Педагогтің Т.А.Ә. (болған жағдайда)

Күні:

Сынып:

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Тәрбие тақырыбы

«Менің құқығым»

Мақсаттары

- оқушылардың құқықтық білімін жетілдіру, құқықтық білім әр адамның ісі екенін ұғындыру;
- ой-өрісін дамыту, белгілі бір пікір айтуға, тұжырым жасауға үйрету, есте сақтау қабілетін жетілдіріп, сөздік қорын молайту;
- оқушылардың бойына құқықтық, патриоттық, адамгершілік тәрбиені сіңіру;
көрнекілік: нақыл сөздер, бала құқығы туралы конвенция

Сабақтың кезені/ уақыт

Педагогтың әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

Қазіргі уақытта құқықтық тәрбие беру өте қажет. Ол оқушылардың ой-өрісін кеңейтіп, ойлау қабілеттерін дамытады, өз пікірін айтуға, тұжырым жасауға үйретіп, патриоттық тәрбие береді.
Әрбір адам өзінің құқықтары мен бостандықтарын қорғайтын заңдарды білуі қажет. Сондай-ақ заң адамға міндеттер жүктейді. Адам басқалардың құқықтарын бұзбауы, олардың өміріне, денсаулығына, ар-намысына қол сұқпауы керек. Адам түрлі жағдайда өмір сүреді:отбасында, жұмыста, мектепте, көпшілік жерде. Адамның қоғам мен мемлекет алдындағы міндеті:мемлекетті қорғау, салық төлеу, мемлекеттік рәміздерді құрметтеу. Сен сияқты қаншама адам дүниеге келуде. Осы адамдардың барлығы бір заңға бағынады. Ол – конституция деп аталады. Әр елдің, мемлекеттің өз азаматтарына арналған Заңы – Конституциясы бар. Бұл Заңда біздің құқықтарымыз ғана емес, міндеттеріміз де қатар жазылған. Оның дәлелі міне, сен бүгін мектепте отырсың, сен барлық адамдар сияқты оқуға, білім алуға құқығың бар. Сонымен қатар, сенің де міндетің де бар. Ол – сен орта білім алуға міндеттісің. Мына үлкен мектеп, жарық та, кең әдемі бөлме жақсы білім алып, тәртіпті, саналы азамат болып, өсіп Отаныңа қызмет етуің үшін жасалған.

«Біз неге құқылымыз?» сұрақ-жауап ойыны.
1. Құқық деген не?
- Мемлекет шығарған немесе бекіткен тәртіп ережелерінің жиынтығы.
2. Құқық немен қорғалады?
- Заңмен қорғалады.
3. Адам құқығының қорғалуы қай елде бастау алған? 1789жылы. Францияда.
4. Адам құқықтары мен бостандықтары туралы Декларацияны қандай ұйым қабылдады?(БҰҰ. )
5. БҰҰ-ның мақсаты не?
- Әлемде бейбітшілікті сақтау, адам құқықтары мен бостандықтарын қорғау.
6. Қазақстан БҰұ-на қашан мүше болды?
- 1992жылы. 2-наурыз.
7. БҰҰ адам құқығына байланысты қандай халықаралық шарттар қабылдады?
- Бала құқығы туралы конвенция.
8. Бала болып кімдер саналады?
- 18 жасқа толмағандар бала болып саналады.
9. Бала құқығы туралы Конвенцияға Қазақстан Президенті қай жылы қол қойды?
- 1995жылы Нью-Йорк қаласында 156 мемлекет болып қол қойды.
10. Деклараци деген не?

Презентация

Сабақтың ортасы

«Қызықты сұрақтар»
а) Алғаш рет сыныпқа кіммен келдің?
ә) Партада кіммен отырдың?
б) Білім туралы мақал айт.
в) 1- қыркүйекті неге Білім күні деп атаймыз?
г) Қыркүйек айы қай мезгілге жатады?
«Бәріміз бірге!»
а) Біздің мемлекет – ҚР.
ә) Мемлекеттік тіл – қазақ тілі.
б) Мемлекеттік рәміздеріміз – әнұран, ту, елтаңба.
в) Елорда – Астана.
г) ҚР кім басқарады? – Президент.

- Адамға не қымбат? – Өмір
15 бап. 1. Әркімнің өмір сүруге құқығы бар.
16 бап. 1. Әркімнің өзінің жеке басының бостандығына құқығы бар.
29 бап. 1. ҚР азаматтарының денсаулығын сақтауға құқығы бар.
Азаматтар заңмен белгіленген кепілді медициналық көмек көлемін тегін алуға құқылы.

Сабақтың соңы

Көптеген адамдар санасында құқық ұғымы жазалау, соттау, құқық бұзылуының ұғымдарымен байланысты түсіндіріледі. Бірақ құқық әділеттілік, теңдік, ізгілік екендігін, қоғамға негізделген тәртіп ережелері екенін естен шығармау керек. Дүние жүзі елдеріне ортақ заңдар бар. Біз ол заңға да бағынуға міндеттіміз. Ол былай аталады: «Адам құқықтары жайлы жалпыға бірдей декларациясы». Дүние жүзінің балаларын қорғауға арналған «Балалар конвенцияның 6-бабында былай делінген: «Сіздің өмір сүруге құқығыңыз бар, ал мемлекет сіздің жан-жақты еркін дамуыңызға көмектесуге міндетті. Денсаулығына, өміріңе қамқорлық жасап, қорғауға міндетті».

Оқушылар сұрақтарға жауап береді.

Педагогтің Т.А.Ә. (болған жағдайда)

Күні:

Сынып:

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Тәрбие тақырыбы

«Жолы болсын әркімнің,орында жол тәртібін»

Мақсаттары

балалардың жол ережесі туралы білімдерін толықтыру, іс жүзінде асыра білуге үйрету:

Сабақтың кезені/ уақыт

Педагогтың әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

Көшеде мен жолда жүру ережелерін сақтауға сонау ат-арба, пәуеске кезінде-ақ талпыныс жасалған еді. 1683 жылы Ресей патшалар Иоанна және петр Алексеевичтердің жеке жарлығы басылып, атты божымен басқаруға тиым салынды. Ат айдаушы жақсы көріну үшін салт мінуі керек болды.

1730 жылы жаңа указ басылып, аттар жүгенделіп, тәртіп бұзбай жүру керек болды. 1742 жылы қайта шығып, онда «Кімде-кім тәртіп бұзатын болса жазаланады» делінеді.

1812 жаңа ережеде оң жақты қозғалыс, жылдамдылықты шектеу, нөмірлік белгілер қойылды.

