Ыбырай Алтынсарин өмір жолы

#1 слайд
Ыбырай Алтынсарин

1 слайд

#2 слайд
ақын жазуш ы аудармаш ы қоғам қайратке рі фольклор шы этногра ф ағартуш ы педагог Қазақ балалар әдебиеті нің атасы Қазақтың алғашқы оқулығын ың авторы

2 слайд

#3 слайд
Шын есімі— Ибраһим Туған күні: 1841 жылы 20 қазан Туған жері: Қостанай обл., Аманқарағай ауданы, Күнтимес ордасы Қайтыс болған күні:1889 жылы 29 шілде (47 жас)

3 слайд

#4 слайд
Үш-төрт жасында әкесі Алтынсары қайтыс болып, атасы Балғожаның қолында өсіп, тәрбиеленеді. Атасы Балғожа би өз аймағының атақты кісілерінің бірі болған. Ел ішіндегі көп билікті қолында ұстаған би, Орынбор әкімшілігінің алдында да беделді, белгілі кісі болған. Замана бет алысын өзінше болжаған Балғожа табысқа жетудің ендігі жолы – оқу деп біледі. Сөйтіп, немересі кішкентай Ыбырайды Орынборда ашылады деп күтілген орыс-қазақ мектебіне күні бұрын жаздырып қояды.

4 слайд

#5 слайд
-Мектепке 1850 жылы 9 жасында қабылданады -1857 жылы оқуын "өте жақсы" деген бағамен бітіріп шығады -1864 жылы Торғай мектебінде мұғалімдік қызмет атқарады Ол белгілі шығыстанушы, профессор Н.И.Ильминскийге жолдаған хатында: "Осы жылы қаңтардың 8-і күні көптен күткен ісім орнына келіп, мектеп ашылды. Оған 14 қазақ баласы кірді. Бәрі де жақсы, есті балалар.Мен балаларды оқытуға қойға шапқан аш қасқырдай қызу кірістім", – деп жазады.

5 слайд

#6 слайд
Ыбырай Алтынсарин оқушыларымен бірге

6 слайд

#7 слайд
• 1879 жылы Ыбырай Торғай облысы мектептерінің инспекторы қызметіне тағайындалады • 1879-1883 жылдар аралығында Торғай облысының төрт уезінде (Торғай, Ырғыз, Троицк, Ақтөбе) жаңа мектептер ашады •1883 жылы Торғай қаласында қолөнер мектебін • 1887 жылы Ырғызда қыздар мектебін • 1881 жылы Омбы қаласында тұңғыш мұғалімдер мектебін ашады

7 слайд

#8 слайд
Торғайда ашқан алғашқы мектеп Қостанайда ғы орыс – қазақ мектебі 2 сыныптық орыс – қырғыз училищесі

8 слайд

#9 слайд
Оқулық жасау мектепте қазақ балаларына білім мен тәрбие берудің басты құралы деп қарайды. Ыбырай балаларды мазмұны олардың білімін көтеретін, тақырыбы оларды қызықтыратын кітаптарды... қазақтың өз тілінде... басып шығару керек деп білді. Өзі 1876 жылдан бастап "Қазақ хрестоматиясын" жазуға кірісіп, оны 1879 жылы Орынборда бастырып шығарды. Ол кітап балаларға арналған өлеңдер мен шағын әңгіме-новеллалардан құрастырылды. Олардың бірқатарын өзі жазды, біразын сол кездегі орыс оқулықтарынан еркін аударып алды. Хрестоматияға қазақтың халық әдебиетінің үлгілерін де іріктеп кіргізді.

9 слайд