6 сынып қмж Рационал сандарға амалдар қолдану

Тақырып бойынша 31 материал табылды

6 сынып қмж Рационал сандарға амалдар қолдану

Материал туралы қысқаша түсінік

Бұл материал 6 сынып қмж сы

Материалдың қысқаша нұсқасы

Бекітемін: Жұмаділдаева М Қысқа мерзімді сабақ жоспары №1 3-тоқсан

ҰМЖ бөлімі:

6.3А Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу

Пән/Сынып: Математика 6

Мектеп №143 Мұғалім:

Күні: 09. 01. 2025

Қатысқандар саны: Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы:

Санды теңдіктер және олардың қасиеттері

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

6.2.2.1

- тура санды теңдіктердің қасиеттерін білу және қолдану;

Сабақтың мақсаттары:

санды теңдіктер анықтамасын білу және тура санды теңдіктердің қасиеттерін есеп шығаруда қолдана алу.

Құндылықтарды дарыту

«Ар-ұят» құндылығына: Топпен, жұппен жұмыс орындау барысында құрмет, серіктестік және жеке жұмыс орындау кезінде жауапкершілік, шешім қабылдай білу және жауапкершілікті сезіну; Достарына,сыныптастарына мейірімділік таныту құндылықтарын дарыту.

Сабақтың барысы:

Уақыты

Кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйымдастыру

Сәлеметсіздерме! Бүгін, Санды теңдіктер. Тура санды теңдіктердің қасиеттері тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

-санды теңдіктің анықтамасы мен тура санды теңдіктің қасиеттері.

-тура санды теңдіктің қасиеттерін қолданып есептер шығару.

Үй тапсырмасын тексеру. Қайталау сұрақтары:

1. Қандай өрнек алгебралық өрнек деп аталады?

2. Қандай сандарды алгебралық өрнектегі әріптің қабылдайтын мәндері деп атайды?

3. Қандай алгебралық өрнектер алгебралық қосынды деп аталады?

4. Қандай өрнектер теңбе-тең өрнектер деп аталады?

Амандасады, сабаққа қажетті оқу құралдарын даярлайды, қайталау сұрақтарына жауап береді.

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша.

Оқулық

6 сынып

Математика

Жұмыс дәптері

Тақта,бор

Дк экран

10 минут

Жаңа сабақ

- Санды өрнектегі амалдардың орындалу реті қандай?

18:6:3 = 1

(15 + 5):4 = 5

300-200+150 = 250

Мұғалім: Нәтижесі неге тең? Сонда қандай теңдік шығады?

Олай болса, бүгінгі өтетін сабағымыздың тақырыбы «Санды теңдіктер және олардың қасиеттері».

Жаңа сабақ. Санды теңдіктермен сіздер 5-ші сыныпта өттіңіздер, анықтамасын еске түсірейік.

Өзара тең екі санды өрнектің теңдік «=» белгісімен жазылуы санды

теңдік деп аталады.

Мысалы, санды теңдіктер: 5 = 5, 36 ÷ 3 + 4 = 16.

Тура теңдіктің қасиеттерін қарастыу керек.

1. Егер a = b және b = c болса, онда a = c.
2.Тура санды теңдіктің екі жақ бөлігіне де бірдей санды қосқанда тура санды теңдік шығады. Егер a = b болса, онда a + c = b + c, мұндағы c – кез келген рационал сан.
3.Тура санды теңдіктің екі жақ бөлігін де нөлден өзге бірдей санға көбейткенде немесе бөлгенде тура санды теңдік шығады.
Егер a = b және c ≠ 0 болса, онда ac = bc; a : c = b : c.
4.Екі тура санды теңдікті мүшелеп қосқанда тура санды теңдік шығады. Егер a = b және c = d болса, онда a + c = b + d.
5. Екі тура санды теңдікті мүшелеп көбейткенде тура санды теңдік шығады. Егер a = b және c = d болса, онда ac = bd.

Мысалы, 0,2 – 2,2 = –2 және 3,4 = 2 + 1,4 тура теңдіктерін мүшелеп көбейту керек:

(0,2 – 2,2) ∙ 3,4 = –2 ∙ (2 + 1,4),

–6,8 = –6,8.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

№1. Мысалы,

36 = 12 ∙ 3 және 12 ∙ 3=9 ∙ 4 болса, онда 36 = 9 ∙ 4. №2. Мысалы: 3 + 4 = 7, 3 + (–2) + 4 = 7 + (–2), 5 = 5.

№3. Мысалы:

–12 + 22 = 10, (–12 + 22) ∙ (–3) = 10 ∙ (–3), –30 = –30.

№4. Мысалы,

0,2 – 2,2 = –2 және 3,4 = 2 + 1,4 тура теңдіктерін мүшелеп қосу керек:

0,2 – 2,2 + 3,4 = –2 + 2 + 1,4,

1,4 = 1,4.

Мысалдарды жазып, шығарады.

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша.

Оқулық

6 сынып

Математика

Жұмыс дәптері

Тақта,бор

Дк экран

Интернет ресурстары

25 минут

Бекіту тапсырмасы

А деңгейі

№764. Тура санды теңдіктерді таңдап алыңдар:

1) 6+3=1,8 4) ·6-1=4+1

2) 2,8-9=3,4·2 5) ·8+7=2,4:0,3

3) 0,9·6+2=10-2,6 6) 1,6+4=0,8·2+4.

№765. Берілген санды теңдіктің:

1) 7,2+1,8=9; 3) 6-1,3=4,7

2) 1,4·5=7 4) 9:1,8=5

екі жақ бөлігіне де:

а) 1,3; ә) -1,8; б) -11 сандарын қосыңдар.

№767. Тура санды теңдіктің қасиетін пайдаланып,

1) 1,2·(-7)=-8,4 теңдігінің екі жақ бөлігін де:

а) -5-ке; ә) 3-ке; б) 0,5-ке көбейтіңдер;

2) 5,4·2=10,8 теңдігінің екі жақ бөлігін де:

а) -3-ке; ә) 9-ға; б) 6-ға бөліңдер.

В деңгейі

№769. Тура санды теңдік шарты орындалатындай етіп, жақшаны қойыңдар:

1) 2-8·0,5=48:(-16); 2) 72:9+3=3,2+2,8;

3) 9,6:1,2=5·0,7+0,9 4) 9·2-8=20·(-2,7)

№770. Тура санды теңдіктерді мүшелеп қосуды орындаңдар:

0,6-2=-1,4 және 2+1,8=3,8
1,7+6=7,7 және 0,5-1,7=0,4·(-3)
1,8·(-5)=-2·4,5 және -5·1,2=-2·3
·( )=-0,15 және ·( )=-0,6

С деңгейі

№773. Тура санды теңдіктердің a = b, b = c, a = c қасиеттерін пайдаланып, берілген өрнектерден үш тура санды теңдік құрастырыңдар:

3² 8; 14,4 : 0,2; 100 – 28;
15 1,4; 2³ + 13; 8,4 : 0,4;

2,5 12; 4,5 : 0,15; 8 3 + 6.

Сергіту сәті: «Көңілді қалпақ» ойыны.

Басына қалпақ түскен жеті оқушы жеті байлықты табады.

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Оқушылар тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Таңбалар ережесін қолданады.

+(+) = + - (+) = -

+(- )= - -(-) = +

(-)*(+) = - (+)*(-) = -

(-)*(-) = + (-)/(+) = -

(+)/(- )= - (-)/(-) = +

Дескриптор: Білім алушы:

-тура санды теңдіктерді табады

Дескриптор:

-Берілген санды теңдіктің екі жақ бөлігіне де бірдей санды қосады

- Тура санды теңдіктің қасиетін пайдаланады

Дескриптор:

- Тура санды теңдіктің шарты орындалатындай етіп жақшаны қояды

- Тура санды теңдіктің қасиетін пайдаланады

Оқулық

6 сынып

Математика

Жұмыс дәптері

Тақта,бор

Дк экран

Интернет ресурстары

Слайд

Жеке жұмыс

Өрнектің мәнін табыңдар:

– 259 – (64 + 160) 6 * 6 : 9 *3 : 2

Берілген теңдіктің дұрыс, дұрыс емес екенін анықта:

5 * 2 + 48 = 59 6 * 3 < 9

< 32 (10 + 4) : 2 = 7

< , > ,= таңбаларын қойғанда теңдік дұрыс теңдік болсын:

3 * 8 – 20 : 4 (3 * 8 – 20) : 4

3 0+ 36 + 4 30+( 36 + 4)

( 6 * 2) 12 : 6 * 2

Амалдар таңбасын қойғанда теңдік тура теңдікке айналсын.

3…3…3 = 3

Тапсырманы орындайды

Оқушылар дайын жауаппен, жұпта қатар отырған оқушылар бірін-бірі тексеріп бағалайды.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Бүгінгі сабақта:

берілген санды теңдіктерге мәндес теңдіктер құрастырады;
санды теңдіктердің қасиеттерін тұжырымдайды;

Рефлексия:

Үйге тапсырма. №

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Бекітемін: Жұмаділдаева М. Қысқа мерзімді сабақ жоспары №2

Пән/Сынып: Математика 6

Мектеп №143 Мұғалім:

Күні: 10. 01. 2025

Қатысқандар саны: Қатыспағандар саны:

ҰМЖ бөлімі:

6.3А Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу

Сабақтың тақырыбы:

Санды теңдіктер және олардың қасиеттері

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

6.2.2.1

- тура санды теңдіктердің қасиеттерін білу және қолдану;

Құндылықтарды дарыту

«Ар-ұят» құндылығына:

Топпен, жұппен жұмыс орындау барысында құрмет, серіктестік және жеке жұмыс орындау кезінде жауапкершілік, шешім қабылдай білу және жауапкершілікті сезіну; Достарына,сыныптастарына мейірімділік таныту құндылықтарын дарыту.

Сабақтың мақсаттары

санды теңдіктер анықтамасын білу және тура санды теңдіктердің қасиеттерін есеп шығаруда қолдана алу.

Сабақтың барысы:

Уақыты

Кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйымдастыру

Сәлеметсіздерме! Бүгін, Санды теңдіктер. Тура санды теңдіктердің қасиеттері тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

- санды теңдіктің анықтамасы мен тура санды теңдіктің қасиеттері.

- тура санды теңдіктің қасиеттерін қолданып есептер шығару.

Үй тапсырмасын тексеру. №

Қайталау сұрақтары:

С-1: Санды теңдік дегеніміз не? Мысал келтір

С-2: Санды теңдіктің 1-ші қасиетінің айтылуы, мысал келтір.

С-3: Санды теңдіктің 2-ші қасиетінің айтылуы, мысал келтір.

С-4: Санды теңдіктің 3-ші қасиетінің айтылуы, мысал келтір.

С-5: Санды теңдіктің 4-ші қасиетінің айтылуы, мысал келтір.

С-6: Санды теңдіктің 5-ші қасиетінің айтылуы, мысал келтір.

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді.

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша.

Оқулық

6 сынып

Математика

Жұмыс дәптері

Тақта,бор

Дк экран

Интернет ресурстары

Слайд

10 минут

Жаңа сабақ

Қай санды теңдік тура?

2*(-5) = - 10

(17-9)*2 = 25

(9+6) : 3 = 8

(7+8)*2=14+16

Санды теңдіктердің қасиеттері

Егер a=b және b=c болса,онда a=c.

1-мысал. 9.4=36 және 36=18.2,онда 9.4=18.2.

Егер a=b болса,ондa a+c=b+c

2-мысал.8,4+3,6=12 .

8,4+3,6+(-3.6)=12+(-3,6),

8,4=12-3,6,

8,4=8,4.

3.Егер a=b болса,онда ac=bc; a:c=b:c

3-мысал. 1) 3-11=-8 2) 3-11=-8

(3-11).2=(-8).2 (3-11):4=(-8):4

-16=-16 -2=-2

4.Егер a=b және c=d болса,онда a+c=b+d

4- мысал. 42:(-6)=-7

12.5=60

42:(-6)+12.5=(-7)+60

53=53

5.Егер a=b және c=d болса,онда ac=bd.

5-мысал. 5+3=8

9-2=7

(5+3).(9-2)=8.7

56=56

тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Мысалдарды жазып, шығарады.

Дескриптор:

-Берілген санды теңдіктің екі жақ бөлігіне де бірдей санды қосады

- Тура санды теңдіктің қасиетін пайдаланады

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша.

Оқулық

6 сынып

Математика

Жұмыс дәптері

Тақта,бор

Дк экран

Интернет ресурстары

Слайд

Презентация

Оқулық

6 сынып

Математика

Жұмыс дәптері

Тақта,бор

Дк экран

Интернет ресурстары

Слайд

25 минут

Бекіту тапсырмасы

Дамыту кезеңі. Есептер шығару:

№1. тура санды теңдіктер

1/8*8+7=2,4:0,3

1,6+4=0,8*2+4

№2.

7.2+1.8=9 (2)1.4*5=7

(7.2+1.8)+1.3=9+1.3 1.4*5-1.8=7-1.8

10.3=10.3 5.2=5.2

№3.

1.2*(-7)=-8.4

1.2*(-7)*(-5)=-8.4*(-5)

42=42

№4.Сандықта 5 жәшік бар, әрбір жәшікте 3 қорап бар. Ал әрбір қорапта 10 теңге бар. Сандық, жәшіктер мен қораптардың бәрі құлыптаулы. 50 теңге алу үшін ең кемінде қанша құлыпты ешу керек?
А) 8 В) 7 С) 4 Д) 5
№5.Сыйымдылығы 10л және 8л екі шелекті пайдаланып,суаттан 6л суды қалай құйып алуға болады?

Оқулықтан №

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Таңбалар ережесін қолданады.

+(+)=+

-(+)=-

+(-)=-

-(-)=+

(-)*(+)=-

(+)*(-)=-

(-)*(-)=+

(-)/(+)=-

(+)/(-)=-

(-)/(-)=+

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша.

Дескриптор:

Білім алушы:

-тура санды теңдіктерді табады

-Берілген санды теңдіктің екі жақ бөлігіне де бірдей санды қосады

- Тура санды теңдіктің қасиетін пайдаланады

Оқулық

6 сынып

Математика

Жұмыс дәптері

Тақта,бор

Дк экран

Интернет ресурстары

Слайд

Жеке жұмыс

1-тапсырма

1. Тура санды теңдіктерді мүшелеп қосуды орындаңдар:

1) 7 : 1,4 = 5 және 0,6 · 3 = 1,8;

2) (– 9) : 1,5 = – 6 және 4 = 3,2 : 0,8;

3) 0,8 · (– 7) = – 5,6 және 1,2 · 5 = 6;

4) 3,2 · 5 = 16 және 9 : 6 = 1,5.

Тапсырманы орындайды

Дескриптор:

- Тура санды теңдіктің қасиетін пайдаланады

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

№2.Екі тура санды теңдік қалай көбейтіледі? Мысал келтіру.

№3. Тура санды теңдіктерді мүшелеп көбейтуді орындаңдар:

3,8 - 5 = - 1,2 және .
2 : 0,4 = 5 және 18 = 9 : 0,5.
1,8 = 9 және 1,3 + 2,5 = 3,8.

Тапсырманы орындайды

Дескриптор:

- Тура санды теңдіктің қасиетін пайдаланады

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

№	5а = 15 және 3b = 6 дұрыс санды теңдіктер болса, онда	2а = 10 және 4b = 8 дұрыс санды теңдіктер болса, онда
1	Теңдіктің екі бөлігіне де 2 – ні қосыңдар:	Теңдіктің екі бөлігіне де (-2) – ні қосыңдар:
2	Теңдіктің екі бөлігін де 2 – ге көбейтіңдер:	Теңдіктің екі бөлігін де (-2) – ге көбейтіңдер:
3	Теңдікті мүшелеп қосыңдар:	Теңдікті мүшелеп қосыңдар:
4	Теңдікті мүшелеп көбейтіңдер:	Теңдікті мүшелеп көбейтіңдер:

Кім жылдам?

5-тапсырма

Тура санды теңдікті анықтаңдар:

32 : 4 + 9 = 3 × 5 + 2

(34 – 18) : 4 = 56 : 7 – 28 : 7

400 – 210 + 100 = 600 + 200 – 510

64 : 8 + 25 : 5 = 36 : 6 + 42 : 7

8 × 9 + 30 = 9 × 9 + 20.

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Оқулықпен жұмыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Сабақтың соңы

Бүгінгі сабақта:

берілген санды теңдіктерге мәндес теңдіктер құрастырады;
санды теңдіктердің қасиеттерін тұжырымдайды;

Рефлексия:

Үйге тапсырма. №

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Презентация

Бекітемін: Жұмаділдаева М. Қысқа мерзімді сабақ жоспары № 3

ҰМЖ бөлімі:

6.3А Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу

Пән/Сынып: математика 6

Мектеп №143 Мұғалім:

Күні: 13. 01. 2025

Қатысқандар саны: Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы:

Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу. Мәндес теңдеулер. Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешу.

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

6.2.2.2 - бір айнымалысы бар сызықтық теңдеудің, мәндес теңдеулердің анықтамаларын білу;

6.2.2.3 - бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешу;

Сабақтың мақсаттары:

-бір айнымалысы бар сызықтың теңдеу мен мәндес теңдеудің анықтамасын біледі. - бір айнымалысы бар сызықтың теңдеуді шешеді.

Құндылықтарды дарыту

«Жалпыға бірдей еңбек қоғамы» құндылығына:

Топпен, жұппен жұмыс орындау барысында құрмет, серіктестік және жеке жұмыс орындау кезінде жауапкершілік, үздіксіз оқу құндылықтарын дарыту.

Сабақтың барысы:

Уақыты

Кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйымдастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу. Мәндес теңдеулер тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

- бір айнымалысы бар сызықтың теңдеу мен мәндес теңдеудің анықтамасы. - бір айнымалысы бар сызықтың теңдеуді шешу.

Үй тапсырмасын тексеру. №.

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша.

Оқулық

6 сынып

Математика

Жұмыс дәптері

Тақта,бор

Дк экран

Интернет ресурстары

10 минут

Жаңа сабақ

ax = b түріндегі теңдеу бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу деп аталады, мұндағы x – айнымалы, a және b – қандай да бір сандар.

Теңдеуді шешу деп айнымылының орнына қойғанда дұрыс санды теңдікке айналдыратын x (теңдеудің түбірі) белгісіз айнымалысының барлық мәнін табуды айтады.

Теңдеуді шешу кезінде жақшаларды ашу, ұқсас мүшелерді біріктіру, өрнекті ықшамдау амалдары орындалады. Бірақ ықшамдалған кезде теңдеу мәндес теңдеуге түрленеді.

Түбірлері бірдей теңдеулерді мәндес теңдеу деп атайды.

Мысалы, 3(x + 2) = 0 теңдеуі мен 3x + 6 = 0 теңдеуі мәндес теңдеулер, себебі

3(x + 2) = 0 теңдеуінің түбірі –2 және 3x + 6 = 0 теңдеуінің түбірі де –2.

Түбірлері жоқ теңдеулер де мәндес теңдеулер болады.

Теңдеуді шешу кезінде оны қарапайым, бірақ мәндес теңдеумен алмастыру керек. Ол үшін теңдеулердің келесі қасиеттері қолданылады: 1-қасиет. Теңдеудің екі жағын да нөлден өзге бірдей санға көбейткенде немесе бөлгенде теңдеу мәндес теңдеуге түрленеді. Мысалы, түбірі 4 болатын 0,2x – 0,3 = 0,5 теңдеуінің екі жағын да 10-ға көбейтсе, түбірі 4 болатын 2x – 3 = 5 теңдеуі шығады, демек, 0,2x – 0,3 = 0,5 және 2x – 3 = 5 теңдеулері мәндес теңдеулер. 2-қасиет. Теңдеудің екі жағына да бірдей көпмүшені, бірмүшені немесе санды қосқанда теңдеу мәндес теңдеуге түрленеді. Мысалы, түбірі болатын 3x – 2 = –1 теңдеудің екі жағына да 2x қосса, түбірі болатын 3x – 2 + 2x = –1 + 2x немесе 5x – 2 = –1 + 2x теңдеуі шығады, демек, 3x – 2 = –1 және 5x – 2 = –1 + 2x теңдеулері мәндес теңдеулер.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Мысалдарды жазып, шығарады.

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша.

Оқулық

6 сынып

Математика

Жұмыс дәптері

Тақта,бор

Дк экран

Интернет ресурстары

25 минут

Бекіту тапсырмасы

Тапсырма.1. Төменде берілген үш теңдеудің ішінен мәндес теңдеулерді табыңыз және жауаптарыңызды негіздеңіз:

1. ; 2. 10+8х=3х–5; 3. –3,25х+9=35.

2-тапсырма. Төменде берілген теңдеулерді шешіп, оларды кестедегі жауаптармен сәйкестендіріңіз:

1)10(1,37у–0,12у)=0		a) түбірі жоқ
2) 3(х+3)+х=9+4х		b) кез келген сан
3) 4+3х=3х+1		c) 0
4) 34–2(2х–9)=28		d) 6
4) 34–2(2х–9)=28		е) -3

3-тапсырма

_{Теңдеуді
шешіңіз:}

Дескриптор: Білім алушы

- бөлшектерді ортақ бөлімге келтіреді;

- ұқсас мүшелерді біріктіреді;

- теңдеудің түбірін табады.

Оқулықтан №

4-Тапсырма

А1: Теңдеуді шешіңдер: Ж: 15,5

В1: Теңдеудің түбірін табыңдар: Ж: -2

С1: Теңдеуді шешіңдер:
. Ж: 1.

Тапсырма 2

А1: Теңдеуді шешіңдер: . Ж: 10.

В1: Теңдеуді шешіңдер:
. Ж: -

С1: Теңдеуді шешіңдер:
. Ж: 1

Оқушылар тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Таңбалар ережесін қолданады.

+(+)=+ -(+)=-

+(-)= - -(-)=+

(-)*(+)= - (+)*(-)= -

(-)*(-)=+ (-)/(+)= -

(+)/(-)= - (-)/(-)=+

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Дескриптор:

-жақшаларды ашады; - берілген теңдеуді

- түріне келтіреді; - мәндес теңдеулерді анықтайды.

Дескриптор:

- жақшаларды ашады;

- берілген теңдеуді түріне келтіреді;

- теңдеулерді жауаптарымен сәйкестендіреді

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша.

Дескриптор

бойынша бағалау

Оқулық

6 сынып

Математика

Жұмыс дәптері

Тақта,бор

Дк экран

Интернет ресурстары

Оқулық

6 сынып

Математика

Жұмыс дәптері

Тақта,бор

Дк экран

Жеке оқушымен жұмыс

1. 3x-1=2(x-2)

2. 3(x+5)=7-5x

3. 19(y-9)=3y+21

4. 6(x-9)=5x-8

Тапсырманы орындайды Дескриптор:

-ax=b түріне келтіреді.

-Теңдеуді шешіп, түбірін табады.

Дескриптор

бойынша бағалау

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Топтық жұмыс

1-2-3

Дескриптор:

-ax=b түріне келтіреді.

-Теңдеуді шешіп, түбірін табады.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Тапсырманы орындайды

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Сабақтың соңы

Бүгінгі сабақта:

-бір айнымалысы бар сызықтың теңдеу мен мәндес теңдеудің анықтамасын біледі - бір айнымалысы бар сызықтың теңдеуді шешеді.

Рефлексия:

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Үйге тапсырма. №

Кері байланыс

слайд

Бекітемін: Жұмаділдаева М. Қысқа мерзімді сабақ жоспары № 4

ҰМЖ бөлімі:

6.3А Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу

Пән/Сынып: Математика 6 А,Ә.

Мектеп №143 Мұғалім:

Күні: 14. 01. 2025

Қатысқандар саны: Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы:

Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу. Мәндес теңдеулер. Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешу

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

6.2.2.2 бір айнымалысы бар сызықтық теңдеудің, мәндес теңдеулердің анықтамаларын білу;

6.2.2.3 бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешу;

Сабақтың мақсаттары:

-бір айнымалысы бар сызықтың теңдеу мен мәндес теңдеудің анықтамасын білу. - бір айнымалысы бар сызықтың теңдеуді шешудің алгоритімін білу, есеп шығара алу.

Сабақтың барысы:

Уақыты

Кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйымдастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу. Мәндес теңдеулер. Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешу тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

Үй тапсырмасын тексеру. №.

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша.

Оқулық

6 сынып

Математика

Жұмыс дәптері

Тақта,бор

Дк экран

10 минут

Жаңа сабақты бекіту

ax = b түріндегі теңдеу бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу деп аталады, мұндағы x – айнымалы, a және b – қандай да бір сандар.

Түбірлері бірдей теңдеулерді мәндес теңдеу деп атайды.

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша.

Оқулық

6 сынып

Математика

Жұмыс дәптері

Тақта,бор

Дк экран

Білу

маңызды!!!

25 минут

Бекіту тапсырмасы

Оқушылар тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Дескриптор:

-ұқсас мүшелерді біріктіреді.

- берілген теңдеуді

- түріне келтіреді; - теңдеулердің түбірін табады

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша.

Дескриптор

бойынша бағалау

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Оқулықтан тыс тапсырмалар

Тапсырмалар.

А1. Ұқас мүшелерді біріктіріңдер: 7а - 4в – 3а + 5в.

1) 4а + в; 2) 4а – 9в; 3) 10а + в; 4) 10а – 9в.

А2. Айнымалысы бар қосылғышты теңдеудің сол жағына шығарыңдар: 7у = 3у – 9у + 21.

1)7у + 3у – 9у = 21; 2) - 7у - 3у – 9у = 21;

3) 7у - 3у + 9у = 21; 4) 7у - 3у – 9у = 21.

А3. Өрнекті ықшамдаңдар: (с + 5,4) - (4,9 + с).

1)2с + 10,3; 2) 2с + 0,5; 3) 0,5; 4) 10,3.

А4. Теңдеуді шешіңдер: - 5х – 2,3 = - 0,4.

0,54; 2) – 0,54; 3) 0,38; 4) – 0,38.

В1. Жақшаларды ашып, ұқсас мүшелерді біріктіріңдер:

5 (х – 2) - 3 (3 - х).

Жауабы: _______________________________________

B2. а және в қосындысынан олардың екі еселенген айырмасын азайтыңдар және ықшамдаңдар.

Жауабы: _______________________________________

С1. Теңдеуді шешіңдер: 3,6 + 2х = 5х + 1,2.

Оқушылар тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Таңбалар ережесін қолданады.

+(+) = + - (+) = -

+(- )= - -(-) = +

(-)*(+) = - (+)*(-) = -

(-)*(-) = + (-)/(+) = -

(+)/(- )= - (-)/(-) = +

Дескриптор:

-ұқсас мүшелерді біріктіреді.

- берілген теңдеуді - түріне келтіреді; - теңдеулердің түбірін табады

Дескриптор

бойынша бағалау

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Интернет ресурстары

Оқулық

6 сынып

Математика

Жұмыс дәптері

Тақта,бор

Дк экран

Жеке жұмыс

Жеке жұмыс.

1.Теңдеуді шешіңдер: а) 2а – (14 – 3а) = - 10; б)

2.Теңдеуді шешіңдер: а) 9 – 2в – (в + 5) = 16; б)

Тапсырманы орындайды

Оқулық, жұмыс дәптері

5 минут

Сабақтың соңы

Бүгінгі сабақта:

-бір айнымалысы бар сызықтың теңдеу мен мәндес теңдеудің анықтамасын біледі - бір айнымалысы бар сызықтың теңдеуді шешеді. Рефлексия:

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №.

Кері байланыс

Бекітемін: : Жұмаділдаева М. Қысқа мерзімді сабақ жоспары № 5

Пән/Сынып: Математика 6 А,Ә.