1968 жылы Венада өткен жол жүру туралы халықаралық конференцияда «Жолда жүру туралы конвенсия» қабылданды. Осы құжат негізінде «Жолда жүру ережесі» жасалды. 1973 жылы күшіне енді.

Жолда жүру ережесінің жеңімпаздарының атынан жалынды сәлем!

Мұғалім сабақтын тақырыбын және мақсатын айтады.

1-оқушы:

Сапар шексек сіз бен біз

Сан көлікке мінеміз

Тралейбус, трамвай

Автобуспен жүреміз

2-оқушы:

Көлік, көлік, көлік

Көліктерге мінеміз

Көшелермен, көшелермен

Күнде тымбай жүреміз

3-оқушы:

Тәртіп бұзсақ абайсыз

Жағдай туар қолайсыз

МАИ қызметкерлерінен

Сан кешірім сұраймыз

4-оқушы:

Жол жүрудің тәртібін

Ережесін білеміз

Сақтанғанда қатерден

Сау саламат жүреміз

5-оқушы:

Үш түсті түрі бар

Жөн сілтер тілі бар

Бағдаршам дегенің

Сырын жақсы біліп ал

6-оқушы:

Қызыл көз жанарда

Тоқтай қал аманда

Сары түс ескерту

Дайын бол табанда

7-оқушы

Жасыл көз жарасты

Алдыңнан жол ашты

Өте бер асықпай

Жолыңмен қарасты

презентация

Сабақтың ортасы

Мен сендердің білімдеріңді сынамақ үшін сұрақтар ала келдім.

1. Жаяу адамға қай жермен жүруге болмайды?

2. Қала көшесінде келе жатқанда қандай жермен жүру керек?

3. Көше тәртібін не басқарады?

4. Трамбай, автобус, машинаартына жабысуға бола ма?

5. Жолдың қай жағымен жүру керек?

6. Көшеде келе жатқанда немесе қақпадан шыққанда келе жатқан машинаны көрсен не істеу керек?

7. Бағдаршамның қызыл көзі жанғанда кімдер өтуге рұхсат етілген?

8. Қалаға барғанда қоғамдық көлікке қай жерден отырамыз?

9. Балалар, сендерге қай жастан бастап велосипед жүргізуге рұхсат етілген?

10. Реттеуші деген кім?

11. Жол қауіпсіздігін сақтау үшін жүргізуші нені білу қажет?

12. Бағдаршамның түсі нені хабарлайды?

Бағдаршам болып үш оқушы ортаға шығып өлең жолдарын оқиды.

-Балалар, жолда жүру ережесін бәріміз білеміз бе?

-Білеміз.

Жолдан тек жаяу адамдарға арналған «ақ жолақ» арқылы өту.

Транспорттың артына жабысу қауіпті.

Бағдаршамның жасыл көзі жанған кезде өту керек.

Көшеде ойнауға болмайды.

Жақсы, өздерің бәрін біледі екенсіңдер ғой. «Тротуар» сөзі француз тілінен аударылғанда «жау жүргіншіге арналған жол» деген мағынаны білдіреді.

Түсіндік ағай. Сонда тротуар жаяу адам жол екен ғой.

Ойнауға, жүгіруге болмайды. Ал өздерің не білесіңдер?

Жолдан өту кезінде алдымен сол жаққа қарап, жол ортасына барған соң оң жаққа қарап өтеміз.

Интербелсенді тақта/ компьютер

Сабақтың соңы

Бағдаршам қызыл көзіді көрсеткенде қозғалмай тұрады. Сары көзі жанғанда қол шапалақтайды. Жасыл көзі жанғанда орнында тұрып жүреді де сәлден кейін:

Әрқашан күн сөнбесін

Аспаннан бұлт төнбесін

Қасымда болсын анам

Болайын мен де аман, - деп орындарына отырады.

Бағдаршам: Қай көше, қай қалаға барсаңыз да,

Қай ақыл өлшеміне салсаңыз да,

Жолда жүру ережесі-заңды тәртіп

Ол ортақ үлкен-кіші баршамызға

Басталар қадамың аттауменен

Жолда жүру ережесін сақтауменен.

Ал балалар, біз бүгін не үйрендік, немен таныстық?

• Жолда жүру ережелерімен, бағдаршаммен

• Бағдаршамның бізге пайдасы бар ма?

• Бар, ол бізді жол апатынан сақтауға көмектеседі.

• Бағдаршамның тілін алуымыз керек пе?

• Тілін алуымыз керек.

• Осымен біздің ойын сабағымыз аяқталды.

презентация

Бөлім:

Педагогтің Т.А.Ә. (болған жағдайда)

Күні:

Сынып:

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Тәрбие тақырыбы

25 қазан Республика күні

Мақсаттары

Отан туралы білімдерін назарға ала отырып, Отанымыз – Қазақстан Республикасы туралы не білетіндігін саралау, алған мәліметтербойынша білімдерін бекіту. 

Сабақтың кезені/ уақыт

Педагогтың әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

Хор: Әнұран. 
- Кәне балалар Отан деген не? 
- Адамның туып өскен жері, туған - туысқандары, біз тұратын атамекен. 
- Балалар біздің отанымыз қалай аталады? 
- Біздің - Отанымыз Қазақстан. 
- Ендеше, бүгінгі тәрбие сағатымыз «Менің Отаным - Қазақстан» деп аталады. 

Оқушыларды 3 - топқа бөлу. Әр қатарға қиылған қағазды тарату. Шыққан суреттен әр топтың аты шығады. (Мозайка) 
1 - топ: Туған жер 
2 - топ: Отан 
3 - топ: Атамекен 
(Өлең, мақал - мәтел айтқан топқа текшеден беріп отырамын. Көп текше жинаған топ жеңіске жетеді.) 
Тақтада ілінген плакатқа назар аудару. Дұрыс жауап берген топ өзінің қоржынына ұпай жинайды. 

презентация

Сабақтың ортасы

20 – ҚР тәуелсіздігін қай жылы алды? 
20 – Еліміздің бас қаласы 
20 – ҚР президенті 
50 – ҚР туының авторы 
50 – ҚР елтаңбасының авторлары 
50 – Әнұранымыздың авторлары 
100 – Еліміздің көрікті жерлері 
100 – Отан туралы өлең айт 
100 – Отан туралы ән шырқа 

Балалар Қазақстан туралы өлеңдер оқып, елімізді, жерімізді мадақтау бүгін біздің еншімізде. Ендеше өнерімізді ортаға салайық. 
1 - оқушы: Арыстандай айбаттым. 
Жолбарыстай қайраттым, 
Аспандаған байрақтың 
Қанша жұлдыз жайнаттың. 
Қанша бұлбұл сайраттың, 
Қазақстан ардақтым. 

