Тексерілді:
ДОІЖО
|
Пәні: |
Қазақстан тарихы |
|||||
|
Бөлім: |
Қазақстан тоталитарлық жүйе кезеңінде |
|||||
|
Педагогтің аты-жөні: |
Максутова Венера Нурдаулетовна |
|||||
|
Күні: |
21.01.2025ж |
|||||
|
Сынып: 8 А |
Қатысушылар саны: |
Қатыспағандар саны: |
||||
|
Сабақтың тақырыбы: |
Қазақстандағы ұжымдастыру Зерттеу сұрағы: Неліктен ұжымдастыру саясаты «ұлы нәубетке»әкеліп соқтырды? 2-сабақ |
|||||
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаты: |
8.4.1.2 күштеп ұжымдастыру саясатының ауыл шаруашылығына тигізген зардаптарын талдау; 8.1.1.1 демографиялық өзгерістердің себептері мен салдарын анықтау; 8.3.1.7 ХХ ғасырдың 20-30 жылдарындағы әміршіл-әкімшіл жүйе саясатының зардаптарын талдау |
|||||
|
Сабақтың мақсаты |
Күштеп ұжымдастыру саясатының ауыл шаруашылығына тигізген зардаптарын талдайды; демографиялық өзгерістердің себептері мен салдарын анықтайды; ХХ ғасырдың 20-30 жылдарындағы әміршіл-әкімшіл жүйе саясатының зардаптарын талдайды |
|||||
|
Құндылық |
Қаңтар – заң және
тәртіп айы |
|||||
|
Сабақтың барысы |
||||||
|
Сабақтың кезеңі//уақыты |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурстар |
||
|
Сабақтың басы 7 минут |
Ұйымдастыру кезеңі: Оқушылармен сәлемдесу,
түгендеу. Психологиялық жағымды ахуал туғызу
үшін «Көңілді
сәлемдесу» әдісімен жұмыс
жасатамын. Оқушылармен берілген сурет бойынша диалог құру. Мына сурет қай жылдарға қатысты? Неліктен адамдар жол үстінде бейнеленген? Мұны немен түсіндіруге болады? Олар қайда кетіп барады? Бұл суреттегі ақпараттың құндылығы неде?
Тақырыпты хабарлаймын. Сабақ мақсатымен таныстырамын. Сабақтың тақырыбы бойынша «Ұлы» нәубет» (аштық) ұғымына тоқталып, түсініктеме беремін . Неліктен ұжымдастыру саясаты «ұлы нәубетке» әкеліп соқтырды? |
Сабаққа назарын аударады. Тақырыпты дәптерге жазады. Кері байланыс жасайды |
ҚБ: Лүпіл
|
Ұлы нәубет сөзінің синонимдері қасірет, қайғы, ұлттық трагедия т.б. сөздері https://gdb.rferl.org/636913CD-700B-4080-A21F-A944D67D4E3F_w1200_r1.jpg
|
||
|
Сабақтың ортасы 7 минут
15 минут
5 минут
6 минут |
«Аквариум
» әдісі арқылы өткен сабақты
еске түсіреді. 2
балл
Жаңа сабақ.Топтық жұмыс 3 балл « Қазақстандағы ұжымдастыру »
жайлы мәлімет беру. (Бейнежазба көрстеу) Берілген мәліметті негізге
ала отырып және оқулықты пайдаланып Неліктен ұжымдастыру саясаты
«ұлы нәубетке» әкеліп соқтырды?сұрағына төменде берілген
топтықтапсырма негізінде талдау жасау . 2 топ – Картамен жұмыс 3 топ – Кестемен
жұмыс
Жұптық жұмыс. Тарсия әдісі сұрақтармен жауаптарды сәйкестендіру 3 балл
Дискриптор Дискриптор:
|
Өткен сабақты еске түсіре отырып, берілген сұрақтарға жауап береді. Оқушылар өз пікірлерін ортаға салады |
ҚБ Мұғалім оқушылар жауабын мұқият тыңдап кері байланыс беріп отырады
«Ең үздік жауап»
Оқушылар өзара бағалау жүргізеді.
