Ашық сабақ Қаратпа сөз. 3 сынып

Пәні:

Қазақ тілі

Сыныбы:

3 сынып

Сабақтың тақырыбы:

Қаратпа сөз

Құзіреттілікке жеткізетін сабақтың мақсат-міндеттері:

А)Ақпараттық құзіреттілігі:

Ә) Проблеманы шешу құзіреттілігі:

Б) Коммуникативтік құзіреттілігі:

Қаратпа сөз және оның тыныс белгілері туралы түсінік беру, сөйлем мүшесі бола алмайтын сөздер екенін меңгерту.

Оқушылардың шығармашылық қабілеттерін қалыптастару.

Сөйлем ішінен қаратпа сөздерді таба бәлуге дағдыландыру.

Сабақтың түрі:

Жаңа сабақ.

Сабақтың әдісі:

Ойын технологиясы, жұмбақтар, көрнекіліктер

Оқыту құралдары:

Тірек сызба, кестелер, сюжетті суреттер

Сабақтың барысы:

Мұғалімнің қызметі:

Оқушының қызметі:

Күтілетін нәтиже:

І.Ұйымдастыру бөлімі.

-Сәлеметсіздер ме?

- Отырыңыздар.

-Бүгін сіздерге қазақ тілі пәнінен мен беремін. -Сыныпта кім кезекші?

-Кім жоқ?

-Бүгінгі сабаққа дайынбыз ба?

-Оқу –құралдарымыз түгел ме?

-Орындарынан тұрып амандасады.

Кезекші жоқ оқушыларды айтады.

• Иә

• Иә

Оқушылар сабаққа даярлық ұйымдасты-рып, зейіндерін сабаққа аудару.Құрал- жабдықтарын дайындау. Оқушылардың сабаққа деген қызығушылық-тарын ояту.

Cұрақтарға жауап беру

а) Поэзия минуты

Қазақ тілім-өз тілім, ана тілім,

Абай, Мұхтар сөйлеген дана тілім.

Қастерлейді ұл қызың мәңгі сені,

Болашағым, бақытым, дара тілім. (Ж.Молдағалиев)

Айналаға алақанмен

Жылықты шашайық.

Сәттілік тілеп баршамызға

Сабақты біз бастайық.

Ә) Қызығушылығын ояту. « Ой қозғау»

-Балалар ,қазір қай мезгіл?

-Қыс мезгілін сипаттап көріңдерші.

-Қыс айларын атаңдаршы?

-Ал қыстың алғашқы күні қандай мейрам болатынын білеміз бе?

-Қ.Р Президенті кім?

-Алда келе жатқан қандай мереке?

-Балалар сауатты болу үшін не істеуіміз керек?

-Балалар бүгінгі сабағымызда қысқы табиғат аясына серуенге шығамыз.

-Ол үшін ормандағы аңдар мен құстарға көмек беруіміз керек.

« Ой қозғау»

- Қыс мезгілі.

-Қыс мезгілі суық,аязды болады. Адамдар жылы киінеді,құстар жылы жаққа ұшып кетеді. Ауылдағы адамдар малдың жем–шөбін, отын даярлайды.Біздер шаңғы, шаналарымызды майлап, сайлаймыз.

- Желтоқсан,қаңтар,ақпан.

-Тұңғыш Президент нүні.

-Н.Ә. Назарбаев

-16 желтоқсан тәуелсіздік күні.

-Әрине білімді болуымыз керек.

ІІ.Үй тапсырмасын тексеру

Жұмбақ шешу:

Өзі айлакер, өзі қу, Жүрген жері айқай шу.

• -Бұл қандай аң ?

• -Түлкінің тапсырмасы:

Жалаң және жайылма сөйлем дегеніміз не?

Түлкі

Жұмбақты шешу.

Түлкінің тапсырмасын орындау арқылы үй тапсырмасын тексеру.

Өткен тақырып бойынша ережелер айту.

