12-14. 2. Қазақ сәндік-қолданбалы өнерін эстетикалық-гуманитарлық пәндерде пайдалану. – Алматы: «Әрекет- Print», 2007. – 56 б. (Ұ.М.Әбдіғапбаровамен авторлық бірлестікте). 3. Болашақ мұғалімдерді өнер зерттеушілікке дайындау әдістемесі. Ізденіс/Поиск. – Алматы, 2008. №2, – Б. 39-42. 4. Сәндік-қолданбалы өнерді пайдалану жолдары. Қазақстан мектебі. – Алматы, 2009. №9, –Б.35-37. 5. Сәндік-қолданбалы өнер және эстетикалық мәдениет. Қазақстан мектебі. – Алматы, 2009. №10, – Б.31-33. 6. Сәндік-қолданбалы өнердің эстетикалық тәрбиедегі орны. Бастауыш мектеп. – Алматы, 2009. №10. Б.3-5. (Ұ.М.Әбдіғапбаровамен авторлық бірлестікте.)
#9 слайд
Қорытынды.
Мұғалім немесе оқытушы — болашақ ұрпақтарды қоғамдық өмірге тез әрі жеңіл қосылу үшін және сол қоғамның сол
мақсаттарды орындайтын адамдарды қамтамасыз ету қабілетін арттыру үшін тәрбиелеу мен оқыту қажеттілігі себебінен
әлемдегі ең кең тараған мамандықтардың бірі.
Оқыту мен мұғалімдер адамзатқа ерте заманнан таныс болғанымен, тек жаңа
заманда ғана мұғалімдік ең таралған мамандық бола бастады.
Жүз жыл бұрын ғана халықтың көпшілігі, тіпті еуропалық отбасылар да білім
беру мәселесін халықтық және отбасылық педагогика тәсілдерімен шешуге
мәжбүр болды. Бұл әдістің өзіндік жақсы (бұл туралы білім беру саласының
шенеуніктері көбінесе сөз қозғамайды) және жаман жақтары болды. Ал білім
беруге арнайы адам жалдауға адамдардың тек аз бөлігінің (патшалар,
ақсүйектер) қолы жетті немесе тек арнайы мамандықтарға қажеттілік
мөлшеріне байланысты іске асырылды (мыс.: әскери дайындық, мамандыққа
үйрету).
Әр заманда тәрбиелеу мен оқыту міндеті әртүрлі адамдарға жүктелді:
тәрбиелеушілерге, кураторларға, мұғалімдерге. К. Д. Ушинскийдің өзі
оқушыға жақсы тәрбие беру мәселесін оған білім беруден жоғары қойған,
себебі, оның ойынша, бір адамға білім беріп, ол өзінің тәрбиесінің
нашарлығы себепті ол ғылымды зұлымдық мақсатында жұмсаса, қоғамға
білім алмай тұрған халінен гөрі қауіптірек болып кетуі мүмкін.
9 слайд
Қорытынды. Мұғалім немесе оқытушы — болашақ ұрпақтарды қоғамдық өмірге тез әрі жеңіл қосылу үшін және сол қоғамның сол мақсаттарды орындайтын адамдарды қамтамасыз ету қабілетін арттыру үшін тәрбиелеу мен оқыту қажеттілігі себебінен әлемдегі ең кең тараған мамандықтардың бірі. Оқыту мен мұғалімдер адамзатқа ерте заманнан таныс болғанымен, тек жаңа заманда ғана мұғалімдік ең таралған мамандық бола бастады. Жүз жыл бұрын ғана халықтың көпшілігі, тіпті еуропалық отбасылар да білім беру мәселесін халықтық және отбасылық педагогика тәсілдерімен шешуге мәжбүр болды. Бұл әдістің өзіндік жақсы (бұл туралы білім беру саласының шенеуніктері көбінесе сөз қозғамайды) және жаман жақтары болды. Ал білім беруге арнайы адам жалдауға адамдардың тек аз бөлігінің (патшалар, ақсүйектер) қолы жетті немесе тек арнайы мамандықтарға қажеттілік мөлшеріне байланысты іске асырылды (мыс.: әскери дайындық, мамандыққа үйрету). Әр заманда тәрбиелеу мен оқыту міндеті әртүрлі адамдарға жүктелді: тәрбиелеушілерге, кураторларға, мұғалімдерге. К. Д. Ушинскийдің өзі оқушыға жақсы тәрбие беру мәселесін оған білім беруден жоғары қойған, себебі, оның ойынша, бір адамға білім беріп, ол өзінің тәрбиесінің нашарлығы себепті ол ғылымды зұлымдық мақсатында жұмсаса, қоғамға білім алмай тұрған халінен гөрі қауіптірек болып кетуі мүмкін.
#10 слайд
НАЗАРЛАРЫҢЫЗҒА
РАХМЕТ!
10 слайд
НАЗАРЛАРЫҢЫЗҒА РАХМЕТ!
шағым қалдыра аласыз



Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген