#1 слайд
Тіл – болмыс Тіл – болмыс айнасы.айнасы.

1 слайд

#2 слайд
Мақсаты:Мақсаты: • Оқушылардың өз тіліне деген сүйіспеншілігін Оқушылардың өз тіліне деген сүйіспеншілігін арттыра отырып, қазақ тілінде таза сөйлеуге, арттыра отырып, қазақ тілінде таза сөйлеуге, сөздің мағынасын түсініп тапсырманы дұрыс сөздің мағынасын түсініп тапсырманы дұрыс орындауға баулу.орындауға баулу. • Ой -өрісін дамыта отырып, сөздік қорын және Ой -өрісін дамыта отырып, сөздік қорын және мәнерлеп оқу дағдысын қалыптастыру.мәнерлеп оқу дағдысын қалыптастыру. • Еңбекқорлыққа, адамгершілікке, өз тілін Еңбекқорлыққа, адамгершілікке, өз тілін өұрметтеуге тәрбиелеу.өұрметтеуге тәрбиелеу.

2 слайд

#3 слайд
Кіріспе. Қазақ тілі-ғажап тілі.Кіріспе. Қазақ тілі-ғажап тілі. • Тіл кез-келген ұлттың мақтанышы,ұлттық Тіл кез-келген ұлттың мақтанышы,ұлттық белгісі.Ұлан байтақ жеріміз,тәуелсіз белгісі.Ұлан байтақ жеріміз,тәуелсіз еліміз,ана тіліміз бар.еліміз,ана тіліміз бар. • Мағжан Жұмабаев айтқандай:«Тіл адам Мағжан Жұмабаев айтқандай:«Тіл адам жанының тілмашы,тілсіз жүрек түбіндегі жанының тілмашы,тілсіз жүрек түбіндегі бағасыз сезімдер,жан түкпіріндегі асыл бағасыз сезімдер,жан түкпіріндегі асыл ойлар жарық көрмей қор болып қалар ойлар жарық көрмей қор болып қалар еді.Тіл әрбір адамға осындай қымбат еді.Тіл әрбір адамға осындай қымбат нәрсе болмасқа тиісті.Бір ұлттың тілінде нәрсе болмасқа тиісті.Бір ұлттың тілінде сол ұлттың жыры,тарихы,тұрмысы,мінезі сол ұлттың жыры,тарихы,тұрмысы,мінезі айнадай көрініп тұрады».«Ана тілін айнадай көрініп тұрады».«Ана тілін білмеген-ана сүтін татпаған»,-деп білмеген-ана сүтін татпаған»,-деп халқымыздың батыры Б.Момышұлы халқымыздың батыры Б.Момышұлы бекер айтпаса керек.бекер айтпаса керек. • Ия,тіл-халықтың басты қасиетті байлығы. Ия,тіл-халықтың басты қасиетті байлығы.

3 слайд

#4 слайд
• Елбасы Н.Ә.Назарбаевтың 1998жылғы Елбасы Н.Ә.Назарбаевтың 1998жылғы жарлығына сәйкес « 22қыркүйек жарлығына сәйкес « 22қыркүйек Қазақстан халықтарының тілдер Қазақстан халықтарының тілдер күні»ретінде аталып келеді.күні»ретінде аталып келеді. • «Өзге тілдің бәрін біл,өз тіліңді «Өзге тілдің бәрін біл,өз тіліңді құрметте»,-деп Қадыр Мырзалиев ағамыз құрметте»,-деп Қадыр Мырзалиев ағамыз айтқандай,өз тілімен бірге өзге тілдерді де айтқандай,өз тілімен бірге өзге тілдерді де дәріптей білу керек.дәріптей білу керек. • Тіл мәселесі-қазір ең өзекті мәселе.Тілдің Тіл мәселесі-қазір ең өзекті мәселе.Тілдің бүгінгі халқы мен ертеңгі болашағына бүгінгі халқы мен ертеңгі болашағына алаңдаушылық та бар.Мына алдарыңызда алаңдаушылық та бар.Мына алдарыңызда тұрған оқушылар,келешектің тұрған оқушылар,келешектің азаматтары.Келешек осылардың қолындаазаматтары.Келешек осылардың қолында