Мектеп №143 Мұғалім:

Күні: 15. 01. 2025

Қатысқандар саны: Қатыспағандар саны:

ҰМЖ бөлімі:

6.3А Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу

Сабақтың тақырыбы:

Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу. Мәндес теңдеулер. Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешу

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

6.2.2.2 бір айнымалысы бар сызықтық теңдеудің, мәндес теңдеулердің анықтамаларын білу;

6.2.2.3 бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешу;

Сабақтың мақсаттары:

-бір айнымалысы бар сызықтың теңдеу мен мәндес теңдеудің анықтамасы. - бір айнымалысы бар сызықтың теңдеуді шешу.

Құндылықтарды дарыту

«Жалпыға бірдей еңбек қоғамы» құндылығына:

Сабақтың барысы:

Уақыты

Кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйымдастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Үй тапсырмасын тексеру.

Белсенді оқушыларды мадақтау

Оқулық

6 сынып

Математика

Жұмыс дәптері

Тақта,бор

Дк экран

5 минут

Жаңа сабақты бекіту

Түбірлері бірдей теңдеулерді мәндес теңдеу деп атайды.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

25 минут

Бекіту тапсырмасы

Ауызша тапсырмалар

1.Көп нүктенің орнына сандарды, ал жұлдызшаның орнына «+» және «-» таңбасын қойыңдар.

а) (*5) + (*7) = 2; b) (*8) – (*8) = (*4) – 12;

c) (*9) + (*4) = -5; g) (-15) – (*…) = 0;

d) (*8) + (*…) = - 12; e) (*10) – (*…) = 12.

2. Берілген теңдеуге мәндес теңдеу жазыңдар:

а) x – 7 = 5; b) 2x – 4 = 0;

c) x – 11 = x – 7; d) 2(x – 12) = 2x – 24.

Есептер.

№1. Теңдеуді шешіп, коэффициенті мен бос мүшесінің қасиеттерін айтыңдар.
2x – 5 = 2(x+0, 5)
Жауабы: a = 0 b ≠ 0, теңдеудің шешімі жоқ.
№2. Төмендегі есепті шығаруда кеткен қателіктерді анықтаңдар.
2(3x - 5)- 3(x - 5) = x
6x + 10 - 3x – 15 = x
6x - 3x – x = - 10+15
2x = 25
x = 25: 2
x = 12, 5.

№3. Берілген теңдеулерді шеше отырып, белгісіз х, у – тің мәндерін тауып, координаталар жазықтығында салу. Салынған нүктелерді қосып, не шығатынын анықтау.

1. 3(х – 5) + 10 = 2(3 + х) – 14 (х; 1)

2. 1,2(2х – 4) + 0,6 = 3х – 3,6 (х; 1)

3. 16у – 4 = 12у + 8 (–1; у)

4. 5(7 – 2х) + 13 = 9х + 48 (х; 3)

Таңбалар ережесін қолданады.

+(+)=+ -(+)= -

+(-)= - -(-)= +

(-)*(+)= - (+)*(-)= -

(-)*(-)= + (-)/(+)= -

(+)/(-)= - (-)/(-)= +

Оқушылар тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Дескриптор:

- берілген теңдеуді

- түріне келтіреді; - теңдеулердің түбірін табады.

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша.

Оқулық

6 сынып

Математика

Жұмыс дәптері

Тақта,бор

Дк экран

Слайд

Интернет ресурстары

Бекітемін: Жұмаділдаева М. Қысқа мерзімді сабақ жоспары №8

5 минут

Жеке жұмыс

Жеке жұмыс.Теңдеуді шешіңдер:

№1. Теңдеудің түбірін табыңдар: 7x=9.

№2. Теңдеудің түбірін табыңдар: y=12.

№3. Теңдеудің түбірін табыңдар: 5(x+12)=0.

Тапсырманы орындайды

Дескриптор:

-Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеуді шешеді.

-мәтінді есепті теңдеу құру арқылы шешеді.

Дескриптор

бойынша бағалау

Парақша

Оқулықтан

Дескриптор:

-Бір айнымалысы бар сызықтық

теңдеуді шешеді.

-мәтінді есепті теңдеу құру арқылы шешеді.

Дескриптор

бойынша бағалау

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

№797

Алғашқыда екі кітап сөресіндегі кітаптар саны бірдей болды. 18 кітапты бірінші сөреден алып,екінші сөреге қойғанда, ондағы кітап саны бірінші сөредегі кітап санынан 3 есе артық болды.Алғашқыда кітап сөресінің әрқайсысында нешекітап болды?

№800

Бидай егілген екі алқаптың ауданы 100 га. Бірінші алқаптың әр гектарынан 12 ц-ден, ал екінші алқаптың әр гектарынан 10 ц-ден өнім алынды. Екінші алқаптан алынған өнім бірінші алқаптан

алынған өнімнен 18,8 т кем болды. Бірінші егіс алқабының ауданы неше гектар?

А. 45 га; В. 46,3 га; С. 54 га; D. 50,7 га.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Сабақтың соңы

Бүгінгі сабақта:

-бір айнымалысы бар сызықтың теңдеу мен мәндес теңдеудің анықтамасын біледі . - бір айнымалысы бар сызықтың теңдеуді шешеді. Рефлексия:

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Үйге тапсырма. №788.

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Бекітемін: Жұмаділдаева М. Қысқа мерзімді сабақ жоспары № 6

Пән/Сынып: Математика 6 А,Ә.

Мектеп №143 Мұғалім:

Күні: 17. 01. 2025

Қатысқандар саны: Қатыспағандар саны:

ҰМЖ бөлімі:

6.3А Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу

Сабақтың тақырыбы:

Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу. Мәндес теңдеулер. Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешу

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

6.2.2.2 бір айнымалысы бар сызықтық теңдеудің, мәндес теңдеулердің анықтамаларын білу;

6.2.2.3 бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешу;

Сабақтың мақсаттары:

-бір айнымалысы бар сызықтың теңдеу мен мәндес теңдеудің анықтамасы. - бір айнымалысы бар сызықтың теңдеуді шешу.

Құндылықтарды дарыту

«Жалпыға бірдей еңбек қоғамы» құндылығына:

Сабақтың барысы:

Уақыты

Кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйымдастыру

Сәлеметсіздерме! Бүгін, Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу. Мәндес теңдеулер. Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешу тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

Үй тапсырмасын тексеру. №

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Белсенді оқушыларды бағалау

Оқулық, жұмыс дәптері

10 минут

Жаңа сабақты бекіту

«Ой қозғау»

С-1: Қандай теңдеуді бір айнымалысы бар теңдеу деп атайды?

С-2: Мәндес теңдеу деп қандай теңдеуді айтады?

С-3: Теңдеудің қандай қасиеттері бар?

С-4: Бір айнымалысы бар теңдеуді шешу алгоритмін атаңдар

С-5: ах=b түріндегі теңдеуді шешудің неше жағдайы бар?

Түбірлері бірдей теңдеулерді мәндес теңдеу деп атайды.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

25 минут

Бекіту тапсырмасы

Тапсырмалар.

1. Мына теңдеулер мәндес пе: 3х+2х=15 және 5х=5? (жоқ)

2. 7 саны мына теңдеудің түбірі бола ма: 3х-6=х+8? (ия)

3. Теңдеуді шешіңдер:

а) 11х – 9 = 4х + 26; Ж: 5.

б) 6х+(3х-2)=16; Ж: 3.

в) 7х – 5(2х + 1) = 5х + 19; Ж: -3.

4. Теңдеуді шешіңдер:

а) + = 2; б) ..
Ж: а) 2; б) 4,6.

«Білім таусылмайтын кен» (тест тапсырмасы)

1. Теңдеуді шешу: 0х=5

а) 0; в) 5; с) түбірі жоқ

2. Теңдеуді шешу: 7х+3 = х+15

а) 2,25; в) 2; с) 3

3. Теңдеуді шешу: 0х = 0

а) 0; в) 1; с) х- кез-келген сан

4. Теңдеуді шешу: 6х-7 = х+3

а) 2; в) -4/7 с) -4

5. Теңдеуді шешу: 3х = 1

а) 3; в) 1/3 с) 1

Оқулықтан №

Таңбалар ережесін қолданады.

+(+)=+ -(+)= -

+(-)= - -(-)= +

(-)*(+)= - (+)*(-)= -

(-)*(-)= + (-)/(+)= -

(+)/(-)= - (-)/(-)= +

Дескриптор:

- берілген теңдеуді

- түріне келтіреді; - теңдеулердің түбірін табады.

Тест тапсырмаларын орындайды.

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша.

Слайд

Интернет ресурстары

Жеке жұмыс

«Есепті аяқта!» - оқушылардың тез есептеу қабілеттерін, шапшандықтарын дамыту.

Тапсырманы орындайды

Дескриптор:

- берілген теңдеуді

- түріне келтіреді; - теңдеулердің түбірін табады.

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Дескриптор: - берілген теңдеуді - түріне келтіреді; - теңдеулердің түбірін табады.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

№801 Күмістің екі қоспасынан үшінші қоспа дайындалды. Бірінші қос-

паның массасы 50 г, оның 60%-і таза күміс, ал екінші қоспаның

80%-і таза күміс. Олардан дайындалған үшінші қоспаның 64%-і

таза күміс. Екінші қоспаның массасы неше грамм?

№802. Үш таңбалы сан мен екі таңбалы санның қосындысы 269-ға тең.

Осы сандардың екіншісі бірінші санның соңғы цифры 5-ті өшіріп

тастағанға тең. Бірінші санды табыңдар.

№803. А стансысынан шыққан пойыз В стансысына 7,8 сағатта жетеді.

Егер пойыз жылдамдығын 10 км/сағ-қа кемітсе, ол осы аралықты

1 сағ 30 мин ұзақ жүреді. А стансысы мен В стансысының

арақашықтығын табыңдар.

Дескриптор:

-мәтінгнің шартына сай шартын құрады;

-теңдеу құрады;

- берілген теңдеуді - түріне келтіреді;

- теңдеулердің түбірін табады

Дескриптор бойынша бағалау

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Сабақтың соңы

Бүгінгі сабақта:

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Бекітемін: Жұмаділдаева М. Қысқа мерзімді сабақ жоспары .№7

Пән/Сынып: Математика 6А,Ә.

Мектеп №143 Мұғалім:

Күні: 17. 01. 2025

Қатысқандар саны: Қатыспағандар саны:

ҰМЖ бөлімі:

6.3А Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу

Сабақтың тақырыбы:

Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу. Мәндес теңдеулер. Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешу

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

6.2.2.2 бір айнымалысы бар сызықтық теңдеудің, мәндес теңдеулердің анықтамаларын білу;

6.2.2.3 бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешу;

Сабақтың мақсаттары:

-бір айнымалысы бар сызықтың теңдеу мен мәндес теңдеудің анықтамасын біледі. - бір айнымалысы бар сызықтың теңдеуді шешу жолдарын меңгереді.

Құндылықтарды дарыту

«Жалпыға бірдей еңбек қоғамы» құндылығына:

Сабақтың барысы:

Уақыты

Кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйымдастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

Үй тапсырмасын тексеру. №.

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Белсенді оқушыларды мадақтау

Оқулық

6 сынып

Математика

Жұмыс дәптері

Тақта,бор

Дк экран

10 минут

Жаңа сабақты бекіту

«Ой қозғау»

С-1: Қандай теңдеуді бір айнымалысы бар теңдеу деп атайды?

С-2: Мәндес теңдеу деп қандай теңдеуді айтады?

С-3: Теңдеудің қандай қасиеттері бар?

С-4: Бір айнымалысы бар теңдеуді шешу алгоритмін атаңдар

С-5: ах=b түріндегі теңдеуді шешудің неше жағдайы бар?

Түбірлері бірдей теңдеулерді мәндес теңдеу деп атайды.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың

Өте жақсы

Жақсы

Керемет

Тамаша

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

25 минут

Бекіту тапсырмасы

Тапсырмалар. №1. Геометриялық кескіндердің көмегімен оқушыларға теңдеу құруды ұсыныңыз.

Мысалы. 1.Егер Р=22 см болса, үшбұрыш қабырғаларын табыңыз.

2.Белгісіз бұрыштарды табыңыз:

Оқушылар теңдеу құра отырып теңдеуді шешеді.

А деңгейі. №1.

2x+17=22+3x; 18+3x=x+14;
25-4x=12-5x; 13х + 27 = 16x + 4,5.

В деңгейі. №2.

1,1х -2 = x 6.75x = 2 x – 9
1 y + 7,5 = 5y 16 - 9 y = 3y + 21

С деңгейі.№3.

= 7 - 5 + = x + 13

Таңбалар ережесін қолданады.

Деңгейлік тапсырмалар

орындайды.

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Дескриптор:

- берілген теңдеуді - түріне келтіреді; - теңдеулердің түбірін табады

Оқулық

6 сынып

Математика

Жұмыс дәптері

Тақта,бор

Дк экран

Слайд

Интернет ресурстары

Жеке жұмыс

«Кім жылдам?!» Кестедегі жауаптардың тұсына сәйкес әріптерді қойып, жасырын сөзді оқы.

Т. 2х(х-8)+10, мұндағы х=3

У. (а+0,4)(а-0,4), мұндағы а=0,6

Д. 5m-3n, мұндағы m= ; n= -

Ң. x-2xy, мұндағы x=5; y= -1

Е. (2m+6)n, мұндағы m= -2 ; n=3

- 20	3	15		3	0,2

Тапсырманы орындайды

Дескриптор:

-бір айнымалысы бар теңдеуді шешеді.

Оқулық

6 сынып

Математика

Жұмыс дәптері

Тақта,бор

Дк экран

815. Ұзындығы 12 см тік төртбұрыш және қабырғасы осы тік төртбұрыш-

тың енінен 1 см кем квадрат берілген. Квадраттың периметрі берілген

тік төртбұрыштың периметрінен 10 см кем. Тік төртбұрыштың ені неше

сантиметр?

816. Елді мекен стансыдан 4 км қашықтықта станcы мен саяжай

аралығында орналасқан. Елді мекеннен саяжайға қарай 75 м/мин

жылдамдықпен жаяу адам шықты. Жаяу адам 0,5 сағ жүрген

соң стансыдан 200 м/мин жылдамдықпен велосипедші шықты.

Велосипедші неше минут жүрген соң жаяу адамды қуып жетеді?

817. Домбыра үйірмесіне қатысуға тілек білдірушілердің

1\5-іі домбыра тарта біледі. Қалғандары домбыра тарта білмейді. Бір апта ішіндедомбыра тарта білмейтіндердің 6-уы домбыра тартуды үйренгенде,үйірмеге қатысушылардың 10%-і ғана домбыра тарта білмейтін болды. Домбыра үйірмесіне қатысушылардың саны нешеу?

А. 20; В. 24; С. 25; D. 18.

818. Ертедегі есеп. Атасы немересіне 130 жаңғақ беріп, оны жаңғақ

саны тең емес екі үймеге бөлуді тапсырды. Сонда кіші үймедегі

жаңғақтарды 4 еселегенде үлкен үймедегі жаңғақтардан үш есе кем

болуы керек. Жаңғақтарды қалай бөлуге болады?

Дескриптор:

-мәтінгнің шартына сай шартын құрады;

-теңдеу құрады;

- берілген теңдеуді - түріне келтіреді; - теңдеулердің түбірін табады

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Сабақтың соңы

Бүгінгі сабақта:

-бір айнымалысы бар сызықтың теңдеу мен мәндес теңдеудің анықтамасын біледі - бір айнымалысы бар сызықтың теңдеуді шешеді. Рефлексия:

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Бекітемін: Жұмаділдаева М. Қысқа мерзімді сабақ жоспары №8

ҰМЖ бөлімі:

6.3А Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу

Күні: 20. 01. 2025

Мектеп №143 Мұғалім:

Пән/Сынып: Математика 6 А,Ә.

Қатысушылар саны: Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы:

Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:

6.2.2.4

түріндегі теңдеулерді шешу, мұндағы a және b – рационал сандар;

Сабақтың мақсаты:

- модульдің анықтамасын қолданып, |x ± a| = b түріндегі теңдеулерді шешу

Құндылықтарды дарыту

«Жалпыға бірдей еңбек қоғамы» құндылығына:

Уақыты

Кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйымдастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

- модульдің анықтамасын теңдеулер шығаруда қолдану. - модульдің анықтамасын қолданып, |x ± a| = b түріндегі теңдеулерді шешу.

Ұйымдастыру.

Үй тапсырмасын тексеру. №

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Белсенді оқушыларды мадақтау.

Оқулық

Математика

6 сынып

Жұмыс

Дәптері

Тақта,бор.

10 минут

Жаңа сабақ

«Қатені тауып, дұрыс жолын көрсет» әдісі.

5х + 6 = 3х - 8 2) 2х + 1= -5

5х + 3х = -8 + 6 2х = -6

8х = -2 х = -3.

x = .

8х – 7 = 5х + 8 4) 5х – 120 = -х

8х - 5х = 8 - 7 5х + х = 120

3х = 1 6х = 120

x = . х = 20.

│х│= 3, │х-4│= 5, │2х+3│= 7, 3│х│- 2 = 7 теңдеулері айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулер.

Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді модуль таңбасы бар теңдеулер деп атайды.

Мысалы, = 3, = 2х+1, т.с.с. – модуль таңбасы бар теңдеулер.

Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңдеуді шешудің екі тәсілін қарастырамыз.

1 – тәсіл: │а - b│координаталық түзудегі екі нүктенің арақашықтығын пайдаланып шешу.

2 – тәсіл: санның модулінің анықтамасын пайдаланып шешу.

Мысал: 5 ;

1 – тәсілмен: Шешуі: 5. Координаталық түзу бойындағы О(о) нүктесінен қашықтығы 5 бірлікке тең нүктелерді табу керек. Координаталық түзу бойында О(0) нүктесінен 5 бірлікке тең қашықтықта екі нүкте кескінделеді. Олар координаталыр – 5 және 5 нүктелері.

Демек, х = - 5 немесе x = 5.

2 – тәсілмен: Шешуі:

Егер болса, онда х = 5.
Егер болса, онда - х = 5; х = - 5.

Оқушылар қате жазылған теңдеуді тауып дұрыстап шығарады.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

25 минут

Бекіту тапсырмасы

А деңгейі

№1. 1) 2) 3)

5) 6)

В деңгейі

№2.

1) 5 2) 1,7 3) 2,5

С деңгейі
№3.
1) = 0;
2) = 0;

3) = 0.

Оқулықтан №823, №825

Таңбалар ережесін қолданады.

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Дескриптор:

- Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешеді.

- теңдеулердің түбірін табады

Дескриптор бойынша бағаланады

Интернет ресурстары

Жеке жұмыс

Ситуациялық сұрақтар:Мына теңдеулерде ортақ не бар ?

; ; ; ;

; ; ; .

Тапсырманы орындайды

Мониторинг

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

2 минут

Сабақтың соңы

Бүгінгі сабақта:

- модульдің анықтамасын теңдеулер шығаруда қолдану. - модульдің анықтамасын қолданып, |x ± a| = b түріндегі теңдеулерді шешу. Қорытынды. х  a= b, түріндегі теңдеулерді шешуде

Егер болса, екі түбірі;
Егер болса, түбірі жоқ.

Егер болса, бір түбірі болады

Үйге тапсырма. №

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Рефлексия:

Кері байланыс

Оқулық

Бекітемін: Жұмаділдаева М. Қысқа мерзімді сабақ жоспары № 9

ҰМЖ бөлімі:	6.3А Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу
Күні: 21. 01. 2025	Мектеп №143 Мұғалім:
Пән/Сынып: Математика, 6 А,Ә.	Қатысушылар саны: Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.2.2.4 түріндегі теңдеулерді шешу, мұндағы a және b – рационал сандар;
Сабақтың мақсаты:	-модульдің анықтамасын теңдеулер шығаруда қолдану. - модульдің анықтамасын қолданып, \|x ± a\| = b түріндегі теңдеулерді шешу
Құндылықтарды дарыту	«Жалпыға бірдей еңбек қоғамы» құндылығына: Топпен, жұппен жұмыс орындау барысында құрмет, серіктестік және жеке жұмыс орындау кезінде жауапкершілік, үздіксіз оқу құндылықтарын дарыту.

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйымдастыру

Сәлеметсіздерме! Бүгін, Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

Үй тапсырмасын тексеру. №

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Белсенді оқушыларды мадақтау.

Оқулық

Математика

6 сынып

Жұмыс

Дәптері

Тақта,бор.

10 минут

Жаңа сабақты бекіту.

Мысалы, = 3, = 2х+1, т.с.с. – модуль таңбасы бар теңдеулер.

«Миға шабуыл» өткен сабақ бойынша қайталау сұрақтары:

С-1: Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу дегеніміз не, оған мысал келтір.

С-2: Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңдеуді шешуде қандай ережелерді және формулаларды пайдаланамыз?

С-3: Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңдеуді шешудің неше тәсілін қарастырдық?

С-4: Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңдеуді шешудің бірінші тәсілі қандай, мысал келтір.

С-5: Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңдеуді шешудің екінші тәсілі қандай, мысал келтір.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша

Оқулық

Математика

6 сынып

Жұмыс

Дәптері

Тақта,бор.

Интернет ресурстары

25 минут

Бекіту тапсырмасы

№1. «Кім жылдам?» ойыны. Шапшаңдыққа берілген есептер.

жауаптар теңдеуді шешу	5	-3; 3	-1; 2,5	-8; 8

№2. Теңдеуді шешіңдер:

а) ; б) ; в) .

№3.Теңдеуді шешіңдер:

Дескриптор:

- сыртқы модульді ашады;

- ішкі модульді ашады;

- модульдік теңдеуден сызықтық теңдеуге көшеді;

- модулі бар теңдеудің түбірін табады.

Кестені толтырады

Таңбалар ережесін қолданады.

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Дескриптор:

- Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешеді.

- теңдеулердің түбірін табады

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша

Дескриптор арқылы бағалау

Интернет ресурстары

Оқулық

Математика

6 сынып

Жұмыс

Дәптері

Тақта,бор.

Жеке жұмыс

Жеке жұмыс

1-тапсырма. Теңдеуді шешіңіз:

2-тапсырма. Теңдеуді шешіңіз:

Тапсырманы орындайды

Мониторинг

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады. Дескриптор:

- Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешеді.

- теңдеулердің түбірін табады

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Сабақтың соңы

Бүгінгі сабақта:

Егер болса, екі түбірі;
Егер болса, түбірі жоқ.

Егер болса, бір түбірі болады Рефлексия:

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Бекітемін: Жұмаділдаева М Қысқа мерзімді сабақ жоспары №10

ҰМЖ бөлімі:

6.3А Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу

Күні: 22. 01. 2025

Мектеп №143 Мұғалім:

Пән/Сынып: Математика, 6 А,Ә.

Қатысушылар саны: Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы:

Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:

6.2.2.4

түріндегі теңдеулерді шешу, мұндағы a және b – рационал сандар;

Сабақтың мақсаты:

- модульдің анықтамасын қолданып, |x ± a| = b түріндегі теңдеулерді шешу

Құндылықтарды дарыту

«Жалпыға бірдей еңбек қоғамы» құндылығына:

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйымдастыру

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

- модульдің анықтамасын теңдеулер шығаруда қолдану.

- модульдің анықтамасын қолданып, |x ± a| = b түріндегі теңдеулерді шешу.

Үй тапсырмасын тексеру. №.

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Белсенді оқушыларды мадақтау

Оқулық

Математика

6 сынып

Жұмыс

Дәптері

Тақта,бор.

10 минут

Жаңа сабақты бекіту.

Мысалы, = 3, = 2х+1, т.с.с. – модуль таңбасы бар теңдеулер.

«Миға шабуыл» өткен сабақ бойынша қайталау сұрақтары:

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Белсенді оқушыларды мадақтау

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

25 минут

Бекіту тапсырмасы

А деңгейі

№1. 1) 2) 3)

5) 6)

В деңгейі

№2.

1) 5 2) 1,7 3) 2,5

С деңгейі
№3.
1) = 0;
2) = 0;

3) = 0.

№ Бірінші сөреде екіншіге қарағанда 3 есе артық кітап бар. Егер бірінші сөреден 8 кітап алып, екіншісіне 32 кітап қосса, сөрелердегі кітаптар саны тең болады. Әр сөреде қанша кітап бар?

Шешуі: 3x – 8 = x + 32

2x = 40

x = 20 (ІІ) 3x = 3·20 = 60 (І)

№ Бір сан екіншісінен 4,5 есе артық. Егер үлкен саннан 54-ті азайтып, кішісіне 72-ні қосса, нәтижелер бірдей болады. Берілген сандарды табыңдар.

Шешуі: 4,5х – 54 = x + 72

3,5x = 126

x = 36 (II) 4,5x = 4,5·36 = 162 (I)

Таңбалар ережесін қолданады.

Дескриптор:

- Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешеді.

-теңдеулердің түбірін табады.

Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша

Интернет ресурстары

Жеке жұмыс

Жеке жұмыс 1-тапсырма.

1) |2x+14|=6

2) |9x-18|=27

2-тапсырма. 9|x|-2|x|-8=5|x|

№3. Теңдеуді шешіңдер: 1 – x – x² = -(x – 1) - 167

№4. Теңдеуді шешіңдер:

Тапсырманы орындайды Дескриптор:

- Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешеді.

-теңдеулердің түбірін табады.

Мониторинг Белсенді оқушыларды мадақтау

Жарайсың,

Өте жақсы,

Жақсы,

Керемет,

Тамаша

Парақша

Оқулықпен жұмыс

Тапсырманы орындайды

Дескриптор:

-Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешеді.

-теңдеулердің түбірін табады

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Сабақтың соңы

Бүгінгі сабақта:

Егер болса, екі түбірі;
Егер болса, түбірі жоқ.

Егер болса, бір түбірі болады Рефлексия:

Үйге тапсырма. №.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Бекітемін: Жұмаділдаева М. Қысқа мерзімді сабақ жоспары №11

ҰМЖ бөлімі:	6.3А Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу
Күні: 23. 01. 2025	Мектеп №143 Мұғалім:
Пән/Сынып: Математика, 6	Қатысушылар саны: Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Теңдеулер көмегімен мәтінді есептерді шығару.
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.5.1.6 мәтінді есептерді сызықтық теңдеулерді құру арқылы шығару;
Сабақтың мақсаты:	-мәтіндік есептерді сызықтық теңдеу құру арқылы шығару жолдарын меңгерту.
Құндылықтарды дарыту	«Жалпыға бірдей еңбек қоғамы» құндылығына: Топпен, жұппен жұмыс орындау барысында құрмет, серіктестік және жеке жұмыс орындау кезінде жауапкершілік, үздіксіз оқу құндылықтарын дарыту.

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезеңдері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйымдастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Қайталау тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

-сызықтық теңдеу;
-мәтіндік есептерді арифметикалық әдіспен шығару.

Үй тапсырмасын тексеру. №

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Оқулық

10 минут

Жаңа сабақты бекіту.

«Ой қозғау»

С-1: Қандай теңдеуді бір айнымалысы бар теңдеу деп атайды?

С-2: Мәндес теңдеу деп қандай теңдеуді айтады?

С-3: Теңдеудің қандай қасиеттері бар?

С-4: Бір айнымалысы бар теңдеуді шешу алгоритмін атаңдар

С-5: ах=b түріндегі теңдеуді шешудің неше жағдайы бар?

«Білім таусылмайтын кен» (тест тапсырмасы)

1. Теңдеуді шешу: 0х=5

а) 0; в) 5; с) түбірі жоқ

2. Теңдеуді шешу: 7х+3 = х+15

а) 2,25; в) 2; с) 3

3. Теңдеуді шешу: 0х = 0

а) 0; в) 1; с) х- кез-келген сан

4. Теңдеуді шешу: 6х-7 = х+3

а) 2; в) -4/7 с) -4

5. Теңдеуді шешу: 3х = 1

а) 3; в) 1/3 с) 1

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Парақшалар Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсырмасы

Тапсырмалар.

№1. Теңдеуді шешіңдер:

а) -3x – 2 = 5x + 6; b) -2x – 1,4 = 6x – 3.

№2. Теңдеуді шешіңдер: 1 – (1 – 4x) = 6.

