1 практикалық жұмыс. Нәруыздың денатурациясы және түрлі түсті реакциялары.

Тақырып бойынша 11 материал табылды

1 практикалық жұмыс. Нәруыздың денатурациясы және түрлі түсті реакциялары.

Материал туралы қысқаша түсінік

11 сынып ЖМБ бағыты бойынша 1 практикалық жұмыс.Нәруыздың денатурациясы және түрлі түсті реакциялары. ҚМЖ 5Е бойынша құрылған.Қосымша материалдарымен

Материалдың қысқаша нұсқасы

Пән мұғалімі:

Еспосинова И.Б

Пәні, сыныбы, күні

Химия,11 сынып.

Тарау

Тірі организм химиясы

Сабақтың / Сабақтардың тақырыбы

Ақуыздар. Ақуыздар молекулаларының құрылымы.

Оқу мақсаты

11.5.1.15 – ақуызға сапалық реакцияларды тәжірибе жүзінде жасау;

Сабақ мақсаты

Ақуызға сапалық реакциялар арқылы оның химиялық қасиеттерін (пептидтік байланыстар, ароматты аминқышқылдары және денатурация) зерттейді;
Ақуызға сапалық реакциялардың нәтижелерін жүйелі түрде жазып, кесте түрінде талдайды.

Мәселе

Неліктен жоғары температура немесе химиялық заттар ақуыздың құрылымын бұзады?

5Е кезеңдері

Уақыты

Мұғалімнің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Engage (Қатысу)

5 мин

- Сабақ басында оқушыларға жұмыртқа мен ыстық суды көрсетіп:"Бұл процесс қалай аталады?" деген сұрақ қояды.

- Мәселе қояды: "Егер нәруызға химиялық заттар қоссаңыз, не болады?"

- Оқушылар мұғалімнің сұрақтарына жауап береді:

- Денатурация туралы өз ойларын ортаға салады.

Жауаптарын ауызша мадақтау.

Жұмыртқа, қайнаған су.

Explore (Зерттеу)

10 мин

- Нәруыз ерітіндісімен тәжірибе жасауға тапсырма береді.

1. Денатурация: нәруызға қышқыл қосу немесе қайнату.

2.Түсті реакциялар: биурет және ксантопротеин реакциялары.

1. Нәруызды қайнаған суға салу.

2. Биурет реакциясы: мыс сульфаты мен натрий гидроксидін қосу.

3. Ксантопротеин реакциясы: азот қышқылы қосқанда ерітіндінің сары түске өзгеруі.

Оқушылар дәптерге орындайды.

Жұмыс дәптерлері

Explain (Түсіндіру)

15 мин

Оқушылардан алған нәтижелерін түсіндіруді сұрайды.

- Денатурация және түсті реакциялардың биологиялық мәнін түсіндіреді.

- Тәжірибе нәтижелерін түсіндіріп, топтық талқылау жасайды.

Жетістіктеріне қарай кері байланыс беру.

Интербелсенді тақта, флипчарт.

Elaborate (Пысықтау)

10 мин

- Сабақ соңында тәжірибенің шынайы өмірдегі мысалдарын келтіреді (жұмыртқа пісіру, тағам дайындау).

- Оқушылар өз ойларын ортаға салады және өз жауаптарын өмірден мысалдармен байланыстырады.

Оқушылардың талдауы мен түсініктерін бағалау.

Evaluate (Бағалау)

5 мин

- Сабақтың соңында оқушыларға сұрақтар береді немесе кестені толтыруды тапсырады:

Жеке жұмыс сұрақтар мен кестені толтырып қорытындысын жазады.

Бағалау парақшалары

№ 1 практикалық жұмыс

Нәруыздың денатурациясы мен түсті реакциялары

(Нұсқаулық)

Мақсаты: Ақуызға сапалық реакцияларды тәжірибе жүзінде жасау;

Құрал-жабдықтар мен реагенттер:

Нәруыз ерітіндісі (жұмыртқаның ақуызы).

Қайнаған су.

Хлорсутек қышқылы (HCl) немесе сірке қышқылы (CH₃COOH).

Мыс хлориді (CuCl2).

Натрий гидроксиді (NaOH).

Азот қышқылы (HNO₃).

Пробиркалар (3-5 дана).

Пробирка ұстағыш.

Тамшуыр.