4 слайд

#5 слайд
Ойын 9 бөлімнен тұрады:Ойын 9 бөлімнен тұрады: І ТаныстыруІ Таныстыру ІІ ІІ Кім көп біледі?Кім көп біледі? ІІІІІІ Менің сүйікті ақынымМенің сүйікті ақыным ІҮІҮ Бір сөзбен айтқанда Бір сөзбен айтқанда ҮҮ Кім жылдам Кім жылдам ҮІІҮІІ Мағынаны аш Мағынаны аш ҮІІІ ҚорытындыҮІІІ Қорытынды

5 слайд

#6 слайд
Таныстыру Таныстыру Топтың атын Топтың атын таныстырып өту.таныстырып өту. I-I- бөлімбөлім

6 слайд

#7 слайд
ТІЛ ҚҰПИЯСЫТІЛ ҚҰПИЯСЫ Ітоп-БілІтоп-Біл гірлергірлер ІІтоп-ТапқырларІІтоп-Тапқырлар

7 слайд

#8 слайд
І топ:«Білгірлер». Ұраны:«Білекті бірді жығады, білімді мыңды жығады». ІІ топ:«Тапқырлар». Ұраны:«Пайда ойлама ар ойла, 

8 слайд

#9 слайд
1.Әр орындаған бір 1.Әр орындаған бір тапсырмаға бір ұпайдан тапсырмаға бір ұпайдан беріліп отырады.беріліп отырады. 2.Әр тапсырма,әр топқа жеке 2.Әр тапсырма,әр топқа жеке беріледі,сондықтан әр топ өз беріледі,сондықтан әр топ өз тапсырмаларына жауап беруі тапсырмаларына жауап беруі тиіс.тиіс. 3.Тапсырманы білмеген 3.Тапсырманы білмеген жағдайда келесі топ жауап жағдайда келесі топ жауап бере алады.бере алады.

9 слайд

#10 слайд
II-II- бөлімбөлім ““ Атаның сөзі – ақылдың Атаның сөзі – ақылдың көзі”көзі” (мақал-мәтелдер жарысы)(мақал-мәтелдер жарысы) Әр топқа тақырып беріледі,сол Әр топқа тақырып беріледі,сол тақырып бойынша қай топ қанша тақырып бойынша қай топ қанша мақал-мәтелдерді білетінін мақал-мәтелдерді білетінін анықтау.анықтау.

10 слайд

#11 слайд
Ітопқа берілетін Ітопқа берілетін тақырып.тақырып. • Дос,білім,еңбек.Дос,білім,еңбек.

11 слайд

#12 слайд
ІІ топқа берілетін ІІ топқа берілетін тақырып .тақырып . • Отан,тіл,отбасыОтан,тіл,отбасы

12 слайд

#13 слайд
III-III- бөлімбөлім «Менің сүйікті ақыным»«Менің сүйікті ақыным» (әр топтан өлеңді (әр топтан өлеңді мәнерлеп оқу.)мәнерлеп оқу.) 1.Абай Құнанбайұлы.1.Абай Құнанбайұлы. 2.Мұқағали Мақатаев2.Мұқағали Мақатаев

13 слайд

#14 слайд
Абайдың бір өлеңін жатқа айт

14 слайд

#15 слайд
М.Мақатаевтың бір өлеңін жатқа айт

15 слайд

#16 слайд
Анамыздың ақ Анамыздың ақ сүтімен сүтімен бойымызға бойымызға дарыған дарыған тілімізді ұмыту тілімізді ұмыту – бүкіл ата-– бүкіл ата- бабамызды, бабамызды, тарихымызды тарихымызды ұмыту.ұмыту. Бауыржан Бауыржан МомышұлыМомышұлы

16 слайд

#17 слайд
IV-IV- бөлімбөлім «Сұрақ менен,«Сұрақ менен, жауап сенен»жауап сенен» • Қазақ тілден,әдебиеттен,әр Қазақ тілден,әдебиеттен,әр түрлі сұрақтардан құралған түрлі сұрақтардан құралған әр топқа 15 сұрақтар әр топқа 15 сұрақтар беріледі.Әр сұрақ бір ұпайдан беріледі.Әр сұрақ бір ұпайдан құралады.құралады.

