Тәрбие сағаты

Күні

Сынып жетекші:

Сынып:

Сабақтың тақырыбы:

«4 ақпан - Дүниежүзілік қауіпсіз интернет күні»

«Цифрлық әлемде қауіпсіз қадам»

Қауіпсіздік сабағы (10 минут)

№ 20-САБАҚ

9- сыныптар: «Кәмелетке толмаған бала заңды жауапкершілікке тартылуы мүмкін бе?»

Сабақтың мақсаты:

Оқушыларға интернетте қауіпсіздіктің маңыздылығын түсіндіру.

Цифрлық ортада жеке деректерді қорғау және жауапкершілік мәдениетін қалыптастыру.

Балаларды интернетті қауіпсіз және тиімді пайдалануға үйрету

Қауіпсіздік мақсаты :

Сабақтың мақсаты: кәмелетке толмаған баланың қай жастан бастап заңды жауапкершілікке тартылуы мүмкін екенін және не үшін екенін анықтау.

Қауіпсіздік міндеті:

Негізгі міндеттер:

1. Құқықтық жауапкершіліктің не екенін түсіндіріңіз.

2. Кәмелетке толмағандар үшін құқық бұзушылық түрлері мен жазалар туралы айту.

3. Құқықтық мәселелерден қалай аулақ болу керектігін көрсетіңіз.

Дәйексөз

«Жасампаздық – бәрімізге өнеге»

Құндылық

Жасампаздық және жаңашылдық

Сабақтың барысы

Сабақтың кезеңі/ уақыт

Мұғалім әрекеті

Оқушы әрекеті

Ресурстар

Сабақтың техникалық құрал-жабдықтары

Ұйымдастыру кезеңі (3 мин)

Ұйымдастыру кезеңі

Оқушылармен сәлемдесу.

Оқушылар мұғаліммен амандасады,түгенделеді.

Психологиялық ахуа

Компьютер

Сабақ басы (10 мин)

ҚАУІПСІЗДІК САБАҒЫ

№ 10 САБАҚ. КӘМЕЛЕТКЕ ТОЛМАҒАН БАЛА ЗАҢДЫ ЖАУАПКЕРШІЛІККЕ ТАРТЫЛУЫ МҮМКІН БЕ?

Материалдар мен ресурстар:

- Кәмелетке толмағандардың құқықтық жауапкершілігі туралы презентация.

- Заңды сақтау ұсыныстары бар үлестірме материалдар.

Сабақтың барысы

1. Кіріспе (2 минутқа дейін):

-Талқылау: құқықтық жауапкершілік дегеніміз не және ол неге маңызды (кәмелетке толмағандардың азаматтық-құқықтық жауапкершілігі біреуге мүліктік зиян келтіргені немесе денсаулығына, ар-намысы мен қадір-қасиетіне зиян келтіргені үшін туындайды)?

2. Негізгі бөлім (6 минутқа дейін):

Құқық бұзушылықтар үшін заңды жауапкершіліктің 4 түрі бар:

➢ Қылмыстық жауапкершілік – қылмыстық кодексте көзделген заңдарды бұзғаны үшін жауапкершілік. Қылмыстық заңда көзделген қоғамдық қауіпті, қоғамдық жүйеге, меншікке, жеке тұлғаға, азаматтардың құқықтары мен бостандықтарына, қоғамдық тәртіпке қол сұғатын қылмыс. (кісі өлтіру, тонау, зорлау, қорлау, ұсақ ұрлық, бұзақылық). Қасақана бұзақылық, ұрлық, зорлау үшін қылмыстық жауапкершілік 14 жастан басталады.

➢ Әкімшілік жауапкершілік әкімшілік құқық бұзушылық туралы Кодексте көзделген құқық бұзушылықтар үшін қолданылады. Әкімшілік бұзушылықтарға мыналар жатады: жол ережесін бұзу, өртке қарсы қауіпсіздікті бұзу. Әкімшілік құқық бұзушылықтар үшін 16 жастан бастап жауапқа тартылады. Жаза: айыппұл, ескерту, түзету жұмыстары. ҚР азаматы 16 жасқа толса, Әкімшілік кодекске (ӘҚБтК) сәйкес белгілі бір теріс қылықтары үшін айыппұл салынады. Бірақ Кодекстің 66-бабында жаза сомасы 10 АЕК немесе 34 500 теңгеден аспайтыны көрсетілген. «Құқық бұзушылықтардың алдын алу туралы» Қазақстан Республикасының 2010 жылғы 29 сәуірдегі № 271-IV Заңы, «Кәмелетке толмағандар арасындағы құқық бұзушылықтардың профилактикасы және балалардың қадағалаусыз және панасыз қалуының алдын алу туралы» Қазақстан Республикасының 2004 жылғы 9 шілдедегі N 591 Заңы.

