Ұлттық ойындар

#1 слайд
ҚАЗАҚТЫҢ ҰЛТТЫҚ ОЙЫНДАРЫНЫҢ ОҚУШЫ ТӘРБИЕЛЕУДЕГІ РӨЛІ ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ ТҮРКІСТАН ОБЛЫСЫНЫҢ АДАМИ ӘЛЕУЕТТІ ДАМЫТУ БАСҚАРМАСЫ АНВАР ИСМАИЛОВ АТЫНДАҒЫ КӘСІПТІК КОЛЛЕДЖІ Умирбеков Б .П.

1 слайд

#2 слайд
Жобаның өзектілігі Қазақстан Республикасы білім беру жүйесінде дене тәрбиесі мен спорттың маңызын арттыру, елімізде сауықтыру жұмыстарының әдістерін жетілдіруді ұсынады. Сондай мүмкіндіктердің – бірі баланы жастайына қазақтың ұлттық қозғалмалы ойындарын ойнауға жаттықтыратын тиімді әдіс тәсілдерді пайдалану мақсатына қарай дене тәрбиесін жан-жақты дамыту көзделген.

2 слайд

#3 слайд
«Ойын ойнап ән салмай, өсер бала бола ма?»

3 слайд

#4 слайд
МАҚСАТЫ: оқушының ой - өрісін жетілдіру, өз халқының асыл мұраларын бойына сіңіріп, кейінгі ұрпаққа жеткізу

4 слайд

#5 слайд
МІНДЕТТЕРІ:  Қоғамымыздың іргетасын нығайту үшін бүгінгі жастарға үлгілі, өнегелі тәрбие беру;  Баланы зеректікке, білгірлікке баулу;  Еңбекке баулу және дене шынықтыру пәндерінде оқушылардың өз бетімен жұмыс жасау дағдыларын қалыптастыру;  Ұлтымыздың асыл қазынасы болған ұлттық ойындарымызды жоғалтып алмай, ұрпақтан - ұрпаққа жетуін насихаттау.

5 слайд

#6 слайд
Спорттық ойындарАқыл ойға арналған ойындар Ойын- сауық ойындарыҰЛТТЫҚ ОЙЫНДАР ҮШ ТОПҚА БӨЛІНЕДІ :

6 слайд

#7 слайд
Спорттық ойындарға:  қазақ күресі;  қыз қуу;  көкпар;  ақсүйек;  арқан тартыс;  бәйге;  күміс алу;  жамбы ату, т. б

7 слайд

#8 слайд
Ақыл ойға арналған ойындарға тоғызқұмалақ, асық ойындары жатады.

8 слайд

#9 слайд
Ойын- сауық ойындары мысалы: алтыба қан, соқыр теке және т.б.

9 слайд

#10 слайд
КӨТЕРМЕК Балалар шеңберге тұрады. Өз ерігімен сайысам дегендер екі бала ортаға шығады, бір-біріне құрамалар бойынша қарама- қарсы тұрады және қарсыласты өзінің арқасына көтеріп алуға тырысады. Ойын күшті дамытады. Қазақтардың салт- дәстүрі бойынша, бозбала тәрбиесімен ерлер айналысатын. Ұлдар ойындарында үлкендерге ұқсасып, Олардың шаруашылық әрекеттерін жасайтын, ал қыздардын ойындарында тұрмыстық және отбасылық қатынастар көрінетін.

10 слайд

#11 слайд
АТБАҚЫЛ Асықпен ойналатын ойындардың бірі — «Атбақыл» немесе «Көтеріспек» деп аталады. Ойынға екі-екіден қатынасады да, қалғандары көрушілер болады. Ойынға қатынасушылар кез келген жерді таңдап алады да, өздері тұрған жерлеріне белгі соғады. Сол белгі соққан жерден біреуі қолындағы асығын (не топайын, сиыр асығын, «топай» деп атайды) алыстата иіріп тастайды. Екінші ойыншы қолындағы асығымен немесе топайымен оны атады. Егер де ол тигізсе, бірінші ойыншы оны сақасы барып түскен жерге дейін арқалап барады. Енді екінші ойыншы сақасы түскен жерде тұрып, асығын не топайын алыстата иіріп тастайды. Бірінші ойыншы оны атады. Тигізсе, сақасы жатқан жерге дейін екінші ойыншы арқалап апарады. Егер асыққа тимей кетсе, ана ойыншы атады. Ойын осылайша жалғаса береді де, ойыншылардың өзара келісімі бойынша тоқталады.