17 слайд

#18 слайд
І топқа І топқа қойылатын қойылатын сұрақтарсұрақтар

18 слайд

#19 слайд
• 11 .Тіл туралы заң қай жылы .Тіл туралы заң қай жылы күшіне енді? күшіне енді? • 2. Мемлекеттік тіл қай тіл? 2. Мемлекеттік тіл қай тіл? • 3. «Өнер алды-қызыл тіл» 3. «Өнер алды-қызыл тіл» деген мақал ма, әлде мәтел деген мақал ма, әлде мәтел ме? ме? • 4. Үстеудің неше түрі бар? 4. Үстеудің неше түрі бар? • 5.Құрмаластың неше түрі бар?5.Құрмаластың неше түрі бар?

19 слайд

#20 слайд
• 6. Ғалымның несі өлмейді? 6. Ғалымның несі өлмейді? • 77 . . Табыс септігіндегі толықтауыш Табыс септігіндегі толықтауыш қандай толықтауыш болып табылады?қандай толықтауыш болып табылады? 8. Қазақ Хрестоматиясының авторы 8. Қазақ Хрестоматиясының авторы кім?кім? • 9. “Өзім туралы” кімнің өлеңі?9. “Өзім туралы” кімнің өлеңі? • 10. Шылаудың түрлерін ата?10. Шылаудың түрлерін ата?

20 слайд

#21 слайд
• 11.Мағыналары бір – біріне 11.Мағыналары бір – біріне қарама - қарсы сөздерқарама - қарсы сөздер • 12.Еріндік дауыстыларды 12.Еріндік дауыстыларды ата.ата. • 13.Етістіктің райларын ата.13.Етістіктің райларын ата. • 14.Есімдіктің түрлерін ата?14.Есімдіктің түрлерін ата? • 15.Лексика нені зерттейді?15.Лексика нені зерттейді?

21 слайд

#22 слайд
• 16.”Адамның кейбір 16.”Адамның кейбір кездері”,”Әбдірахман кездері”,”Әбдірахман өлгенде”өлеңдердің авторын ата?өлгенде”өлеңдердің авторын ата? • 17.Анау,мынау,бұл,сол-қай 17.Анау,мынау,бұл,сол-қай есімдіктің түрі?есімдіктің түрі? • 18.”Абай романының” авторын ата?18.”Абай романының” авторын ата? • 19. “Менің пірім Сүйінбай”деп кім 19. “Менің пірім Сүйінбай”деп кім айтқан?айтқан? • 20.Дауыссыз дыбыстардың саны 20.Дауыссыз дыбыстардың саны нешеу.нешеу.

22 слайд

#23 слайд
ІІ топқа ІІ топқа қойылатын қойылатын сұрақтарсұрақтар

23 слайд

#24 слайд
• 1.”Үш бақытым” кімнің өлеңі?1.”Үш бақытым” кімнің өлеңі? • 2.Қарсылықты салаластың 2.Қарсылықты салаластың жалғаулықтарын ата?жалғаулықтарын ата? • 3.”Әжемнің әңгімесінің” 3.”Әжемнің әңгімесінің” авторын ата?авторын ата? • 4.”Дауыссыз дыбыстар нешеге 4.”Дауыссыз дыбыстар нешеге және қалай және қалай бөлінеді?”оқиғасының авторын бөлінеді?”оқиғасының авторын ата?ата? • 5.Етістің неше түрі бар?5.Етістің неше түрі бар?

24 слайд

#25 слайд
• 6.”Қырық мысал”авторын 6.”Қырық мысал”авторын ата?ата? 7.-кімге?неге?қай септіктің 7.-кімге?неге?қай септіктің сұрағы?сұрағы? 8.-інші,-ыншы қай сан 8.-інші,-ыншы қай сан есімнің жұрнағы?есімнің жұрнағы? • 9.“Түркістан”өлеңінің 9.“Түркістан”өлеңінің авторын ата?авторын ата? • 10.Тудың авторын ата?10.Тудың авторын ата?