№3. Теңдеуді шешіңдер: =

№4. Тік төртбұрыштың AB қабырғасы BC қабырғасынан 8 см ұзын. Егер AB қабырғасын 6 есе, ал BC қабырғасын 10 есе ұзартса, онда екі қабырғаның ұзындығы тең болады. AB қабырғасының ұзындығын табыңдар.

№5. Теңдеуді шешіңдер: =

№6. Теңдеуді шешіңдер: 1 + x – x² = -(x – 1) – 25.

№7. Теңдеуді шешіңдер:

№8. Бірінші себетте екінші себетке қарағанда 5 есе артық алма бар. Егер бірінші себеттен 8 кг алманы екінші себетке салатын болсақ, онда екі себетте алмалар саны тең болады. Алғашында әр себетте қанша алмадан болған?

№9. Саяхатшылар жол бойымен 4 км/сағ жылдамдықпен, ал тас жолмен 6 км/сағ жылдамдықпен жүрді. Олар тас жолмен жүргенде жолмен жүрген уақытқа қарағанда 3 сағат аз жұмсады. Саяхатшылар тас жолмен қанша уақыт жүреді, егер жол бойымен және тас жолмен жүретін жолдар тең болса?

Есеп шығаруда мына кестені пайдалан:

Қозғалыс	v (км/сағ)	t (сағ)	S (км)
Жол бойымен	x
Тас жолмен

Оқулықтан №839, №841, №843.

№1. а) - 1; б) 0,2.

№2. х

№3.

№4. 20 см.

№5. х

№6. х

№7. х х

№8. 20; 4 алма.

№9. 6 сағ.

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңдеулерді шешеді.

- теңдеулердің түбірін табады.

Дескриптор: Мәтін есептерді шығарады

Ізделінді шаманы х әріпімен белгілейді

Берілген шамамен ізделінді шама арасында байланыс орнатады

Теңдеу құрастыра алады

Құрастырылған теңдеуді шеше алады

Шыққан нәтижені есеп шартымен салыстыра алады

Жауабын дұрыс жазады

«Басбармақ» әдісімен бағалау жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

5 минут

Бүгінгі сабақта:

-сызықтық теңдеу;
-мәтіндік есептерді арифметикалық әдіспен шығару.

Кері байланыс «Нысана»

Сары түсті шеңбер «бұл тақырып маған өте қызық болды...»

Қызыл түсті шеңбер «маған бәрі түсінікті!»

Көк түсті шеңбер «маған көмек қажет»

Үйге тапсырма. №845.

Содержимое 4

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары №13

Бөлім:	6.3А Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеу
Педагогтің Т.А.Ә.(болған жағдайда
Күні:
Пән/Сынып:	Математика, 6 сынып.	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Қайталау
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.5.1.6 мәтінді есептерді сызықтық теңдеулерді құру арқылы шығару;
Сабақтың мақсаты:	сызықтық теңдеу; -мәтіндік есептерді арифметикалық әдіспен шығару.
Құндылықтарды дарыту	«Жалпыға бірдей еңбек қоғамы» құндылығына: Топпен, жұппен жұмыс орындау барысында құрмет, серіктестік және жеке жұмыс орындау кезінде жауапкершілік, үздіксіз оқу құндылықтарын дарыту.

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Қайталау тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

-сызықтық теңдеу;
-мәтіндік есептерді арифметикалық әдіспен шығару.

Үй тапсырмасын тексеру. №835.

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Оқулық

10 мин

Жаңа сабақты бекіту.

«Ой қозғау»

С-1: Қандай теңдеуді бір айнымалысы бар теңдеу деп атайды?

С-2: Мәндес теңдеу деп қандай теңдеуді айтады?

С-3: Теңдеудің қандай қасиеттері бар?

С-4: Бір айнымалысы бар теңдеуді шешу алгоритмін атаңдар

С-5: ах=b түріндегі теңдеуді шешудің неше жағдайы бар?

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсырмасы

Сызықтық теңдеу құруға және оның түбірін табуға арналған

өзіндік жұмыстар

№1 тапсырма.

Суреттегі таразының сол жақ табақшасына 3 пакет ұн, ал оң жақ

табақшасына 1 пакет ұн және 4 кг кіртасы салынған.

Сурет бойынша сызықтық теңдеу құрыңдар, мұндағы 1 пакет ұнның

массасы х кг.

Теңдеуді шешіп, 1 пакет ұнның массасын анықтаңдар.

№2 тапсырма.

Суреттегі таразының сол жақ табақшасына массалары бірдей 5 орам-

жапырақ және 500 г кіртасы, ал оң жақ табақшасына 2 орамжапырақ

және 2 кг кіртасы салынған.

Сурет бойынша сызықтық теңдеу құрыңдар, мұндағы 1 орам-

жапырақтың массасы у кг.

Теңдеуді шешіп, 1 орамжапырақтың массасын анықтаңдар.

№3 тапсырма.

Суретте таразының сол жақ табақшасында 4 бөлек шай және 50 г

кіртасы, ал оң жақ табақшасында 1 бөлек шай және 500 г кіртасы

кескінделген.

Сурет бойынша теңдеу құрыңдар, мұндағы 1 бөлек шайдың массасы

х г. Теңдеуді шешіп, 1 бөлек шайдың массасын табыңдар.

№4 тапсырма.

Суретте таразының сол жақ табақшасында бал құйылған ыдыс және

500 г кіртасы, оң жақ табақшасында бос ыдыс және 2 кг, 1 кг кіртастары

кескінделген. Бал құйылмай тұрғандағы ыдыс пен бос ыдыстың масса-

лары тең.

820.

Есепті теңдеу құру арқылы шығарыңдар.

Ақпараттық-коммуникациялық технология (АКТ) көздерін пайда-

ланып, миллиметр есебімен алынған сынап бағанасы (мм.сын. бағ.)

бойынша қалыпты атмосфералық қысымды жазып алыңдар.

Атмосфераның төменгі қабатынан әрбір 10 м биіктікке көтерілгенде

атмосфералық қысым қалыпты атмосфералық қысым мәнінен –1

миллиметр сынап бағанына (–1мм. сын. бағ.) өзгереді.

Талғар шыңының ең биік жеріндегі атмосфералық қысым 262,7 мм.

сын. бағанасына тең болды. Атмосфералық қысым неше метр

биіктікте өлшенді?

Дескриптор: Мәтін есептерді шығарады

Ізделінді шаманы х әріпімен белгілейді

Берілген шамамен ізделінді шама арасында байланыс орнатады

Теңдеу құрастыра алады

Құрастырылған теңдеуді шеше алады

Шыққан нәтижені есеп шартымен салыстыра алады

Жауабын дұрыс жазады

«Басбармақ» әдісімен бағалау жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

5 минут

Бүгінгі сабақта:

-сызықтық теңдеу;
-мәтіндік есептерді арифметикалық әдіспен шығару.

Кері байланыс «Нысана»

Сары түсті шеңбер «бұл тақырып маған өте қызық болды...»

Қызыл түсті шеңбер «маған бәрі түсінікті!»

Көк түсті шеңбер «маған көмек қажет»

Үйге тапсырма. №845.

Содержимое 4

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары № 17

Педагогтің Тегі, Аты, Әкесінің аты (бар болса)

Пән/Сынып:

6 сынып

Күні:

Бөлім:

6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер

Сабақтың тақырыбы:

Санды теңсіздіктер және олардың қасиеттері

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

6.2.2.5 тура санды теңсіздіктердің қасиеттерін білу және қолдану;

6.2.2.6 теңсіздіктерді қосу, азайту, көбейту және бөлуді түсіну және қолдану;

Сабақтың мақсаттары:

Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеуді шеше алады, санды теңсіздіктердің қасиеттің біледі,координаталық түзуде сан аралықтарын ажыратады, бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздікті шеше алу

Құндылықтарды дарыту

«Жалпыға бірдей еңбек қоғамы» құндылығына:

Сабақтың барысы:

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Қайталау тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

-Оқушылардың теңсіздіктерді шешіп, теңсіздіктің шешімін таба білу,жауабын жаза білуін, білімдерін нақтылау, жүйелеу, алған білімдерін тереңдету және тақырыпты меңгеру деңгейлерін анықтау.

Үй тапсырмасын тексеру.

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақты бекіту.

V тарау. БІР АЙНЫ МАЛЫСЫ БАР СЫЗЫ ҚТЫҚ

Теңсі здікт ер жә не олардың жү йелері

5.1. Санды теңсіздіктер

Есеп. Ұзындығы 7 см, ені 4 см тік төртбұрыштың ауданын қабырғасы

5 см квадраттың ауданымен салыстырыңдар. Салыстыру нәтижесін

теңсіздік түрінде жазыңдар.

Шешуі. 7 · 4 – тік төртбұрышының ауданы.

5²– квадраттың ауданы.

7 · 4 > 5² – санды теңсіздік.

Екі санды өрнектің теңсіздік белгісімен («>» немесе «<») жазы-

луы санды теңсіздік деп аталады.

Теңсіздік белгісінің сол жағындағы жазуды теңсіздіктің сол жақ

бөлігі деп, ал оң жағындағы жазуды теңсіздіктің оң жақ бөлігі деп атайды.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

1. Сан аралығының неше түрі бар?

2. ( 2; 7 ) сан аралығының оқылуы және сан аралығының аты қалай?

3. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздік дегеніміз не?

4. [-3;5] және [1;9] сан аралығының қиылысуын табыңдар.

2. Сәйкестендіру тесті:

р/с	Теңсіздік	Белгіленуі
1	5х-10≥2х-1	A. х≥2
2	7х-8≤5х+2	B. х≥3
3	4х-12≥х-6	C. х>7
4	2х+1˃8+х	D. х≤5

минут

Бекіту тапсыр

масы

851. Координаталық түзуде А, В және С нүктелері берілген (5.1-сурет).

1) А нүктесі мен В нүктесінің; 2) В нүктесі мен С нүктесінің;

3) А нүктесі мен С нүктесінің координатасын салыстырып, нәтижесін

санды теңсіздік түрінде жазыңдар

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

852. Теңсіздік түрінде жазыңдар. Белгісіз шаманы х-пен белгілеңдер:

1. Ыдыстағы сұйықтың көлемі 3 л-ден артық емес;

2. Өзен суының ағыс жылдамдығы 4 км/сағ-тан кем;

3. Бүгін Тараз қаласындағы ауаның температурасы 5°С-тан төмен

емес.

4. Доғал бұрыштың градустық өлшемі 90°-тан артық, бірақ 180°-тан

кем.

853. Жұлдызшаның (*) орнына тиісінше > немесе < белгілерін жазып,

тура санды теңсіздік құрастырыңдар. Кестені толтырыңдар:

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Жеке жұмыс

Тапсырманы орындайды

Парақша Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Бүгінгі сабақта:

-Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеуді шеше алады, санды теңсіздіктердің қасиеттің біледі,координаталық түзуде сан аралықтарын ажыратады, бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздікті шеше алады.

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №1006.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары №18

Сабақтың тақырыбы: Санды теңсіздіктер қасиеттері

Бөлім:	6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер
Педагогтің Т.А.Ә.(болған жағдайда
Күні:
Пән/Сынып:	Математика, 6 сынып.	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Санды теңсіздіктер қасиеттері
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.2.2.5 тура санды теңсіздіктердің қасиеттерін білу және қолдану; 6.2.2.6 теңсіздіктерді қосу, азайту, көбейту және бөлуді түсіну және қолдану;
Сабақтың мақсаты:	санды теңсіздіктер анықтамасын біледі; тура санды теңсіздіктер анықтамасын біледі; санды теңсіздіктердің қасиеттерін біледі; тура санды теңсіздіктерге амалдар қолдана алады;

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дас

тыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Санды теңсіздіктер қасиеттері тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

санды теңсіздіктер анықтамасын біледі;
тура санды теңсіздіктер анықтамасын біледі;
санды теңсіздіктердің қасиеттерін біледі;

Үй тапсырмасын тексеру. №868.

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Оқулық

10 мин

Жаңа сабақ

Санды теңсіздіктердің қасиеттері:

1 - қасиет: егер а саны b санынан үлкен, ал b саны с санынан үлкен болса, онда а саны с санынан үлкен болады.

Егер а b, b с болса, онда .

Мысалы, 1) 7 5, 5 3, онда 7 3. 2) 2 5, 5 9, онда 2 9.

2 – қасиет: Егер тура теңсізідктің екі жақ бөлігіне де бірдей сан қосылса, теңсізідк белгісі өзгертілмей, тура теңсіздік шығады.

Егер а b болса, онда а b + с, с – кез келген сан.

Мысалы, 1) 9 6, 9+2 6+2; 2) 9 6, 9+(-2 6+(-2).

3) 7,2 + 3 8,1; 7,2 + 3 - 3 8,1 - 3; 7,2 8,1 – 3 түрінде жазуға болады.

Теңсіздіктің бір жақ бөлігіндегі қосылғышты екінші жақ бөлігіне көшіргенде, оның таңбасын қарама-қарсытаңбаға өзгерту керек.

3 – қасиет: а) егер тура теңсіздіктің екі жақ бөлігі бірдей оң санға көбейтілсе және бөлінсе, теңсізідк белгісі өзгертілмей, тура теңсіздік шығады.

Егер а b және с болса, онда а b +с,

Мысалы, 1) 9 6, 9 2 6 2, 18 12.

9 6, 9 6 , 3 2.

б) егер тура теңсіздіктің екі жақ бөлігі бірдей теріс санға көбейтілсе және бөлінсе, теңсізідк белгісі қарама-қарсы таңбаға өзгертіліп, тура теңсіздік шығады.

Егер а b және с болса, онда а b +с,

Мысалы, 1) 9 6, 9 2 6 2), -18 -12.

9 6, 9 6 , -3 2.

4 – қасиет: Егер теңсіздік белгілері бірдей тура теңсіздіктер мүшелеп қосылса, онда теңсіздік белгісі қосылғыш теңсіздіктердің белгілеріндей тура теңсіздік шығады.

Егер а b және с болса, онда а b +d.

Мысалы: 1) 5,3 2,7 2) 2,7 х 6,5

+ +

1,5 0,8 4,5 у 7

6,8 3,5. 7,2 х+у 13,5

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

минут

Бекіту тапсырмасы

Тапсырмалар.

1 топ

А деңгей

№880. Квадраттың қабырғасы 4 см-ден артық, 5 см-ден кем. Квадраттың периметрін бағалаңдар.

В деңгейі

№886. Теңсіздіктердің қасиеттерін пайдаланып:

а) 3а – 5 2а – 1 теңсіздігінің екі жақ бөлігіне де 7 санын, 4а санын, -3 санын, -2а санын қосқанда шығатын тура теңсіздікті жазыңдар.

С деңгейі

№900. 2,7 х 9 және 1,5 у 3 теңсіздіктерінен:

2ху – ті; 2) 2ху + 1- ді; 3) + 4 – ті бағалаңдар.

«Математикалық диктант» 6 > 5 теңсіздігі берілген.

Тапсырма:

1. Теңсіздіктің екі бөлігіне де 4 – ті қосыңыз.

2. Теңсіздіктің екі бөлігіне де (-2) – ні қосыңыз.

3. Теңсіздіктің екі бөлігінен де 7 – ні азайтыңыз.

4. Теңсіздіктің екі бөлігінен де (-6) – ны азайтыңыз.

5. Теңсіздіктің екі бөлігіне де 3 – ті көбейтіңіз.

6. Теңсіздіктің екі бөлігіне де (-5) – ті көбейтіңіз.

7. Теңсіздіктің екі бөлігін де 2 – ге бөліңіз.

8. Теңсіздіктің екі бөлігін де (-2) – ге бөліңіз.

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешеді.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

Жеке жұмыс

№1 Теңсіздіктерді мүшелеп қос және азайт

1) 15 > -7 2) 7 > 5 3) 10 > -8

3 < 7 4 >-1 4 > 1

№2 Тік төртбұрыштың ұзындығы 4,5 см-ден артық, 6 см-ден кем, ал ені 2см-ден артық, 3,2 см-ден кем. Тік төртбұрыштың ауданын бағала.

1. Қос теңсіздікті жаза алады

2. Тік төртбұрыштың ауданын табу

формуласын біледі 3. Теңсіздіктерді көбейтуді орындайд

Дескриптор:

1.теңсіздіктерді мүшелеп қосып, азайта алады.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Оқулықтан тапсырма

. Қос теңсіздікті жаза алады

2. Тік төртбұрыштың ауданын табу

формуласын біледі 3. Теңсіздіктерді көбейтуді орындайд

Дескриптор:

1.теңсіздіктерді ауызша мүшелеп қосып, азайта алады

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

. Қос теңсіздікті жаза алады

2. Тік төртбұрыштың ауданын табу

формуласын біледі 3. Теңсіздіктерді көбейтуді орындайд

Дескриптор:

1.теңсіздіктерді мүшелеп қосып, азайта алады

Дескриптор:

1.теңсіздіктерді мүшелеп кобейте алады

Дескриптор:

1.теңсіздіктерді мүшелеп қосып, азайта алады

Дескриптор:

1.ттеңсіздікті бағалай алады

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Бүгінгі сабақта:

санды теңсіздіктер анықтамасын біледі;
тура санды теңсіздіктер анықтамасын біледі;
санды теңсіздіктердің қасиеттерін біледі;

Кері байланыс

Үйге тапсырма. №883.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Қысқа мерзімді сабақ жоспары

Сабақтың тақырыбы: Сан аралықтары №19

Бөлім:	6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер
Педагогтің Т.А.Ә.(болған жағдайда
Күні:
Пән/Сынып:	Математика, 6 сынып.	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Сан аралықтары
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.2.2.7 сан аралықтарын жазу үшін белгілеулерді пайдалану; 6.2.2.8 сан аралықтарды кескіндеу;
Сабақтың мақсаты:	сан аралықтарын жазу үшін белгілеулерді пайдалану; сан аралықтарды кескіндеу.

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Сан аралықтары тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

-сан аралықтарын жазу үшін белгілеулерді пайдалану;

-сан аралықтарды кескіндеу.

Үй тапсырмасын тексеру. №891, №893.

Өткен сабақты бекіту үшін: “ Қағып ал”

1.Санды теңсіздік дегеніміз не?

2. Координаталық түзуде үлкен сан кіші санның қай жағында кескінделеді?
3. Санды теңсіздіктің бір жақ бөлігін оның екінші жақ бөлігіне орын ауыстырғанда теңсіздік белгісі қалай өзгереді?
4. Қандай теңсіздіктерді мүшелеп қосып болады?
5. Қандай теңсіздіктерді мүшелеп алуға болады?
6. Айырма теңсіздіктің теңсіздік белгісі қалай анықталады?
7. Қандай теңсіздіктерді көбейтуге болады?
8. Теңсіздік белгілері бірдей теңсіздіктер қалай көбейтіледі?
9. Теңсіздіктер қалай бөлінеді?
10. Санды теңсіздіктің екі жақ бөлігін де бірдей теріс санға көбейтсек немесе бөлсек, теңсіздік белгісін қалай өзгерту керек?

11. 1 теңсіздігіндегі х-тің теңсіздік тура болатын сан мәндерін табыңдар.

12. 1 координаталық тузуде белгілеңіз.

13. -2 теңсіздігіндегі х-тің мәндерін табыңдар.

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық

10 мин

Жаңа сабақ

Оқушылар сұрақтарға жауап беру арқылы сабақтың тақырыбын ашады. Әр сұрақтың артында әріптер бар. Сол әріптерді құрастыру арқылы «Сан аралықтары» деген жаңа тақырып ашылады.

Координаталық түзуде а және в сандарына сәйкес нүктелерді белгілейік.

Координаталық түзудегі а және в сандарына сәйкес нүктелердің аралығы а және в сандарының аралығын кескіндейді.

Сан аралықтары.

С ан аралықтарының түрлері

Жартылай

интервал

Сәуле

Кесінді

Интервал

Ашық сәуле

Интервал.

Мысал: 2 7 теңсіздігінің шешімдерін сан аралығында белгілейік.

Белгіленуі: (2; 7). Оқылуы: 2 - ден 7-ге дейінгі аралық.

Кесінді.

Мысал: -4 3 қатаң емес қос теңсіздігінің шешімдерін сан аралығында белгілейік.

Белгіленуі: [-4; 3]. Оқылуы: -4 саны мен 3 саны қоса алынған -4 тен 3-ке дейінгі аралық.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Жартылай интервал.

Мысал: -2 4 теңсіздігінің шешімдерін сан аралығында белгілейік.

Белгіленуі: [-2; 4). Оқылуы: -2 саны қоса алынған -2 ден 4-ке дейінгі аралық.

Сәуле.

Мысал: х ≥ 8 теңсіздігі шешімдерінің жиынын сан аралығында белгілейік.

Белгіленуі: [8; +∞). Оқылуы: 8 саны қоса алынған 8- ден плюс шексіздікке дейінгі аралық.

Ашық сәуле.

Мысал: х < 5 теңсіздігінің шешімдерін сан аралығында белгілейік.

Белгіленуі: (-∞; 5). Оқылуы: минус шексіздіктен 5-ке дейінгі аралық.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсыр

масы

Оқулық бойынша деңгейлік тапсырмалар орындау.

А деңгейі

№906. Сан аралығын координаталық түзуде кескіндеңдер:

1) [-3;5]; 2) (-1;8]; 3) [-5;0]; 4) ( 0; 8)

5) (- 6) [-9; + ); 7) (- ;5); 8) (-5; + ).

В деңгейі

№ 913.

-4; -2; -6; 0; 7; 9,3; 8,4; сандарының қайсысы [ -3;8;5]

аралығына тиісті, қайсысы тиісті емес? Берілген сан аралығына тиістілерін теріп жаз.

5; 4,7; -3,2; 9 ; 0; 2 ; 8; -1; 10 сандарынан аралығына тиістілерін теріп жазыңдар.

С деңгейі

№920. Мына қос теңсіздіктердің шешімдерінің жиынын сан аралығымен жазыңдар:

1) 2 8; 2) -9 0; 3) -3 5; 4) -2 7;

5) 9 100; 6) 0 9; 7) -1 9; 8) -8 5.

Бағалау: Қатар отырған жұптар бірін-бірі тексереді, түсінбесе

немесе қате шығарса, тақтада орындайды. Бірін-бірі бағалайды.

Әр тапсырма сайын оқушыларды смайликтер арқылы бағалап отыру.

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді сан аралығымен жазады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

Жеке жұмыс

Жеке орындалатын тапсырма. Кестені толтыр:

Сан аралығының белгіленуі	[-3:-2 ]	(-∞:4)	(1:6)	(2:+∞)
Сан аралығының аты
Сан аралығының коор.түзудегі кескіні

Тапсырманы орындайды

Мониторинг

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Бүгінгі сабақта:

-сан аралықтарын жазу үшін белгілеулерді пайдаланады;

-сан аралықтарды кескіндейді.

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №907, №909.

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары №20

Сабақтың тақырыбы: Сан аралықтары

Бөлім:	6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер
Педагогтің Т.А.Ә.(болған жағдайда
Күні:
Пән/Сынып:	Математика, 6 сынып.	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Сан аралықтары
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.2.2.7 сан аралықтарын жазу үшін белгілеулерді пайдалану; 6.2.2.8 сан аралықтарды кескіндеу;
Сабақтың мақсаты:	сан аралықтарын жазу үшін белгілеулерді пайдалану; сан аралықтарды кескіндеу.

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Сан аралықтары тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

-сан аралықтарын жазу үшін белгілеулерді пайдалану;

-сан аралықтарды кескіндеу.

Үй тапсырмасын тексеру. №907, №909.

Өткен сабақты бекіту үшін: “ Қағып ал”

1.Санды теңсіздік дегеніміз не?

2. Координаталық түзуде үлкен сан кіші санның қай жағында кескінделеді?
3. Санды теңсіздіктің бір жақ бөлігін оның екінші жақ бөлігіне орын ауыстырғанда теңсіздік белгісі қалай өзгереді?
4. Қандай теңсіздіктерді мүшелеп қосып болады?
5. Қандай теңсіздіктерді мүшелеп алуға болады?
6. Айырма теңсіздіктің теңсіздік белгісі қалай анықталады?
7. Қандай теңсіздіктерді көбейтуге болады?
8. Теңсіздік белгілері бірдей теңсіздіктер қалай көбейтіледі?
9. Теңсіздіктер қалай бөлінеді?
10. Санды теңсіздіктің екі жақ бөлігін де бірдей теріс санға көбейтсек немесе бөлсек, теңсіздік белгісін қалай өзгерту керек?

11. 1 теңсіздігіндегі х-тің теңсіздік тура болатын сан мәндерін табыңдар.

12. 1 координаталық тузуде белгілеңіз.

13. -2 теңсіздігіндегі х-тің мәндерін табыңдар.

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақ

Координаталық түзуде а және в сандарына сәйкес нүктелерді белгілейік.

Сан аралықтары.

Интервал.

Мысал: 2 7 теңсіздігінің шешімдерін сан аралығында белгілейік.

Белгіленуі: (2; 7). Оқылуы: 2 - ден 7-ге дейінгі аралық.

Кесінді.

Мысал: -4 3 қатаң емес қос теңсіздігінің шешімдерін сан аралығында белгілейік.

Белгіленуі: [-4; 3]. Оқылуы: -4 саны мен 3 саны қоса алынған -4 тен 3-ке дейінгі аралық.

Жартылай интервал.

Мысал: -2 4 теңсіздігінің шешімдерін сан аралығында белгілейік.

Белгіленуі: [-2; 4). Оқылуы: -2 саны қоса алынған -2 ден 4-ке дейінгі аралық.

Сәуле.

Мысал: х ≥ 8 теңсіздігі шешімдерінің жиынын сан аралығында белгілейік.

Белгіленуі: [8; +∞). Оқылуы: 8 саны қоса алынған 8- ден плюс шексіздікке дейінгі аралық.

Ашық сәуле.

Мысал: х < 5 теңсіздігінің шешімдерін сан аралығында белгілейік.

Белгіленуі: (-∞; 5). Оқылуы: минус шексіздіктен 5-ке дейінгі аралық.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсыр

масы

Тапсырма 1

Координаталық түзуде белгілеңіз:

1) ( 0; 9); 2) [-8;9); 3) [-2; 2];

4) (-∞;9]; 5) (11;+ ∞); 6) [-8;+ ∞).

Тапсырма 2

Аралықтағы бүтін сандарды табыңыз:

( -6,3; 6] және ( -4,3; 9].

Тест тапсырмасы

1. ( — ∞;5] сан аралығының аты:

А) ашық сәуле Б) интервал В) кесінді Г) сәуле

2. Белгіленумен жаз: 1-ден 4-ке дейінгі кесінді

А) (1;4) Б) [1;4] В) (1;4] Г) [1;4)

3. Сан аралығындағы бүтін сандарды тап: (4; 7]

А) 4;5;6 Б) 4;5;6:7 В) 5;6 Г) 5;6;7

4. Белгіленуімен жаз: 1-ден 3-ке дейінгі 3 саны қоса алынған жартылай интервал

А) (1;3] Б) [1;3] В) (1;3) Г) [1;3)

5. Теңсіздіктер шешімін сан аралығымен жаз: 2х6

А) [2;6] Б) (2;6) В) [2;6) Г) (2;6]

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Оқулықтан

931. Сан аралықтарын координаталық түзуде кескіндеңдер;

. Сан аралықтарының қиылысуын тауып, оны белгіленуімен

жазыңдар;

. Сан аралықтарының қиылысуындағы ең үлкен бүтін санды

көрсетіңдер:

1) (–8; 6] және [–5; 8); 4) (–4; 2) және (–7; –1);

2) (–∞; 0] және [–9; 3); 5) [–9; 9] және [–1; 14];

3) (–∞; –2] және [–2; 7]; 6) (–6; 6) және [–4; 4].