2 - оқушы: Күнді құшқан қос қыран, 
Аясында қалқыған. 
Аспан түсті туым бар, 
Көк теңіздей шалқыған. 
3 - оқушы: Көк туым көтерілді бағым жанып, 
Елтаңбам әлемге танылды анық. 
Шырқадым ән ұранды бар дауыспен, 
Арманым ата заңым қабылданып. 
4 - оқушы: Өзіңдікі туыңда, 
От пен ауа, суың да. 
Жаса Қазақстаным, 
Белді бекем буында. 
5 - оқушы: Жаса жаңа Астанам 
Өркен жая бастаған 
Болашақтың есігін 
өз қолыңмен аш маған. 
6 - оқушы: Бұлт баспасын күнімді 
Тартылмасын өрісің 
Биік ұстау туымды 
Қасиетті борышым. 
7 - оқушы: Сәуле шашқан алтын түсті күні бар, 
Екпіндеген қыран құсты үні бар. 
Ою басқан мөп - мөлдір көк аспандай, 
Қазағымның желбіреген туы бар 
8 - оқушы: Отан деген атамекен 
Отан деген туған жер. 
Отан ана, Отан үлкен 
Қазақстан туған ел. 

- Отан, туған жер туралы қандай мақал - мәтелдер білеміз? 
1 - оқушы: Отан от басынан басталады. 
2 - оқушы: Туған жердей жер болмас, 
Туған елдей ел болмас. 
3 - оқушы: Отансыз – адам, ормансыз – бұлбұл. 
4 - оқушы: Отан оттан да ыстық. 
5 - оқушы: Отан үшін отқа түс күймейсің, 
Арың үшін алыссаң өлмейсің. 
Әр топтың ұпайын санап, қорытындысын шығару. 

Интербелсенді тақта/ компьютер

Сабақтың соңы

Тілек. 
(Оқушыларға көгершіндер таратылады. Өз тілектерін жазу керек. Болғаннан кейін плакатқа келіп, көгершіндерді іледі.) 
- Балалар! Біздің Отанымыз – Қазақстан Республикасы екен. Отансыз адам болмайды. Отанымыз көркейіп, гүлдену үшін біз көп еңбектенуіміз керек. Еңбектену дегеніміз білімді, тәртіпті болуымыз. 
Хор: «Көк тудың желбірегені» (Қолдарына жалаушалар алып сермейді) 
Қорытынды. 
Байтақ дала жерім менің 
Арта берсін даңқың сенің 
Көк байрағың желбіресін 
Егеменді елім менің 
– дей отырып, құрметті қонақтар, балалар осымен «Туған елім, туған жерім» атты кластан тыс шарамыз аяқталды.

Оқушылар тілектерін айтады

презентация

Бөлім:

Педагогтің Т.А.Ә. (болған жағдайда)

Күні:

Сынып:

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Тәрбие тақырыбы

«Жолда жүру ережесі»

Мақсаттары

1. Оқушыларды жол белгілерімен, жолда жүру ережелерімен таныстыру.

2. Жол қауіпсіздігі сақталмаған жағдайда кездесетін жарақаттар немесе түрлі жағдайлар туралы әңгімелеу.

3. Оқушыларды көшеде дұрыс жүріп, жол ережелерін, қауіпсіздігін білуге, есте сақтауға тәрбиелеу.

Сабақтың кезені/ уақыт

Педагогтың әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

- Балалар, бүгінгі тәрбие сағатымыз не туралы болады деп ойлайсыңдар? Дұрыс айтасыңдар, жолда жүру ережелеріне байланысты болмақ.

Олай болса,  «Жолда жүру ережесін сақтаймыз!»  атты тәрбие сағатын бастаймыз.

Балалар, Жол заңы дұрыс жүріп, абай болуды талап етеді.

- Қалай ойлайсыңдар, жолда жүру ережесі деген не?
- Жолда жүру ережесі қайткенде бұзылады?
- Жол тәртібі бұзылса не болатыны туралы білесіңдер ме?
- Ол үшін не істеуіміз керек?

презентация

Сабақтың ортасы

Жол тәртібін бұзба, ол қатер тудырады. Жолдың қалыпты қозғалысы көбінесе балалардың

       -  жол бойында қалай болса солай жүріп,

       -  доп қуалайтыны,

       -  ролик тебетіні,

       - жүріп бара жатқан машинаға жабысатыны,

       -  қалтарыстан жолға шығып келетіні салдарынан бұзылады екен.

Жол тәртібін бұзғандықтан кейбіреулер машина дөңгелегіне ілініп қаза тауып, кейбіреулері жарақат алады. Ал кейбіреулері өмірлік мүгедек болып қалады.

Сондықтан әрбір оқушы мектепте оқылатын «Жолда жүруережесі» тақырыбындағы сабақты мұқият тыңдап, әр сабақтан қорытынды жасап отыруға міндетті.

Үлгілі, тәртіпті оқушы көшеде, жолда жүру ережесін, заңын бұзбайды.

- Сонымен қандай бала жол ережесін бұзбайды?

Балалар: Үлгілі, тәртіпті бала.

2. Жұмбақтар шешу:

1. Ала таяқ ұстаған,
Жол тәртібін нұсқаған.
Өміріңді  күзеткен,  
Ысқырықпен түзеткен.  (Милиционер)

2. Көше бойлап аяңдайды,
Адам тасып аялайды. (Автобус)               

3. Көліктің қаншасын үстінен өткізген,
Іргеден басталып, алысқа жеткізген. (Жол)

4. Жоқ өзінде бас та, ауызда  да, құлақ та,
Бақырайған үш көзі бар бірақ та. (Бағдаршам)

5. Арқаным бар тым ұзын,
Ала-алмайсың бір үзім.
Табыңдаршы, балалар,
Бұл жұмбақтың шешуін.  (Жол)

6. Өзі сөйлей білмейді,
Бірақ «Тоқта, жүр!» дейді. (Бағдаршам)  

3. Мұғалім: Бағдаршам өмірімізді жазымнан сақтандыратын көмекшіміз. Оның сырын біліп, тілін алу баршамызға керек. Біздің қаламызда сол сияқты біздің еліміздің  қала, ауылдарына бәріне ортақ көше қатынас ережесі енгізілген. Бұл ережені оқушылар да, үлкендер де, көлік  жүргізетін жүргізушілер де бұлжытпай орындауы керек.

Интербелсенді тақта/ компьютер

Сабақтың соңы

Топтық тапсырма: Бағдаршамның әр көзінен сұрақтар алып жауап беру.

