Абай — заманауи интеллектің темірқазығы

Біз, XXI ғасырдың жастары, жылдамдықты, технологияны және жеке дамуды (self-growth) бірінші орынға қоямыз. Осы орайда «150 жыл бұрын өмір сүрген ақын бізге не бере алады?» деген заңды сұрақ туындайды. Алайда, Абайды оқу — бұл ескіні қайталау емес, бұл — өзіңді табу, ішкі әлеміңді реттеу және бәсекеге қабілетті тұлға болудың төте жолы.

«Толық адам» — заманауи табыстың формуласы

Абай өзінің қара сөздері мен өлеңдерінде «Толық адам» концепциясын ұсынды. Бүгінгі таңда әлемдік деңгейдегі коучтар айтып жүрген «эмоционалды интеллект» пен «рухани кемелдік» — Абай ілімінің негізі.

• Ыстық қайрат — бұл біздің энергиямыз, мақсатқа деген ұмтылысымыз (discipline).

• Нұрлы ақыл — бұл білім, сыни ойлау және стратегиялық жоспарлау.

• Жылы жүрек — бұл адамгершілік, эмпатия және этика.

Абайдың айтуынша, осы үш қасиет тоғысқанда ғана адам нағыз табысқа жетеді. Бір қасиеттің болмауы тұлғаның тепе-теңдігін бұзады. Мәселе, ақылыңыз болса да, жүрегіңіз жылусыз болса, ол білім адамзатқа зиян келтіруі мүмкін.

Хакім Абай және білімге құштарлық

11-сынып оқушылары үшін ең өзекті мәселе — мамандық таңдау және білім алу. Абай: «Дүние де өзі, мал да өзі, ғылымға көңіл бөлсеңіз», — дейді. Ол білімді тек диплом алу үшін емес, айналаңды тану, өмір сапасын жақсарту үшін алуды насихаттады. Оның «интернационализм» идеясы, яғни өзге тілдер мен мәдениеттерді меңгеру туралы үндеуі бүгінгі жаһандану заманында тіптен маңызды. Орыс, ағылшын немесе қытай тілін үйрену — Абайша айтқанда, «сол халықпен теңесудің жолы».

Психологиялық тұрақтылық: Қара сөздердің құдіреті

Қазіргі таңда көптеген жастар стресс пен депрессияға бейім. Абайдың Қара сөздері — таптырмас психологиялық терапия. Ол адам бойындағы жалқаулықты, мақтаншақтықты және надандықты дәл диагноз қойып көрсетеді. Өз қатеңді Абай сөзінен көру — қиын, бірақ ол емделудің бастауы. Өзіңді алдамау, «бес дұшпаннан» қашып, «бес асыл іске» ұмтылу — кез келген заманауи психологтың кеңесінен артық.

Қорытынды: Абайды қалай оқимыз?

Абайды тек мектеп бағдарламасы үшін, «жаттап алу» үшін оқу — қателік. Абайды түсіну үшін онымен сырласу керек. Оның жырларындағы музыка мен мағына біздің эстетикалық талғамымызды қалыптастырады.

Біз — Абай армандаған «көзі ашық, көкірегі ояу» ұрпақпыз. Сондықтан ұлы хакімнің мұрасы біз үшін мұражайда тұрған жәдігер емес, күнделікті өмірде қолданатын рухани құралымыз болуы тиіс. Абайды оқыған оқушы — ертеңгі ел тізгінін ұстайтын сауатты, саналы және намысты азамат.

Мақала авторы:Примкул Диас

11-сынып оқушысы