11 слайд

#12 слайд
ТОҒЫЗҚҰМАЛАҚ Қазақ халқының ежелгі ұлттық спортының бірі – тоғызқұмалақ. Зерттеушілердің пайымдауынша, бұл ойынның пайда болуы шамамен 4 мың жылдық кезеңді қамтитын көрінеді. Алайда, өкінішке қарай, елімізде тоғызқұмалақ ойыны туралы білетін жандар өте аз. Бүгінде тоғызқұмалақ ойынының әлемде әртүрлі үлгілері бар. Мәселен, Египетте осыған ұқсас ойынды «калах» деп атаса, Шри-Ланкада «олинда калия», қырғыздарда «тогузкоргоол», африкалықтарда «манкала», «габата», «абапа», «нам-нам», «бао», «тамподуо», «омвесо», «маработ» деп аталады екен. Сол сияқты америкалықтарда да тоғызқұмалақтың өз үлгілері бар. Олар оны «аджи-бото» немесе «варри роунд» деп атайды. Ал Қазақстанда алғаш рет 1974 жылы тоғызқұмалақтан Республика біріншілігі өткен. Содан бері ел чемпионаты жыл сайын тұрақты түрде ұйымдастырылып келеді. 2001 жылы Қазақстан Республикасы тоғызқұмалақ федерациясы құрылған. Президенті – Әлихан Байменов . Ұлттық құрамамыздың бас бапкері – Айнұр Жақыпбаева .

12 слайд

#13 слайд
«Белбеу тастау»  — ойынына жиналғандар дөңгелене шеңбер бойына отырады. Жүргізуші шеңбер сыртында белбеуді қолына ұстап жүгіре басып айналып жүреді де, өзінің көңіліне жаққан ойыншысының артына білдірмей тастауға тырысады (егер ол біліп қойса тастамау керек). Жүргізуші білдірмей тастап кетсе, шеңберді айналып қайтып келіп, белбеуді алады да, артында белбеу жатқан ойыншыны «Орныңды тап» деп белбеумен ұрады. Сөйтіп, шеңберді айналдыра қуалап, қайтып орнына келгенше соғады. Ал ойнаушы белбеуді артына тастап кеткенін біліп қойса, белбеуді ала салып, ойын жүргізушінің өзі босатқан орынға жеткенше қуалайды. Ойын осылай жалғаса береді. БЕЛБЕУ ТАСТАУ

13 слайд

#14 слайд
Бөрікпен ұру. Қырағылыққа, мергендікке баулиды. Ойынға бірнеше бала қатысады. Алдымен ескі бөрік домалақтала буылады. Ойыншылардың бірі бөрікті қорғауы, қалғандары оны қорғаушыдан алып кетуі тиіс. Бөрікті ұстаған қорғаушы келесі ойыншыны бөрікпен ұрып дәл тигізсе, ол “ұрушыдан“ қашушыға айналады. БӨРІКПЕН ҰРУ

14 слайд

#15 слайд
ҚОРЫТА АЙТҚАНДА:  Дене шынықтыру сабағына ұлт ойындарын қолдануға мүмкіндік мол.  Сабақтың маңызы артып, сапасы көтеріле түседі.  Біздің пікірімізше, ұлт ойындары дене шынықтыру сабағында оқушыларды өзінше әрекеттенуге, қабылдау мүшелерінің жұмысын арттыруға, ойлай білу, мақсатқа жету, өзін-өзі ұстай білуге үйретеді, өзіне-өзі сенуге, белсенділікке тәрбиелейді, ойын тәртібін сақтау оларды ұйымшылдыққа баулиды.

15 слайд

#16 слайд
Күтілетін нәтиже:  Организмді бастапқы қалыпқа келтіруге арналған тыныс алу жаттығуларын жасау;  Денсаулықты нығайтуға және дене шынықтыруды дұрыс дамытуға ықпал жасау;  Табиғи қозғалтқыш қасиеттерді дамытып жетілдіру;  Дене шынықтыру мен жүйелі шұғылдануға тұрақты қызығушьшық пен қажеттілікті тәрбиелеу;  Табиғат күштерімен балалар денесін шынықтыру (күн, су, ауа);  Ақыл-ой және дене еңбегіне қабілеттілікті жетілдіру;  Гитиеналық дағдыларды қалыптастыру.

16 слайд

#17 слайд
НАЗАРЛАРЫҢЫЗҒА РАХМЕТ!!!

17 слайд