ҚБ Мұғалім оқушылар жауабын мұқият тыңдап кері байланыс беріп отырады
Қ
|
Қазақстанда ауыл шаруашылығын
ұжымдастыру. Ашаршылық https://www.youtube.com/watch?v=HL0oXmHx4Gg
Г.В. Кан, Н.У.Шаяхметов. Қазақстан тарихы. – Алматы: Алматыкітап, 2012. К. Бегалин. Империя құрамында. – Алматы: Аруна, 2013. Омарбеков Т. Қазақстан тарихының XX ғ. Өзекті мәселелері. Өнер, 2014 Қазақ ОАК және Қазақ ССР ХКК «Байлардың шаруашылығын тәркілеу туралы» қаулысы. Қараңыз: Қазақстанның қазіргі заман тарихы. Хрестоматия:Жалпы білім беретін мектептің 9-сыныбына арналған оқу құралдары. Б. Аяған.-Алматы: Атамұра, 2005ж, 78-79 бб. Аяған Б.Ғ. Қазақстандағы 1930 жылдардағы ашаршылық: себептері мен салдары.
|
||
|
Сабақтың соңы 5 минут Рефлексия Бағалау ҮТ |
«Мұғалімге хабарлама» арқылы кері байланыс жасау. Оқушылар тақтада көрсетілген QR кодты сканерлеу арқылы мұғалімнің ватсап желісіне бүгінгі сабақ бойынша аяқталмаған сөйлемдерді аяқтап, кері байланыс жасайды.
1. Маған ерекше ұнағаны....... 2. Мен ................. орындадым 3. ....................қызықты болды 4. ....................қиын болды Сабақ барысында тапсырмаларды орындаған қатысушалар дескриптор бойынша бағаланады. Электронды журналға жинаған баллдары қойылады . Үйге тапсырма Қазақстандағы ұжымдастыру |
Өтілген тақырып бойынша кері байланыс жасайды. Үй тапсырмасын жазып алады |
Қ |
Оқулық, қосымша ақпарат көздері QR код |
||
-
Ұжымдастыру
-
Ұжымшарлар
-
Кооперациялау
-
1927жыл
-
1929жыл
-
1930 жыл
-
1932жыл
-
1931-1932жж
-
Геноцит
-
Демография
-
Көші-қон
-
1937-1938жж
-
Бесеудің хаты
-
3123
-
3386
-
10-15
-
5-10
|
Сұрақтар |
Жауаптар |
|
1.Ұжымдастыру саясатының мақсаты |
Ауыл шаруашылығын ұжымдастыру арқылы экономиканы индустрияландыруға қажетті ресурстарды қамтамасыз ету. |
|
2.Ұжымдастыру саясаты қалай жүргізілді? |
Ауқатты шаруалар – «байлар» мен «қулақтар» тап ретінде жойылды. Шаруаларды күштеп колхоздарға біріктірді. |
|
3.Ұжымдастыру кезінде қандай қиындықтар туындады? |
Мал-мүлікті тәркілеу, жергілікті халықтың қарсылығы, ауыл шаруашылығының құлдырауы. |
|
4.Ұжымдастырудың салдары қандай болды? |
Аштық, халықтың жаппай қырылуы (1932–1933 жж.), миграция, ауыл шаруашылығы өндірісінің құлдырауы. |
|
5.«Ұлы нәубет» деп неліктен аталды? |
Миллиондаған адамның аштықтан қырылуы, ұлттық мәдениет пен дәстүрлерге зиян келуі. |
|
6.Қоғамға әсері қандай болды? |
Демографиялық апат, халықтың ұлттық құрамы мен дәстүрлерінің өзгеруі, саяси-экономикалық дағдарыс. |
Егер қосымша деректер немесе өзгерістер қажет болса, айтыңыз!
-
Ұжымдастыру Қазақстанда қай жылдары жүзеге асырылды?
-
Ұжымдастыру 1928-1937 жылдары жүзеге асырылды.
-
-
Қазақстанда ұжымдастыру науқаны қай жылы басталды?
-
Ұжымдастыру 1928 жылы басталды.
-
-
Ұжымдастыру науқаны кезінде Қазақстанда мал саны қаншалықты азайды?
-
1928-1932 жылдары мал саны 40 миллионнан 4 миллионға дейін азайды.
-
-
1929-1931 жылдары Қазақстанда ұжымдастыруға қарсы қанша көтеріліс болды?
-
Осы жылдары 372 көтеріліс тіркелді.
-
-
1930 жылы Қазақстандағы ең ірі шаруалар көтерілісі қалай аталды?
-
Бұл көтеріліс "Сырдария көтерілісі" деп аталды.
-
-
1932-1933 жылдардағы ашаршылық Қазақстан халқының қанша пайызын құрбан етті?
-
Ашаршылық салдарынан халықтың шамамен 40%-ы қырылды.
-
-
Ұжымдастырудың басты мақсаты қандай болды?
