Түлкі мен тиін

#1 слайд
Сабақтың тақырыбы:
ТҮЛКІ МЕН ТИІН
Авторы:Әбдірахман Асылбеков
1 слайд
Сабақтың тақырыбы: ТҮЛКІ МЕН ТИІН Авторы:Әбдірахман Асылбеков
#2 слайд
Сабақтың мақсаты: оқушыларға мысалдағы
негізгі ойды, идеяны ұғындыру.
Білімділігі: оқушыларды мысалды оқи отырып,
мазмұнын түсініп айтуға, өлеңдегі негізгі ойды
таба білуге дағдыландыра түсу.
Дамытушылығы: оқушыларды сұрақ қою
арқылы жан-жақты ойлауға үйрету, топпен
жұмыс, өзіндік жұмыс істеуге, ізденуге
дағдыландыру, тіл байлығын дамыту.
Тәрбиелілігі: оқушыларды адамгершілікке,
мейірімділікке, еңбексүйгіштікке баулу. Жаман
әдеттерден аулақ болуға тәрбиелеу.
2 слайд
Сабақтың мақсаты: оқушыларға мысалдағы негізгі ойды, идеяны ұғындыру. Білімділігі: оқушыларды мысалды оқи отырып, мазмұнын түсініп айтуға, өлеңдегі негізгі ойды таба білуге дағдыландыра түсу. Дамытушылығы: оқушыларды сұрақ қою арқылы жан-жақты ойлауға үйрету, топпен жұмыс, өзіндік жұмыс істеуге, ізденуге дағдыландыру, тіл байлығын дамыту. Тәрбиелілігі: оқушыларды адамгершілікке, мейірімділікке, еңбексүйгіштікке баулу. Жаман әдеттерден аулақ болуға тәрбиелеу.
#3 слайд
Түрі: дамытушылық сабақ.
Әдісі: ізденушілік, мәнерлеп оқу,
сұрақ-жауап, жинақтау және
әңгімелеу.
Көрнекілігі: түлкі мен тиін
суреті, түрлі түсті маркер, слайд.
3 слайд
Түрі: дамытушылық сабақ. Әдісі: ізденушілік, мәнерлеп оқу, сұрақ-жауап, жинақтау және әңгімелеу. Көрнекілігі: түлкі мен тиін суреті, түрлі түсті маркер, слайд.
#4 слайд
Сабақтың барысы:
I.Ұйымдастыру кезеңі
Оқушылардың сабақа азірлігін тексеру.
Психалогиялық дайындық.
Әрбір адам? Туысым,досым,жұрағат.
Әрбір сабақ? Үйрену,ұғу, ұлағат.
Әрбір ісің? Тірлік,тірек адамдық.
Әрбір сөзің?Шындық, бірлік адалдық.
4 слайд
Сабақтың барысы: I.Ұйымдастыру кезеңі Оқушылардың сабақа азірлігін тексеру. Психалогиялық дайындық. Әрбір адам? Туысым,досым,жұрағат. Әрбір сабақ? Үйрену,ұғу, ұлағат. Әрбір ісің? Тірлік,тірек адамдық. Әрбір сөзің?Шындық, бірлік адалдық.
#5 слайд
I.Үй тапсырмасын сұрау
Мамытбек Қалдыбаев. “Еліктің лағы”
1.Суретте не бейнеленген?
2.Бойы қандай? Көзі қандай? Өзі ше?
5 слайд
I.Үй тапсырмасын сұрау Мамытбек Қалдыбаев. “Еліктің лағы” 1.Суретте не бейнеленген? 2.Бойы қандай? Көзі қандай? Өзі ше?
#6 слайд
ІІІ. Өткен тақырыпты бекіту
1. Аңшының аты кім?
2. Аңшы елікті неліктен атпады деп ойлайсың?
6 слайд
ІІІ. Өткен тақырыпты бекіту 1. Аңшының аты кім? 2. Аңшы елікті неліктен атпады деп ойлайсың?
#7 слайд
IV. Жаңа сабақ.
Сұрақ-жауап әдісі.
-Балалар орманда жүретін қандай аңдарды
білесіңдер?
-Жан-жануарлардың ішінде қулығымен
танымал қандай аң?
-Ағаштың діңіне ұя салып, жаңғақтар
жинап, секіріп жүретін, ешқандай зияны
жоқ аң туралы білесіңдер ме?
