8 сынып Ашық сабақ

Білім беру ұйымының атауы

Пәні:

Биология

Бөлім:

Педагогтің аты-жөні:

Күні:

Сынып: 8

Қатысушылар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы:

Зәр шығару жүйесі мүшелерінің құрылысы (бүйрек, несепағар, қуық, несеп жолы) мен қызметі. Бөліпшығару және сүзу мүшелері. Бүйректің құрылысы (қыртысты және милы қабат, нефрон, пирамида, астауша, бүйрек өзекшелері).

Оқу мақсаты:

8.1.5.2 бүйректің құрылымдық бөліктерін танып білу

Сабақтың мақсаты:

Зәр түзілу кезеңдерін түсіндіру;

Нефрон капсуласында және ирек өзекшеде жүретін үдерістерді сипаттау;

Адам ағзасы үшін зәр шығару маңызын түсіндіру

Құндылыққа баулу

Құндылық: заң және тәртіп;

Құзыреттілік: азаматтық борыш және парасаттылық

Сабақтың барысы:

Сабақтың кезеңі//

уақыты

Педагогтің әрекеті

Оқушының әрекеті

Бағалау

Ресурстар

Сабақтың басы

0-7мин

І.Ұйымдастыру кезеңі:

а) Оқушылармен сәлемдесу, түгендеу. Психологиялық жағымды ахуал туғызу үшін «Жеті рухани қазық» әдісін пайдаланып, оқушылар бір- біріне ұлттық рухтар ұсыну

Топқа бөлу: «Мозаика» әдісі (3 топ құру) – Берілген сурет қиындыларын құрастыру арқылы топқа бөлінеді.

Оқушылар ұстазымен амандасады, бір-бірлерін жігерлендіру үшін жақсы рухты сөздер айтады;

Оқушылар топтасады

1-топ

2-топ

3-топ

Қошемет сөздермен ынталандыру.

Жарайсыңдар!

Сәттілік!

Бүгінгі сабақта тек 10балл

Өзін өзі бағалау домбыра әдісі қолданады

Алдыңғы білім.

7сыныпта алған білімдерін еске түсірту мақстаныда тапсырма түрлерін платформада ұсынады

Оқушылар берілген тапсырмадан бөліп шағыру мүшелерін ажыратады

Дескриптор:

Сәйкестігін табады-1балл

https://learningapps.org/view27591079

Сабақтың ортасы

7-15мин

Жаңа тақырыпты ашу

Бір ғажап ағза бар, ол адам денесінде екі жұлдыздай орналасқан. Сырт көзге қарапайым көрінетін бұл ағза адам өмірінің негізгі тірегі болып табылады. Оның басты міндеті – сұйықтықты реттеу, қажетсіз қалдықтарды сүзу. Күн сайын шамамен 50 рет қанның химиялық құрамын жаңартатын бұл ағза — нағыз табиғаттың шедеврі. Бұл ағза болмаса, өмірдің мәні болмас еді, дененің тазалығы сақталмас еді. Әрбір ағзадағы жасушаның қуаты, әр қимылдың энергиясы осы екі кішкентай, бірақ қуатты ағзаға байланысты.

Оның жасырын қабілеттері шексіз. Мысалы, оның өзі жарақаттанса да, қайтадан қалпына келу мүмкіндігі бар. Бұл тірі сүзгі қаншама жылдар бойы еңбек етсе де, адам денесіндегі ең сенімді қорғаныш болып қала береді. Бірақ оның толық қуатын ашу үшін денсаулыққа мұқият қарау қажет.

Сіз бұл ағзаны таныдыңыз ба?

Ол -?

«Стоп кадр» әдісі арқылы «Бүйректің адам ағзасындағы қызметі бейнематериал көрсету. 1. Теорияны бекіту тапсырмасын ұсынады

Оқушылар мәтінді тыңдайды немесе оқиды, берілген сипаттама бойынша «Бүйрек» екенін анықтайды, өз ойларын дәлелдермен бөліседі. Жасанды интеллектті қолдану арқылы жіберу туралы қосымша ақпарат іздейді немесе интерактивті тапсырмаларды орындайды.

Жарайсыздар!

Өте жаксы жауап!

Ұтымды жауап!

Мұғалім қошеметі

-құрылымдарды дұрыс атайды-1балл

ЖИ видео https://youtube.com/shorts/ubAXcJn24mw?feature=share

https://youtu.be/RlpA92btatk?si=KcnVmQleuOtm45hD

https://learningapps.org/view23620032

Жеке жұмыс

15-20мин

«Конверттегі сұрақтар» әдісі.

Ұйымдастыру формасы: топтық

Конверттегі сұрақтарға жауап беріңіз.

1-топ оқушылары

сұрақ.Бүйректің ми және қыртысты қабаты арасындағы айырмашылықтарды атаңыз?

Жағдай:
Бір температура ауа райының әсерінен зәр шығару жүйесінде өзгерістер пайда болған. Ол дәрігерге келіп, "Несебімнің мөлшері азайып, зәр түсіріп қоюланып кетті" деп шағымданды. Дәрігердің қай қабаты дұрыс жұмыс істемегенін анықтады.

2-топ оқушылары

2-сұрақ.Тостағанша,астау,несепағар,зәр шығару түтігі,қуықтың құрылысы мен рөлін бағалаңдар.Олардың ауа жолдарымен ұқсастығы бар ма? Жағдай: Дәрігерге бір пациент келіп, "Зәр шығару кезінде қатты қуат сеземін, зәрімнің мөлшері азайды, кейде қанды бөліністер зардап шегеді" деп шағымданды. Дәрігер зәр шығару жүйесін тексеру арқылы мәселенің органда анықтап, қай ем тағайындауды сұрады.