Үй тапсырмасын тақтаға жәшіктерге салу.

Жай сөйлем

Жалаң Жайылма

Бастауыш Баяндауыш Бастауыш Тұрлаусыз мүше Баяндауыш

Жай сөйлем жалаң , жайылма болып екіге бөлінеді. Бастауыш пен баяндауыштан құралған сөйлемді жалаң сөйлем дейді. Жазира биледі. Тұрлаулы мүшелерден басқа тұрлаусыз мүшелері де бар сөйлемді жайылма сөйлем дейді. Жазира әдемі биледі.

118-жаттығу.Сөйлемдерді сөйлем мүшелеріне талда. 1. Лаура кітапханаға келді. 2. Арман суға шомылды. 3. Дәурен Астанада тұрады.4. Жәния ыдыс жуды. 5.Жаңбыр жауды.

Осы сөйлемдерді қай себетке салуға болады?

Түлкі риза болып,орманнан өз орнын тапты.

ІII.Жаңа сабақты түсіндіру.

Жұмбақ шешу:

Секіреді жортады,

Барлық аңнан қорқады.

Қоян

Жұмбақты шешу

Жаңа ақпаратпен танысу.

Ережелерді жаттап алу.

Қоянның тапсырмасын орындай алу.

Қасқырдың тапсырмасын орындау.

1-жаттығуды орындау.

Сауысқанның тапсырмасын орындау.

Суықторғайдың тапсырмасын орындау.

Қоян оқыс оқиғаға тап болған екен, ол әріптерді шатастырып,адасып қалыпты .Біз оған көмектесейік. 1. Қ . 3. Р . 5. Т . 2. А . 6.П 4.А 7.А . 10. С . 12. З. 11. Ө

Бүгінгі жаңа тақырыбымыз қаратпа сөз деп аталады екен. Демек қоян сендерге соны хабарлағысы келген екен

Тілде біреудің назарын аудару үшін қолданылатын сөздер болады. Ондай сөздерді қаратпа сөздер дейді: Шынар, сен сабаққа дайындалдың ба? Қаратпа сөз үтір арқылы ажыратылады.

-Туған жерім, армысың!

Жылы ұям-ау, бармысың?

Қаратпа сөз сөйлем мүшесі бола алмайды. Оған сұрақ қойылмайды. Қаратпа сөзді бастауыштан ажырата білу керек.

Қаратпа сөз сөйлемнің басында келсе, одан кейін үтір,не леп белгісі, ортасында келсе,екі жағынан үтір белгісі ,соңында келсе ,оның алдынан үтір қойылады.

Міне қоян да риза болып, орманнан өз орнын тапты.

Әрі қарай серуенге шығайық .

Жұмбақ шешу:

Мал өрісін жағалап,

Қақпаннан ол қорқады. Қасқыр

Әр ауылды сағалап, 1-жаттығу

Азық іздеп, жортады. Қымбатты достарын, қадірлі ұстазын,

Енді балалар қасқырға көмектесу үшін әжесін, тасын өзіне қаратып алу үшін

1-жаттығуды орындаймыз.Сөйлемдерді айтылып тұр.

мәнерлеп оқы.Кімдерге қаратылып

айтылғанын тап.

Сәлем, қымбатты достым!

Сәлеметсіз бе, қадірлі ұстаз!

Армысыз, әже!

Ата, қайырлы таң!

Қасқыр да сендерге рахметін айтып орманына кетті.

Жұмбақ шешу:

Айтамын бір жұмбақты сізге нұсқап,

Басына бөрік киер,құндыз ұстап.

Үстіне ақ камзолын киіп алып,

Жүреді екі қолын артына ұстап.

Сауысқанның тапсырмасы: 2- жаттығу. Бағанның екі жағындағы сөйлемдерді салыстырып оқы. Мазмұнына, тыныс белгілеріне назар аудар.

Бұл жаттығудан нені байқадыңдар?

Сауысқанда сендерге риза болып аспанға ұшып кетті.