  Ал енді сендер көшеде жүру ережесін  білесіңдер ме екен, көрейік.

  - Жиек жол (тротуар) деген не? (Адамдар жаяу жүретін көше жиегіндегі тар жол)

  - Жаяу адамға қай жермен  жүруге болмайды? (Көлік жүретін көшенің  ортасымен жүруге рұқсат етілмейді.)

  - Көшенің келесі бетіне қай жерден өту керек? (Жаяулар өтетінжолмен /пешеход/ өту керек)

Балалар, деніміз сау, еліміз тыныш, жол тәртібін сақтап, аман – есен жүрелік.Қорыта келе:

Ирек – ирек көшелер,
Көше деген мың ирек.
Қиындыққа әйтсе де,
Үйренесің біртіндеп.
Барар жерге асықпа,
Бәйге алмайсың бұрын кеп, деп сабағымызды аяқтаймыз.

презентация

Бөлім:

Педагогтің Т.А.Ә. (болған жағдайда)

Күні:

Сынып:

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Тәрбие тақырыбы

«Жол тәртібін сақтайық»

Мақсаттары

1. Көшеде жүру тәртібі туралы білімдерін еске түсіру, жинақтау.
2. Көше тәртібін әрдайым сақтауғақұқықтық тәрбие беру.
3. Оқушылардың ой - өрістерін, жан - жақты білімдерін дамыту.
Көрнекілігі: суретті тест, слайдтар, жол жүру ережелері

Сабақтың кезені/ уақыт

Педагогтың әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

- Балалар көшеде жүру ережесін білу бізге не үшін керек?
- Жаяуға қай жермен жүруге болмайды?
- Көшеде жүру тәртібін кім басқарады?
- Бағдаршам туралы не білесіңдер?

Оқушылар сұрақтарға жауап береді

презентация

Сабақтың ортасы

Бағдаршам макетін киген оқушы және бағдаршамның үш көзін ұстаған төрт оқушы ортаға шығып, тақпақтар айтады.
Қызыл көзі
Мен көзімді ашқанда,
Ешқашанда баспа алға.
Орныңда тұр қозғалма
Ереже бұл “Сен тоқта!”

Сары көзі
Мен көзімді ашқанда,
Қарап қалма аспанға.
Жүруге әлі болмайды,
Дайындықты сақтайды

Жасыл көзі
Мен көзімді ашқанда,
Көліктер саған тоқтайды.
Ережені білгендер,
Өтуге еш қорықпайды.

Бағдаршам
Жолды кесіп өтерде,
Сол жағыңа қарайла,
Жарты ортаға келгенде
Оң жағыңа қарайла
Білгеніңді басқаға
Үйрете жүр, жарай ма?

1 – сайыс “Кім шапшаң?”
Суретті тест тапсырмаларға жауап береді. Топ оқушылары кезекпен жауап береді.
2 – сайыс Блиц - турнир сұрақтары

Топ оқушылары үш сұраққа бірден жауап беруі керек.
Қызыл
1. Жаяу жүргіншілер қандай жерлермен жүреді?
2. Жол бойында балалардың ойнауына қатаң тыйым салынған себебі неліктен?
3. Жолды неге тек жол өткелдерінен қиып өтуге тиіспіз?
жасыл 
1. Жол өткелінен жүгіріп өтуге бола ма?
2. Жол жиегінде тұрған автобус, троллейбус, т. б. көлік түрлерінің қай
жағынан өтуге болады?
3. Бағдаршам жарықтарының қызметі қандай?
сары 
1. Велосипедпен неше жастан бастап жолмен жүруге болады?
2. Бағдаршам қойылған жол өткелі қауіпті ме, әлде бағдаршам қойылмаған жол өткелі қауіпті ме?
3. Жол бойында тоқтап тұрған көлік неліктен қауіпті?
3 – сайыс “Жол белгілерін сақтайық” суретті лото ойыны
Әр топқа лото ойыны таратылады. Жол белгілерін дұрыс тапса, жол ережесіне байланысты мазмұнды сурет құрастырылады. Ойынның мақсаты: жол белгілерін еске түсіру, шатастырмауға үйрету.
А) Ескерту белгісі
Қып - қызыл үшбұрыш
Ескерту белгісі мен болам.
Қауіптен сақ бол деп
Сәт - сапар жолдаған.
Ә) Тыйым салу белгісі
Қызылмен боялған шеңберім аумақты,
Тыйымшыл белгімін, қаталмын, салмақты.
Мен тұрған жерлерде хақың жоқ жүруге
Қауіп бар бағдарла, көз салып жан - жаққа.
Б) Нұсқау белгісі
Баратын жерінің бағыты тұрағым,
Үн - түнсіз жол сілтеп, жол нұсқап тұрамын.
Күндіз де, түнде де от болып жанады,
Көк түске боялған төртбұрыш шырағым.

Оқушылар бағдаршамның түстеріне сәйкес қызыл, сары, жасыл түстерді таңдап, топқа бөлінеді.
1 - топ – «Қызыл»
2 - топ – «Сары»
3 - топ -«Жасыл»
ІV Сайыс кезеңдері.

4 – сайыс “Кім жылдам?” Сөзжұмбақ сайысы
Әр топқа сөзжұмбақ жазылған үлестірмелі материал таратылады. Сөзжұмбақты дұрыс шешкенде «Бағдаршам» деген сөз шығады. 

Интербелсенді тақта/ компьютер

Сабақтың соңы

Сайыс қорытындыланады

презентация

Бөлім:

Педагогтің Т.А.Ә. (болған жағдайда)

Күні:

Сынып:

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Тәрбие тақырыбы

Зорлық зомблықысыз әлем

Мақсаттары

оқушыларға зорлық-зомбылық туралы мағлұмат беру, адамның жаны мен тәніне үлкен зардап әкелетін соққы екенін түсіндіру және зорлыққа қарсы біздің елімізде заң бар екенін айту. Оқушыларға толеранттылық туралы мағлұмат бере отырып, өздері жүрген орталарында мейірімді болуға, бұзақылық істерге бармауға, адами бойларындағы қасиеттерін сақтауға, әдепті де, тәртіпті де тұлға болып өсуін тәрбиелеу.