➢ Тәртіптік жауапкершілік дегеніміз – Еңбек міндеттерін бұзу, яғни Еңбек заңнамасын бұзу, мысалы: жұмысқа кешігіп келу, себепсіз сабаққа келмеу.

➢ Азаматтық-құқықтық жауапкершілік мүліктік қатынастарды реттейді. Құқық бұзушыға жаза: зиянды өтеу, залалды төлеу.

➢ Презентация: кәмелетке толмағандар үшін құқық бұзушылық пен жаза түрлері (кәмелетке толмағандар құқық бұзушылық жасаған кезде, құқық бұзушылық субъектілері, ең алдымен, оның ата-анасы. Әкімшілік жауапкершілік 16 жастан бастап, ерекше жағдайларда (ҚР ӘҚБтК-нің 435-бабы бойынша ұсақ бұзақылық жасағаны үшін – 14 жастан басталады. Қылмыстық жауапкершілік 16 жастан, ауыр және аса ауыр түрлерді жасағаны үшін – 14 жастан басталады).

Топтық талқылау: құқықтық мәселелерден қалай аулақ болуға болады (заңдарды білу, ата-аналармен қарым-қатынас жасау, ережелер мен нұсқауларды сақтау, заңсыз әрекеттерден аулақ болу, келісімдер мен рұқсаттар алу, көмек сұрау)? 3. Қорытынды (2 минут):

- Сабақты қорытындылау.

- Заңды сақтау ұсыныстары бар жадынамалар тарату.

Пайдалы сілтемелер:

https://youtu.be/UemLbhBjDLg?si=XBSTt5oEB2ZKY9uA

https://drive.google.com/file/d/1LfkYbutUBJZz-Z8Pfl0YWH39FaQWGEKI/view

https://drive.google.com/file/d/1kCDJjSxctHcbpmyKdpYhADL0AAplMIL4/view

Ортасы (30 мин)

Оқушылармен амандасу.

Шаттық шеңбері: Балалар бір-біріне жылы тілектер айтып, сабақты жағымды атмосферада бастайды.

Сабақтың тақырыбы мен мақсатын таныстыру.

Мұғалім сөзі:

1."Интернет – бұл үлкен ақпараттық әлем. Бірақ ол қауіпсіз болуы үшін біз арнайы ережелерді білуіміз қажет."

Интернет – пайдалы, бірақ қауіпсіздік ережелерін сақтамасаң, зиянды болуы мүмкін. Сондықтан әрқашан абай болу керек.

Мұғалім интерактивті тақтада интернеттегі қауіпсіздік туралы түсіндіреді:

Жеке деректерді бөліспеу.

Құпиясөзді құпия ұстау.

Бейтаныс адамдармен сөйлеспеу.

Қауіпсіз сайттарды пайдалану.

Сұрақ-жауап:

Балалардан сұрақтарға жауап алу:

Интернетте қандай қауіптер болуы мүмкін?

Құпиясөзді қалай қорғауға болады?

2. "Дұрыс па, бұрыс па?" ойыны

Мұғалім интернеттегі әрекеттерді атайды, ал оқушылар қол көтеріп, "дұрыс" немесе "бұрыс" деп жауап береді.

Бейтаныс адамдармен сөйлесу.

Ата-ананың рұқсатынсыз суреттерді жүктеу.

Сыйластықпен сөйлесу

"Қауіпсіздік деген не?" сұрағына

3. Топтық жұмыс "Қауіпсіздік постері"

Балалар топтарға бөлінеді. Әр топқа интернеттегі қауіпсіздікке қатысты бір ереже беріледі.

Оқушылар сол ережеге байланысты постер салады және оны қорғап түсіндіреді.

Мысалдар:

"Құпиясөздерді қорғау."

"Жеке деректерді жарияламау."

"Кибербуллингтен сақтану."

Оқушылар тыңдайды

Жеке мәліметтерді қорғау:

 Өз атыңды, мекенжайыңды, телефон нөміріңді және басқа жеке ақпаратты бөтен адамдарға жарияламау.

 Құпиясөздерді ешкімге айтпау.

 Құпиясөздерді қорғау:

 Күрделі құпиясөздерді қолдану (әріптер, сандар және символдарды қосу).

 Құпиясөзді жиі ауыстырып отыру.

 Күдікті сілтемелер мен хаттардан сақтану:

 Бейтаныс адамдардан келген хаттарды ашпау.

 Белгісіз сілтемелерге кірмеу

Соңы

(2 мин)

Балаларға сұрақ:

"Бүгін не үйрендіңдер?"

"Қауіпсіз интернет деген не?"

2. Бағалау:

Мұғалім оқушылардың жұмыстарына баға береді.

Мадақтау сөздері: "Жарайсың!", "Керемет!", "Тамаша түсіндірдің!"

Рефлексия жасайды.

Сабақтан кейін қандай әсер алғанын, не сезінгенін, не ұнағанын айтып, алған әсерімен бөліседі

презентация