-
Басты мақсат ауыл шаруашылығын ұжымдастыру арқылы өнеркәсіп үшін азық-түлік пен шикізат базасын құру болды.
-
-
Қазақстанда ұжымдастыруға байланысты көшпелі және жартылай көшпелі шаруашылықтар қай жылы жойылды?
-
1931-1933 жылдары көшпелі және жартылай көшпелі шаруашылықтар жойылды.
-
-
Ұжымдастыру кезінде Қазақстандағы байлар мен кулактарға қандай шаралар қолданылды?
-
Байлар мен кулактардың мал-мүлкі тәркіленіп, өздері жер аударылды.
-
Қазақстандағы ұжымдастыру туралы тест (8 сұрақ, жауаптарымен)
1-сұрақ: Ұжымдастыру саясаты Қазақстанда қай жылдары
жүргізілді?
a) 1920–1925 жж.
b) 1928–1932 жж.
c) 1935–1940 жж.
d) 1941–1945 жж.
Дұрыс жауап: b) 1928–1932 жж.
2-сұрақ: Ұжымдастырудың негізгі мақсаты қандай болды?
a) Қазақстанда өнеркәсіп орындарын дамыту
b) Ауыл шаруашылығын социалистік негізде қайта құру
c) Білім беру жүйесін жақсарту
d) Мәдени революция жүргізу
Дұрыс жауап: b) Ауыл шаруашылығын социалистік негізде
қайта құру
3-сұрақ: Ұжымдастыру кезінде қандай саясат қолданылды?
a) Ауыл шаруашылығы техникаларын тегін тарату
b) Мал-мүлікті тәркілеу және кулактарды жою
c) Шетелдік инвестицияларды тарту
d) Жеке меншік шаруашылықтарды қолдау
Дұрыс
жауап: b)
Мал-мүлікті тәркілеу және кулактарды жою
4-сұрақ: Ұжымдастыру кезінде Қазақстанда қанша халық
ашаршылыққа ұшырады?
a) 1 миллион
b) 2 миллион
c) 3 миллион
d) 4 миллион
Дұрыс жауап: b) 2 миллион
5-сұрақ: Ұжымдастырудың Қазақстан халқына әсері қандай
болды?
a) Халық санының өсуі
b) Ашаршылық пен көші-қон
c) Экономиканың жақсаруы
d) Демократиялық реформалардың енгізілуі
Дұрыс
жауап: b)
Ашаршылық пен көші-қон
6-сұрақ: Ұжымдастыру нәтижесінде қанша мал басы
жойылды?
a) 50%
b) 70%
c) 80%
d) 90%
Дұрыс жауап: c) 80%
7-сұрақ: Ұжымдастыру саясатына қарсы болған
көтерілістердің бірі қалай аталады?
a) Батпаққара көтерілісі
b) Орынбор көтерілісі
c) Қарқаралы көтерілісі
d) Созақ көтерілісі
Дұрыс жауап: d) Созақ
көтерілісі
8-сұрақ: Ұжымдастырудың нәтижесінде Қазақстанның
экономикасы қандай күйге түсті?
a) Өркендеу кезеңіне өтті
b) Шаруашылықтың құлдырауы орын алды
c) Экспорт көлемі артты
d) Инфрақұрылым жақсарды
Дұрыс жауап: b) Шаруашылықтың құлдырауы орын
алды
Егер қосымша сұрақтар қажет болса, хабарласыңыз!