Сабақтың кезені/ уақыт

Педагогтың әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

« Бала дегеніміз -болашақ» деген екен француз жазушысы Гюго Виктор Мари. Бала періште дейді. Олардың пейілі, ниеттері қандай тұйық болса, көңілдері сондай мөлдір! «Адамның бір қызығы бала деген »-деп Абай атамыз 
айытқандай, мынау тіршілікте адам баласының алтынға айырбастап ала алмайтын аяулы сәттері көп-ақ. Халқымыз желкіндеп өсіп келе жатқан қыз баланы елдің көркі санаса, ал ер баланы елдің қорғаны санаған. Балалық шақ адам өміріндегі ұмытылмайтын қызықты да бақытты кезең. Сондықтанда әр бір қараша үйдің түтінін түтеткен ата-ана көзінің ағы мен қарасындай перзентінің өмірдегі осынау сәттерді мүмкіндігінше есте қаларлықтай етіп өткізуді ойластырады. 
Бүгін біздің мақсатымыз ешбір адамға: бала болсын , әйел адам болсын , зорлық-зомбылық жасалмайтын ел «Бейбітшіл ел - Қазақстан» атты елдің моделін құрып шығару.

Ассоциация әдісі бойынша бақытты балалық шақ дегенде не түседі ойларыңа?

( күн суреті) әр топтан бір адам қорғайды.

1-топБіз еліміздің тәуелсіздігінің арқасында бақытты балалық шақты өткізудеміз. Біздің алаңсыз білім алуымызға, бақытты балалық шағымызға барлық жағдай жасалған. Біздің ойымызша балалық шақ дегенде –қуанышты, қызықты күндер, жақсы көретін ойыншығың есіңе түседі.

2-топМен осындай бейбітшілік орнаған елде туып-өскеніме ризамын. Адамдар бала кезінде балалық шақтың бал дәмін татуы тиіс. Біздер қазір бақытты болып өсіп келеміз. Алдымызда не керек болса, сол тұр. Білімге керек нәрсені ізденбей жатып-ақ, компьютер, ұ ялы телефон, интернеттен табамыз. Балалық шақ –ең тәтті кезең, адал, алаңсыз кездер деп ойлаймыз.

презентация

Сабақтың ортасы

Зорлықтың қандай түрлері сендерге белгілі? (қара бұлттарға түрлерін жазып ілу).

- Эмоциялық зорлық – балағаттау, қорлау, сөгу, балалардың жеке өміріне қол сұғу;

- Физикалық зорлық – отбасы мүшелерін мас күйінде немесе сау күйінде ұруды қолданатын эмоциялық зорлық;

- Қауіп-қатер – отбасын тастап кетемін деп қорқыту, әйелін немесе балаларын ұру, өз-өзіне қол жұмсауға итермелеу;әйелін өз балаларын ешқашан көрсетпейтіндігімен қорқыту, қорқытатын жолдауларды беру үшін балаларды қолдану.

2. Кімді жиі ренжітеді?

Кішілерді, әлсіздерді, бір нәрсемен басқаларынан ерекшеленетіндерді.

3. Қаталдық көрсетудің себебі?

Үйдегі нашар қарым-қатынас. Жақындары тарапынан көңіл аударудың жетіспеушілігі, ата-анасының ажырасуы, басқалар тарапынан кемсіту, нашар үлгерім – осының бәрі ашу мен реніштерін көрсетуге әкеп соғады.

4. Егер қысым көрсетілген жәбірленуші өте ақылды болса, сіздің ойыңызша, неге жәбірлеуші оған қысым көрсетеді?

Қызғаныш сезім, оның намысына тигісі келеді.

5. Жәбірленушіге көмек қажет деп ойлайсың ба?

Әрине қажет. Әңгімелесіп, ішкі ой сезімдерімен бөлісу.

6. Егер әңгімелесу көмектеспесе не істеу керек?

Ересектермен бөлісу, мұғаліммен, ата-аналармен, дау-дамайды басуға көмектесетін басқа ересектермен.

Интербелсенді тақта/ компьютер

Сабақтың соңы

Бүгінгі біздің құрған моделімізге қарасақ. «Қазақстан – бейбітшіл, ұлтаралық достықтықты сақтаған, адамгершілікті қоғам, жарастықты қарым-қатынас , әрбір отбасы үлгілі , балалары тәртіпті, зорлық-зомбылық жасайтын адамдардан арылған , балаларға әрдайым қамқорлық жасай білетін , баланың абыройы мен құқықтарын құрметтейтін ел» болды.

презентация

Бөлім:

Педагогтің Т.А.Ә. (болған жағдайда)

Күні:

Сынып:

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Тәрбие тақырыбы

Қасым Қайсеновтің туғанына 105 жыл

Мақсаттары

Ұлы Отан соғысының ержүрек батыры, әйгілі партизан, көзі тірісінде аты аңызға айналған халқымыздың қайталанбас біртуар даңқты перзенті Қасым Қайсеновтің өмірбаяны, шығармашылығы, марапаттары туралы мағлұмат беру.

Сабақтың кезені/ уақыт

Педагогтың әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

Қасым Қайсенов (23 сәуір 1918, Шығыс Қазақстан облысы, Ұлан ауданы, Асубұлақ ауылы) — Қазақстанның Халық қаһарманы (1995), Халықаралық Фадеев атындағы сыйлықтың лауреаты, көрнекті жазушы, Ұлы Отан соғысының ержүрек батыры, әйгілі партизан, көзі тірісінде аты аңызға айналған халқымыздың қайталанбас біртуар даңқты перзенті.

Әкесі Қайса мен анасы Бижамал 13 баланы дүниеге әкеліп, оның сегізін аман-есен жеткізген қарапайым еңбек адамдары. Әкесі Қайса 102 жасында өмірден озған. Қасым Қайсенов 1934 жылы туған ауылындағы орта мектепті бітірген соң он жеті жасында Өскемен қаласындағы саяси-ағарту техникумына оқуға түседі. Ол өзінің өмірлік жары Асыл Қабышқызымен 1937 жылы 19 жасында шаңырақ көтереді, ол кезде жары 17 жаста болған. Қасым мен Асыл Ләззат, Мұрат, Болат, Толқын атты екі ұл, екі қыз тәрбиелеп өсірді.

Үлкен өмірге қадам басқан күн

Қасым Қайсенов 1938 жылы еңбек жолын Шығыс Қазақстан облыстық саяси-ағарту қызметкерлері курсының меңгерушісі болып бастайды. Бір жыл өткен соң Павлодар облыстық білім басқармасының саяси-ағарту жұмысы жөніндегі инспекторы болып тағайындалды.

Қасым Қайсенов 1940 жылы әскерге шақырылып, кейін Мәскеу маңындағы әскери барлаушы мектебіне жіберіледі. Мұнда барлаушыларды екі бағыт бойынша дайындаған: бір тобын Шығыс Түркістан өлкесін Совет құрамына қосуға және Қытай мен Жапонияға қарсы соғысқа жұмылдырмақ болса, екінші тобын батыстағы майдан үшін пайдаланбақ болды. Қасым Қайсеновтың тағдыры герман-совет соғысына байланысты өрбіді.