25 слайд

#26 слайд
• 11.11. Атқаратын қызметі мен сұрақтары Атқаратын қызметі мен сұрақтары бірдей мүшелер?бірдей мүшелер? • 12.12. Белгілі бір аймақта қолданылатын сөз? Белгілі бір аймақта қолданылатын сөз? • 1313 .Тілдің қатысына қарай .Тілдің қатысына қарай дауысты дыбыстар қалай дауысты дыбыстар қалай бөлінеді?бөлінеді? 14.14. Сүйінбайдың ізін жалғастырушы, Сүйінбайдың ізін жалғастырушы, шәкірті болған ақын. шәкірті болған ақын. 15. Қазақ әліппесін жасаған және алғаш 15. Қазақ әліппесін жасаған және алғаш оқу құралын жазған кім?оқу құралын жазған кім?

26 слайд

#27 слайд
• 11 66 .Етістіктің шақтарын ата..Етістіктің шақтарын ата. • 1717 .қазақ тілінде неше сөз .қазақ тілінде неше сөз табы бар?табы бар? 187187 Тұйық етістік қалай Тұйық етістік қалай жасалады?жасалады? • 1919 .Қазақ тілінде буынның .Қазақ тілінде буынның неше түрі бар?неше түрі бар? • 2020 .Қазақ тіліне тән .Қазақ тіліне тән дыбыстарды ата.дыбыстарды ата.

27 слайд

#28 слайд
Кімде-кім Кімде-кім қазіргі қазіргі уақытта ана уақытта ана тілін, өзінің тілін, өзінің әдебиетін әдебиетін сыйламаса, сыйламаса, бағаламаса, бағаламаса, оны сауатты, оны сауатты, мәдениетті мәдениетті адам деп адам деп санауға санауға болмайды.болмайды.Мұхтар ӘуезовМұхтар Әуезов

28 слайд

#29 слайд
Қызықты ұйқастар. Әр топтың мүшесі жылдамдықпен сөздердің ұйқасын тауып айтады. Ітоп: 1.Жизнь-өмір, уголь-……………. 2.Число-сан, кровь- …….………. 3.Молоко-сут, жди-… …………… 4.Человек –адам, шаг- ........... 5.Таможня- кеден, пол-.................. V- бөлім

29 слайд

#30 слайд
Қызықты ұйқастар. Әр топтың мүшесі жылдамдықпен сөздердің ұйқасын тауып айтады. Ітоп: 1.Жизнь-өмір, уголь-….(көмір). 2.Число-сан, кровь- ...(қан). 3.Молоко-сут, жди-… (күт). 4.Человек –адам, шаг- ...(қадам). 5.Таможня- кеден, пол-...(еден). V- бөлім

30 слайд

#31 слайд
ІІ топ: 1.Возьми- ал, мед-……….. 2.Рыба- балық, народ-…….. 3.Дверь- есік, колыбель- ………. 4.Город- қала, ребенок- ….. 5.Игра-ойын, шея-……….

31 слайд

#32 слайд
ІІ топ: 1.Возьми- ал, мед-…(бал). 2.Рыба- балық, народ-… (халық). 3.Дверь- есік, колыбель-… (бесік). 4.Город- қала, ребенок- … (бала). 5.Игра-ойын, шея-… (мойын).

32 слайд

#33 слайд
VV І бөлім. І бөлім. Кім мықты? Кім мықты? • Мұнда сіздерге Мұнда сіздерге сөздер берілген,сол сөздер берілген,сол сөздерден мақал-сөздерден мақал- мәтел құрап мәтел құрап жазасыздар.жазасыздар.

33 слайд

#34 слайд
ТасТас Кесек Кесек жарадыжарады Сөз Сөз КөзКөз Тіл Тіл қорқаққорқақ кемекемеПілПіл Тау Тау көтермегенкөтермеген Адам Адам

34 слайд

#35 слайд
ЖауабыЖауабы • 1.Тіл тас жарады,тас 1.Тіл тас жарады,тас жармаса бас жарады.жармаса бас жарады. • 2.Піл көтермегенді,тіл 2.Піл көтермегенді,тіл көтереді.көтереді. • 3.Көз қорқақ,қол батыр.3.Көз қорқақ,қол батыр.