- Сендер қандай аң, құстар туралы
жұмбақтар білесіңдер?
7 слайд
IV. Жаңа сабақ. Сұрақ-жауап әдісі. -Балалар орманда жүретін қандай аңдарды білесіңдер? -Жан-жануарлардың ішінде қулығымен танымал қандай аң? -Ағаштың діңіне ұя салып, жаңғақтар жинап, секіріп жүретін, ешқандай зияны жоқ аң туралы білесіңдер ме? - Сендер қандай аң, құстар туралы жұмбақтар білесіңдер?
#8 слайд
Жұмбақ жасыру.
1. Өзі айлакер, өзі қу,
Жүрген жері айқай шу.
2. Бұтақтарға секіріп
Әр жерден қылт етеді.
Кейде жаңғақ кешіріп
Жоғарылып кетеді.
Олай болса, біз бүгін Әбдірахман Асылбековтың
“Түлкі мен тиын” атты мысалын өтеміз.
8 слайд
Жұмбақ жасыру. 1. Өзі айлакер, өзі қу, Жүрген жері айқай шу. 2. Бұтақтарға секіріп Әр жерден қылт етеді. Кейде жаңғақ кешіріп Жоғарылып кетеді. Олай болса, біз бүгін Әбдірахман Асылбековтың “Түлкі мен тиын” атты мысалын өтеміз.
#9 слайд
9 слайд
#10 слайд
Әбдірахман Асылбеков
10 слайд
Әбдірахман Асылбеков
#11 слайд
Мысалдың авторы ақын – жазушы Әбдірахман Асылбеков.
Ә.Асылбеков Жамбыл облысы,Талас ауданы, Үшарал
ауылында 1938жылы 1мамырда дүниеге келген. Балаларға
арналған алғашқы өлеңдер жинағы 1961 жылы шықты.
Содан бергі мерзімде 24 жыр кітабы жарық көрді. 300 ден
астам өлең жазған. Қазақ психологы. 1960 жылдан бастап
өмірінің соңғы күндеріне дейін қазақтың Абай атындағы
мемлекеттік педагогикалық университетінің психология
кафедрасында қызмет атқарған. 1962 жылы Ташкентте
“мектеп оқушыларында ынтаның қалыптасуы” атты
кандидаттық диссертация қорғаған. Ол педагогика-лық
және жас психологиясының төңірегінде көптеген еңбектер
мен мақалалардың авторы. Олардың кейбірі:
“Оқушылардың ынтасын тәрбиелеу” (1965), “Бала
тәрбиесінде семьяның ролі” (1966).
11 слайд
Мысалдың авторы ақын – жазушы Әбдірахман Асылбеков. Ә.Асылбеков Жамбыл облысы,Талас ауданы, Үшарал ауылында 1938жылы 1мамырда дүниеге келген. Балаларға арналған алғашқы өлеңдер жинағы 1961 жылы шықты. Содан бергі мерзімде 24 жыр кітабы жарық көрді. 300 ден астам өлең жазған. Қазақ психологы. 1960 жылдан бастап өмірінің соңғы күндеріне дейін қазақтың Абай атындағы мемлекеттік педагогикалық университетінің психология кафедрасында қызмет атқарған. 1962 жылы Ташкентте “мектеп оқушыларында ынтаның қалыптасуы” атты кандидаттық диссертация қорғаған. Ол педагогика-лық және жас психологиясының төңірегінде көптеген еңбектер мен мақалалардың авторы. Олардың кейбірі: “Оқушылардың ынтасын тәрбиелеу” (1965), “Бала тәрбиесінде семьяның ролі” (1966).
#12 слайд
Ой қозғау.
Түлкі жыртқыш аң деп саналады. Ең сүйікті асы – сұр
тышқан мен көжек. Қаз бен құрды, балықты да жей
береді. Өзі ін қазады, кейде борсықтың ініне кіріп алады.
Әр күшіктегенде 4 – 6 – дан, кейде 12 – ден туады.
Түлкінің есту, иіс сезу қабілеті ерекше дамыған, көруі
әлсіз. Қыста тышқан аулайды, үргені шәуілдегендей.
Тиін тоғайда, орманда болады, секіріп жүруге икемді,
бұтақтан – бұтаққа, ағаштан – ағашқа секіріп жүреді.
Жыртқыш аңдардан бұтаққа секіріп жүріп қорғанады.