932. . Сан аралықтарын координаталық түзуде кескіндеңдер;

. Сан аралықтарының бірігуін тауып, оны белгіленуімен жазыңдар;

. Сан аралықтарының бірігуіндегі ең кіші бүтін санды көрсетіңдер:

1) [–8; 2] және [1; 9); 4) (–11; 3] және [–2; 7);

2) (–6; 7) және (–2; 4); 5) [–7,5; –3] және [0; 4];

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді сан аралығымен жазады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

Жеке жұмыс

Жеке орындалатын тапсырма. Кестені толтыр:

Сан аралығының белгіленуі	(-∞;4]	(-2;7]	[-1;6]
Сан аралығының аты
Сан аралығының коор.түзудегі кескіні
Теңсіздікпенжазылуы

Тапсырманы орындайды

Мониторинг

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Бүгінгі сабақта:

-сан аралықтарын жазу үшін белгілеулерді пайдаланады;

-сан аралықтарды кескіндейді.

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Үйге тапсырма. №914, №915.

Кері байланыс

Оқулық

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары 21

Сабақтың тақырыбы: Сан аралықтардың бірігуі мен қиылысуы

Бөлім:	6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер
Педагогтің Т.А.Ә.(болған жағдайда
Күні:
Пән/Сынып:	Математика, 6 сынып.	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Сан аралықтардың бірігуі мен қиылысуы
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.2.2.9 сан аралықтардың бірігуін және қиылысуын табу;
Сабақтың мақсаты:	сан аралықтарын жазу үшін белгілеулерді пайдалану; сан аралықтарды кескіндеу.

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Сан аралықтардың бірігуі мен қиылысуы тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

-сан аралықтарын жазу үшін белгілеулерді пайдалану;

-сан аралықтарды кескіндеу.

Үй тапсырмасын тексеру. №914, №915.

"Миға шабуыл"

-Сан аралықтары дегеніміз не?

-Сан аралығының қандай түрлерін білесіңдер?

-Қатаң теңсіздіктің шешімдер жиыны координаталық түзуде қалай кескінделеді?

-Қатаң емес теңсіздіктің сан аралығын жазу үшін қандай жақша қолданылады?

-Неліктен кесіндіде координаталық түзуде көрсетілген сандар шешімдер жиынына кіреді? - деген жабық және ашық сұрақтар қоямын.

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақ

Сан аралықтарының қиылысуы ∩

А ∩ В қиылысу белгісі

Мысал 1. (– ∞; 3] және [– 4; +∞) сан аралықтарының қиылысу аралығын табайық. Жазылуы: (– ∞; 3] ∩ [– 4; +∞) = [– 4; 3].

Мысал 2.Сан аралықтарының қиылысуы. [-2;4] және [1;6] сан аралықтарының қиылысуы - [1;4]. Бұл олардың ортақ сан аралығы. Белгіленуі: [-2;4] [1;6]=[1;4]

Мысал 3. [– 2; 9] және [5; 12] сан аралықтарының қиылысу аралығын табайық. Жазылуы: [– 2; 5] ∩ [5; 12) = [5; 9].

Сан аралықтарының қиылыcпайтын болуы.

[-4;1] және [3;7] сан аралықтары қиылыспайды немесе оларға ортақ сан аралығы жоқ.

Белгіленуі: [-4;1] [3;7]=

Сан аралықтарының бірігуі

[-2;6] аралығының әрбір саны [-2;3] және [1;6] аралықтарының ең болмағанда біреуіне немесе екеуіне де тиісті.

Белгіленуі: [-2;3] [1;6]=[-2;6]

Мысал 4: [– 2; 7] және [4; 11] сан аралықтарының бірігуін табайық.

Жазылуы: [– 2; 7] [4; 11] = [– 2 ; 11]

Мысал 5: [– 6; 1] және [4; 10] сан аралықтарының бірігуін табайық. Жазылуы: [– 6; 1] [4; 10]

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсыр

масы

"Ойлан, жұптас, бөліс" әдісін қолданамын. Бұл әдісті қолдану арқылы оқушылар арасында қарым-қатынасы дамып, бірлесе отырып жұмыс жасауды үйренеді.

А деңгейі. №926. Оқулықтағы 5.19-суретте кескінделген сан аралықтарының қиылысуын жазыңдар.

№928.

В деңгейі. №933.

Берілген сан аралықтарын координаталық сәуледе кескіндеп,олардың бірігуін жазыңдар.

Сан аралығы

[-3;5] және

[-2;4]

(-5;9] және

[7;12)

(-4;8]

[0;10)

(-7;6]

[3;15]

Сан аралығының қиылысуы

Сан аралығының

Бірігуі

С деңгейі. №934. Координаталық түзіді пайдаланып, сан аралықтарының қиылысуын табыңдар.

(-7; , (-4; + және ;
(- ; , және ;
(-8; 7), (-5; 10) және ;
(- ; , (-4; + және

Өз бетімен жұмыс.

[-2; 5 ] және [ 1;7] сан аралықтарының қиылысуын тап және сатылай кешенді талда.

[-2; 5 ] ∩ [ 1;7 ] = [ 1; 5 ]

. [ 1; 5 ]

1 аталуы --------------
2 оқылуы --------------
3 координаталық түзуде кескінделуі --------
4 теңсіздік түрінде жазылуы -------------------
5 аралыққа тиісті бүтін сандар ----------------------
6 аралыққа тиісті ең кіші бүтін сан ------------
7 аралыққа тиісті ең үлкен бүтін сан -----------

Кестені толтырады

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді сан аралығының қиылысуы мен бірігуін жазады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

Жеке жұмыс

Жеке орындалатын тапсырма.

№1. Мына сан аралықтарына тиісті ең үлкен бүтін санды және ең кіші бүтін санды жаз.

(-6;2 ] және (-3; 7]

( -7;7 ) және [ -2; 3]

Тапсырманы орындайды

Дескриптор:

-Сан аралықтарын кескіндейді;

-Сан аралықтарының қиылысуын табады;

-Қиылысу аралықтарынан бүтін сандарды табады.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Бүгінгі сабақта:

-сан аралықтарын жазу үшін белгілеулерді пайдалану;

-сан аралықтарды кескіндеу.

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №927, №935.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

№22 такырыптан бастап төменде 2-3 сабактан соң тур

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары

Сабақтың тақырыбы: Сан аралықтардың бірігуі мен қиылысуы

Бөлім:	6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер
Педагогтің Т.А.Ә.(болған жағдайда
Күні:
Пән/Сынып:	Математика, 6 сынып.	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Сан аралықтардың бірігуі мен қиылысуы
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.2.2.9 сан аралықтардың бірігуін және қиылысуын табу;
Сабақтың мақсаты:	сан аралықтарын жазу үшін белгілеулерді пайдалану; сан аралықтарды кескіндеу.

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Сан аралықтардың бірігуі мен қиылысуы тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

-сан аралықтарын жазу үшін белгілеулерді пайдалану;

-сан аралықтарды кескіндеу.

Үй тапсырмасын тексеру. №927, №935.

"Миға шабуыл"

-Сан аралықтары дегеніміз не?

-Сан аралығының қандай түрлерін білесіңдер?

-Қатаң теңсіздіктің шешімдер жиыны координаталық түзуде қалай кескінделеді?

-Қатаң емес теңсіздіктің сан аралығын жазу үшін қандай жақша қолданылады?

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық

10 мин

Жаңа сабақ

Сан аралықтарының қиылысуы ∩

А ∩ В қиылысу белгісі

Мысал 1. (– ∞; 3] және [– 4; +∞) сан аралықтарының қиылысу аралығын табайық. Жазылуы: (– ∞; 3] ∩ [– 4; +∞) = [– 4; 3].

Мысал 3. [– 2; 9] және [5; 12] сан аралықтарының қиылысу аралығын табайық. Жазылуы: [– 2; 5] ∩ [5; 12) = [5; 9].

Сан аралықтарының қиылыcпайтын болуы.

[-4;1] және [3;7] сан аралықтары қиылыспайды немесе оларға ортақ сан аралығы жоқ.

Белгіленуі: [-4;1] [3;7]=

Сан аралықтарының бірігуі

[-2;6] аралығының әрбір саны [-2;3] және [1;6] аралықтарының ең болмағанда біреуіне немесе екеуіне де тиісті.

Белгіленуі: [-2;3] [1;6]=[-2;6]

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады.

Мысал 4: [– 2; 7] және [4; 11] сан аралықтарының бірігуін табайық.

Жазылуы: [– 2; 7] [4; 11] = [– 2 ; 11]

Мысал 5: [– 6; 1] және [4; 10] сан аралықтарының бірігуін табайық. Жазылуы: [– 6; 1] [4; 10]

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсыр

масы

Тапсырмалар."А,В,С-қоржыны" әдісін ұсынамын.А,В,С-қоржынында деңгейлік тапсырмалар

А-тапсырмалары:

1.Сан аралығының қиылысуын тап: (-7; 5], [4; +∞) және [-1;9)

Жауабы: [4;5]

2.Сан аралығының бірігуін тап: (-∞; 5], [-2; +∞) және [-1;8]

Жауабы: (-∞;+∞)

В-тапсырмалары:

1.Сан аралығының қиылысуын тап: (-∞; -6], [-6; +∞) және [-6;1]

Жауабы: Ø

2.Сан аралығының бірігуін тап: (-7; 5), (-1; 9) және (7;12)

Жауабы: (-7;12)
С-тапсырмасы

1.Сан аралығының қиылысуын тап: (-8; 7), (-5; 10) және [-3;2]

Жауабы: [-3;2]

2.Сан аралығының бірігуін тап: [-3; 1), [1; 5) және [5;8]

Жауабы: [-3; 8]

«Білім таусылмайтын кен» (тест тапсырмасы)

1. ( — ∞;5] сан аралығының аты:

А) ашық сәуле Б) интервал В) кесінді Г) сәуле

2. Белгіленумен жаз: 1-ден 4-ке дейінгі кесінді

А) (1;4) Б) [1;4] В) (1;4] Г) [1;4)

3. Сан аралығындағы бүтін сандарды тап: (4; 7]

А) 4;5;6 Б) 4;5;6:7 В) 5;6 Г) 5;6;7

4. Белгіленуімен жаз: 1-ден 3-ке дейінгі 3 саны қоса алынған жартылай интервал

А) (1;3] Б) [1;3] В) (1;3) Г) [1;3)

5. Теңсіздіктер шешімін сан аралығымен жаз: 2 х 6

А) [2;6] Б) (2;6) В) [2;6) Г) (2;6]

Өз бетімен жұмыс.

[-2; 5 ] және [ 1;7] сан аралықтарының қиылысуын тап және сатылай кешенді талда.

[-2; 5 ] ∩ [ 1;7 ] = [ 1; 5 ]

. [ 1; 5 ]

Кестені толтырады

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Оқулықтан №929, №932.

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді сан аралығының қиылысуы мен бірігуін жазады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

Жүргізіледі

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді сан аралығының қиылысуы мен бірігуін жазады.

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

Жеке жұмыс

Жеке орындалатын тапсырма.

№1. Мына сан аралықтарына тиісті ең үлкен бүтін санды және ең кіші бүтін санды жаз.

(-6;2 ] және (-3; 7]

( -7;7 ) және [ -2; 3]

Тапсырманы орындайды

Дескриптор:

-Сан аралықтарын кескіндейді;

-Сан аралықтарының қиылысуын табады;

-Қиылысу аралықтарынан бүтін сандарды табады.

5 минут

Бүгінгі сабақта:

-сан аралықтарын жазу үшін белгілеулерді пайдаланады;

-сан аралықтарды кескіндей алады.

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №930, №937.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары

Сабақтың тақырыбы: Санды теңсіздіктер

Бөлім:	6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер
Педагогтің Т.А.Ә.(болған жағдайда
Күні:
Пән/Сынып:	Математика, 6 сынып.	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Сан аралықтар. Сан аралықтардың бірігуі мен қиылысуы
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.2.2.5 тура санды теңсіздіктердің қасиеттерін білу және қолдану;
Сабақтың мақсаты:	Оқушылар: - санды теңсіздіктер анықтамасын біледі; - тура санды теңсіздіктер анықтамасын біледі; - санды теңсіздіктердің қасиеттерін біледі; - тура санды теңсіздіктерге амалдар қолданады;

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дас тыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Санды теңсіздіктер тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

санды теңсіздіктер анықтамасын біледі;
тура санды теңсіздіктер анықтамасын біледі;
санды теңсіздіктердің қасиеттерін біледі;

Үй тапсырмасын тексеру. №842. Қызығушылықты ояту:

Салыстырылатын екі санның біреуі екіншісінен үлкен немесе кіші екенін анықтау үшін, берілген екі санның айырмасына қарап, қорытынды жасаңдар:

Салыстыр

ылатын сандар

Сандардың біріншісінен екіншісін азайтып, айырма түрінде жазыңдар

Айырма

(Оң сан немесе теріс сан)

Санды теңсіздік

5 пен 3

-2 мен -4

3 пен 6

5 - 3

2 0, оң сан

5 3

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Мынадай сұрақтарға жауап беруді сұраңыз:

С-1: Егер а – b айырмасы оң сан болса, (*) белгісінің орнына қандай теңсіздік белгісі қойылады: а * b?

С-2: Егер а – b айырмасы теріс сан болса, (*) белгісінің орнына қандай теңсіздік белгісі қойылады: а * b?

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақ

Жаңа сабақ «Мағынаны ажырату»

Жоғарыда қойылған сұрақтардан мынадай жауап алынады.

Өзара тең емес а және b сандарын салыстыру нәтижесінде, қай санның үлкен, одан қай санныі кіші екендігі анықталады.

Егер а – b айырмасы оң сан болса, онда а саны b санынан үлкен болады. Егер а – b айырмасы теріс сан болса, онда а саны b санынан кіші болады.

Егер а – b 0 болса, онда а b. Егер а – b 0 болса, онда а b.

Екі санды өрнектің теңсіздік белгісімен (« » немесе « ») жазылуы санды теңсіздік деп аталады.

Мысалы, 9 3+5 – санды теңсіздік.

9 3+5 – сол жақ бөлігі, – оң жақ бөлігі.

а b және а b түріндегі теңсіздіктерді қатаң теңсіздіктер деп атайды. а b және а b түріндегі теңсіздіктерді қатаң емес деп атайды. а х b, а х b, а х b және т.б. түріндегі теңсіздіктерді қос теңсіздіктер деп атайды.

және ; және таңбаларын бір-біріне қарама-қарсы таңбалар деп атайды.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсырмасы

Тапсырмалар.Оқулық бойынша деңгейлік тапсырмаларды орындау.

А деңгейі

№852. Теңсіздік түрінде жазыңдар. Белгісіз шаманы х - пен белгілеңдер.

1. Ыдыстағы сұйықтың көлемі 3 л – ден артық емес;

2. Өзен суының ағыс жылдамдығы 4 км/сағ – тан кем;

3. Бүгін Тараз қаласындағы ауаның температурасы 5⁰С – тан төмен емес;

4. Доғал бұрыштың градустық өлшемі 90⁰ – тан артық, бірақ 180⁰ – тан кем.

№2. 1) 8 13 теңсіздігінің екі жақ бөлігін де 5 санын, 4 санын, - 2 санын, - 6 санын қосқанда шығатын тура теңсіздікті жазыңдар.

2) 18 6 теңсіздігінің екі жақ бөлігін де:

4 санына, 5 санына, -1 санына, -0,5 санына көбейткенде шығатын тура теңсіздікті жазыңдар.

В деңгейі

№857. Мына теңсіздіктерді қос теңсіздік түрінде жазыңдар:

1) 7 15 және 15 20; 2) 0,8 0,3 және 0,8 1;

3) -1 -5 және - 1 0; 4) m + n k және k p + z.

№2. 4 а 5 теңсіздігінен мынаны бағлаңдар:

1) а + 3; 2) а – 0,6; 3) 2а; 4)

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

С деңгейі

№866. Мына өрнектердің мәндерін салыстырып, нәтижесін теңсіздік ( ) белгілерімен жазыңдар:

1) х + 0,5 және х – (-0,3); 2) у + (- және у - (+ ;

3) n : (-7) және n : 7; 4) - n : (-3) және n : (-3).

№2. Егер 4 х 8 болса:

2х – ті; 2) 2х + 1 – ді; 3) – ні бағалаңдар.

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешеді.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

Жеке оқушымен жұмыс

Жеке орындалатын тапсырма

№1. Сандарды салысырыңдар:

7,8 және 7,08 3) және -4,5
-10 және -9 4) 8,05 және |-8,05|

№2. Өрнектің мәнін салыстырыңдар:

8·(-10)+(-20:4)+100 және -200-10·(-20)+(- 40):0,4

№3.

-8,5 <1,7 теңсіздігінің екі жақ бөлігіне 1) -6; 2) 10; 3) 2,8; 4) -9,9 санын қосыңдар.

Тапсырманы орындайды

Оқулық, жұмыс дәптері

5 минут

Бүгінгі сабақта:

санды теңсіздіктер анықтамасын біледі;
тура санды теңсіздіктер анықтамасын біледі;
санды теңсіздіктердің қасиеттерін біледі;

Кері байланыс

Үйге тапсырма. №850.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары

Сабақтың тақырыбы: Санды теңсіздіктер

Бөлім:	6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер
Педагогтің Т.А.Ә.(болған жағдайда
Күні:
Пән/Сынып:	Математика, 6 сынып.	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Санды теңсіздіктер
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.2.2.5 тура санды теңсіздіктердің қасиеттерін білу және қолдану;
Сабақтың мақсаты:	Оқушылар: - санды теңсіздіктер анықтамасын біледі; - тура санды теңсіздіктер анықтамасын біледі; - санды теңсіздіктердің қасиеттерін біледі; - тура санды теңсіздіктерге амалдар қолданады;

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дас тыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Санды теңсіздіктер тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

санды теңсіздіктер анықтамасын біледі;
тура санды теңсіздіктер анықтамасын біледі;
санды теңсіздіктердің қасиеттерін біледі;

Үй тапсырмасын тексеру. №857.

№857. Мына теңсіздіктерді қос теңсіздік түрінде жазыңдар:

1) 7 15 және 15 20; 2) 0,8 0,3 және 0,8 1;

3) -1 -5 және - 1 0; 4) m + n k және k p + z.

Қызығушылықты ояту:

Салыстыр

ылатын сандар

Сандардың біріншісінен екіншісін азайтып, айырма түрінде жазыңдар

Айырма

(Оң сан немесе теріс сан)

Санды теңсіздік

5 пен 3

-2 мен -4

3 пен 6

5 - 3

2 0, оң сан

5 3

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Мынадай сұрақтарға жауап беруді сұраңыз:

С-1: Егер а – b айырмасы оң сан болса, (*) белгісінің орнына қандай теңсіздік белгісі қойылады: а * b?

С-2: Егер а – b айырмасы теріс сан болса, (*) белгісінің орнына қандай теңсіздік белгісі қойылады: а * b?

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақ

Жаңа сабақ «Мағынаны ажырату»

Жоғарыда қойылған сұрақтардан мынадай жауап алынады.

Егер а – b 0 болса, онда а b. Егер а – b 0 болса, онда а b.

Екі санды өрнектің теңсіздік белгісімен (« » немесе « ») жазылуы санды теңсіздік деп аталады.

Мысалы, 9 3+5 – санды теңсіздік.

9 3+5 – сол жақ бөлігі, – оң жақ бөлігі.

және ; және таңбаларын бір-біріне қарама-қарсы таңбалар деп атайды.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсырмасы

Тапсырмалар. «Математикалық эстафета» жарысы ұйымдастырылады. Топтарға бірдей тапсырмалар беріліп, орындарынан тез орындауға талпынады, яғни оқушылардың есеп шығару шапшандығын байқау. Қай топ бірінші болса, сол топ жеңіске жетеді. №858 1 топ

2) х – 3; х – 4

2 топ

4) х – 5; х – 7.

№859. a және b сандарының айырмасы бойынша a және b сандарын салыстырыңдар.

1. а – b = –3; a * b

2. а – b = 2/7 ; a * b

3. а – b = 0; a * b

4. a – b = –0,5; a * b

5. b – a = 1; b * a

6. b – a = –0,99; b * a

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

С деңгейі

№866. Мына өрнектердің мәндерін салыстырып, нәтижесін теңсіздік ( ) белгілерімен жазыңдар:

1) х + 0,5 және х – (-0,3); 2) у + (- және у - (+ ;

3) n : (-7) және n : 7; 4) - n : (-3) және n : (-3).

№2. Егер 4 х 8 болса:

2х – ті; 2) 2х + 1 – ді; 3) – ні бағалаңдар.

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешеді.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

Жеке оқушымен жұмыс

Жеке орындалатын тапсырма

№1. Сандарды салысырыңдар:

7,8 және 7,08 3) және -4,5
-10 және -9 4) 8,05 және |-8,05|

№2. Өрнектің мәнін салыстырыңдар:

8·(-10)+(-20:4)+100 және -200-10·(-20)+(- 40):0,4

№3.

-8,5 <1,7 теңсіздігінің екі жақ бөлігіне 1) -6; 2) 10; 3) 2,8; 4) -9,9 санын қосыңдар.

Тапсырманы орындайды

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Бүгінгі сабақта:

санды теңсіздіктер анықтамасын біледі;
тура санды теңсіздіктер анықтамасын біледі;
санды теңсіздіктердің қасиеттерін біледі;

Кері байланыс

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Үйге тапсырма. №860.

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары

Сабақтың тақырыбы: Санды теңсіздіктер қасиеттері

Бөлім:	6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер
Педагогтің Т.А.Ә.(болған жағдайда
Күні:
Пән/Сынып:	Математика, 6 сынып.	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Санды теңсіздіктер қасиеттері
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.2.2.6 теңсіздіктерді қосу, азайту, көбейту және бөлуді түсіну және қолдану;
Сабақтың мақсаты:	санды теңсіздіктер анықтамасын біледі; тура санды теңсіздіктер анықтамасын біледі; санды теңсіздіктердің қасиеттерін біледі; тура санды теңсіздіктерге амалдар қолдана алады;

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

3 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Санды теңсіздіктер тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

cанды теңсіздіктің анықтамаларын және белгілерін білу.
cанды теңсіздіктің анықтамаларын және белгілерін ескеріп есептер шығару.

Үй тапсырмасын тексеру. №886/2/.

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақ

«Миға шабуыл» - өткен сабақтан сұрақтар қойылып, жауап алынады.

С-1: Санды теңсіздік дегеніміз не? Мысал келтір С-2: Санды теңсіздіктің 1-ші қасиетінің айтылуы, мысал келтір. С-3: Санды теңсіздіктің 2-ші қасиетінің айтылуы, мысал келтір. С-4: Санды теңсіздіктің 3-ші қасиетінің айтылуы, мысал келтір. С-5: Санды теңсіздіктің 4-ші қасиетінің айтылуы, мысал келтір.

5 – қасиет: Теңсіздік белгілері бірдей және оң жақ бөлігі мен сол бөлігі оң сандар болатын тура теңсіздіктерді мүшелеп көбейтуге болады. Нәтижесінде теңсіздік белгісі көбейткіш теңсіздіктердің белгісіндей тура теңсіздік шығады.

Егер а b, с және а, b, с, – оң сандар болса, онда а bd.

Мысалы: 1) 0,3 0,2 2) 9 х 12

4 1,5 4 у 7

1,2 0,3. 36 ху 84.

6 – қасиет: Егер а b болса, онда . Мұндағы a 0, b 0.

Мысалы: 1) 3 4, . 2) 7 5, .

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсырмасы

1. Деңгейлік тапсырмалар:

I деңгей тапсырмалары

№1. Бірінші тізбеде 27 шар, екінші тізбеде 21 шар бар. Қай тізбеде шар көп?

1) Тізбелердің әрқайсысына 12 шардан қосылды. Тізбедегі шарларды салыстырыңдар.

2) Тізбелердің әрқайсысынан 6 шардан алынады. Тізбегі шарларды салыстырыңдар.

№2. №881 /оқулықтан/

II деңгей тапсырмалары

№1. Бірінші құмырада 7 л, екінші құмырада 5 л сүт бар еді. Құмыралардың әрқайсысынан 3 л cүт құйылып алынады. Қай құмырада көп сүт қалды? Салыстырып, теңсіздік белгісімен жазыңдар.

№2. Бірінші астық қоймасында 210 т, екінші астық қоймасында 280 т бидай бар еді. Астық қоймаларының әрқайсысына тағы да 75 т астық әкелінді. Қай астық қоймасындағы астық артық? Салыстырып, теңсіздік белгісімен жазыңдар.

№892 /оқулықтан/

III деңгей тапсырмалары

Оқулықтан №897

2.Жұптық жұмыс.

«Математикалық эстафета» 5 x 8 берілген. Бағалаңдар:

1 топ 2 топ

< 6x < < 4x <

< -10x < < -7x <

< x – 5 < < x – 3 <

< 3x + 1 < < 2x +3 <

4. Тест тапсырмасы:

1. Егер а > b болса, онда...

А) а мен b – айырмасы теріс сан; В) а мен b 0-ге тең; С) а мен b – айырмасы оң сан.

2. Қайсы сан -2 < x < 8 теңсіздігінің шешімі болады?

А) -9; В) -2,5; С) 9; D) -1,8.

3. Теңсіздікті мүшелеп көбейт:

у + 3 < 10 және 15 < у.

А) у + 18 < 10 + у; В) у – 12 < 10 – у; С) 15у + 45 < 10у; D) 2у + 3у < 150.

Жауаптары: 1.С, 2. Д, 3.С.

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Шешуі:

№1.

№2.

210>280

210+75>280+75

285>355

3. Жеке жұмыс /карточкамен/

7 < 8 теңсіздігі берілген.

Тапсырма:

1. Теңсіздіктің екі бөлігіне де 4 – ті қосыңыз.

2. Теңсіздіктің екі бөлігіне де (-2) – ні қосыңыз.

3. Теңсіздіктің екі бөлігінен де 7 – ні азайтыңыз.

4. Теңсіздіктің екі бөлігінен де (-6) – ны азайтыңыз.

5. Теңсіздіктің екі бөлігіне де 3 – ті көбейтіңіз.

6. Теңсіздіктің екі бөлігіне де (-5) – ті көбейтіңіз.

7. Теңсіздіктің екі бөлігін де 2 – ге бөліңіз.

8. Теңсіздіктің екі бөлігін де (-2) – ге бөліңіз.

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешеді.

-санды теңсіздіктер дің қасиеттерін қолданады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешеді.

-санды теңсіздіктер дің қасиеттерін қолданады.

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

10мин

Жеке жұмыс

№1. 45>35 болса, санды теңсіздіктің екі жақ бөлігіне де 6 – ны қосқанда теңсіздік белгісі қалай өзгереді?

№2. 33>22 болса, санды теңсіздіктің екі жағын да 11- ге бөлсе теңсіздік белгісі қалай өзгереді?

№3. 64>56 санды теңсіздіктің екі жағын да – 8 ге бөлгенде теңсіздік белгісі қалай өзгереді?

Тапсырманы орындайды

-санды теңсіздіктер дің қасиеттерін қолданады.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

2 минут

Бүгінгі сабақта:

cанды теңсіздіктің анықтамаларын және белгілерін біледі.
cанды теңсіздіктің анықтамаларын және белгілерін ескеріп есептер шығара алады.

Кері байланыс. «Мен үшін бүгін сабақта»:

Оқушыларға жеке парақшалар беріледі. Олар үш бағыт бойынша өз жұмыстары бойынша қажет сөздердің астын сызу керек.