35 слайд

#36 слайд
1 Өнер тіл 2 Мәдениет 3 Сурет 4 Ғылым

36 слайд

#37 слайд
Өнер алды -қызыл тіл Өнер алды -қызыл тіл

37 слайд

#38 слайд
1 Үй теңіз 2 Қоныс 3 Білім 4 Ғылым

38 слайд

#39 слайд
Білім – теңіз,мектеп кеме.Білім – теңіз,мектеп кеме.

39 слайд

#40 слайд
1 елу дос2 жүз 3 алпыс 4 Он

40 слайд

#41 слайд
Жүз сомың Жүз сомың болғанша,болғанша, Жүз досың болсын.Жүз досың болсын.

41 слайд

#42 слайд
1 Білімді жығады 2 Денелі 3 Әдемі 4 Т әртіпті

42 слайд

#43 слайд
Білекті бірді Білекті бірді жығады,жығады, Білімді мыңды Білімді мыңды жығады.жығады.

43 слайд

#44 слайд
1 Су аш 2 Өзен 3 Кітап 4 Бұлақ

44 слайд

#45 слайд
Бұлақ көрсең Бұлақ көрсең көзін ашкөзін аш

45 слайд

#46 слайд
1 Мектеп көңілі2 Өзен 3 Кітап 4 Ананың

46 слайд

#47 слайд
Ананың көңілі Ананың көңілі баладабалада

47 слайд

#48 слайд
VV ІІ бөлім.ІІ бөлім. «Кім жылдам?» «Кім жылдам?»  Әр топ Әр топ басшысы берілген сөздерді басшысы берілген сөздерді қимылмен көрсету керек, ал қимылмен көрсету керек, ал жанкүйерлер бұл сөздерді жанкүйерлер бұл сөздерді дұрыс табуы тиіс.дұрыс табуы тиіс.

48 слайд

#49 слайд
І топқа берілген сөздер: І топқа берілген сөздер:  • ІІ топқа берілген сөздер: ІІ топқа берілген сөздер:  жұлдыз, қайық, жұлдыз, қайық, аю,ұшақ, айна, қоңырау, мысық,аю,ұшақ, айна, қоңырау, мысық, • доп, сызғыш, гүл.доп, сызғыш, гүл. кітап, жаңбыр, себет, үзіліс, қоян, сурет, кітап, жаңбыр, себет, үзіліс, қоян, сурет, пойыз,пойыз, • сабақ, маймыл,қолшатыр.сабақ, маймыл,қолшатыр.

49 слайд

#50 слайд
Ана тілі Ана тілі дегеніміз – сол дегеніміз – сол тілді жасаған, тілді жасаған, жасап келе жасап келе жатқан жатқан халықтың халықтың баяғысын да, баяғысын да, сол – халықтың сол – халықтың мәңгілігінің мәңгілігінің мәселесі. Ана мәселесі. Ана тілін тек өгей тілін тек өгей ұлдары ғана ұлдары ғана менсінбейді, менсінбейді, өгей ұлдары өгей ұлдары ғана оны аяққа ғана оны аяққа басады.басады. Ғабит МүсіреповҒабит Мүсірепов

50 слайд

#51 слайд
Қазақ тілін не үшін білу Қазақ тілін не үшін білу керек?керек? 1.1. Қазақ халқын сыйлау үшін.Қазақ халқын сыйлау үшін. 2.2. Қазақ халқымен жақсы қарым-Қазақ халқымен жақсы қарым- қатынас жасау үшін.қатынас жасау үшін. 3.3. Тағы бір тіл білу-рухани байлық.Тағы бір тіл білу-рухани байлық. 4.4. Қазақ тілін білген адам қазақ Қазақ тілін білген адам қазақ халқының тарихын, мәдениетін халқының тарихын, мәдениетін біледі.біледі. 5.5. Қазақ тілі – мемлекеттік тіл.Қазақ тілі – мемлекеттік тіл.

51 слайд

#52 слайд
«Мағынаны «Мағынаны аш” аш”     

52 слайд

#53 слайд
                                    Шығармашылық Шығармашылық жұмыс. жұмыс.  Мұнда әр топқа бір Мұнда әр топқа бір мақ...

53 слайд