Тиін жаңғақпен қоректенеді. Тиінді қорғау керек.
Адамдар саңырауқұлақты кептіруді тиіннен үйренген.
12 слайд
Ой қозғау. Түлкі жыртқыш аң деп саналады. Ең сүйікті асы – сұр тышқан мен көжек. Қаз бен құрды, балықты да жей береді. Өзі ін қазады, кейде борсықтың ініне кіріп алады. Әр күшіктегенде 4 – 6 – дан, кейде 12 – ден туады. Түлкінің есту, иіс сезу қабілеті ерекше дамыған, көруі әлсіз. Қыста тышқан аулайды, үргені шәуілдегендей. Тиін тоғайда, орманда болады, секіріп жүруге икемді, бұтақтан – бұтаққа, ағаштан – ағашқа секіріп жүреді. Жыртқыш аңдардан бұтаққа секіріп жүріп қорғанады. Тиін жаңғақпен қоректенеді. Тиінді қорғау керек. Адамдар саңырауқұлақты кептіруді тиіннен үйренген.
#13 слайд
Кітаппен жұмыс.
1.Мән беріп оқы.
Ағаш басында тиін
Тауып қуыс иін,
Жасап алыпты ін.
Иін – ағаштың бұтақтың иілген
жері.
2.Жұмбақты шеш.
Аңның аты .... ,
Жүрген жері күлкі.
13 слайд
Кітаппен жұмыс. 1.Мән беріп оқы. Ағаш басында тиін Тауып қуыс иін, Жасап алыпты ін. Иін – ағаштың бұтақтың иілген жері. 2.Жұмбақты шеш. Аңның аты .... , Жүрген жері күлкі.
#14 слайд
3. Тиін мен түлкі туралы не білесің? “Күн
шұғыласы” суреті бойынша не білетініңді жаз.
14 слайд
3. Тиін мен түлкі туралы не білесің? “Күн шұғыласы” суреті бойынша не білетініңді жаз.
#15 слайд
Мысал – айтылатын өнегелі ойды тұспалдап
жеткізетін, көбіне өлең түрінде келетін
шағын көлемді шығарма.
Мысалдың тақырыбы сан алуан, кейіпкерлері
аң, құс, балық, өсімдік кейде оқиғаға адам да
қатыстырылады. Мысалда өлеңмен де қара
сөзбен де беріледі. Сондай шағын көлемді,
оқиғаны адамға сабақ болатын шығарманы
мысал дейді.
15 слайд
Мысал – айтылатын өнегелі ойды тұспалдап жеткізетін, көбіне өлең түрінде келетін шағын көлемді шығарма. Мысалдың тақырыбы сан алуан, кейіпкерлері аң, құс, балық, өсімдік кейде оқиғаға адам да қатыстырылады. Мысалда өлеңмен де қара сөзбен де беріледі. Сондай шағын көлемді, оқиғаны адамға сабақ болатын шығарманы мысал дейді.
#16 слайд
16 слайд
#17 слайд
Оқулықпен жұмыс.
Мысал өлеңді, мәнерлеп оқып беру.
Мысал өлеңді іштей оқыту.
Мысал өлеңді тізбектей оқу.
Кейіпкерлердің сөзін тауып, рөлге бөліп оқыту.
Ситуациялық сұрақ.
Құлап жатқан құстың балапанын көрдің. Ұясы
бұзылыпты. Қандай амал қолданар едің?.
17 слайд
Оқулықпен жұмыс. Мысал өлеңді, мәнерлеп оқып беру. Мысал өлеңді іштей оқыту. Мысал өлеңді тізбектей оқу. Кейіпкерлердің сөзін тауып, рөлге бөліп оқыту. Ситуациялық сұрақ. Құлап жатқан құстың балапанын көрдің. Ұясы бұзылыпты. Қандай амал қолданар едің?.
#18 слайд
Сәуірдің он бесі.
Сынып жұмысы.
Әбдірахман Асылбеков. Түлкі мен
тиін.
Қиыр – алыс
Маң – өте жақын жер
Жайрады – сұлап жатты, өліп
жатты.
Иін – ағаштың, бұтақтың иілген
жері.
18 слайд
Сәуірдің он бесі. Сынып жұмысы. Әбдірахман Асылбеков. Түлкі мен тиін. Қиыр – алыс Маң – өте жақын жер Жайрады – сұлап жатты, өліп жатты. Иін – ағаштың, бұтақтың иілген жері.