3-топ оқушылары

3- сұрақ.Бүйрек артериясының қанына зиянды заттардың(несепнәр) түсуінен бастап жүретін үдерістер мен құрылымдарды дұрыс ретпен орналастырып жазыңыз?

Жағдай:
Пациент дәрігерге келіп, "Менің денемде ісіну пайда болды және қан қысымым жоғарылайды" деп шағымданды. Тексеру арқылы пациенттің бұйрегінде улы заттар (несепнәр және басқа қалдықтар) дұрыс сүзілмей жатқанын анықтады. Дәрігер, дәрігер пациенттің бүйрегіндегі ауруды түсіндіріп, мәселені қай жерде анықтауды сұрады

Оқушлар топта берілген тапсырманы талдап, суреттен сызба ретінде сызып көрсетеді. Тапсырма:

Топ ішіндегі адамның мәселесін талқылап, оның қай қабаты болуы мүмкін екенін анықтаңыз.

Осы қабаттың негізгі функцияларын сипаттап, шешуге арналған қандай кеңестердің шешімін жазыңыз.

Өз жауаптарыңызды анықтау бойынша бағалаңыз

Несепнәрдің жүк көтеруінен несеп жинақтау түтігіне дейінгі жолын көрсетіңіз.

Әр құрылымда қандай өндірістер жүргізетін түсіндіріңіз (қайта, сүзу, сіңу, зәр жинау).

Проблеманы анықтаңыз:

Пациенттің шағымын ескере отырып, оның қай құрылымында болуы мүмкін екенін анықтаңыз.

Дескриптор:

- Бүйректің ми және қыртысты қабаты арасындағы айырмашылықтарды атайды

- Тостағанша,астау,несепағар,зәр шығару түтігі,қуықтың құрылысы мен рөлін бағалап,олардың ауа жолдарымен ұқсастығын талда.

-Бүйрек артериясының қанына зиянды заттардың түсуінен бастап жүретін үдерістер мен құрылымдарды дұрыс ретпен орналастырып жазады

Бағалау: «Бағдаршам» әдісі

Жұптық тапсырмалар

Пиза тапсырмалары

«Кел жұптасайық» әдісі

Зәр шығару жүйесі адам ағзасындағы сұйықтықтардың тепе-теңдігін реттейді, токсиндер мен қалдықтарды ағзадан шығарады, қан құрамын тұрақтандырады және электролиттер мен сұйықтықтардың балансын сақтайды. Бұл жүйе бүйректер, несепағарлар, қуық және зәр шығару жолдарынан тұрады.

Сұрақтар:

Зәр шығару жүйесінің негізгі мүшелерін атап, олардың әрқайсысының қызметін сипаттаңыз.

А) Тыныс алу жолдары, олардың негізгі қызметі

Б) Бүйректер, несепағарлар, қуық, зәр шығару жолдары

В) Асқорыту жүйесі мен қан айналымы

Г) Лимфа жүйесі

Бүйректің негізгі қызметтерінің бірі - бұл қан құрамындағы зиянды заттарды сүзу және зәр ретінде шығару. Бұл процесс қалай аталады және оның негізгі кезеңдерін сипаттаңыз.

А) Сүзгілеу процесі; фильтрация, реабсорбция, секреция

Б) Тыныс алу процесі; оттегінің тасымалдануы

В) Қоректік заттардың сіңірілуі

Г) Лимфоциттердің тасымалдануы

Оқушылар топта жұптаса отырып Зәр шығару жүйесінің негізгі мүшелерін анықтап, олардың қызметін сипаттайды.

Берілген сұрақтардағы дұрыс жауапты таңдайды және өз таңдауын негіздейді.

Бұйрықтың негізгі қызметтерін сипаттай отырып, сүзгілеу процесінің негізгі кезеңдерін атайды.

Дескрипторлар:

Зәр шығару жүйесінің негізгі мүшелерін және олардың қызметін дұрыс атайды.

Берілген сұрақтарға дұрыс жауапты таңдап, анықтады:

Бүйректегі ілеу, реабсорбция және секреция қызметтерін анық сипаттайды.

Барлығы: -7балл

15-30мин

Бекіту тапсырмалары

«Кім жылдам» әдісі

1.Қандай мүшелер арқылы зат алмасудың соңғы өнімдерін шығарады? (Бүйрек)

2.Зәр шығару қандай мүшелерден тұрады? (Бүйрек, зәрағар,қуық)

3.Зәр қайда жинақталады? (Қуықта )

4.Бүйректе түзілетін сұйықтық? (Зәр )

5.Бүйректің негізгі құрылымдылық қызмет атқаратын мүшесі? (Нефрон)

6.Үрмебұршақ тәрізді жұп мүше. (Бүйрек)

7.Зәр не арқылы шығарылады? (Зәр өзегі)

8.Бүйрек сырты қандай затпен қапталған? (Қоңырқай қыртысты қабатынан)

Оқушылар тақырыптан түсінгендерін сұрақтарға жауап беру арқылы анықтайды

Дескриптор:

-сұрақтарға жауап береді-1балл

43-45мин

Кері байланыс «Білім қоржыны» әдісі

Мұғалім сабақты қорытындылау мақсатында оқушылардың сабаққа деген көзқарасын, кері байланысын қоржынға салынған асыққа жазу арқылы қабылдайды.

Үй тапсырмасы

Оқушылар берілген асықтарға

Сабаққа түсінуін

Қызықты өткендігін жазады

Бөлімдеріге өз ойларын жазып қоржынға салады

Мұғалім оқушыларды домбыра әдісі арқылы жинаған балдарын есептеп бағалайды

1-5балл-3

5-7балл-4

8-10балл-5