Сабақ	Мен сабақта	Қорытынды
қызық	жұмыс істедім	материалды түсіндім
қызықсыз	демалдым	білетінімнен де көп білдім
тапсырма ны орындағым келмеді	басқаларға көмектестім	онша түсінбедім

Үйге тапсырма. №891, №893.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Презентация

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары №22

Сабақтың тақырыбы: Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздік. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешу

Бөлім:	6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер
Педагогтің Т.А.Ә.(болған жағдайда
Күні:
Пән/Сынып:	Математика, 6 сынып.	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздік. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешу.
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.2.2.10 түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу; 6.2.2.11 алгебралық түрлендірулердің көмегімен теңсіздіктерді , түріндегі теңсіздіктерге келтіру;
Сабақтың мақсаты:	Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктің анықтамасын білу Бір айнымалысы бар теңсіздікті шешудің алгоритмін білу; Жүйедегі теңсіздіктердің әрқайсысының шешімдерін таба алу Табылған шешімдерді бір координаталық түзуде кескіндей білу; Координаталық түзуден жүйедегі теңсіздіктердің ортақ шешімдерін таба алу.

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздік. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешу.тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

- kx > b, kx ≥ b, kx < b, kx ≤ b түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу алгоритмі. -kx > b, kx ≥ b, kx < b, kx ≤ b түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу және теңсіздіктердің шешімдерін координаттық түзуде кескіндеу.

Үй тапсырмасын тексеру. №932, №933.

"Миға шабуыл"

-Сан аралықтары дегеніміз не?

-Сан аралығының қандай түрлерін білесіңдер?

-Қатаң теңсіздіктің шешімдер жиыны координаталық түзуде қалай кескінделеді?

-Қатаң емес теңсіздіктің сан аралығын жазу үшін қандай жақша қолданылады?

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақ

Бір айнымалысы бар сызықтық

теңсіздіктерді шешу

І. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздік.

ах > b және ах < b (немесе ах  b және ах  b) түріндегі теңсіздіктер

бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер деп аталады. Мұндағы a ≠ 0

және b – қандай да бір сандар, х – айнымалы (белгісіз).

Айнымалының теңсіздікті тура санды теңсіздікке айналдыратын мәнін бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктің шешімі деп атайды. Мысалы, x + 6 < 18. x-тің орнына 2 санын қойса, онда 2 + 6 < 18, 8 < 18 дұрыс теңсіздігі шығады. x – теңсіздіктің шешімі.

Теңсіздікті шешу – оның барлық шешімін табу немесе шешімдері болмайтынын дәлелдеу.

Шешімдері бірдей теңсіздіктер мәндес теңсіздіктер деп аталады. Шешімдері болмайтын теңсіздіктер де мәндес теңсіздіктер болып есептеледі.

Екі салыстыру белгісі қолданылатын теңсіздік қос теңсіздік деп аталады.

Мысал. Теңсіздікті шешу

5(x – 3) > 2x – 3

Егер теңсіздіктің екі жақ бөлігі де бірдей теріс санға көбейтіліп не-

месе бөлініп, сонымен бірге теңсіздік белгісі қарама-қарсы теңсіздік

белгісіне өзгертілсе, берілген теңсіздік мәндес теңсіздікке түрленеді.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

1-мысал.

3х – 7 < х + 3 және 3х – х < 3 +7 – мәндес теңсіздіктер.

2. Егер теңсіздіктің екі жақ бөлігі де бірдей оң санға көбейтілсе не-

месе бөлінсе, берілген теңсіздік мәндес теңсіздікке түрленеді.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

25мин

Бекіту тапсырмалар

939. 1) –3; –1,5; 2 сандарының қайсылары 9–2х 12 теңсіздігінің шешімі

болады?

2) 1; 8; 2; 3 сандарының қайсылары 3х–5 7 теңсіздігінің шешімі

болады?

940. Теңсіздіктерді шешіп, шешімдер жиынын сан аралығы арқылы

көрсетіңдер:

1) 3x –18; 3) 5y 16; 5) 8x 24;

2) –8x 32; 4) 6,5y>13; 6) 7,5x 30.

941. Теңсіздіктерді шешіңдер:

1) х – 3 11; 3) х+5>–3; 5) 11 х + 2;

2) –3<y–4; 4) 2y y+8; 6) 3y>5y+4.

Тапсырманы орындайды

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Бүгінгі сабақта:

- kx > b, kx ≥ b, kx < b, kx ≤ b түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу алгоритмін біледі. -kx > b, kx ≥ b, kx < b, kx ≤ b түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу және теңсіздіктердің шешімдерін координаттық түзуде кескіндейді.

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Қысқа мерзімді сабақ жоспары №23

Бөлім:	6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер
Педагогтің Т.А.Ә.(болған жағдайда
Күні:
Пән/Сынып:	Математика, 6 сынып.	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздік. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешу.
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.2.2.10 түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу; 6.2.2.11 алгебралық түрлендірулердің көмегімен теңсіздіктерді , түріндегі теңсіздіктерге келтіру;
Сабақтың мақсаты:	Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктің анықтамасын білу Бір айнымалысы бар теңсіздікті шешудің алгоритмін білу; Жүйедегі теңсіздіктердің әрқайсысының шешімдерін таба алу Табылған шешімдерді бір координаталық түзуде кескіндей білу; Координаталық түзуден жүйедегі теңсіздіктердің ортақ шешімдерін таба алу.

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

Үй тапсырмасын тексеру. №932, №933.

"Миға шабуыл"

-Сан аралықтары дегеніміз не?

-Сан аралығының қандай түрлерін білесіңдер?

-Қатаң теңсіздіктің шешімдер жиыны координаталық түзуде қалай кескінделеді?

-Қатаң емес теңсіздіктің сан аралығын жазу үшін қандай жақша қолданылады?

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақ

Бір айнымалысы бар сызықтық

теңсіздіктерді шешу

І. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздік.

ах > b және ах < b (немесе ах  b және ах  b) түріндегі теңсіздіктер

бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер деп аталады. Мұндағы a ≠ 0

және b – қандай да бір сандар, х – айнымалы (белгісіз).

Теңсіздікті шешу – оның барлық шешімін табу немесе шешімдері болмайтынын дәлелдеу.

Екі салыстыру белгісі қолданылатын теңсіздік қос теңсіздік деп аталады.

Мысал. Теңсіздікті шешу

5(x – 3) > 2x – 3

Егер теңсіздіктің екі жақ бөлігі де бірдей теріс санға көбейтіліп не-

месе бөлініп, сонымен бірге теңсіздік белгісі қарама-қарсы теңсіздік

белгісіне өзгертілсе, берілген теңсіздік мәндес теңсіздікке түрленеді.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

1-мысал.

3х – 7 < х + 3 және 3х – х < 3 +7 – мәндес теңсіздіктер.

2. Егер теңсіздіктің екі жақ бөлігі де бірдей оң санға көбейтілсе не-

месе бөлінсе, берілген теңсіздік мәндес теңсіздікке түрленеді.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсырмалары

950. 1) х-тің қандай мәндерінде 7,6+2х–(3х–6,4) өрнегінің мәні оң сан

болады?

2) у-тің қандай мәндерінде у+2,8+(9,8–3у) өрнегінің мәні теріс сан

болады?

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешеді.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

5 минут

Бүгінгі сабақта:

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Қысқа мерзімді сабақ жоспары №24

Бөлім:	6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер
Педагогтің Т.А.Ә.(болған жағдайда
Күні:
Пән/Сынып:	Математика, 6 сынып.	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздік. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешу.
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.2.2.10 түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу; 6.2.2.11 алгебралық түрлендірулердің көмегімен теңсіздіктерді , түріндегі теңсіздіктерге келтіру;
Сабақтың мақсаты:	Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктің анықтамасын білу Бір айнымалысы бар теңсіздікті шешудің алгоритмін білу; Жүйедегі теңсіздіктердің әрқайсысының шешімдерін таба алу Табылған шешімдерді бір координаталық түзуде кескіндей білу; Координаталық түзуден жүйедегі теңсіздіктердің ортақ шешімдерін таба алу.

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

Үй тапсырмасын тексеру. №932, №933.

"Миға шабуыл"

-Сан аралықтары дегеніміз не?

-Сан аралығының қандай түрлерін білесіңдер?

-Қатаң теңсіздіктің шешімдер жиыны координаталық түзуде қалай кескінделеді?

-Қатаң емес теңсіздіктің сан аралығын жазу үшін қандай жақша қолданылады?

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақ

Бір айнымалысы бар сызықтық

теңсіздіктерді шешу

І. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздік.

ах > b және ах < b (немесе ах  b және ах  b) түріндегі теңсіздіктер

бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер деп аталады. Мұндағы a ≠ 0

және b – қандай да бір сандар, х – айнымалы (белгісіз).

Теңсіздікті шешу – оның барлық шешімін табу немесе шешімдері болмайтынын дәлелдеу.

Екі салыстыру белгісі қолданылатын теңсіздік қос теңсіздік деп аталады.

Мысал. Теңсіздікті шешу

5(x – 3) > 2x – 3

Егер теңсіздіктің екі жақ бөлігі де бірдей теріс санға көбейтіліп не-

месе бөлініп, сонымен бірге теңсіздік белгісі қарама-қарсы теңсіздік

белгісіне өзгертілсе, берілген теңсіздік мәндес теңсіздікке түрленеді.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

1-мысал.

3х – 7 < х + 3 және 3х – х < 3 +7 – мәндес теңсіздіктер.

2. Егер теңсіздіктің екі жақ бөлігі де бірдей оң санға көбейтілсе не-

месе бөлінсе, берілген теңсіздік мәндес теңсіздікке түрленеді.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсыр

масы

Топтық жұмыс.

№1.

6у – ( у + 8 ) – 3( 2 – у )≤ 2;
4( 2 – 3х ) – ( 5 – х ) > 11 – х.
3 ( х – 4 ) – 7 ≤ 3 – 2( х + 6 ).
2( 2х – 3 ) > 1 – 2( х + 5 ).
6х ≥ 2( 1 – х ) – 3( х + 1 ).

№2. Екі қаланың арақашықтығы 300 км-ден кем болатын. Пойыз бір қаладан шығып, екінші қалаға қарай 3 сағат жүргенде екінші қалаға дейін 45км қашықтық қалды. Пойыздың жылдамдығын бағалаңыз.

№3. x-тің қандай мәндерінде өрнектің мәні теріс сан болады: 2x – 5; 1,4x – 7; 6 – x?

«Кім жылдам»

№1. Теңсіздікті шешіңіздер :

а) 2х ≤ 10 д) у-4 ≥ 14

б) х+3 ≥ 7 е) −3у > −9

в) −4х < 8 ж) 13 < 8-х

г) -х < 5

№2. Координаттық түзуде көрсетілгенді аралық түрінде жазыңыз:

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Жауаптар:

х < 3 х ≤5 х ≥ 4 х > −2 х ≥ 18 х < −5 х > −5

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешеді.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

Жалпы сыныппен жұмыс.

«Кім жылдам»

№1. Теңсіздікті шешіңіздер :

а) 2х ≤ 10 б) х+3 ≥ 7 в) −4х < 8 г) -х< 5

№2. Координаттық түзуде көрсетілгенді аралық түрінде жазыңыз:

«Қатесін тап»

1)5у-9≤3-7у, 2)3х+1≥4х-5, 3)6-5у˃3у-2, 4)3-7у<-5у-3,

5у-7у≤3-9, 3х-4х≥-5+1, 5у-3у˃-2-6, 7у-5у<-3-3,

-2у≤-6, -х≥-4, 2у˃-8, 2у<-6,

у 3. х≤4. у -4. у˃-3.

1-жұп: 1 2-жұп: 2 3-жұп: 3

3х - 7< х+1 2+х>8 – х 1 - х≤2х - 5

х<4 х>3 х≥2

(-∞; 4) (3; +∞) [2; +∞)

4-жұп: 4 5-жұп: 5

2x+1>x+6 4x+2>3x+1

x>5 x> - 1

(5; +∞) (-1; +∞)

Өз бетімен жұмыс.

Тест тапсырмасы

( — ∞;5] сан аралығының аты:

А) ашық сәуле Б) интервал В) кесінді Г) сәуле

2. Белгіленумен жаз: 1-ден 4-ке дейінгі кесінді

А) (1;4) Б) [1;4] В) (1;4] Г) [1;4)

3. Белгіленуімен жаз: 1-ден 3-ке дейінгі 3 саны қоса алынған жартылай интервал

А) (1;3] Б) [1;3] В) (1;3) Г) [1;3)

4. [4;9]сан аралығының аты:

А) кесінді Б) сәуле В) ашық сәуле Г) интервал

5. Белгіленуімен жаз: 2-ден 7-ге дейінгі интервал

А) [2;7] Б) (2;7] В) [2;7) Г) (2;7)

c) [–0,5; 3,5] d) (–∞; 0,5] ∪ [3,5; +∞)

Жауаптар:

№1

а) х ≤5 б) х ≥ 4 в) х > −2 г) х > −5

№2

(-6; 3,7)
(5; 9)
[-2.5; 4)
[-7; -1]

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Сергіту сәті. Логикалық тапсырмалар.

Оқулықтан №1003, №1005.

Дескриптор: Білім алушы:

- интервалды жазады;

- жарты интервалды жазады;

- сәулені жазады;

- кесіндіні жазады;

Дескриптор:

- алгебралық түрлендірулердің көмегімен қарапайым түріндегі теңсіздіктерге келтіреді;

- теңсіздіктерді шешеді;

- есептің шешімдерін координаталық түзуде кескіндейді;

- есептің шешімдерін сан аралығында жазады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

Жеке жұмыс

№1. Кестеде теңсіздіктер және оның шешімдері берілген. Шешімі дұрыс көрсетілген болса «+», ал шешімі қате көрсетілген болса «-» қойыңыз.

Теңсіздіктер және оның шешімдері	«+» немесе «-»

Тапсырманы орындайды

Дескриптор: -Теңсіздіктің шешімдерінің дұрыс, бұрыстығын тексереді.

5 минут

Бүгінгі сабақта:

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №940, №943.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары №25

Бөлім:	6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер
Педагогтің Т.А.Ә.(болған жағдайда
Күні:
Пән/Сынып:	Математика, 6 сынып.	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздік. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешу.
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.2.2.10 түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу; 6.2.2.11 алгебралық түрлендірулердің көмегімен теңсіздіктерді , түріндегі теңсіздіктерге келтіру;
Сабақтың мақсаты:	Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктің анықтамасын білу Бір айнымалысы бар теңсіздікті шешудің алгоритмін білу; Жүйедегі теңсіздіктердің әрқайсысының шешімдерін таба алу Табылған шешімдерді бір координаталық түзуде кескіндей білу; Координаталық түзуден жүйедегі теңсіздіктердің ортақ шешімдерін таба алу.

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

Үй тапсырмасын тексеру. №932, №933.

"Миға шабуыл"

-Сан аралықтары дегеніміз не?

-Сан аралығының қандай түрлерін білесіңдер?

-Қатаң теңсіздіктің шешімдер жиыны координаталық түзуде қалай кескінделеді?

-Қатаң емес теңсіздіктің сан аралығын жазу үшін қандай жақша қолданылады?

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақ

Бір айнымалысы бар сызықтық

теңсіздіктерді шешу

І. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздік.

ах > b және ах < b (немесе ах  b және ах  b) түріндегі теңсіздіктер

бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер деп аталады. Мұндағы a ≠ 0

және b – қандай да бір сандар, х – айнымалы (белгісіз).

Теңсіздікті шешу – оның барлық шешімін табу немесе шешімдері болмайтынын дәлелдеу.

Екі салыстыру белгісі қолданылатын теңсіздік қос теңсіздік деп аталады.

Мысал. Теңсіздікті шешу

5(x – 3) > 2x – 3

Егер теңсіздіктің екі жақ бөлігі де бірдей теріс санға көбейтіліп не-

месе бөлініп, сонымен бірге теңсіздік белгісі қарама-қарсы теңсіздік

белгісіне өзгертілсе, берілген теңсіздік мәндес теңсіздікке түрленеді.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

1-мысал.

3х – 7 < х + 3 және 3х – х < 3 +7 – мәндес теңсіздіктер.

2. Егер теңсіздіктің екі жақ бөлігі де бірдей оң санға көбейтілсе не-

месе бөлінсе, берілген теңсіздік мәндес теңсіздікке түрленеді.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсырмалары

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешеді.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

5 минут

Бүгінгі сабақта:

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Қысқа мерзімді сабақ жоспары №26

Бөлім:	6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер
Педагогтің Т.А.Ә.(болған жағдайда
Күні:	17.02.22.
Пән/Сынып:	Математика, 6 сынып.	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздік. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешу.
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.2.2.10 түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу; 6.2.2.11алгебралық түрлендірулердің көмегімен теңсіздіктерді , түріндегі теңсіздіктерге келтіру; 6.2.2.12теңсіздіктердің шешімдерін координаталық түзуде кескіндеу; 6.2.2.13теңсіздіктердің шешімдерін сан аралығы арқылы және берілген сан аралығын теңсіздік түрінде жазу;
Сабақтың мақсаты:	kx > b, kx ≥ b, kx < b, kx ≤ b түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу алгоритмі. kx > b, kx ≥ b, kx < b, kx ≤ b түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу және теңсіздіктердің шешімдерін координаттық түзуде кескіндеу.

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздік. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешу тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

-kx > b, kx ≥ b, kx < b, kx ≤ b түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу алгоритмі.

-kx > b, kx ≥ b, kx < b, kx ≤ b түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу және теңсіздіктердің шешімдерін координаттық түзуде кескіндеу.

Үй тапсырмасын тексеру.

Өткен сабақты бекіту сұрақтары.

1.Санды теңсіздік дегеніміз не?

2. Координаталық түзуде үлкен сан кіші санның қай жағында кескінделеді?
3. Санды теңсіздіктің бір жақ бөлігін оның екінші жақ бөлігіне орын ауыстырғанда теңсіздік белгісі қалай өзгереді?
4. Қандай теңсіздіктерді мүшелеп қосуға болады?
5. Қандай теңсіздіктерді мүшелеп алуға болады?

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақ

ax >b немесе ax < b түріндегі теңсіздіктер бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер деп аталады, мұндағы a және b – кез келген сандар, a ≠ 0. x – айнымалы.

Теңсіздікті шешу – оның барлық шешімін табу немесе шешімдері болмайтынын дәлелдеу.

Екі салыстыру белгісі қолданылатын теңсіздік қос теңсіздік деп аталады.

Мысал. Теңсіздікті шешу

5(x – 3) > 2x – 3

5x – 15 > 2x – 3

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсыр

масы

Тапсырмалар. №1. Теңсіздіктерді шешіңдер: а) ; б) 2 - 7x > 0; в) 6 (у - 1,5) - 3,4 > 4y - 2,4.

№2. в-ның қандай мәнінде бөлшегі бөлшегінен үлкен болады?

№3. Қос теңсіздікті шешіңдер: -3 .

№4. Теңсіздіктің бүтін шешімін табыңдар:

2. Сәйкестендіру тесті:

р/с	Теңсіздік	Белгіленуі
1	5(х-2)≥2х-1	A. х≤2
2	7х-8≤5х+2	B. х˃7
3	4(х-3)≤х-6	C. х˂-2
4	3+2(х-1)˃8+х	D. х≤5
5	2х+5˂х+3	E. х≥7
6	3х+4≥2х+11	F. х≥3

Жауабы: 1-F, 2-D, 3-A, 4-B, 5-C, 6-E.

Оқулықтан №946.

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шеше алады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

Жеке жұмыс

Жеке орындалатын тапсырма

«Сәйкестікті табыңдар»

Тапсырманы орындайды

Дескриптор:

-Сан аралықтарын дұрыс тауып, сәйкестен діреді.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Бүгінгі сабақта:

- kx > b, kx ≥ b, kx < b, kx ≤ b түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу алгоритмі.

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №947.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Бекітемін:

«Қысқа мерзімді сабақ жоспары 27

Бөлім:	6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер
Педагогтің Т.А.Ә.(болған жағдайда
Күні:
Пән/Сынып:	Математика, 6 сынып.	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздік. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешу.
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.2.2.10 түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу; 6.2.2.11алгебралық түрлендірулердің көмегімен теңсіздіктерді , түріндегі теңсіздіктерге келтіру; 6.2.2.12теңсіздіктердің шешімдерін координаталық түзуде кескіндеу; 6.2.2.13теңсіздіктердің шешімдерін сан аралығы арқылы және берілген сан аралығын теңсіздік түрінде жазу;
Сабақтың мақсаты:	kx > b, kx ≥ b, kx < b, kx ≤ b түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу алгоритмі. kx > b, kx ≥ b, kx < b, kx ≤ b түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу және теңсіздіктердің шешімдерін координаттық түзуде кескіндеу.

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

-kx > b, kx ≥ b, kx < b, kx ≤ b түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу алгоритмі.

Үй тапсырмасын тексеру.

Өткен сабақты бекіту сұрақтары.

1.Санды теңсіздік дегеніміз не?

2. Координаталық түзуде үлкен сан кіші санның қай жағында кескінделеді?
3. Санды теңсіздіктің бір жақ бөлігін оның екінші жақ бөлігіне орын ауыстырғанда теңсіздік белгісі қалай өзгереді?
4. Қандай теңсіздіктерді мүшелеп қосуға болады?
5. Қандай теңсіздіктерді мүшелеп алуға болады?

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақты бекіту.

Теңсіздікті шешу – оның барлық шешімін табу немесе шешімдері болмайтынын дәлелдеу.

Екі салыстыру белгісі қолданылатын теңсіздік қос теңсіздік деп аталады.

Мысал. Теңсіздікті шешу

5(x – 3) > 2x – 3

5x – 15 > 2x – 3

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсыр

масы

Тапсырмалар. Деңгейлік тапсырмалар.

А деңгейі

1) 0,3 + х ≥ 1

2) 0,4 - х < 0

3) 4х + 19 ≤ 5х – 1

В деңгейі

4) 3(1 - х) + 2(2 – 2х) <0

С деңгейі

5) 8х² – 2х(4х + 1) ≤ х

Есептер.

№1. Теңсіздікті шешіп, шешімдерін жиынын сан аралығы арқылы көрсетіңдер:

1) 12 + х > 18

2) 6 – х ≤ 4

3) 1 + 3х > 10

4) 3х + 8 < 0

5) 6 + х < 3 – 2х.

№2.Теңсіздікті шешіп, шешімдерін жиынынкоординаталық түзуде кескіндеңдер:

1)4 + 12х > 7 + 13х

2) 3(2 + х) > 4 - х

3) – ( 4 – х) ≤ 2(3 + х)

№3. Сан аралықтарын теңсіздік түрінде жазыңыз:

Оқулықтан №950, №954.

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шеше алады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

Жеке жұмыс

Жеке орындалатын тапсырма

Сәйкестендіру тесті:

реті	Теңсіздік	белгіленуі
1	5(х-2)≥2х-1	A. х≤2
2	7х-8≤5х+2	B. х˃7
3	4(х-3)≤х-6	C. х˂-2
4	3+2(х-1)˃8+х	D. х≤5
5	2х+5˂х+3	E. х≥7
6	3х+4≥2х+11	F. х≥3

Тапсырманы орындайды.

Жауабы: 1-F, 2-D, 3-A, 4-B, 5-C, 6-E.

Дескриптор:

-теңсіздікті дұрыс сәйкестен діреді.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Бүгінгі сабақта:

- kx > b, kx ≥ b, kx < b, kx ≤ b түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу алгоритмі.

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №960.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Қысқа мерзімді сабақ жоспары 28

Бөлім:	6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер
Педагогтің Т.А.Ә.(болған жағдайда
Күні:
Пән/Сынып:	Математика, 6 сынып.	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздік. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешу.
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.2.2.10 түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу; 6.2.2.11алгебралық түрлендірулердің көмегімен теңсіздіктерді , түріндегі теңсіздіктерге келтіру; 6.2.2.12теңсіздіктердің шешімдерін координаталық түзуде кескіндеу; 6.2.2.13теңсіздіктердің шешімдерін сан аралығы арқылы және берілген сан аралығын теңсіздік түрінде жазу;
Сабақтың мақсаты:	kx > b, kx ≥ b, kx < b, kx ≤ b түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу алгоритмі. kx > b, kx ≥ b, kx < b, kx ≤ b түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу және теңсіздіктердің шешімдерін координаттық түзуде кескіндеу.

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

-kx > b, kx ≥ b, kx < b, kx ≤ b түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу алгоритмі.

Үй тапсырмасын тексеру.

Өткен сабақты бекіту сұрақтары.

1.Санды теңсіздік дегеніміз не?

2. Координаталық түзуде үлкен сан кіші санның қай жағында кескінделеді?
3. Санды теңсіздіктің бір жақ бөлігін оның екінші жақ бөлігіне орын ауыстырғанда теңсіздік белгісі қалай өзгереді?
4. Қандай теңсіздіктерді мүшелеп қосуға болады?
5. Қандай теңсіздіктерді мүшелеп алуға болады?

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақты бекіту.

Теңсіздікті шешу – оның барлық шешімін табу немесе шешімдері болмайтынын дәлелдеу.

Екі салыстыру белгісі қолданылатын теңсіздік қос теңсіздік деп аталады.

Мысал. Теңсіздікті шешу

5(x – 3) > 2x – 3

5x – 15 > 2x – 3

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсыр

масы

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шеше алады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

Жеке жұмыс

Жеке орындалатын тапсырма

964. Құлан мен Шудың арасы 110 км. Құланнан 14 км/сағ жылдамдықпен

велосипедші шыққан уақытта оған қарама-қарсы бағытта Шудан

мотоциклші шықты. Олар бір-бірімен 2,5 сағаттан кем уақыт өткенде

кездесуі үшін мотоциклшінің жүру жылдамдығы қандай болуы керек

екенін бағалаңдар.

965. Өзен жағасындағы А пункті мен В пунктінің арақашықтығы 56 км-

ден кем емес. Саяхатшылар 3 сағ 45 мин-та моторлы қайықпен А

пунктінен В пунктіне барып қайтты. Моторлы қайықтың меншікті

жылдамдығы 30 км/сағ, ағыс жылдамдығы 2 км/сағ. Саяхатшылар

моторлы қайықпен А пунктінен В пунктіне ағыспен жүзіп, қанша

уақытта баратынын бағалаңдар.

Тапсырманы орындайды.

Дескриптор:

-теңсіздікті дұрыс сәйкестен діреді.

Парақша

5 минут

Бүгінгі сабақта:

- kx > b, kx ≥ b, kx < b, kx ≤ b түріндегі сызықтық теңсіздіктерді шешу алгоритмі.

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №960.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Қысқа мерзімді сабақ жоспары 29

Сабақтың тақырыбы: Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесі. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесін шешу

Бөлім:	6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер
Педагогтің Т.А.Ә.(болған жағдайда
Күні:
Пән/Сынып:	Математика, 6 сынып.	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесі. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесін шешу
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.2.2.14бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесін шешу;
Сабақтың мақсаты:	Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктің анықтамасын біледі; Бір айнымалысы бар теңсіздікті шешудің алгоритмін біледі; Жүйедегі теңсіздіктердің әрқайсысының шешімдерін таба алады; Табылған шешімдерді бір координаталық түзуде кескіндей біледі; Координаталық түзуден жүйедегі теңсіздіктердің ортақ шешімдерін таба алады.

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесі. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесін шешу тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

-бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесінің шешімі.
-бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесіне арналған есептерді шешу.

Үй тапсырмасын тексеру.

Өткен сабақты бекіту сұрақтары.

1.Санды теңсіздік дегеніміз не?

2. Координаталық түзуде үлкен сан кіші санның қай жағында кескінделеді?
3. Санды теңсіздіктің бір жақ бөлігін оның екінші жақ бөлігіне орын ауыстырғанда теңсіздік белгісі қалай өзгереді?
4. Қандай теңсіздіктерді мүшелеп қосуға болады?
5. Қандай теңсіздіктерді мүшелеп алуға болады?

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақты бекіту.

Бір айнымалысы бар теңсіздіктер жүйесінің шешімі дегеніміз – жүйедегі теңсіздіктердің әрқайсысын тура теңсіздікке айналдыратын айнымалының мәндері.

Жүйедегі теңсіздіктердің барлығына ортақ шешімдер жиыны жүйенің шешімдері болады.

Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктердің шешімдерін табу үшін:

жүйедегі теңсіздіктердің әрқайсысының шешімдерін табу керек;
табылған шешімдерді бір координаталық түзуде кескіндеу керек;
координаталық түзуден жүйедегі теңсіздіктердің ортақ шешімдерін табу керек немесе бірде бір шешімі болмайтынын дәлелдеу керек.

Жүйедегі теңсіздіктердің шешімдері жиындарының қиылысуы жүйенің шешімдері болады.

5x – 15 > 2x – 3

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсыр

масы

Тапсырмалар. Теңсіздіктер жүйесін шешіңдер:

А деңгейі
В деңгейі
С деңгейі

№2. Қатесін тауып, шешіңдер:

Оқулықтан №969 /1,3,5/

Жауаптары:

1 нұсқа: 1) ( 11; +∞)

2) [-2;2) 3) [-4; 6]

2 нұсқа: 1) (-3;7]

2) ( -2; 7] 3) (-4;3]

Өз бетімен жұмыс.

а)

Ж: [-2;3].

б)

Ж: [-4;3].

Жауабы: (-8;-2,25)

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шеше алады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

Жеке жұмыс

Тапсырманы орындату

№1. Теңсіздіктер жүйесін шешіңдер және шешімін координат түзуіне салып, жауабын аралық түрінде беріңдер:

№2. Теңсіздіктер жүйесін шешіп, жауабын сәйкестендіріңдер:

1) ;

1) (-2;3)

2) [5; +∞)

3) (-12; 5)

4) (-1;4)

5) [ -3;4)

2) ;

3) .

Тапсырманы орындайды

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Бүгінгі сабақта:

-бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесінің шешімі.
-бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесіне арналған есептерді шешу.

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Үйге тапсырма. №969 /2,4,6/.

Кері байланыс

Презентация

Оқулық

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары 30

Бөлім:	6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер
Педагогтің Т.А.Ә.(болған жағдайда
Күні:
Пән/Сынып:	Математика, 6 сынып.	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесі. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесін шешу
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.2.2.14бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесін шешу;
Сабақтың мақсаты:	Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктің анықтамасын біледі; Бір айнымалысы бар теңсіздікті шешудің алгоритмін біледі; Жүйедегі теңсіздіктердің әрқайсысының шешімдерін таба алады; Табылған шешімдерді бір координаталық түзуде кескіндей біледі; Координаталық түзуден жүйедегі теңсіздіктердің ортақ шешімдерін таба алады.

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

-бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесінің шешімі.
-бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесіне арналған есептерді шешу.

Үй тапсырмасын тексеру.

Өткен сабақты бекіту сұрақтары.

1.Санды теңсіздік дегеніміз не?

2. Координаталық түзуде үлкен сан кіші санның қай жағында кескінделеді?
3. Санды теңсіздіктің бір жақ бөлігін оның екінші жақ бөлігіне орын ауыстырғанда теңсіздік белгісі қалай өзгереді?
4. Қандай теңсіздіктерді мүшелеп қосуға болады?
5. Қандай теңсіздіктерді мүшелеп алуға болады?

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақты бекіту.

Жүйедегі теңсіздіктердің барлығына ортақ шешімдер жиыны жүйенің шешімдері болады.

Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктердің шешімдерін табу үшін:

жүйедегі теңсіздіктердің әрқайсысының шешімдерін табу керек;
табылған шешімдерді бір координаталық түзуде кескіндеу керек;
координаталық түзуден жүйедегі теңсіздіктердің ортақ шешімдерін табу керек немесе бірде бір шешімі болмайтынын дәлелдеу керек.

Жүйедегі теңсіздіктердің шешімдері жиындарының қиылысуы жүйенің шешімдері болады.

5x – 15 > 2x – 3

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Оқулық

минут

Бекіту тапсыр

масы

Тапсырмалар. №1. Теңсіздіктер жүйесін шешіңдер және шешімін координат түзуіне салып, жауабын аралық түрінде беріңдер:

№2. Теңсіздіктер жүйесін шешіп, жауабын сәйкестендіріңдер:

1) ;

1) (-2;3)

2) [5; +∞)

3) (-12; 5)

4) (-1;4)

5) [ -3;4)

2) ;

3) .

«Шешімін тап!»

Семантикалық картаны толтырыңыздар

Жауабы Теңсіздіктер	(5;	[-2;7]	(-∞;-4)	(6;8]

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Оқулықтан №970, №972.

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесін шеше алады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

окулык

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Жеке жұмыс

Жеке орындалатын тапсырма

Тест.

1. Қай теңсіздік сызықтық емес:

A) 6 – 2х > 0; B) 20х – 12 < 13 + 4х; C) 4х² ≤ 0; D) дұрыс жауабы жоқ

2. Теңсіздікті шеш: 6х ≤ 18.

A) ( -∞; 3); B) ( -∞; 3]; C) [3; +∞); D) дұрыс жауабы жоқ

3. Қос теңсіздіктің шешімін сан аралығы түрінде жаз: -2 < х ≤ 9.

А) ( -2; 9); В) [ -2; 9); С) [ -2; 9]; D ) дұрыс жауабы жоқ

4. Сызықтық теңсіздікті шеш: 5х + 4 > -7х – 8.

А) ( -∞; -1); В) ( -∞; -1]; С) (-1; +∞); D) дұрыс жауабы жоқ

Тапсырманы орындайды

1. С

2. В

3. В

4. С

Мониторинг

5 минут

Бүгінгі сабақта:

-бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесінің шешімі.
-бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесіне арналған есептерді шешу.

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №973.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары 31

Бөлім:	6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер
Педагогтің Т.А.Ә.(болған жағдайда
Күні:
Пән/Сынып:	Математика, 6 сынып.	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесі. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесін шешу
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.2.2.14бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесін шешу;
Сабақтың мақсаты:	Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктің анықтамасын біледі; Бір айнымалысы бар теңсіздікті шешудің алгоритмін біледі; Жүйедегі теңсіздіктердің әрқайсысының шешімдерін таба алады; Табылған шешімдерді бір координаталық түзуде кескіндей біледі; Координаталық түзуден жүйедегі теңсіздіктердің ортақ шешімдерін таба алады.

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

-бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесінің шешімі.
-бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесіне арналған есептерді шешу.

Үй тапсырмасын тексеру.

Өткен сабақты бекіту сұрақтары.

1.Санды теңсіздік дегеніміз не?

2. Координаталық түзуде үлкен сан кіші санның қай жағында кескінделеді?
3. Санды теңсіздіктің бір жақ бөлігін оның екінші жақ бөлігіне орын ауыстырғанда теңсіздік белгісі қалай өзгереді?
4. Қандай теңсіздіктерді мүшелеп қосуға болады?
5. Қандай теңсіздіктерді мүшелеп алуға болады?

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақты бекіту.

Жүйедегі теңсіздіктердің барлығына ортақ шешімдер жиыны жүйенің шешімдері болады.

Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктердің шешімдерін табу үшін:

жүйедегі теңсіздіктердің әрқайсысының шешімдерін табу керек;
табылған шешімдерді бір координаталық түзуде кескіндеу керек;
координаталық түзуден жүйедегі теңсіздіктердің ортақ шешімдерін табу керек немесе бірде бір шешімі болмайтынын дәлелдеу керек.

Жүйедегі теңсіздіктердің шешімдері жиындарының қиылысуы жүйенің шешімдері болады.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Оқулық

минут

Бекіту тапсыр

масы

Тапсырмалар. А деңгейі

1) 2)

Ж: 1) [-3; 4); 2) [2; 7).

В деңгейі

1) 2)

Ж: 1) (- ; -5); 2) шешімі жоқ.

С деңгейі

Ж: (-3;4]

Есептер. №1. Теңсіздіктер жүйесінің шешімі болатын бүтін сандарды атаңыздар.

а ) б) в)

Жауабы: а) -4,-3,-2,-1,0,1,2,3,4,5,6

б) 5

в) -9,-8,-7,-6,-5,-4,-3, -2

Сергіту сәті. Логикалық тапсырмалар.

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Оқулықтан №974, №975

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесін шеше алады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

971. Қос теңсіздіктердің шешімдерін табыңдар:

1) –2<3x+1<7; 3) 3<7–4x<15;

2) 2<5x–3<17; 4) –12<2(x+3)<4.

972. Тік төртбұрыштың ені 5 см, оның периметрі 26 см-ден кем. Тік

төртбұрыштың ұзындығын бағалаңдар

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Жеке жұмыс

Жеке орындалатын тапсырма

"Жауабын тап" ойыны.

	2<х<7	-4≤х≤3	-3≤х<2	х≥5	х<6
кесінді
интервал
сәуле
жарты интервал
ашық сәуле

Тапсырманы орындайды

Мониторинг

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Бүгінгі сабақта:

-бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесінің шешімі.
-бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесіне арналған есептерді шешу.

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №977.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары 32

Бөлім:	6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер
Педагогтің Т.А.Ә.(болған жағдайда
Күні:
Пән/Сынып:	Математика, 6 сынып.	Қатысушылар саны:	Қатыспағандар саны:
Сабақтың тақырыбы:	Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесі. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесін шешу
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары:	6.2.2.14бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесін шешу;
Сабақтың мақсаты:	Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктің анықтамасын біледі; Бір айнымалысы бар теңсіздікті шешудің алгоритмін біледі; Жүйедегі теңсіздіктердің әрқайсысының шешімдерін таба алады; Табылған шешімдерді бір координаталық түзуде кескіндей біледі; Координаталық түзуден жүйедегі теңсіздіктердің ортақ шешімдерін таба алады.

Сабақтың барысы

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз: -бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесінің шешімі. -бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесіне арналған есептерді шешу.

Үй тапсырмасын тексеру.

Өткен сабақты бекіту сұрақтары.

1.Санды теңсіздік дегеніміз не?

2. Координаталық түзуде үлкен сан кіші санның қай жағында кескінделеді?
3. Санды теңсіздіктің бір жақ бөлігін оның екінші жақ бөлігіне орын ауыстырғанда теңсіздік белгісі қалай өзгереді?
4. Қандай теңсіздіктерді мүшелеп қосуға болады?
5. Қандай теңсіздіктерді мүшелеп алуға болады?

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақты бекіту.

Жүйедегі теңсіздіктердің барлығына ортақ шешімдер жиыны жүйенің шешімдері болады.

Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктердің шешімдерін табу үшін:

жүйедегі теңсіздіктердің әрқайсысының шешімдерін табу керек;
табылған шешімдерді бір координаталық түзуде кескіндеу керек;
координаталық түзуден жүйедегі теңсіздіктердің ортақ шешімдерін табу керек немесе бірде бір шешімі болмайтынын дәлелдеу керек.

Жүйедегі теңсіздіктердің шешімдері жиындарының қиылысуы жүйенің шешімдері болады.

5x – 15 > 2x – 3

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсыр

масы

Тапсырмалар. Деңгейлік тапсырмалар беру.

А - деңгейі

№1.

В - деңгейі . №2.

С - деңгейі

№3.

Кестемен жұмыс.

№4. Теңсіздіктерді шешіп, дұрыс жауабын табыңдар:

шешімдері

теңсіздіктер

балл саны

2х+5<x+3

3 балл

4 балл

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Оқулықтан №978, №979.

Сергіту сәті. Логикалық тапсырмалар.

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесін шеше алады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесін шеше алады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Жеке жұмыс

Жеке орындалатын тапсырма

№1. Теңсіздіктерді шешіп, дұрыс жауабын тап:

шешімдері

теңсіздіктер

балл саны

1 балл

2 балл

Тапсырманы орындайды

Дескриптор:

- берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесін шеше алады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Бүгінгі сабақта:

-бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесінің шешімі.
-бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер жүйесіне арналған есептерді шешу.

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №980.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары 33

Сабақтың тақырыбы: Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешу.

Педагогтің Тегі, Аты, Әкесінің аты (бар болса)

Пән/Сынып:

6 сынып

Күні:

Бөлім:

6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер

Сабақтың тақырыбы:

Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешу.

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

6.2.2.15 теңсіздіктер түрінде берілген нүктелер жиынын координаталық түзуде кескіндеу;

Сабақтың мақсаттары:

айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешудің тиімді тәсілдерін қолдана алады;
теңсіздіктер түрінде берілген нүктелер жиынын координаталық түзуде кескіндей алады;
теңсіздіктердің шешімдерін сан аралығы арқылы және берілген сан аралығын теңсіздік түрінде жаза алады.

Сабақтың барысы:

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешу тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

- |x| > a, |x| ≥ a, |x| < a, |x| ≤ a теңсіздіктерді шешу;
-|x| > a, |x| ≥ a, |x| < a, |x| ≤ a теңсіздіктер түрінде берілген нүктелер жиынын координаттық түзуде кескіндеу.

Үй тапсырмасын тексеру. Өткен сабақты бекіту сұрақтары. 1.Санды теңсіздік дегеніміз не? 2. Координаталық түзуде үлкен сан кіші санның қай жағында кескінделеді? 3. Санды теңсіздіктің бір жақ бөлігін оның екінші жақ бөлігіне орын ауыстырғанда теңсіздік белгісі қалай өзгереді? 4. Қандай теңсіздіктерді мүшелеп қосуға болады? 5. Қандай теңсіздіктерді мүшелеп алуға болады?

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақты бекіту.

Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер

|x| > 6; |x| ≥ 2; |x + 2| ≤ 7 – айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер.

Егер a > 0 болса:

|x| ≤ а теңсіздігі –а ≤ x ≤ а теңсіздігімен немесе

теңсіздіктер жүйесімен мәндес.

|x| < а теңсіздігі –а < x < а теңсіздігімен немесе

теңсіздіктер жүйесімен мәндес.

Егер a < 0 болса, онда:

|x| ≤ а және |x| < а теңсіздіктерінің шешімдері болмайды.
|x| ≥ а және |x| > а теңсіздіктерінің шешімдері – (–∞; ∞) аралығындағы кез келген сан.

«Ой түрткі»

c>0			c 0
теңсіздік	схема	шешімдер жиыны	теңсіздік	шешімдер жиыны



				егер с<0, онда . егер c=0, онда .

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Мысалдар.

|x| ≤ –5,7 теңсіздігі –5,7 ≤ x ≤ 5,7 теңсіздігімен мәндес.
|x| < 7 теңсіздігі –7 ≤ x ≤ 7 теңсіздігімен мәндес.

а > 0 болса:

|x| ≥ а теңсіздігінің шешімдері – x ≥ a, x ≤ –a теңсіздіктер шешімдерінің бірігуі.
|x| > а теңсіздігінің шешімдері – x > a, x < –a теңсіздіктер шешімдерінің бірігуі.

Бұл теңсіздікті қос теңсіздік түрінде де шешуге болады:

–6 ≤ x + 3 ≤ 6;

–6 – 3 ≤ x + 3 – 3 ≤ 6 – 3;

–9 ≤ x ≤ 3;

–9 ≤ x ≤ 3 қос теңсіздігін қанағаттандыратын x сандар жиыны сан арағында жатады.

Дескриптор: Білім алушы

- теңсіздіктерді түріне келтіреді;

- есептің шешімдерін координаталық түзуде бірігулері арқылы кескіндейді;

- жауаптардың сан аралығын жазады.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсыр

масы

Жалпы сыныппен жұмыс.

А деңгейі. Теңсіздіктерді шешіңіздер, шешімін координаталық түзуде кескіндеңдер: а) 5; б) 7;

В деңгейі. Теңсіздіктерді шешіңдер және оның шешімдері болатын бүтін сандар жиынын жазыңдар:

а) 7; б) 4;

С деңгейі. Қос теңсіздіктерді шешіңіздер:

а) 5;

б) 4;

в) 6;

№4 Кестені толтыр. Жауабы дұрыс болса, «+» белгісін, қате болса, «–» белгісін қой.

№	Теңсіздіктер	Шешімі	Дұрыс / қате
1		Шешімі жоқ
2		Шешімі жоқ
3		(-3; 3)

Өз бетімен жұмыс. Тест есебі.

№1. Теңсіздікті шеш: |x – 1|≤ 2.

a) [– 3; – 1] b) (–∞; – 3) (1; + ∞)

c) (–∞; – 1) (3; + ∞) d) [– 1; 3]

№2. Теңсіздікті шеш: |1 – 2x| ≤ 5.

a) x < – 2, x > 3 b) – 2 ≤ x ≤ 3

c) x ≤ – 2, x ≥ 3 d) – 2 < x < 3

№3. Теңсіздікті шеш: |2 + x| < 1,5.

a) (–3,5; –0,5) b) (–∞; –3,5] ∪ [–0,5; +∞)

c) [–0,5; 3,5] d) (–∞; 0,5] ∪ [3,5; +∞)

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Сергіту сәті. Логикалық тапсырмалар.

Оқулықтан №991, №992.

Дескриптор: Білім алушы

- теңсіздіктерді түріне келтіреді;

- есептің шешімдерін координаталық түзуде бірігулері арқылы кескіндейді;

- жауаптардың сан аралығын жазады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

оқулықтан

Жеке жұмыс

Жеке орындалатын тапсырма. А деңгейі. Теңсіздіктерді шешіңіздер, шешімін координаталық түзуде кескіндеңдер:

а) 3; б) 2;

В деңгейі. Теңсіздіктерді шешіңдер және оның шешімдері болатын бүтін сандар жиынын жазыңдар:

а) 3; б) 7;

Тапсырманы орындайды

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Бүгінгі сабақта:

- |x| > a, |x| ≥ a, |x| < a, |x| ≤ a теңсіздіктерді шешу;
-|x| > a, |x| ≥ a, |x| < a, |x| ≤ a теңсіздіктер түрінде берілген нүктелер жиынын координаттық түзуде кескіндеу.

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №993.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Парақшалар

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары 34

Педагогтің Тегі, Аты, Әкесінің аты (бар болса)

Пән/Сынып:

6 сынып

Күні:

Бөлім:

6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер

Сабақтың тақырыбы:

Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешу. ББЖБ №6

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

6.2.2.15 теңсіздіктер түрінде берілген нүктелер жиынын координаталық түзуде кескіндеу;

Сабақтың мақсаттары:

айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктерді шешудің тиімді тәсілдерін қолдана алады;
теңсіздіктер түрінде берілген нүктелер жиынын координаталық түзуде кескіндей алады;
теңсіздіктердің шешімдерін сан аралығы арқылы және берілген сан аралығын теңсіздік түрінде жаза алады.

Сабақтың барысы:

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

3 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

- |x| > a, |x| ≥ a, |x| < a, |x| ≤ a теңсіздіктерді шешу;
-|x| > a, |x| ≥ a, |x| < a, |x| ≤ a теңсіздіктер түрінде берілген нүктелер жиынын координаттық түзуде кескіндеу.

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 мин

Жаңа сабақты бекіту.

Айнымалысы модуль таңбасының ішінде берілген бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер

Егер a > 0 болса:

|x| ≤ а теңсіздігі –а ≤ x ≤ а теңсіздігімен немесе

теңсіздіктер жүйесімен мәндес.

|x| < а теңсіздігі –а < x < а теңсіздігімен немесе

теңсіздіктер жүйесімен мәндес.

Егер a < 0 болса, онда:

|x| ≤ а және |x| < а теңсіздіктерінің шешімдері болмайды.
|x| ≥ а және |x| > а теңсіздіктерінің шешімдері – (–∞; ∞) аралығындағы кез келген сан.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Мысалдар.

|x| ≤ –5,7 теңсіздігі –5,7 ≤ x ≤ 5,7 теңсіздігімен мәндес.
|x| < 7 теңсіздігі –7 ≤ x ≤ 7 теңсіздігімен мәндес.

а > 0 болса:

|x| ≥ а теңсіздігінің шешімдері – x ≥ a, x ≤ –a теңсіздіктер шешімдерінің бірігуі.
|x| > а теңсіздігінің шешімдері – x > a, x < –a теңсіздіктер шешімдерінің бірігуі.

Дескриптор: Білім алушы

- теңсіздіктерді түріне келтіреді;

- есептің шешімдерін табады

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсыр

масы

Жалпы сыныппен жұмыс.

Деңгейлік тапсырмалар. А деңгейі

№1. Теңсіздіктерді шешіңіздер:

е)

ж)

В деңгейі. №1. х-тің қандай мәнінде теңсіздіктің шешімі бар екенін табыңыз.

№2. теңсіздігінде х-тің мәні қандай аралыққа тиісті?

С деңгейі

№1. теңсіздігін шешіңіздер.

№2.

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Сергіту сәті. Логикалық тапсырмалар.

Оқулықтан №999.

Дескриптор: Білім алушы

- теңсіздіктерді түріне келтіреді;

- есептің шешімдерін координаталық түзуде бірігулері арқылы кескіндейді;

- жауаптардың сан аралығын жазады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

25 минут

Жеке жұмыс

ББЖБ №6.

Тапсырманы орындайды

Дескриптор: Білім алушы

- теңсіздіктерді түріне келтіреді;

- есептің шешімдерін табады

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

2 минут

Бүгінгі сабақта:

- |x| > a, |x| ≥ a, |x| < a, |x| ≤ a теңсіздіктерді шешу;
-|x| > a, |x| ≥ a, |x| < a, |x| ≤ a теңсіздіктер түрінде берілген нүктелер жиынын координаттық түзуде кескіндеу.

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №1000.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары 35

Сабақтың тақырыбы: Қайталау

Педагогтің Тегі, Аты, Әкесінің аты (бар болса)

Пән/Сынып:

6 сынып

Күні:

Бөлім:

6.3В Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздіктер

Сабақтың тақырыбы:

Қайталау

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

Өтілген материалдарды толықтыру

Сабақтың мақсаттары:

Сабақтың барысы:

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Қайталау тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

Үй тапсырмасын тексеру.

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақты бекіту.

1. Қайталау сұрақтары

1. Сан аралығының неше түрі бар?

2. ( 2; 7 ) сан аралығының оқылуы және сан аралығының аты қалай?

3. Бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздік дегеніміз не?

4. [-3;5] және [1;9] сан аралығының қиылысуын табыңдар.

2. Сәйкестендіру тесті:

р/с	Теңсіздік	Белгіленуі
1	5х-10≥2х-1	A. х≥2
2	7х-8≤5х+2	B. х≥3
3	4х-12≥х-6	C. х>7
4	2х+1˃8+х	D. х≤5

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Дескриптор: Білім алушы:

- интервалды жазады;

- жарты интервалды жазады;

- сәулені жазады;

- кесіндіні жазады;

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсыр

масы

Жалпы сыныппен жұмыс.

«Кім жылдам»

№1. Теңсіздікті шешіңіздер :

а) 2х ≤ 10 б) х+3 ≥ 7 в) −4х < 8 г) -х< 5

№2. Координаттық түзуде көрсетілгенді аралық түрінде жазыңыз:

«Қатесін тап»

1)5у-9≤3-7у, 2)3х+1≥4х-5, 3)6-5у˃3у-2, 4)3-7у<-5у-3,

5у-7у≤3-9, 3х-4х≥-5+1, 5у-3у˃-2-6, 7у-5у<-3-3,

-2у≤-6, -х≥-4, 2у˃-8, 2у<-6,

у 3. х≤4. у -4. у˃-3.

1-жұп: 1 2-жұп: 2 3-жұп: 3

3х - 7< х+1 2+х>8 – х 1 - х≤2х - 5

х<4 х>3 х≥2

(-∞; 4) (3; +∞) [2; +∞)

4-жұп: 4 5-жұп: 5

2x+1>x+6 4x+2>3x+1

x>5 x> - 1

(5; +∞) (-1; +∞)

Өз бетімен жұмыс.

Тест тапсырмасы

( — ∞;5] сан аралығының аты:

А) ашық сәуле Б) интервал В) кесінді Г) сәуле

2. Белгіленумен жаз: 1-ден 4-ке дейінгі кесінді

А) (1;4) Б) [1;4] В) (1;4] Г) [1;4)

3. Белгіленуімен жаз: 1-ден 3-ке дейінгі 3 саны қоса алынған жартылай интервал

А) (1;3] Б) [1;3] В) (1;3) Г) [1;3)

4. [4;9]сан аралығының аты:

А) кесінді Б) сәуле В) ашық сәуле Г) интервал

5. Белгіленуімен жаз: 2-ден 7-ге дейінгі интервал

А) [2;7] Б) (2;7] В) [2;7) Г) (2;7)

c) [–0,5; 3,5] d) (–∞; 0,5] ∪ [3,5; +∞)

Жауаптар:

№1

а) х ≤5 б) х ≥ 4 в) х > −2 г) х > −5

№2

(-6; 3,7)
(5; 9)
[-2.5; 4)
[-7; -1]

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Сергіту сәті. Логикалық тапсырмалар.

Оқулықтан №1003, №1005.

Дескриптор: Білім алушы:

- интервалды жазады;

- жарты интервалды жазады;

- сәулені жазады;

- кесіндіні жазады;

Дескриптор:

- алгебралық түрлендірулердің көмегімен қарапайым түріндегі теңсіздіктерге келтіреді;

- теңсіздіктерді шешеді;

- есептің шешімдерін координаталық түзуде кескіндейді;

- есептің шешімдерін сан аралығында жазады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

Жеке жұмыс

Жеке орындалатын тапсырма.

Тапсырманы орындайды

Дескриптор: Білім алушы:

- интервалды жазады;

- жарты интервалды жазады;

- сәулені жазады;

- кесіндіні жазады;

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Бүгінгі сабақта:

-Бір айнымалысы бар сызықтық теңдеуді шеше алады, санды теңсіздіктердің қасиеттің біледі,координаталық түзуде сан аралықтарын ажыратады, бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздікті шеше алады.

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №1006.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары №38

Сабақтың тақырыбы: Жазықтық.Қиылысатын түзулер.

Педагогтің Тегі, Аты, Әкесінің аты (бар болса)

Пән/Сынып:

6 сынып

Күні:

Бөлім:

6.3С Координаталық жазықтық

Сабақтың тақырыбы:

Жазықтық.Қиылысатын түзулер.

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

6.3.1.1

координаталық жазықтық ұғымын меңгеру;

6.3.1.2

тік бұрышты координаталар жүйесін салу.

Сабақтың мақсаты:

-координаталық жазықтық ұғымын біледі және түсінеді;

-тік бұрышты координаталар жүйесін құрады;

-координаталар осьтері мен басының орналасуын түсінеді, координаталық ширектердің таңбаларын біледі.

Сабақтың барысы:

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Жазықтық.Қилысатын түзулер тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

-координаталық жазықтық ұғымын меңгеру; -тік бұрышты координаталар жүйесін салу.

Практикалық тапсырмалар арқылы перпендикуляр түзулердің және координаталық түзу анықтамаларын оқушылардың есіне түсіру.

№1. М және Р нүктелері арқылы l түзуіне перпендикуляр түзулер жүргізіңіз.

№2. Сурет бойынша (тікбұрышты үшбұрыш сызғышын пайдаланбай) өзара перпендикуляр түзулерді анықтаңыз. Жауапты тікбұрышты үшбұрыш сызғышпен тексеріңіз.

№3. Р мен К нүктелерінің координаталарын анықтап жазыңыз.

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақты бекіту.

І. Жазықтық.

Көлдегі тұнық су беті, үстелдің беті, терезе шынысының беті жазық-

тықтың бөлігі туралы түсінік береді.

Жазықтықтың шеті болмайды. Жазықтық барлық бағытта шектеусіз.

Суреттерде жазықтық ретінде оның бөлігін

ғана кескіндейміз. Мысалы, парақ қағаз бетін

жазықтықтың бөлігі ретінде қабылдаймыз.

Бір түзудің бойында жатпайтын үш нүкте

арқылы бір ғана жазықтық жүргізуге болады.

Жазықтық көбінесе гректің бір кіші әрпімен (,

, ...) немесе жақша ішіне алынған латынның

(А, В, С, ...) үш бас әріпімен белгіленеді. Мысалы, 6.1-суреттегі жазықтықтың белгіленуі:(АВС).