#19 слайд
Ой толғаныс. Топпен жұмыс.
1 – топ өздеріне ұнаған кейіпкердің
суретін салу.
2 –топ түлкіге, тиінге мінездеме беру.
Топтардың жұмысын бағалау
19 слайд
Ой толғаныс. Топпен жұмыс. 1 – топ өздеріне ұнаған кейіпкердің суретін салу. 2 –топ түлкіге, тиінге мінездеме беру. Топтардың жұмысын бағалау
#20 слайд
Венн диаграммасы
20 слайд
Венн диаграммасы
#21 слайд
Сөз байлықтары мен ойлау қабілеттерін
дамытуға арналған сұрақтар.
сұрақ-жауап әдісі.
1.Түлкі тиінге кездескен сәтте не дейді?
2.Тиін оған қандай жауап айтты?
3.Сол сәтте қандай жағдай болды?
4.Қай аңның айласы басым түсті деп
ойлайсыңдар?
21 слайд
Сөз байлықтары мен ойлау қабілеттерін дамытуға арналған сұрақтар. сұрақ-жауап әдісі. 1.Түлкі тиінге кездескен сәтте не дейді? 2.Тиін оған қандай жауап айтты? 3.Сол сәтте қандай жағдай болды? 4.Қай аңның айласы басым түсті деп ойлайсыңдар?
#22 слайд
Түлкінің сөзі: Тоқсан тоғыз айлам бар,
Сенің жайың қиын – ау!
Тиіннің сөзі: Жалғыз ғана айлам бар
«Мейірімділік жүректен, мейірімсіздік білектен», - деп
қасқыр түлкіні жеп қояды.
Түлкі Мақтаншақ Қасқырға жем болды.
Өтірікші
Тиін Тапқыр Қасқырдан құтылып кетті.
Ақылды
22 слайд
Түлкінің сөзі: Тоқсан тоғыз айлам бар, Сенің жайың қиын – ау! Тиіннің сөзі: Жалғыз ғана айлам бар «Мейірімділік жүректен, мейірімсіздік білектен», - деп қасқыр түлкіні жеп қояды. Түлкі Мақтаншақ Қасқырға жем болды. Өтірікші Тиін Тапқыр Қасқырдан құтылып кетті. Ақылды
#23 слайд
1.Сөз атасы.
2.Арқардың қозысы қалай аталады?
3.Денің сау, шымыр болу үшін немен айналысасың?
4.«Бір бала әкесінен өтіп туады, бір бала әкесіне жетіп
туады, бір бала кері кетіп туады» деген кімнің сөзі?
5.Бес қасиеттің бірі.
23 слайд
1.Сөз атасы. 2.Арқардың қозысы қалай аталады? 3.Денің сау, шымыр болу үшін немен айналысасың? 4.«Бір бала әкесінен өтіп туады, бір бала әкесіне жетіп туады, бір бала кері кетіп туады» деген кімнің сөзі? 5.Бес қасиеттің бірі.
#24 слайд
Қорытындылау. (әңгімелеу кестесі)
•Мысалдың тақырыбы –
•Авторы –
•Оқиға орны –
•Кейіпкерлер –
•Не үшін мақтанады? –
•Кімдікі дұрыс? –
•Кейіпкерге несімен ұнады? –
•Мысалдың соңында не болды? –
•Мазмұнның идеясы қандай? –
«Мейірімділік жүректен, мейірімсіздік білектен» деген
осы.
24 слайд
Қорытындылау. (әңгімелеу кестесі) •Мысалдың тақырыбы – •Авторы – •Оқиға орны – •Кейіпкерлер – •Не үшін мақтанады? – •Кімдікі дұрыс? – •Кейіпкерге несімен ұнады? – •Мысалдың соңында не болды? – •Мазмұнның идеясы қандай? – «Мейірімділік жүректен, мейірімсіздік білектен» деген осы.
#25 слайд
Үйге тапсырма:
«Түлкі мен тиін» мысалын мәнерлеп
оқу, мазмұнын әңгімелеу.
Бағалау.
25 слайд
Үйге тапсырма: «Түлкі мен тиін» мысалын мәнерлеп оқу, мазмұнын әңгімелеу. Бағалау.
#26 слайд
26 слайд
шағым қалдыра аласыз



Бұл курс Қазақстан Республикасы Оқу-ағарту министрлігімен келісілген