Сауысқан

Арайлым,сен кітапханаға бардың ба? Арайлым кітапханаға барды.

Әже, ертегі айтып беріңізші. Әжем ертегі айтты.

Дүкеннен керек-жарағыңды алуды ұмытпа,қызым. Қызым дүкеннен керек жарағын алуды ұмытпады

Жұмбақ шешу:

Суықта ол тоңбайды,

Жылы жаққа бармайды.

Аты айтып тұрғандай,

Торғайдың бір түрі болады.

Суықторғайдың тапсырмасы 3-жаттығуды орындау. Мәтінді тиісті дауыс ырғығымен оқы. Қаратпа сөздерді тап.

4-жаттығу. Өлеңді тиісті дауыс ырғағымен оқы. Қаратпа сөздерді тап.

Суықторғайда сендерге риза болып өз жөніне кетті.

Суықторғай

3-жаттығу

-Шырағым,Кәмаш, мына Қарасақаудың баласы саған бүлдірген әкеліпті.Өзі бұрын есік ашпаған бала еекен, жақсылап көйлек тігіп кигіз.-Иә,балам, оқып жүрсің бе? -Оқып жүрмін ,Абай ата.Қаратпа сөздің тыныс белгілеріне назар аудар. Мәтінді көшіріп жазып, қаратпа сөздердің астын сыз.

Сергіту сәті

Видео арқылы көрсетіледі

Енді орманды ары қарай аралап көрейік.

Қарқылдап ұшып жүрген қандай құс екен.

Бірге орындайды

Демалып, сергіп алу

Оқулықпен жұмыс

Жұмбақ шешу:

Дала аппақ ,қар аппақ, Ағаштардың бәрі аппақ. Жем іздейді қарқылдап, Қар үстінде қонақтап.

Ол да сендерге тапсырма әкеле жатыр екен. 5-жаттығу Суретке қара .Әрқайсысының мазмұнына лайық сөйлемдерді төмендегі мәтіннен таңдап ал.

Қарға ірімшік тауып алды. Ол ағашқа қонды. Осы кезде түлкі келді. Ол қарғаны мақтай жөнелді. Қарға қарқ етті. Ірімшік жерге түсті. Түлкі ірімшікті жеп қойды.

Қарамен жазылған сөйлемді қаратпа сөзі бар сөйлемге айналдырып жаз.

Қарғаның да тапсырмасын орындап ірімшігін алып бердік.

Жұмбақ шешу:

Бейбітшілік құсымын,

Орманды мекен етемін.

Тыныс белгісін қою:

Балам сабақты оқып жүрсің бе?

Терезені дұрыстап жапшы көке.

Берік қателігім үшін мені кешірші.

Серуенге қайда барамыз оқушылар?

Қарға

5-жаттығу

Қарға, сен қандай әдемісің

Көгершін

Балам, сабақты оқып жүрсің бе?

Терезені дұрыстап жапшы, көке.

Берік, қателігім үшін мені кешірші.

Серуенге қайда барамыз, оқушылар?

Қарғаның тапсырмасын орындау.

Көгершіннің тапсырмасын орындау.

IV. Сабақты бекіту

Жұмбақ шешу:

Ағашқа қонады,

Тұмсығын балға етіп. Тоқылдақ

Тоқ-тоқ деп соғады.

Семантикалық картамен жұмыс.

Тоқылдақтың тапсырмасын орындау.

V. Бағалау

Смайликтер арқылы бірін-бірі бағалау

Смайликтермен бірін-бірі бағалайды.

Бірін-бірі бағалай алу.

VI. Үйге тапсырма

- Оқушылар үйге тапсырма

6 - жаттығуды орындап келу.

Оқушылар күнделіктерін ашып,тапсырманы жазып алады.Түсінбеген сұрақтарын сұрап алады.

Құзіретілкке жеткізетін мақсат-міндеттерді орындай

отырып сабақтың өз мақсатына жетуі.