Найман тайпасының Қаракерей руының Құйымшақ бөлімінің Малай бұтағынан шыққан.

презентация

Сабақтың ортасы

Шығармашылық жолы

Елге келге соң Жұмағали Саин ағалық қамқорлығын көрсетіп, шығармашылық жолында ақылшы, қатал сыншы да бола білген. Өзінің әдебиетке атсалысып, қолына қалам ұстауы да аға буынның арқасында дейді ол.

"Жұмекеңдей ақын алып келген­нен кейін Алматымен таныс­тығым ақын-жазушылардан басталды. Алғаш таныстырған адамы – Сәбит Мұқанов. Одан кейін Тайыр Жароков, Қасым Аманжолов, Мұқан Иман­жанов, Мұзафар Әлімбаев, Сәуірбек Бақбергенов, Хамит Ерға­лиев, Шахмет Құсайынов секіл­ді әдебиеттің аса дарынды өкілдерімен қауышуыма мүмкіндік туды. Бұл да тағдырымның сыйы, Құдайдың бір қолдағаны шығар деп ойлаймын. Мен оларға бауыр басып кеттім. Олар мені ертіп жүреді. Кейде өздері іздеп тауып алады. Әңгіме айтуымды сұрайды", - деді батыр.

Алғашқылардың бірі болып Сейітжан Омаров, Ғабдол Сланов батырдың әңгімесін қағазға түсіре бастаған. Ғабдол Сланов "Алтай баласы" деген повесть жазып шығарды.

Қайсенов Ұлы Отан соғысының қиын-қыстау кезеңін, жауынгерлердің жанқиярлық ерлігін шынайы суреттеген, оқушы жұртшылыққа кеңінен мәлім көптеген шығармалардың авторы.

• 1954 жылы орыс тілінде «Жас партизандар» атты алғашқы кітабы жарық көрді. Одан кейінгі кездерде

• «Илько Витряк»

• «Переяслав партизандары»

• «Ажал аузынан»

• «Жау тылындағы бала»

• «Днепрде»

• «Жау тылында»

• «Партизан соқпақтары», тағы басқа әңгіме, очерк, повесть жинақтары оқырман қолына тиді.

Бұл шығармалары орыс, украин, басқа да көптеген тілдерге аударылған. Кейінгі кездері

• «Елімнің ертеңіне сенемін»

• «Естеліктер мен жазбалар», тағы да басқа кітаптары жарық көрді

Марапаттары

• «Богдан Хмельницкий»

• «Отан соғысы»

• «Чехословакия партизаны»

• Украинаның «За заслуга» ордендерімен

• Кеңестер Одағының көптеген орден, медальдарымен марапатталған.

• Қазақстан Жазушылар одағының Бауыржан Момышұлы атындағы әдеби сыйлығының лауреаты.

• Қазақстанның халық қаһарманы.^[

Интербелсенді тақта/ компьютер

Сабақтың соңы

Қасым Қайсенов 1940 жылы әскерге шақырылып, кейін Мәскеу маңындағы әскери барлаушы мектебіне жіберіледі. Мұнда барлаушыларды екі бағыт бойынша дайындаған: бір тобын Шығыс Түркістан өлкесін Совет құрамына қосуға және Қытай мен Жапонияға қарсы соғысқа жұмылдырмақ болса, екінші тобын батыстағы майдан үшін пайдаланбақ болды. Қасым Қайсеновтың тағдыры герман-совет соғысына байланысты өрбіді.

презентация

Бөлім:

Педагогтің Т.А.Ә. (болған жағдайда)

Күні:

Сынып:

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Тәрбие тақырыбы

«Адамгершілік асыл қасиет»

Мақсаттары

- шындықпен өтірікші ажырата біліу жайлы түсінік беру.

- мейірімділік адами қасиетімен өзара адал қарым - қатынас жасау іскерліктерін дамыту.

- шыншыл, адал болуға тәрбиелеу.

Сабақтың кезені/ уақыт

Педагогтың әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

Әр күнімізді жақсы сөздерден бастайық.

Қайырлы күн құрметті оқушылар!

Қош, келіпсіздер ұстаздар!

2. Шаттық шеңбері:

Балалар шеңбер құрып, «Болайықшы осындай» өлеңін айтады.

Жақсы бала еңбекшіл

Ер азамат болады.

Қиындықты жеңіп кіл

Құшағы гүл толады.

Еңбекшіл осындай

Болайықшы осындай.

- Тақтадағы сөйлемді оқыту. Өтірік өрге баспайды. (оқыту хормен).

Бұл бүгінгі біздің сабағымыздың дәйексөзі, халық даналығы.

- Балалар, адам өтірік айтқанда өтірігін біреу біліп қоя ма деп қиналады. Шындық ашалып қала ма деп сезіктенеді: Расында, өтірік ұзаққа бармайды, шындық қашанда жеңіп шығады, ол өтірік айтқан адам ұятқа қалады.

Өтірік айтып ұятқа қалғанша щындықты айтып қателігімізді мойындаған дұрыс. Мұндай әрекет жасау – адамдықтың белгісі болып табылады.

Міне сондықтан да дана халық «Өтірік өрге баспайды» деп өсиет қалдырған.

Сондықтан біз шыншыл болып, өтірік айтпауымыз керек.

Шыншыл болу кез келен адамның өз қолында. Ол біздің ішкі жан дүниемізден бастау алады.

презентация

Сабақтың ортасы

Кластер құрастыру:

-Балалардың алдына сөздер жазылған қағаздар тарату.

Бақыт, қуаныш, ренжітеді, ұят, сенімділік, сенімсіздік, жамандық, жақсылық. Осы сөздердің орнын анықтап, орналастыру.

Шындық неге жеткізеді? Өтірік неге жеткізеді?

Қортындылау:

-Балалар, өтіріктің адамға пайдасы бар ма екен?

( Өтіріктің адамға пайдасы жоқ )

Ол саған уақытша ғана пайда әкеледі де, өмір бойы өтірікші деген атқа ие болады екенсің.

Өтірік айтып өмір бойы жаман адам болғанша, шындықты айтып адал адам болған дұрыс. Шындық саған өмірлік қуаныш сыйлайды.

Интербелсенді тақта/ компьютер

Сабақтың соңы

Жүректен жүрекке:

Тақтада күн тәріздес дөңгелек қағаз, ортасында « мен қандай баламын » деп жазылған.(Жақсы сөздер жазу)

-Балалар, бәріміз бірігіп жақсы сөздерге толып жарқыраған, шуағы мейіріммен төгіліп тұрған «күнді» құрастырдық. Күн шуақтары бізге жылулық сыйлап тұр.