Шыны таяқша.

Қауіпсіздік ережелері:

Қышқылдармен жұмыс істеу кезінде қолғап пен көзілдірік киіңіз.

Реагенттерді аузыңызға салуға немесе иіскеуге қатаң тыйым салынады.

Тәжірибе соңында қолыңызды сабынмен жуыңыз.

Тапсырмалар мен қадамдар:

1. Нәруыздың денатурациясы (Қыздыру әдісі):

Пробиркаға 2-3 мл нәруыз ерітіндісін құйыңыз.

Пробирканы қайнаған суы бар стаканға салыңыз немесе су моншасында 5 минут қыздырыңыз.

Нәруыз ерітіндісінде қандай өзгерістер болғанын бақылаңыз (ерітінді лайланып, нәруыз тұнбаға түседі).

Қорытынды: денатурация кезінде нәруыздың екіншілік және үшіншілік құрылымы бұзылады.

2. Нәруыздың денатурациясы (Қышқылмен өңдеу әдісі):

Жаңа пробиркаға 2-3 мл нәруыз ерітіндісін құйыңыз.

Оған 5-6 тамшы хлорсутек қышқылын (немесе сірке қышқылын) тамызыңыз.

Ерітіндіні шыны таяқшамен араластырып, нәтижесін бақылаңыз (тұнба пайда болады).

Қорытынды: қышқылдың әсерінен нәруыз денатурацияға ұшырайды.

3. Биурет реакциясы:

Пробиркаға 2-3 мл нәруыз ерітіндісін құйыңыз.

Оған 3-4 тамшы мыс сульфаты ерітіндісін қосыңыз.

5-6 тамшы натрий гидроксидін қосып, араластырыңыз.

Ерітіндіде күлгін түс пайда болғанын бақылаңыз. Бұл пептидтік байланыстардың бар екенін көрсетеді.

4. Ксантопротеин реакциясы:

Пробиркаға 2-3 мл нәруыз ерітіндісін құйыңыз.

Азот қышқылын 2-3 тамшы қосып, ерітіндіні араластырыңыз.

Ерітіндінің түсінің сары түске өзгергенін бақылаңыз. Бұл нәруыздағы ароматты аминқышқылдардың бар екенін көрсетеді.

Сарамандық дәптерге :

Нәруыздың денатурациясы мен түсті реакциялары

Реакция түрі	Қолданылған реагенттер	Байқалған өзгеріс	Қорытынды
Денатурация (қыздыру)
Денатурация (қышқылмен)
Биурет реакциясы
Ксантопротеин реакциясы

Сұрақтар:

Сұрақ: Нәруыздың денатурациясы дегеніміз не?
Сұрақ: Нәруыздың денатурациясына қандай факторлар әсер етеді?
Сұрақ: Биурет реакциясының мақсаты қандай?
Сұрақ: Биурет реакциясында қандай түске боялу байқалады?
Сұрақ: Ксантопротеин реакциясының нәтижесінде қандай түске өзгереді?
Сұрақ: Неліктен жоғары температура нәруызды денатурациялайды?
Сұрақ: Нәруыздың денатурациясы тағам дайындау кезінде қалай қолданылады?

Жүктеу

Бөлісу

ЖИ арқылы жасау

Файл форматы:

docx

Химия Сабақ жоспары 11 сынып

01.12.2024

537

Жүктеу

ЖИ арқылы жасау

Жариялаған:

Еспосинова Индира Батыргереевна

Бұл материалды қолданушы жариялаған. Ustaz Tilegi ақпаратты жеткізуші ғана болып табылады. Жарияланған материалдың мазмұны мен авторлық құқық толықтай автордың жауапкершілігінде. Егер материал авторлық құқықты бұзады немесе сайттан алынуы тиіс деп есептесеңіз,
шағым қалдыра аласыз

1 практикалық жұмыс. Нәруыздың денатурациясы және түрлі түсті реакциялары.

1 практикалық жұмыс. Нәруыздың денатурациясы және түрлі түсті реакциялары.

Химия пәні

Тарих пәні

Биология пәні

Ағылшын тілі пәні

География пәні

Информатика пәні

Мектепке дейінгі білім беру

«Қазақ тілі» жəне «Қазақ əдебиеті»

Дене шынықтыру

Білім алушылардың білім сапасын арттыру

Инклюзивті білім беру