II. Түзу. Қиылысатын түзулер.

Түзудің бастапқы және соңғы нүктелері болмайды. Ол екі жаққа да

шектеусіз созылады.

Кез келген екі нүкте арқылы бір ғана түзу жүргізуге болады

Оқушылардың өздеріне перпендикуляр координаталық түзулерді салуды, горизонталь түзуді – Ох, вертикаль түзуді – Оу және олардың қиылысу нүктесін – О деп белгілеуді ұсыныңыз, дұрыстығын қадағалаңыз.

Қорытынды: Координаталық жазықтықтың координаталар жүйесі берілген жазықтық екенін түсіндіру ұсынылады.)

Тікбұрышты координаталар жүйесі екі сандық жүйенің тік бұрыш жасап қиылысуынан пайда болады.

Горизонталь сызылған және солдан оңға қарай бағытталған координаталық түзу абсциссалар осі деп аталады. Тік сызылған және төменнен жоғары қарай бағытталған координаталық түзу ординаталар осі деп аталады.

Абциссалар осі мен ординаталар осінің қиылысу нүктесін координаталар басы деп атайды.

Координата – объектінің орналасқан орынын анықтайтын, деректер жинағы. Координаталар осі жазықтықты 4 бұрышқа бөледі. Оларды координаталық ширектер деп атайды. Жартылай оң осьтерден құрылған ширек (үстінгі оң жақ бұрыш) (I) ширек деп саналады. Ширектерді (немесе координаталық бұрыштарды) сағат тіліне қарсы санаймыз.

Диалог арқылы жаңа ұғымдарды түсіндіру

- шыққан нәтижелерді салыстырайық;

- анықтап алайық.

Абсцисса осі дегеніміз ....

Ордината осі - ол ....

Координаталар басы деп ....

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсыр

масы

Оқулықтан №1021, №1022.

Тест.

№1. Қай ширектерде ординатаның теріс мәнді болады?

A) І мен ІІ ширектерде

B) ІІ мен ІІІ ширектерде

C) ІІІ мен VІ ширектерде

D) VІ мен І ширектерде

№2. Қай шеректерде абцисса мен ординатаның таңбалары бірдей болады?

A) І мен ІІІ ширектерде

B) ІІ мен VІ ширектерде

C) ІІІ мен VІ ширектерде

D) VІ мен І ширектерде

№3. Екі осьтің қиылысу нүктесін не деп аталады?

A) абцисса

B) ордината

C) координаталар бас нүктесі

D) координата

№4. О (0; 0) координаталар бас нүктесі қай ширекте орналасқан

A) І

B) ІІ

C) Абсциссалар осі мен ординаталар осінің қиылысу нүктесінде

D) ІІІ, VІ

№5. Тік бұрышты координаталар жүйесінің неше ширегі бар

A) 3

B) 4

C) 5

D) 6

Шығармашылық тапсырма
№6. Шегіртке координаталық жазықтықта А(1;- 1) нүктесінен солға (батысқа) қарай 3 бірлікке секірді. Оның әрбір келесі секіргені алдыңғысынан 1 бірлікке ұзын. Шегіртке батысқа қарай секірген соң, солтүстікке, сонан соң шығысқа, сонан соң оңтүстікке қарай секірді. Шегіртке осылайша 4 рет секіргенде координаталары қандай нүктеде болды?

Жауабы: А(3;-3).

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Жауаптары:

1.С, 2.А, 3.С, 4.С, 5.В.

Дескриптор:

-координата лық жазықтық ұғымын меңгереді

-тік бұрышты координата лар жүйесін сала алады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау

Дескриптор:

-координаталық жазықтық сала алады;

-координаталық жазықтықта нүкте орнын таба алады;

-координаталық жазықтықта нүктенің қозғалысын анықтай алады.

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

Жеке жұмыс

Жеке орындалатын тапсырма №1.

Сурет бойынша О нүктесінен M, K, P, N нүктелеріне дейін қанша торкөз солға, оңға, жоғары, төмен жылжу қажет.

Тапсырманы орындайды

О нүктесінен M, K, P, N нүктелеріне дейін торкөзден солға, оңға, жоғары, төмен жылжуды орындайды

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

1026. Екі түзудің қиылысуынан пайда болған вертикаль екі бұрыштың

қосындысы 126°-қа тең. Осы екі түзудің қиылысуынан пай-

да болған бұрыштардың әрқайсысының градустық өлшемдерін

табыңдар

1025.

1) Екі түзудің О нүктесінде қиылысуынан пайда болған бұрыштар

өзара тең болса, бұрыштардың әрқайсысы неше градустан болады?

2) Үш түзудің О нүктесінде қиылысуынан пайда болған бұрыштар

өзара тең болса, бұрыштардың әрқайсысы неше градустан бола-

ды? Сызып көрсетіңдер.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

2 минут

Бүгінгі сабақта:

-координаталық жазықтық ұғымын меңгереді. -тік бұрышты координаталар жүйесін сала алады.

1) Координаталар жүйесі қалай құрылады?

2) Горизонталь сызылған координаталық түзу қалай аталады?

3) Вертикаль сызылған координаталық түзу қалай аталады?

4) Координаталық жазықтықта неше ширек бар?

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №1023.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары №39

Сабақтың тақырыбы: Перпендикуляр түзулер және кесінділер. Параллель түзулер және кесінділер

Педагогтің Тегі, Аты, Әкесінің аты (бар болса)

Пән/Сынып:

6 сынып

Күні:

Бөлім:

6.3С Координаталық жазықтық

Сабақтың тақырыбы:

Перпендикуляр түзулер және кесінділер. Параллель түзулер және кесінділер

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

6.3.2.1перпендикуляр түзулердің анықтамаларын білу;

Сабақтың мақсаттары:

торкөзі бар және торкөзі жоқ парақтарда параллель және перпендикуляр түзулерді салады;

сызбалар мен қоршаған ортадан параллель және перпендикуляр түзулерді таба алады.

Сабақтың барысы:

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Перпендикуляр түзулер және кесінділер. Параллель түзулер және кесінділер тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

-перпендикуляр түзулердің анықтамаларын білу

Сұрақтар.

Берілген сұрақтардың жауабын таңдаңыз.

1. Қандай түзулер параллель деп аталады?

А) бір жазықтықта қиылыспайтын түзулер

Б) бір жазықтықта қиылысатын түзулер

В) кейде ғана қиылысатын түзулер

2. Қандай түзулер перпендикуляртүзулер деп аталады?

А) сүйір бұрыш жасап қиылысатын түзулер

Б) тік бұрыш жасап қиылысатын түзулер

В) доғал бұрыш жасап қиылысатын түзулер

3. Грек тілінен аударғанда «параллелос» сөзі қандай мағына береді?

А) «сызық»; Б) «түзу»; В) «қатар жүруші»

4. Түзу сызық дегеніміз не?

А) түзу – ол шексіз сызық

Б) түзу – ол кесінді

В) түзу – ол сызық

5. Грек тілінен аударғанда “перпендикулярис” сөзі қандай мағына береді?

А) перпендикуляр түзулер

Б) перпендикуляр кесінділер

В) перпендикуляр

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақ

Жаңа сабақты ашу

Проблемалық жағдай арқылы сабақ тақырыбын, мақсатын анықтау.

Мына түзулер қалай орналасқан?

Жаңа сабақ бойынша не білуіміз керек, сабақ мақсаты қандай толық түсінік беру.

Енді осы түзулердің орналасуына жеке тоқталайық.

Түсіндірме практикалық жұмыс №1.

О нүктесі а және b түзулерінің ортақ нүктесі, ондай түзулерді қиылысушы түзулер деп атайды.

а және b қиылысушы түзулер, О қиылысу нүктесі.

Анықтама: Қиылысатын екі түзудің ортақ бір ғана нүктесі болады.

Жазықтықтағы екі түзудің қиылысуынан төбелері ортақ төрт бұрыш пайда болады. Олар ; ; ; .

Бір бұрыштың қабырғаларының әрқайсысы екінші бұрыштың қабырғаларының созындысы болатын екі бұрыш вертикаль бұрыштар деп аталады.

және , және вертикаль бұрыштар.

Анықтама: Вертикаль бұрыштар өзара тең болады.

= , = .

Анықтама: Бір – бірімен тік бұрыш жасап қиылысатын екі түзуді перпендикуляр түзулер деп атайды.

Перпендикуляр түзулер бойында жатқан кесінділер де өзара перпендикуляр.

Үшбұрышты сызғышты немесе транспортирді пайдаланып перпендикуляр түзулерді жүргізуді үйрету.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Нүктеден түзуге дейінгі ең қысқа қашықтық – нүктеден түзуге түсірілген перпендикуляр болып табылады. Перпендикуляр түзулер – жазықтықта тікбұрыш жасап қиылысатын түзулер.

Перпендикуляр атауы латынның “перпен-дикулярис” - тіктеуіш - сөзінен алынған. Ерте заманнан құрылысшылар тіктеуіш, яғни жіпке байланған жүк көмегімен қабырғалардың үй еденіне перпендикулярлығын тексерген. Бұл құрылғыны олар қазір де қолданады.

Түсіндірме практикалық жұмыс №2.

Өзара тік бұрыш жасайтын екі түзу салып, әріптермен белгілеңіздер.

AB және CD түзулері перпендикуляр түзулер, жазылуы ( латын сөзі perpendicularis – қазақша тік бағыт).

1. Берілген нүктеден түзуге бір ғана перпендикуляр түзу жүргізуге болады.

2. Берілген нүктеден түзуге дейінгі қашықтық сол нүктеден түзуге жүргізілген перпендикулярдың ұзындығына тең.

Ғ – перпендикулярдың табаны.

Бағалау: тапсырмалар ды орындау барысында оқушыларды ауызша марапаттау, ынталандыру.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсыр

масы

Жалпы сыныппен жұмыс

Негізгі деңгей тапсырмасы: №1.

Суреттегі s, p, k және l түзулерінің қайсысы өзара перпендикуляр екенін көрсетіңіз. EFMN тік төртбұрышының қабырғаларын перпендикуляр кесінділер түрінде жазыңыз.

Дамытушылық деңгей тапсырмасы: №2.

1) АВС тік бұрышына ВD сәулесі жүргізілген. ВD сәулесі АВС тік бұрышын екі бұрышқа бөледі. Оның біреуінің градустық өлшемі екіншісінің градустық өлшемінің - іне тең. Бұрыштардың әрқайсысының шамасын табыңыз, есепті теңдеу құру арқылы шығарыңыз. Жауабы: 40⁰; 50⁰.

№3.

KL түзуіне перпендикуляр NP түзуі жүргізілген. , АОК бұрышының градустық өлшемінің AON бұрышының градустық өлшеміне қатынасы 2:3 қатынасындай. DOP бұрышының, LOB бұрышының градустық өлшемдерін табыңыз. Жауабы: 18⁰; 36⁰.

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Оқулықтан №1037 №1039.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

Жүргізіледі

Дескриптор: Білім алушы:

-перпендикуляр түзулерді біледі;

-перпендикуляр түзулерді жазады;

-есеп шарты бойынша теңдеу құрады;

-белгісіз бұрыштарды табады;

-сызбаларды пайдаланып белгісіз бұрыштарды табады.

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

Жеке жұмыс

№1. АВ түзуіне Е нүктесінде ОЕ перпендикуляры түсірілген. , . АОС бұрышының, ВОD бұрышының градустық өлшемдерін табыңыз.

Тапсырманы орындайды

Жауабы: 40⁰; 30⁰.

Мониторинг

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

5 минут

Бүгінгі сабақта:

-перпендикуляр түзулердің анықтамаларын білу

Рефлексия

Мен бүгінгі сабақта не білдім:

Мен не білдім
Мен не үйрендім
Мен нені түсінбедім
Мен не білуім керек

Үйге тапсырма. №1038.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары

Сабақтың тақырыбы: Перпендикуляр түзулер және кесінділер.

Педагогтің Тегі, Аты, Әкесінің аты (бар болса)

Пән/Сынып:

6 сынып

Күні:

Бөлім:

6.3С Координаталық жазықтық

Сабақтың тақырыбы:

Перпендикуляр түзулер және кесінділер.

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

6.3.2.1перпендикуляр түзулердің анықтамаларын білу;

Сабақтың мақсаттары:

торкөзі бар және торкөзі жоқ парақтарда параллель және перпендикуляр түзулерді салады;

сызбалар мен қоршаған ортадан параллель және перпендикуляр түзулерді таба алады.

Сабақтың барысы:

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Перпендикуляр түзулер және кесінділер тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

-перпендикуляр түзулердің анықтамаларын білу

Сұрақтар.

Берілген сұрақтардың жауабын таңдаңыз.

1. Қандай түзулер параллель деп аталады?

А) бір жазықтықта қиылыспайтын түзулер

Б) бір жазықтықта қиылысатын түзулер

В) кейде ғана қиылысатын түзулер

2. Қандай түзулер перпендикуляртүзулер деп аталады?

А) сүйір бұрыш жасап қиылысатын түзулер

Б) тік бұрыш жасап қиылысатын түзулер

В) доғал бұрыш жасап қиылысатын түзулер

3. Грек тілінен аударғанда «параллелос» сөзі қандай мағына береді?

А) «сызық»; Б) «түзу»; В) «қатар жүруші»

4. Түзу сызық дегеніміз не?

А) түзу – ол шексіз сызық

Б) түзу – ол кесінді

В) түзу – ол сызық

5. Грек тілінен аударғанда “перпендикулярис” сөзі қандай мағына береді?

А) перпендикуляр түзулер

Б) перпендикуляр кесінділер

В) перпендикуляр

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

10 мин

Жаңа сабақ

Сызғыш пен қарындаш көмегімен дәптерде және тақтада салу орындалады.

— түзу сызық деген не?

— Түзу – бұл шексіз сызық.

— қиылысатын түзу сызыңыз.

— Неге бұл сызықтар қиылысушы түзулер деп аталады?

Қиылысушы түзулерді жазу және белгілеумен танысады.

Қорытынды: Қиылысатын екі түзудің ортақ бір ғана нүктесі болады.

a мен b түзуі – қиылысушы түзулер. О – қиылысу нүктесі.

1-суреттегі қиылысатын түзулерді және олардың қиылысу нүктелерін тауып оқыңдар.

5x – 15 > 2x – 3

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Оқушы қызметі: берілген тапсырманы жұпта талқылап, түсініп орындау.

Бағалау: тапсырмалар ды орындау барысында оқушыларды ауызша марапаттау, ынталандыру.

Оқулық, жұмыс дәптері

Тақта

слайд

минут

Бекіту тапсыр

масы

№1. а) 1-суретте көрсетілген түзулердің қайсысы перпендикуляр? (Алдымен «көзбен» тексеріңіз, содан кейін тік бұрышты сызғыш көмегімен өзіңізді тексеріңіз.)

ә) 2-суретте көрсетілген АВ, CD және EF түзулері О нүктесінде қиылысады. Осы түзулердің қайсысы перпендикуляр? (Алдымен «көзбен» тексеріңіз, содан кейін тік бұрышты сызғыш көмегімен өзіңізді тексеріңіз.)

№2.

а түзуінде жатпайтын Е және К нүктелері арқылы а түзуіне перпендикуляр түсіріңіздер.

а түзуінің бойында Ғ нүктесі арқылы а түзуіне перпендикуляр тұрғызыңыздар.

Оқулықтан №1044, №1045

Сурет-1.

Сурет-2.

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

Жүргізіледі

Дескриптор: Білім алушы:

-координаталық жазықтық сала алады;

-координаталық жазықтықта нүкте орнын таба алады;

-координаталық жазықтықта нүктенің қозғалысын анықтай алады.

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

1037. 6.17-суретті дәптерге салыңдар:

1) E нүктесінен; 2) F нүктесінен a түзуіне

перпендикуляр жүргізіңдер.

1038. 6.18-суреттегі AB, AC және AD кесін-

ділерінің қайсысы A нүктесінен р түзуіне

дейінгі қашықтықты көрсетеді? Оны

өлшеңдер. AC кесіндісі қалай аталады? C

нүктесі қалай аталады?

1039. АВ түзуіне С нүктесінен CD перпендикуля-

ры түсірілген (6.19-сурет). EDВ = 120°.

EDC бұрышының, ADE бұрышының

градустық өлшемі неше градус?

1040. KL, NP және AB түзулері O нүктесінде

қиылысады. KLNP. KOВ = 34°. AON

бұрышының градустық өлшемін табыңдар.

Жеке жұмыс

Жеке орындалатын тапсырма.

№1. Берілген суреттегідей АВС үшбұрышын салыңыздар. Оның:

С төбесінен АВ қабырғасына дейінгі қашықтықты табыңыздар;

В төбесінен АС қабырғасына дейінгі қашықтықты табыңыздар.

Тапсырманы орындайды

5 минут

Бүгінгі сабақта:

-перпендикуляр түзулердің анықтамаларын білу

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №1047.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Презентация

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары

Сабақтың тақырыбы: Параллель түзулер және параллель кесінділер

Педагогтің Тегі, Аты, Әкесінің аты (бар болса)

Пән/Сынып:

6 сынып

Күні:

Бөлім:

6.3С Координаталық жазықтық

Сабақтың тақырыбы:

Параллель түзулер және параллель кесінділер

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

6.3.2.1параллель, қиылысатын, перпендикуляр түзулердің анықтамаларын білу;

6.3.2.2параллель, перпендикуляр түзулер мен кесінділерді ажырату;

Сабақтың мақсаттары:

торкөзі бар және торкөзі жоқ парақтарда параллель және перпендикуляр түзулерді салады;

сызбалар мен қоршаған ортадан параллель және перпендикуляр түзулерді таба алады.

Сабақтың барысы:

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Параллель түзулер және параллель кесінділер тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

- параллель түзулер ұғымы.

-параллель және қиылысатын түзулерді ажырату.

Сұрақтар.

а) егер екі түзу тік бұрыш жасап қиылысса, олар ... түзулер деп аталады.

б) егер екі түзу қиылыспаса, олар ... түзулер деп аталады.

в) … ║ деп аталады, егер олар қиылыспаса.

г) … ┴ деп аталады, егер олар ∟ бұрышпен қиылысса.

Суреттен қандай түзулер көруге болады?(8 слайд)
Параллель және перпендикуляр түзулерді табыңыз, оларды атаңыз және символ арқылы жазыңыз.

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық

10 мин

Жаңа сабақ

Бір жазықтықта жататын бір-бірімен қиылыспайтын екі түзу параллель түзулер деп аталады.

Егер олар параллель түзулердің бойында жататын болса, кесінділер параллель болады.
Егер олар параллель түзулердің бойында жататын болса, сәулелер параллель болады.

Берілген түзуде жатпайтын нүкте арқылы сол түзуге бір ғана параллель түзу жүргізуге болады.

AB түзуіне параллель CD түзуін салу үшін:

Үшбұрышты сызғыштың бір жағын AB түзуіне тіреу керек;
Оның екінші жағына сызғышты тіреу қажет;
Сызғыштың бойымен үшбұрышты сызғышты C нүктесі үшбұрышты сызғыштың қабырғасында орналасқанша жылжыту керек;
CD түзуін жүргізу керек.

Бір жазықтықта жататын бір-бірімен қиылыспайтын екі түзуді параллель деп атайды. Суреттегі a және b түзулері параллель. Белгіленуі: a || b.

5x – 15 > 2x – 3

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Бағалау: тапсырмалар ды орындау барысында оқушыны ауызша марапаттау, ынталандыру.

Презентация

минут

Бекіту тапсыр

масы

№1.

Сурет-2.

s түзуін сызыңыз:

s түзуінде жатпайтын А мен В нүктелерін 4-суреттегідей етіп таңдап алыңыз;
А нүктесі арқылы s түзуіне перпендикуляр k түзуін сызыңыз.
В нүктесі арқылы s түзуіне перпендикуляр l түзуін сызыңыз.
k және l түзулері өзара параллель бола ма?

№2.

Сурет-4.

n түзуіне жатпайтын А және В нүктелері арқылы n түзуіне параллель түзулер жүргізілген. Төмендегі түзулердің, кесінділердің өзара орналасуын анықтаңыз. Жауаптарыңызды түсіндіріңіз.

А) AC және BD;

B) AB және BM;

C) CD және AB;

D) AC және MK;

E) AK және BM.

Оқушы қызметі: суреттерді мұқият қарайды, сұрақтарға жауап береді (еркін жауап)

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Оқулықтан №1058, №1061.

Бағалау: мұғалімнің ауызша пікірі.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

Жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

1059. Дәптерге кез келген a түзуін жүргізіңдер. сызғыш пен үшбұрышты

сызғышты пайдаланып, a түзуіне параллель екі түзу жүргізіңдер.

1060. а түзуін сызыңдар:

1) а түзуінде жатпайтын Е нүктесін 6.35-суреттегідей етіп, таңдап

алыңдар;

Е нүктесі арқылы а түзуіне параллель түзу жүргізіңдер

1066. 6.39-суреттегі көпбұрыштардың қай қабырғалары параллель?

Белгіленуімен жазыңдар.

1067. Қарама-қарсы қабырғалары параллель және бұрыштары тік

бұрыш болатын төртбұрыш берілген. Оның параллель қабыр-

ғалары арасындағы арақашықтық 7 см және 3 см. Төртбұрыштың

периметрін табыңдар.

Жеке жұмыс

Жеке орындалатын тапсырма.

№1.

- фигуралардың қай қабырғалары бір-біріне параллель?

- фигуралардың қай қабырғалары бір-біріне перпендикуляр?

Тапсырманы орындайды

Парақша

5 минут

Бүгінгі сабақта:

- параллель түзулер ұғымы.

-параллель және қиылысатын түзулерді ажырату.

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №1060.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Презентация

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары

Сабақтың тақырыбы: Координаталық жазықтық. Тікбұрышты координаталар жүйесі

Педагогтің Тегі, Аты, Әкесінің аты (бар болса)

Пән/Сынып:

6 сынып

Күні:

Бөлім:

6.3С Координаталық жазықтық

Сабақтың тақырыбы:

Координаталық жазықтық. Тікбұрышты координаталар жүйесі

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

6.3.1.1координаталық жазықтық ұғымын меңгеру;

6.3.1.2тік бұрышты координаталар жүйесін салу;

6.3.1.3 реттелген сандар жұбы тікбұрышты координаталар жүйесінде нүктені беретінін және әрбір нүктеге нүктенің координаталары деп аталатын бір ғана реттелген сандар жұбының сәйкес болатынын түсіну;

6.3.1.4 координаталар жүйесінде нүктені оның координаталары бойынша салу және координаталық жазықтықта берілген нүктенің координаталарын табу;

6.3.2.3кесінділердің, сәулелер немесе түзулердің бір-бірімен, координаталық осьтермен қиылысу нүктелерінің координаталарын графиктік тәсілмен табу;

Сабақтың мақсаты:

Оқушылар:

координаталық жазықтық ұғымын біледі;
тік бұрышты координаталар жүйесін салады;
координаталар жүйесінде нүктені оның координаталары бойынша салу және координаталық жазықтықта берілген нүктенің координаталарын табады;

кесінділердің, сәулелер немесе түзулердің бір-бірімен, координаталық осьтермен қиылысу нүктелерінің координаталарын графиктік тәсілмен табады.

Сабақтың барысы:

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Координаталық жазықтық. Тікбұрышты координаталар жүйесі тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

-координаталық жазықтық ұғымын меңгеру;

-тік бұрышты координаталар жүйесін салу;

Сұрақтар.

а) егер екі түзу тік бұрыш жасап қиылысса, олар ... түзулер деп аталады.

б) егер екі түзу қиылыспаса, олар ... түзулер деп аталады.

в) … ║ деп аталады, егер олар қиылыспаса.

г) … ┴ деп аталады, егер олар ∟ бұрышпен қиылысса.

Суреттен қандай түзулер көруге болады?(8 слайд)
Параллель және перпендикуляр түзулерді табыңыз, оларды атаңыз және символ арқылы жазыңыз.

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық

10 мин

Жаңа сабақ

Координаталық жазықтықтың координаталар жүйесі берілген жазықтық екенін түсіндіру ұсынылады.)

Тікбұрышты координаталар жүйесі екі сандық жүйенің тік бұрыш жасап қиылысуынан пайда болады.

Абциссалар осі мен ординаталар осінің қиылысу нүктесін координаталар басы деп атайды.

5x – 15 > 2x – 3

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Бағалау: тапсырмалар ды орындау барысында оқушыны ауызша марапаттау, ынталандыру.

Презентация

минут

Бекіту тапсыр

масы

Тапсырма. №1.

1. Координаттық жазықтықта M(4;-3), N(3;2), K(-2;2) нүктелерін белгілеңіз. MN және MK сәулереін жүргізіңіз. NMK бұрышын өлшеңіз.

2. Координаттық жазықтықта абсцисса мен ординатасы теріс емес және олардың қосындысы 5-ке тең барлық нүктелерді белгілеңіз. Қандай фигура пайда болады?

Тапсырма. №2.

1. Координаталық жазықтықта белгіленген нүктенің координатасын табыңыз.

a) M(1;2)

b) M(1;3)

c) M(2;1)

2. Жазықтықтағы нүктелердің координаталарын жазыңыз.

3. Координаттық жазықтықта M(6;6), N(-2;2), K(4;1), P(-2;4) нүктелерін белгілеңіз. MN және KP түзулерін жүргізіңіз.

a) MN мен KP түзулерінің

b) MN түзуінің абсцисса осімен

c) KP түзуінің ордината осімен

қиылысу нүктесінің координатасын анықтаңыз.

Оқулықтан №1078-1083

Оқушы қызметі: суреттерді мұқият қарайды, сұрақтарға жауап береді (еркін жауап)

Өз бетімен жұмыс.

Шығармашылық тапсырма.

Осы нүктелерді координаталары бойынша белгіленде жеті әріп шығу қажет. Ол нүктелерді қосқан кезде шоқ жұлдыздар пайда болады.

«1 сурет»

А(6;6), В(-3;5,5), С(-8;5), D(0;7,5), E(3;7), F(-5;7), G(-6;3)

«2 сурет»

A(-15;-7), B(-3;-6), C(5;-10), D(-6;-5,5),

E(-10;-5), F(6;-6), G(-1;-10)

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Дескриптор:

-Тікбұрышты координаталар жүйесін құрады

- Координаталар осьтері мен басын көрсетеді

- Координаталық ширектері таңбалары бойынша нүктені белгілейді

Бағалау: мұғалімнің ауызша пікірі.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

Жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

1078. Тік бұрышты координаталар жүйесін сызып, координаталары

берілген нүктелерді белгілеңдер:

1) x=2, y=3; 3) x=–4, y=–2; 5) x=–1, y=0;

2) x=–3, y=1; 4) x=0, y=–3; 6) x=0, y=5.

1080. Координаталық жазықтықтан:

А(–2; 4), В(–1; –3), С(–1; 5); D(1; –3); Е(–5; 2); K(0; –1) нүктелерін

белгілеңдер.

1081. Ұштарының координаталары бойынша АВ, CD және EF кесін-

ділерін сызыңдар:

1) А(3; 1), В(–3; 3); 2) С(–2; –3), D(4; –1); 3) Е(1; 3), F(3; –4).

1082. Координаталық жазықтықта А(3; 2) нүктесін белгілеңдер. Коор-

динаталары А нүктесінің координаталарына қарама-қарсы сан-

дар болатын В нүктесін табыңдар. АВ кесіндісін сызыңдар.

1083. Координаталық жазықтықта М (–2; –3), N (2; 4); K (–3; 4),

L (3; 1) ұштарының координаталары бойынша MN және KL

кесінділерін сызып, олардың қиылысу D нүктесінің координа-

таларын табыңдар.

Жеке жұмыс

Жеке орындалатын тапсырма.

№1. A, B, C, D, F, K нүктелерінің координаталарын анықтаңыз.