Біз де сол күн сияқты достарымызға және өзімізге тек қана жақсылық сыйлай отырып, шындық жайлы өлең шумағын жүректен – жүрекке жеткізейік.

-Қанеки, қолдарымызды көтерейік бір – бірімізге алақанымызды жақындатайық, шындық жалынын сезінейік.

Әр нәрсенің байламын,

Шындықпенен шешейік.

Дақ түсірмей жүрекке,

Тәтті ғұмыр кешейік.

-Ал, балалар, сабағымызды жақсы сөздермен бастасақ.Енді жақсы тілекпен сабағымызды аяқтайық.

-Келгендеріңізге рахмет!

-Сау болыңыздар!

презентация

Бөлім:

Педагогтің Т.А.Ә. (болған жағдайда)

Күні:

Сынып:

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Тәрбие тақырыбы

Рухани адгершілік тәрбие негізі

Мақсаттары

Оқушыларды адамгершілікке тәрбиелеу, баланың жеке тұлғалық қабілетін қалыптастыру мен дамытудың аса маңызды бір саласы, ұжымға, қоғамға, Отанға, еңбекке, өз міндеттеріне және өз басына жауапкершілігін қалыптастыру

Сабақтың кезені/ уақыт

Педагогтың әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

Шеңбер – бұл әлемдегі мейірімділік, жақсылық. Шеңбер арқылы бір-бірімізге күлімдеп қарап, бақыт, қуаныш, жылылық тілейміз.

Топтасу

1-топ:«Мейірімділер» 3-топ: «Инабаттылар»

2-топ:«Сабырлылар» 4-топ: «Кішіпейілділер

«Сиқырлы сөздер»

Берілген сөздерді оқып,алғашқы әріптерін теріп шық.

Ақылды,дарынды,адал,мейірімді,гүлдену,еңбекқор,рақымшыл,шыдамды,ілтипатты,лайықты ,ізденімпаз ,кеңпейілді.

Жаңа сабағымызыдың тақырыбы: Адамгершілік-рухани тәрбиенің маңызы.

презентация

Сабақтың ортасы

. «АҚИҚАТ» -Ақиқат дегенді қалай түсінеміз?

Мұғалім:

Адамгершілік парасатты сөз. Адамның бойынан адамгершілік қасиеттер табылса,әрине сымбатты, парасатты көрінеді.

Адамгершілік – адамның асыл қасиеті. Жүсіп Баласағұн адамгершілік пен инабаттылықтың төрт қасиетін 6600 тармақтан 72 тараудан тұратын “Құтты білік” дастанында көрсетіп берді.

II . «СҮЙІСПЕНШІЛІК»

Адамгершілікке байланысты проблемалық жағдаяттарды шешу
Сұрақтар:
1.Мектептен үйге қарай жүгіріп келе жатқанда, алдыңнан бір үлкен кісі шықты. Сен не істер едің?
– Үлкен кісімен амандасып жол беремін.
2.Өзіңнен үлкен кісілер әңгімелесіп отырған кезде сен не істеуің керек?
– Үлкендердің әңгімесін бөліп, сөзге араласуға болмайды.
– Егер тығыз шаруам болса, «кешіріңдер» деп айтар едім.
3.Көшеде біреу жөн немесе жол сұраса не істер едің?
– Асықпай түсіндіріп беремін

Интербелсенді тақта/ компьютер

Сабақтың соңы

. «ТЫНЫШТЫҚ»

Абайдың «Ғылым таппай мақтанба» өлеңін кім жатқа оқып береді?

-Өлеңде не туралы айтылған?Не ұқтық?

- Біз анадан туғанда ананың ақ сүтімен берілетін осынау бес құндылылығымызды жүрегімізге орналастырып,қашанда айналамызыға жақсылық жасауға тырысайық.

Бұл құндылықтар біздің бойымызда туа бітеді.Егер осыларды жарыққа шығаратын болсақ,онда адам өз іс—әрекетін ,айтар ойын,сөйлер сөзін барлығын автоматты түрде басқара алады, дұрыс әркет жасайды,ішкі әлемін тынышталдырады,айналасының барлығына риязы сүйіспеншілікпен қызмет жасайды.Ақиқат қашанда шындықты айтады.Ешкімге ешқашан сөзбен,іспен де қиянат жасауға болмайды екен.Атап айтқан «Бес асыл істі» өзіміздің бойымызға дарытсақ жақсы адам болып ер жетеміз.Жан дүниеміз тынышталғанда біз рақат өмір сүреміз.Мен сіздерді тек жақсы адам болып ер жетесіздер деп сенемін.

презентация

Бөлім:

Педагогтің Т.А.Ә. (болған жағдайда)

Күні:

Сынып:

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Тәрбие тақырыбы

Әдептілік тәрбие бастауы

Мақсаттары

Балаларды кішіпейілділікке, үлкендерді сыйлауға, көмектесуге үйрету, жақсы қасиеттерді бойына сіңіріп, жаман қасиеттерден жирену сезімін дамыту. Адам бойындағы ұнамды, ұнамсыз қылықтарды айыра отырып әдеп әліппесін бойына дарыту, тіл байлығын, таным белсенділігін арттыру. Оқушыларды әдептілікке, сыпайылыққа тәрбиелеу

Сабақтың кезені/ уақыт

Педагогтың әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

Бүгінгі тәрбие сағатымыз әдептілік тақырыбында өтіледі.
Әдептілік - адамдардың өзара жақсы қарым - қатынасының, жүріс - тұрысының ережесі.
Осы әдептілік ережесін сақтау керек. Бүгінгі заман адамы сегіз қырлы, бір сырлы болып өсуі керек.

«Жалғастыр»
«Не істеуге болмайды?»
- үлкендердің алдынан......(кесіп өтуге болмайды)
- кішкене баланы......... (жылатуға болмайды)
- құстарды........ (атуға болмайды)
- қыз баланы....... (ренжітуге болмайды)
- сабақтан....... (кешігуге болмайды)
- сыныпта....... (айғайлауға болмайды)
1 - оқушы
Ата - ананың тілегі - адам болып өскенің,
Адамдықтың тірегі – адал болып өскенің.
Әдептілік дегенің - әрқашанда керегің,
Әсемпаздық дегенің - әуре сарсаң әлегің

презентация

Сабақтың ортасы

: «Әдеп» деп «әдептілік» деп қандай мінез бен іс - әрекетті айтамыз?
1 - оқушы: Әдептілік деп үлкенді сыйлауды, достарды, айналадағы адамдарды құрметтеуді айтамыз. Әдепті адам басқадан сыйласым күтпей - ақ алдымен өзі басқаны құрметтеп, ардақтай біледі, көпшілікке өзінің әдептілігін көрсетеді.
2 - оқушы: Сонымен әдептілік дегеніміз әдеп, ізет, инабат, сыйласым, құрмет, қамқорлық деген сөздерді білдіреді екен. Тағы да бір айтатын жағдай бір - бірімізге кешірімді болу керек, ол да - әдептілік. Кейде кешірмейтін мінез құлықтар да болады. Ондай теріс мінезді тезге салып, тез түзеу керек.

Әдептілер әлемінен сендерге хат келіпті. Сендерге қояр сұрақтары бар екен.

Апаң сенің базардан,
Алма сатып әкелді.
Ең үлкенін, жақсысын,
Саған таңдап әперді.
Не деп барып жеу керек?
Хор: Рахмет, апа деу керек!
Балалар жүр көшеде,
Естіледі шу - айқай.
Сенде шықтың көршіңді,
Қағып кеттің байқамай.

Мұндайда не деу керек?
Хор: Кешіріңіз деу керек!
Осы келген бетіңде,
Допты қудың жарыстың,
Көшенің сол шетінде,
Кезікті бір танысың.
Ұмыттың сен деуді?
Хор: Сәлеметсің бе деу керек!
Добын апар Назардың,
Деді ағаң бармадың.
Тапжылмадың, сазардың,
Аға тілін алмадың.
Сен қай сөзді айтпадың?

Интербелсенді тақта/ компьютер

Сабақтың соңы

Балалар, бүгін біз сіздермен әдептілік жайлы білдік. әр адам өзін кез - келген жағдайды кез - келген жерде тәртіпті ұстап, әдепті де әдемі сөйлей білуі керек екен. Әдепті адам жамандықты жақсылыққа баурап, өзінің ақылдылығын таныта білуі керек.

презентация

Бөлім:

Педагогтің Т.А.Ә. (болған жағдайда)

Күні:

Сынып:

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Тәрбие тақырыбы

Ана тілім ардақтым

Мақсаттары

Оқушылардың ұлттық тіліміз туралы білім дағдыларын жетілдіру.

Сабақтың кезені/ уақыт

Педагогтың әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

Ұйымдастыру кезеңі

Оқушыларды сабаққа әзірлеу

 Ән ұранмен сабақты бастау.

ІІ. Жаңа сабақ: «Өнер алды қызыл тіл»

Ана тілім –дана тілім айбарлым,

Сыры терең,тұнығындай қайнардың.

Ана тілім-қасиетім қастерлім,

Бір өзіңнен бақыт нәрін алғаным –деп ақындар жырлағандай,халқымыздың өшпес асылы ,сөнбес шырағы, мол қазынасы,сан ғасыр тарихы бар,қасиетті тіл мен өнеріне арналған  «Ана тілім арың бұл» атты тәрбие сағатымызды бастауға рұқсат етіңдер.

Ана тілім –дана тілім айбарлым,

Сыры терең,тұнығындай қайнардың.

Ана тілім-қасиетім қастерлім,

Бір өзіңнен бақыт нәрін алғаным –деп ақындар жырлағандай,халқымыздың өшпес асылы ,сөнбес шырағы, мол қазынасы,сан ғасыр тарихы бар,қасиетті тіл мен өнеріне арналған «Ана тілім арың бұл» атты тәрбие сағатымызды бастауға рұқсат етіңдер.

Тіл адамның саналы өмірінің құралы өнерлі мәдинетті білімді қоғамның белсенді азаматы болуды ол тіл арқылы үйренеді.Егер белгілі бір ойды өз ана тілімізде дәл жеткізе алмаса мұны тіліміздің орамсыздығынан көрмей өзіміздің дәрменсіздігімізден көруіміз қажет.Қазіргі өсіп келе жатқан бүлдіршін жастардың бірі үлкен қателігі бар.Ол мынауҮСөйлесе кетсең көпшілігі-ақ мүдіріп аузына сөз түспей білген сөздің өзін бұзып айтып қиналады да қалады.

презентация

Сабақтың ортасы

Балалар сендер бір-біріңмен сөйлескенде қай тілде сөйлесесіңдер?

-Қазақ тілінде,ана тілінде, сөйлесеміз.

-Неге біз өз тілімізді ана тілі дейміз? Себебі,бұл тілді анамыздың аузынан естиміз.Дұрыс айтасыңдар !

Ана тілі дегеніміз,ананың ақ сүтімен бойға дарыған өз анамыздың тілі ғой .Ал ана деген –бәрінен де ,қастерлі,аяулы да асыл жан.Тіл халықпен бірге өмір сүріп дамиды. Әр ұлттың тілі,оның бақыты ,тірегі.

Ахмет Байтұрсынов қазақ тілінің негізін салушы педагог,көрнекті ғалым. зендерінің бойынан табылған жазу.Бұл ескерткіштердегі жазуды біздің ата-бабаларымыз жазып қалдырған.Бұл тасқа қашалған жазу Күлтегін батыр жыры VІІ ғасырда жазылған руна жазуы деп аталған

Тіл туралы заң.

1)С.С.С.Р-дің кезінде 1989ж «Тіл туралы заң» қабылданды.

2)1997ж 11 шілдеде тағыда «Тіл туралы заң» (Бұл заң егемендік алғаннан кейінгі қабылданған 1-ші заң)

3)2001-2010 жылдарға арналған тіл туралы бағдарлама қабылданды.

4)2010-2020 жылдар аралығында тілдерде жетілдіру бағдарламасы қабылданды

1893-1937 жылдары өмір сүрген

Алғашқы араб әліпбиі негізінде әліпбиді жазған адам.Оның әліпбесі 1912-1929 жылдары пайдаланған .

Газет «Тіл –тарих» ортадағы тастағы жазу .Монголия жерінен Орхан Енисей өзендерінің бойынан табылған жазу.Бұл ескерткіштердегі жазуды біздің ата-бабаларымыз жазып қалдырған.Бұл тасқа қашалған жазу Күлтегін батыр жыры VІІ ғасырда жазылған руна жазуы деп аталған

Тіл туралы заң.

1)С.С.С.Р-дің кезінде 1989ж «Тіл туралы заң» қабылданды.

2)1997ж 11 шілдеде тағыда «Тіл туралы заң» (Бұл заң егемендік алғаннан кейінгі қабылданған 1-ші заң)

3)2001-2010 жылдарға арналған тіл туралы бағдарлама қабылданды.

4)2010-2020 жылдар аралығында тілдерде жетілдіру бағдарламасы қабылданды

Интербелсенді тақта/ компьютер