Тапсырманы орындайды

Жауабы:

A(-4;3); B(-2;0); C(3;4); D(6;5) F(0;-3); K(5;-2)

Парақша

5 минут

Бүгінгі сабақта:

- координаталық жазықтық ұғымын меңгере алады;

-тік бұрышты координаталар жүйесін сала алады.

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №1081.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Презентация

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары

Сабақтың тақырыбы: Координаталық жазықтық. Тікбұрышты координаталар жүйесі

Педагогтің Тегі, Аты, Әкесінің аты (бар болса)

Пән/Сынып:

6 сынып

Күні:

Бөлім:

6.3С Координаталық жазықтық

Сабақтың тақырыбы:

Координаталық жазықтық. Тікбұрышты координаталар жүйесі

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

6.3.1.1координаталық жазықтық ұғымын меңгеру;

6.3.1.2тік бұрышты координаталар жүйесін салу;

Сабақтың мақсаты:

Оқушылар:

координаталық жазықтық ұғымын біледі;
тік бұрышты координаталар жүйесін салады;
координаталар жүйесінде нүктені оның координаталары бойынша салу және координаталық жазықтықта берілген нүктенің координаталарын табады;

Сабақтың барысы:

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Координаталық жазықтық. Тікбұрышты координаталар жүйесі тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

-координаталық жазықтық ұғымын меңгеру;

-тік бұрышты координаталар жүйесін салу;

Сұрақтар.

а) егер екі түзу тік бұрыш жасап қиылысса, олар ... түзулер деп аталады.

б) егер екі түзу қиылыспаса, олар ... түзулер деп аталады.

в) … ║ деп аталады, егер олар қиылыспаса.

г) … ┴ деп аталады, егер олар ∟ бұрышпен қиылысса.

Суреттен қандай түзулер көруге болады?(8 слайд)
Параллель және перпендикуляр түзулерді табыңыз, оларды атаңыз және символ арқылы жазыңыз.

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық

10 мин

Жаңа сабақ

Координаталық жазықтықтың координаталар жүйесі берілген жазықтық екенін түсіндіру ұсынылады.)

Тікбұрышты координаталар жүйесі екі сандық жүйенің тік бұрыш жасап қиылысуынан пайда болады.

Абциссалар осі мен ординаталар осінің қиылысу нүктесін координаталар басы деп атайды.

5x – 15 > 2x – 3

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Бағалау: тапсырмалар ды орындау барысында оқушыны ауызша марапаттау, ынталандыру.

Презентация

минут

Бекіту тапсыр

масы

А-Теория. 1. Координаталық жазықтық теориялық түсінік беріңіз. 2. Координаталық жазықтықта барлық координаталары тек қана теріс мәнді болатын ширекті үш нүктені мысалмен көрсетіңіз. 3. Координаталық жазықтықта барлық координаталары тек қана оң мәнді болатын ширекті үш нүктені мысалмен көрсетіңіз.

В-Салу

(0; 0), (- 1; 1), (- 3; 1), (- 2; 3), (- 3; 3), (- 4; 6), (0; 8), (2; 5), (2; 11), (6; 10), (3; 9), (4; 5), (3; 0), (2; 0),

(1; - 7), (3; - 8), (0; - 8), (0; 0); Көзі: (3; 10).

Берілген нүктелерді координаталық жазықтықта белгілеп, шыққан суретке түсінік беріңіз..

С-Есептеу

1. ABCD тік төртбұрышының А(-2;-2);

B(-2;2); C(4;2) төбелері бойынша D-нің координаталарын анықтаңдар. Берілген тік төртбұрыштың периметрін есептеп табыңдар. Бірлік кесінді 1 см-ге тең.

D-Тексеру

1. Координаттық жазықтықта P(-5;3), M(6;-4), C(2;3), K(-5;-1) нүктелерін белгілеңіз. ІІІ ширекте орналасқан нүктені көрсетіңіз.

Оқулықтан №

Оқушы қызметі: суреттерді мұқият қарайды, сұрақтарға жауап береді (еркін жауап)

Өз бетімен жұмыс.

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Дескриптор:

-Тікбұрышты координаталар жүйесін құрады

- Координаталар осьтері мен басын көрсетеді

- Координаталық ширектері таңбалары бойынша нүктені белгілейді.

Бағалау: мұғалімнің ауызша пікірі.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

Жүргізіледі

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

1087. 1) Координаталық жазықтықта абсциссасы 2-ге тең кез келген

үш нүкте белгілеңдер. Оларды координаталарымен жазыңдар.

2) Координаталық жазықтықта ординатасы 4-ке тең кез келген

үш нүкте белгілеңдер. Оларды координаталарымен жазыңдар.

1088. Координаталық жазықтықта MN кесіндісін сызып, оның ордина-

талар осімен қиылысу нүктесінің координаталарын жазыңдар:

1) М (6; –2); N (–3; 4); 2) M (–2; 2); N (1; –4).

1089. Координаталық жазықтықта төбелерінің координаталары бойын-

ша:

1) үшбұрышты салыңдар: А (–3; –1); В (2; 4) және С (6; –2);

2) тік төртбұрышты салыңдар: А (–2; –2); В (–2; 1); С (4; 1) және

D (4; –2).

Жеке жұмыс

Жеке орындалатын тапсырма.

№1. Осы нүктелерді координаталары бойынша белгілеңіз. Ол нүктелерді қосқан кезде сурет пайда болады.

Ай: (-4;4),(-7;2),(-11;3),(-12;5),(-12;7),(-11;9),

(-7;10),(-4;8),(-7;9),(-9;8),(-10;6),(-9;4),(-7;3)

Жұлдыздар: (-2;3),(1;3),(4;3),(7;3),(10;3),(1;6),

(4;6),(7;6),(10;6),(4;9),(7;9),(10;9)

Тапсырманы орындайды

Парақша

5 минут

Бүгінгі сабақта:

- координаталық жазықтық ұғымын меңгере алады;

-тік бұрышты координаталар жүйесін сала алады.

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №1084.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Презентация

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары

Сабақтың тақырыбы: Осьтік симметрия

Педагогтің Тегі, Аты, Әкесінің аты (бар болса)

Пән/Сынып:

6 сынып

Күні:

Бөлім:

6.3С Координаталық жазықтық

Сабақтың тақырыбы:

Осьтік симметрия

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

6.3.1.5 осьтік симметрия ұғымдарын меңгеру;

Сабақтың мақсаты:

-симметрия және осьтік симметрияның анықтамасын біледі.
- симметриялы фигураларды және симметрия осін таниды.

Сабақтың барысы:

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Осьтік симметрия тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

- симметрия және осьтік симметрияның анықтамасы.
- симметриялы фигураларды және симметрия осін тану.
Өткенді қайталау.

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық

10 мин

Жаңа сабақты бекіту.

Симметрия – грек сөзінен алынған. Ол белгілі бір тәртіптің болуын, бөлшектерді ұйымдастырудағы тұрақтылықты, парапарлықты білдіреді.

Симметрияның ең қарапайым түрі түзуге қатысты симметрия.

Осьтік симметрия

Түзуге қатыстты симметрия (осьтік симметрия) – осьтік симметря болады, ал түзудің өзін симметрия осі деп атайды.

Практикалық жұмыс №1.

k түзуіне қатысты А нүктесіне симметриялы А₁нүктесін салу:

1) k түзуін және одан тыс А нүктесін салу;

2) А нүктесі арқылы k түзуіне AD перпендикулярын жүргізу ;

3) D нүктесінен бастап ұзындығы АD- ға тең DА₁өлшеп салу.

Түзуді бүктеу кезінде «жартылары» сәйкес келсе, онда ол осьтік симметриялы.

Практикалық жұмыс №2.

s түзуіне қатысты АВС үшбұрышына симметриялы үшбұрышты салуды өздері орындауды ұсыну.

Нәтижесін тақтада көрсету арқылы өзін – өзі бағалауды жүзеге асыру.

Қасиеті. Екі симметриялы фигуралар өзара тең.

- кез келген бұрыштың бір симметрия осі болады,

Жазықтықтағы симметрияның екінші түрі – нүктеге қатысты симметрия.

Видетүсіндіру қарайды.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Презентация

минут

Бекіту тапсыр

масы

Тапсырма.

№1. а түзуі MK кесіндісінің ортасын белгілі бір тік емес бұрыш жасап қияды. а түзуіне қатысты M мен K нүктелері симметриялы бола ма?

№2. А(-3;3), B(-2;3) нүктелері берілген. A₁ нүктесі A нүктесіне, B₁ нүктесі B нүктесіне координаталар басы O нүктесіне қатысты симметриялы. A₁, B₁ нүктелерінің координаталарын табыңыз.

№4. Екі симметриясы да болатын фигураны табыңыз (центрлік, осьтік)

бойынша белгіленде жеті әріп шығу қажет. Ол нүктелерді қосқан кезде шоқ жұлдыздар пайда болады.

Оқулықтан №1104, №1106.

Өз бетімен жұмыс. Бекіту сұрақтары. -осьтік және центрлік симметрия деген не? түзуге қатысты берілген фигураларға симметриялы фигураларды салу алгоритмі;

- нүктеге қатысты берілген фигураларға симметриялы фигураларды салу алгоритмі.

Жеке жұмыс

№1. m түзуіне қарағанда К нүктесіне симметриялы К₁ нүктесін салыңыз.

a) Егер тік төртбұрыштан бір нүкте алып, оған симметриялы нүкте салсақ, ол осы тік төртбұрышта жата ма?

b) m түзуіне қатысты фигура симметриялы ма?

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

Жүргізіледі

Дескриптор: Білім алушы:

- m түзуіне қатысты симметриялы нүктені салады;

- координаталық жазықтықта симметриялы нүктелер салады;

- центрлік симметриялы фигураны біледі:

- екі симметриясы да болатын фигураны біледі.

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

1107. Координаталық жазықтықта А(3; 5) нүктесіне:

1) ординаталар осіне қатысты симметриялы нүктені тауып, коор-

динаталарымен жазыңдар;

2) абсциссалар осіне қатысты симметриялы нүктені тауып, коор-

динаталарымен жазыңдар.

1108. Қабырғасы 4 см квадраттың барлық симметрия осьтерін сызыңдар.

Квадраттың барлық симметрия осьтері квадратты неше тең

үшбұрышқа бөледі? Олардың біреуінің ауданын табыңдар.

1109. Координаталық жазықтықта ұштары А(–3; 2) және В(2; 5) нүктелерінде

болатын АВ кесіндісін сызыңдар. АВ кесіндісіне абсциссалар осіне

қатысты симметриялы А1В1 кесіндісін салыңлар. А1және В1 нүктелерін

координаталарымен жазыңдар.

1115. Координаталық жазықтықта төбелері:

А(–4; 1); В(–2; 5); С(5; 3) нүктелері бо-

латын АВС үшбұрышын салыңдар. АВС

үшбұрышына абсциссалар осіне қатысты

симметриялы А1В1С1 үшбұрышын салыңдар

Жеке жұмыс

Жеке орындалатын тапсырма

№1. Берілген фигура жұптары түзуге қатысты симметриялы ма?

№2. Фигуралар белгіленген нүктеге қатысты симметриялы ма?

Тапсырманы орындайды

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

Парақша

5 минут

Бүгінгі сабақта: - симметрия және осьтік симметрияның анықтамасы. - симметриялы фигураларды және симметрия осін тану.

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма. №1105.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары

Сабақтың тақырыбы: Центрлік симметрия.

Педагогтің Тегі, Аты, Әкесінің аты (бар болса)

Пән/Сынып:

6 сынып

Күні:

Бөлім:

6.3С Координаталық жазықтық

Сабақтың тақырыбы:

Центрлік симметрия. ББЖБ №7.

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

6.3.1.5 центрлік симметрия ұғымдарын меңгеру;

6.3.1.6 осьтік немесе центрлік симметриясы болатын фигуралар туралы түсінігі болуы; симметриялық және центрлік-симметриялы фигураларды ажырату;

6.3.2.5 тік бұрышты координаталар жүйесінде координаталар басы және координаталық осьтерге қатысты симметриялы нүктелер мен фигураларды салу;

Сабақтың мақсаттары:

центрлік симметрия ұғымдарын меңгеру;

осьтік немесе центрлік симметриясы болатын фигуралар туралы түсінігі болуы; симметриялық және центрлік-симметриялы фигураларды ажырату;

Сабақтың барысы:

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

3 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Центрлік симметрия тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

- симметрия және осьтік симметрияның анықтамасы.
- симметриялы фигураларды және симметрия осін тану.
Өткенді қайталау. №1107

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық

5 мин

Жаңа сабақты бекіту.

Жазықтықтағы симметрияның екінші түрі – нүктеге қатысты симметрия.

Центрлік симметрия – нүктеге қатысты симметрия, яғни нүктеге қатысты оның екі жағында бірдей қашықтықта симметриялы бір нәрсе (мысалы, басқа нүктелер немесе нүктенің геометриялық орны) болуы.

Егер O нүктесі AB кесіндісінің ортасында жатса, A мен B нүктелері O нүктесіне қатысты симметриялы болады. O нүктесі симметрия центрі деп аталады, ал фигура центрлік симметриялы болады.

Практикалық жұмыс №3.

O нүктесі қатысты AB кесіндісіне симметриялы кесіндіні салайық:

1) O нүктесі қатысты А нүктесіне симметриялы А₁ және В нүктесіне симметриялы В₁ нүктесін салу;

2) А₁ және В₁ нүктелерін қосамыз, сонда А₁ В₁ кесіндісін аламыз.

Практикалық жұмыс №4.

О нүктесіне қатысты АВС үшбұрышына симметриялы үшбұрышты салуды өздері орындауды ұсыну.

Нәтижесін тақтада көрсету арқылы өзін – өзі бағалауды жүзеге асыру.

Қасиеті: Бір нүктеге қатысты симметриялы фигуралар тең.

Координаталық жазықтықта О нүктесіне қатысты симметриялы нүктелердің координаталары қарама – қарсы сандар болады.

Егер O нүктесіне қатысты симметриялы нүктелер фигураның өзінде жатса, ол фигура центрлік симметриялы фигура болады.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Презентация

минут

Бекіту тапсыр

масы

№1. Қай нүкте A нүктесіне симметриялы екенін тап.

O нүктесіне қатысты

a түзуіне қатысты

№2. Суретте үшбұрыш, квадрат және тік төртбұрыш берілген. Қай суреттердегі қызыл түзу симметрия осін көрсетіп тұр?
№3. Төмендегі заттардың арасынан осьтік немесе центрлік симметриясы болатын заттарды тап.

Оқулықтан №1125.

Өз бетімен жұмыс №4.

Симметрия осі бар фигураны таңдап, осін жүргізіңіз.

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

Жүргізіледі

Дескриптор: Білім алушы:

- координата лық жазықтықта симметриялы нүктелер салады;

- центрлік симметриялы фигураны біледі:

- екі симметриясы да болатын фигураны біледі.

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

1128. Фигуралардан симметрия центрі бар фигураларды таңдап алып, оларды дәптерге көшіріп салыңдар. Симметрия центрін тауып, белгілеңдер (6.77-сурет).

1129 6.78-суретті дәптерге көшіріп салыңдар. Координаталық жазықтықта берілген АВ кесіндісіне координаталар басы О (0; 0)

нүктесіне қатысты симметриялы кесінді салып, оның шеткі нүктелерінің координаталарын жазыңдар.

25мин

Жеке жұмыс

ББЖБ №7 орындайды.

Тапсырманы орындайды

Мониторинг

Парақшалар

2 минут

Бүгінгі сабақта:

- симметрия және осьтік симметрияның анықтамасы.
- симметриялы фигураларды және симметрия осін тану.

Бекіту сұрақтары. -осьтік және центрлік симметрия деген не? түзуге қатысты берілген фигураларға симметриялы фигураларды с-алу алгоритмі;

- нүктеге қатысты берілген фигураларға симметриялы фигураларды салу алгоритмі.

Рефлексия:

Бүгін біз сабақта нені білдік, оқушы пікірін тыңдау.

Менің бағам
Не білемін
Не меңгердім
Не білуім керек
Нені қайталауым керек
Қандай тапсырмалар орындауым керек

Үйге тапсырма. № 1128

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары

Сабақтың тақырыбы: Осьтік симметрия

Педагогтің Тегі, Аты, Әкесінің аты (бар болса)

Пән/Сынып:

6 сынып

Күні:

Бөлім:

6.3С Координаталық жазықтық

Сабақтың тақырыбы:

Осьтік симметрия

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

6.3.1.5 осьтік симметрия ұғымдарын меңгеру;

Сабақтың мақсаты:

-симметрия және осьтік симметрияның анықтамасын біледі.
- симметриялы фигураларды және симметрия осін таниды.

Сабақтың барысы:

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Осьтік симметрия тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

- симметрия және осьтік симметрияның анықтамасы.
- симметриялы фигураларды және симметрия осін тану.
Өткенді қайталау.

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық

10 мин

Жаңа сабақты бекіту.

Симметрияның ең қарапайым түрі түзуге қатысты симметрия.

Осьтік симметрия

Практикалық жұмыс №1.

k түзуіне қатысты А нүктесіне симметриялы А₁нүктесін салу:

1) k түзуін және одан тыс А нүктесін салу;

2) А нүктесі арқылы k түзуіне AD перпендикулярын жүргізу ;

3) D нүктесінен бастап ұзындығы АD- ға тең DА₁өлшеп салу.

Түзуді бүктеу кезінде «жартылары» сәйкес келсе, онда ол осьтік симметриялы.

Практикалық жұмыс №2.

s түзуіне қатысты АВС үшбұрышына симметриялы үшбұрышты салуды өздері орындауды ұсыну.

Нәтижесін тақтада көрсету арқылы өзін – өзі бағалауды жүзеге асыру.

Қасиеті. Екі симметриялы фигуралар өзара тең.

- кез келген бұрыштың бір симметрия осі болады,

Жазықтықтағы симметрияның екінші түрі – нүктеге қатысты симметрия.

5x – 15 > 2x – 3

Видетүсіндіру қарайды.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Презентация

минут

Бекіту тапсыр

масы

Тапсырма.

№4. Екі симметриясы да болатын фигураны табыңыз (центрлік, осьтік)

бойынша белгіленде жеті әріп шығу қажет. Ол нүктелерді қосқан кезде шоқ жұлдыздар пайда болады.

Оқулықтан №1107, №1108.

- нүктеге қатысты берілген фигураларға симметриялы фигураларды салу алгоритмі.

Жеке жұмыс

№1. m түзуіне қарағанда К нүктесіне симметриялы К₁ нүктесін салыңыз.

a) Егер тік төртбұрыштан бір нүкте алып, оған симметриялы нүкте салсақ, ол осы тік төртбұрышта жата ма?

b) m түзуіне қатысты фигура симметриялы ма?

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

Жүргізіледі

Дескриптор: Білім алушы:

- m түзуіне қатысты симметриялы нүктені салады;

- координаталық жазықтықта симметриялы нүктелер салады;

- центрлік симметриялы фигураны біледі:

- екі симметриясы да болатын фигураны біледі.

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

1122. EF және KL түзулері O нүктесінде

қиылысады. FOL 120. ОС сәулесі – ЕОL бұрышының биссек-

трисасы, ал OD сәулесі – FOL бұрышының биссектрисасы. COD

бұрышының градустық өлшемін табыңдар (6.68-сурет).

1223. Координаталық жазықтықтағы

ABCD квадратының А(–2; 1) төбесі D төбесіне; В(–2; 5) төбесі С

төбесіне ординаталар осіне қатысты симметриялы. ABCD квадратының симметрия осьтерінің қиылысу нүктесі болып табылатын Е нүктесінің координаталарын табыңдар.

Жеке жұмыс

Жеке орындалатын тапсырма

№1. Берілген фигура жұптары түзуге қатысты симметриялы ма?

№2. Фигуралар белгіленген нүктеге қатысты симметриялы ма?

Тапсырманы орындайды

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

Парақша

5 минут

Кері байланыс

Білемін	Білдім	Білгім келеді

Үйге тапсырма.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық

Бекітемін:

Қысқа мерзімді сабақ жоспары

Сабақтың тақырыбы: Центрлік симметрия.

Педагогтің Тегі, Аты, Әкесінің аты (бар болса)

Пән/Сынып:

6 сынып

Күні:

Бөлім:

6.3С Координаталық жазықтық

Сабақтың тақырыбы:

Центрлік симметрия.

Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаттары

6.3.1.5 центрлік симметрия ұғымдарын меңгеру;

Сабақтың мақсаттары:

центрлік симметрия ұғымдарын меңгеру;

Сабақтың барысы:

Уақыты

Кезең дері

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

5 минут

Ұйым

дастыру

Сәлеметсіздерме!

Бүгін, Центрлік симметрия тақырыбын қарастырамыз

Бүгінгі сабақта меңгеретініңіз:

- симметрия және осьтік симметрияның анықтамасы.
- симметриялы фигураларды және симметрия осін тану.
Өткенді қайталау. №1107

Амандасады, үй тапсырмасына жауап береді.

Сұрақтарға жауап береді

Оқулық

10 мин

Жаңа сабақты бекіту.

Жазықтықтағы симметрияның екінші түрі – нүктеге қатысты симметрия.

Практикалық жұмыс №3.

O нүктесі қатысты AB кесіндісіне симметриялы кесіндіні салайық:

1) O нүктесі қатысты А нүктесіне симметриялы А₁ және В нүктесіне симметриялы В₁ нүктесін салу;

2) А₁ және В₁ нүктелерін қосамыз, сонда А₁ В₁ кесіндісін аламыз.

Практикалық жұмыс №4.

О нүктесіне қатысты АВС үшбұрышына симметриялы үшбұрышты салуды өздері орындауды ұсыну.

Нәтижесін тақтада көрсету арқылы өзін – өзі бағалауды жүзеге асыру.

Қасиеті: Бір нүктеге қатысты симметриялы фигуралар тең.

Тақырып бойынша ресурстарды қарап, танысады

Презентация

минут

Бекіту тапсыр

масы

№1. Қай нүкте A нүктесіне симметриялы екенін тап.

O нүктесіне қатысты

a түзуіне қатысты

№2. Суретте үшбұрыш, квадрат және тік төртбұрыш берілген. Қай суреттердегі қызыл түзу симметрия осін көрсетіп тұр?
№3. Төмендегі заттардың арасынан осьтік немесе центрлік симметриясы болатын заттарды тап.

Өз бетімен жұмыс №4.

Симметрия осі бар фигураны таңдап, осін жүргізіңіз.

«Басбармақ» әдісімен бағалау алады

Жүргізіледі

Дескриптор: Білім алушы:

- координата лық жазықтықта симметриялы нүктелер салады;

- центрлік симметриялы фигураны біледі:

- екі симметриясы да болатын фигураны біледі.

Интернет ресурстары

Жалпы білім беретін мектептің 6–сыныбына арналған оқулық.

Оқулық авторлары: Т.А.Алдамұратова, Қ.С.Байшоланова, Е.С.Байшоланов Алматы «Атамұра» баспасы 2018 жыл

6.79-суретті дәптерге көшіріп салыңдар.

Берілген: 1) кесіндіге; 2) үшбұрышқа; 3) шеңберге D нүктесіне

қатысты симетриялы кесіндіні, үшбұрышты, шеңберді салыңдар.

1131. Координаталық түзу бойындағы А және А1 нүктелері Р(1) нүк-

тесіне қатысты симметриялы нүктелер.

Егер: 1) А(3); 3) А(–4);

2) А(–2); 4) А(5)

болса, А1 нүктесінің координатасын табыңдар.

Координаталар басы О нүктесіне

қатысты АВС үшбұрышына сим-

метриялы үшбұрыш салып, оның

төбелерін координаталарымен

жазыңдар (6.82-сурет).

Жеке жұмыс

Оқулықтан №1125.

Оқулықтан тақырыпқа қатысты есептерді шығарады.

Оқулық

5 минут

Бүгінгі сабақта:

- симметрия және осьтік симметрияның анықтамасы.
- симметриялы фигураларды және симметрия осін тану.

- нүктеге қатысты берілген фигураларға симметриялы фигураларды салу алгоритмі.

Рефлексия:

Бүгін біз сабақта нені білдік, оқушы пікірін тыңдау.

Менің бағам
Не білемін
Не меңгердім
Не білуім керек
Нені қайталауым керек
Қандай тапсырмалар орындауым керек

Үйге тапсырма.

Тақырыпты меңгергенін анықтау

Кері байланыс

Оқулық

I нұсқа

Теңсіздіктерді шешіңдер.Шешімдер жиынын координаталық түзуде кескіндеңдер:

│ 2х-3│˂5

а және в түзулерінің қиылысуынан пайда болған бұрыштардың ∟1= 50⁰ болса, ∟2,∟3,∟4 градустық өлшемдерін табыңдар.

АВ, СD, EF түзулері О нүктесінде қиылысады. ∟АОЕ= 50⁰,∟DOF=80⁰ болса ∟СОВ және ∟AOD бұрышының градустық өлшемін табыңдар

АВС сүйір бұрышын салыңдар. Оның ВС қабырғасынан К нүктесін белгілеп :

1)АВ қабырғасына параллель түзу жүргізіңдер;

2)СВ қабырғасына перпендикуляр жүргізіңдер.

II нұсқа

Теңсіздіктерді шешіңдер.Шешімдер жиынын координаталық түзуде кескіндеңдер:

│ 2х+3│˂11

а және в түзулерінің қиылысуынан пайда болған бұрыштардың ∟1= 60⁰ болса, ∟2,∟3,∟4 градустық өлшемдерін табыңдар.

MN,KL, FT түзулері О нүктесінде қиылысады. ∟FOL= 110⁰,∟KOM=35⁰ болса ∟MOT және ∟KOF бұрышының градустық өлшемін табыңдар

KOВ сүйір бұрышын салыңдар. Оның ОВ қабырғасынан N нүктесін белгілеп :

1)KO қабырғасына параллель түзу жүргізіңдер;

2)OВ қабырғасына перпендикуляр жүргізіңдер.

Бағалау критерийі	№	Дескриптор	Балл
		Білім алушы
Айнымалысы модуль таңбасы ішінде бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздікті шешу	1	Айнымалысы модуль таңбасы ішінде бір айнымалысы бар сызықтық теңсіздікті шешуді орындайды	1
		Теріс таңба барысында теңсіздікті өзгертеді	1
		Теңсіздік шешімін координаталық түзуде кескіндейді	1
Жазықтық. Қиылысатын түзулер	2	Сызбасын салады.	1
		Жартыжазықтықтан берілген градустық өлшемді азайтады, жауабын табады	1
Жазықтық. Қиылысатын түзулер Вертикаль бұрыштар	3	Сызбасын салады	1
		Вертикаль бұрыштар өзара тең болатыны анықтайды.	1
		Белгісіз бұрыштарды табады	1
Перендикуляр түзулер және кесінділер. Параллель түзулер және кесінділер	4	Сүйір бұрышты салады.	1
		Параллель түзуді салады	1
		Перпендикуляр түзуді салады.	1
Барлық балл			11

Жүктеу

Бөлісу

ЖИ арқылы жасау

Файл форматы:

docx

Математика Басқа 6 сынып

11.03.2026

Жүктеу

ЖИ арқылы жасау

Жариялаған:

Абдрасилова Ултай Аскаровна

Бұл материалды қолданушы жариялаған. Ustaz Tilegi ақпаратты жеткізуші ғана болып табылады. Жарияланған материалдың мазмұны мен авторлық құқық толықтай автордың жауапкершілігінде. Егер материал авторлық құқықты бұзады немесе сайттан алынуы тиіс деп есептесеңіз,
шағым қалдыра аласыз

6 сынып қмж Рационал сандарға амалдар қолдану

6 сынып қмж Рационал сандарға амалдар қолдану

Химия пәні

Тарих пәні

Биология пәні

Ағылшын тілі пәні

География пәні

Информатика пәні

Мектепке дейінгі білім беру

«Қазақ тілі» жəне «Қазақ əдебиеті»

Дене шынықтыру

Білім алушылардың білім сапасын арттыру

Инклюзивті білім беру