жүктеу мүмкіндігіне ие боласыз
Бұл материал сайт қолданушысы жариялаған. Материалдың ішінде жазылған барлық ақпаратқа жауапкершілікті жариялаған қолданушы жауап береді. Ұстаз тілегі тек ақпаратты таратуға қолдау көрсетеді. Егер материал сіздің авторлық құқығыңызды бұзған болса немесе басқа да себептермен сайттан өшіру керек деп ойласаңыз осында жазыңыз
Ашық сабақ Қазақстандағы ұжымдастыру 8 сынып
Тексерілді:
ДОІЖО
|
Пәні: |
Қазақстан тарихы |
|||||
|
Бөлім: |
Қазақстан тоталитарлық жүйе кезеңінде |
|||||
|
Педагогтің аты-жөні: |
Максутова Венера Нурдаулетовна |
|||||
|
Күні: |
21.01.2025ж |
|||||
|
Сынып: 8 А |
Қатысушылар саны: |
Қатыспағандар саны: |
||||
|
Сабақтың тақырыбы: |
Қазақстандағы ұжымдастыру Зерттеу сұрағы: Неліктен ұжымдастыру саясаты «ұлы нәубетке»әкеліп соқтырды? 2-сабақ |
|||||
|
Оқу бағдарламасына сәйкес оқыту мақсаты: |
8.4.1.2 күштеп ұжымдастыру саясатының ауыл шаруашылығына тигізген зардаптарын талдау; 8.1.1.1 демографиялық өзгерістердің себептері мен салдарын анықтау; 8.3.1.7 ХХ ғасырдың 20-30 жылдарындағы әміршіл-әкімшіл жүйе саясатының зардаптарын талдау |
|||||
|
Сабақтың мақсаты |
Күштеп ұжымдастыру саясатының ауыл шаруашылығына тигізген зардаптарын талдайды; демографиялық өзгерістердің себептері мен салдарын анықтайды; ХХ ғасырдың 20-30 жылдарындағы әміршіл-әкімшіл жүйе саясатының зардаптарын талдайды |
|||||
|
Құндылық |
Қаңтар – заң және
тәртіп айы |
|||||
|
Сабақтың барысы |
||||||
|
Сабақтың кезеңі//уақыты |
Педагогтің әрекеті |
Оқушының әрекеті |
Бағалау |
Ресурстар |
||
|
Сабақтың басы 7 минут |
Ұйымдастыру кезеңі: Оқушылармен сәлемдесу,
түгендеу. Психологиялық жағымды ахуал туғызу
үшін «Көңілді
сәлемдесу» әдісімен жұмыс
жасатамын. Оқушылармен берілген сурет бойынша диалог құру. Мына сурет қай жылдарға қатысты? Неліктен адамдар жол үстінде бейнеленген? Мұны немен түсіндіруге болады? Олар қайда кетіп барады? Бұл суреттегі ақпараттың құндылығы неде?
Тақырыпты хабарлаймын. Сабақ мақсатымен таныстырамын. Сабақтың тақырыбы бойынша «Ұлы» нәубет» (аштық) ұғымына тоқталып, түсініктеме беремін . Неліктен ұжымдастыру саясаты «ұлы нәубетке» әкеліп соқтырды? |
Сабаққа назарын аударады. Тақырыпты дәптерге жазады. Кері байланыс жасайды |
ҚБ: Лүпіл
|
Ұлы нәубет сөзінің синонимдері қасірет, қайғы, ұлттық трагедия т.б. сөздері https://gdb.rferl.org/636913CD-700B-4080-A21F-A944D67D4E3F_w1200_r1.jpg
|
||
|
Сабақтың ортасы 7 минут
15 минут
5 минут
6 минут |
«Аквариум
» әдісі арқылы өткен сабақты
еске түсіреді. 2
балл
Жаңа сабақ.Топтық жұмыс 3 балл « Қазақстандағы ұжымдастыру »
жайлы мәлімет беру. (Бейнежазба көрстеу) Берілген мәліметті негізге
ала отырып және оқулықты пайдаланып Неліктен ұжымдастыру саясаты
«ұлы нәубетке» әкеліп соқтырды?сұрағына төменде берілген
топтықтапсырма негізінде талдау жасау . 2 топ – Картамен жұмыс 3 топ – Кестемен
жұмыс
Жұптық жұмыс. Тарсия әдісі сұрақтармен жауаптарды сәйкестендіру 3 балл
Дискриптор Дискриптор:
|
Өткен сабақты еске түсіре отырып, берілген сұрақтарға жауап береді. Оқушылар өз пікірлерін ортаға салады |
ҚБ Мұғалім оқушылар жауабын мұқият тыңдап кері байланыс беріп отырады
«Ең үздік жауап»
Оқушылар өзара бағалау жүргізеді.
ҚБ Мұғалім оқушылар жауабын мұқият тыңдап кері байланыс беріп отырады
Қ
|
Қазақстанда ауыл шаруашылығын
ұжымдастыру. Ашаршылық https://www.youtube.com/watch?v=HL0oXmHx4Gg
Г.В. Кан, Н.У.Шаяхметов. Қазақстан тарихы. – Алматы: Алматыкітап, 2012. К. Бегалин. Империя құрамында. – Алматы: Аруна, 2013. Омарбеков Т. Қазақстан тарихының XX ғ. Өзекті мәселелері. Өнер, 2014 Қазақ ОАК және Қазақ ССР ХКК «Байлардың шаруашылығын тәркілеу туралы» қаулысы. Қараңыз: Қазақстанның қазіргі заман тарихы. Хрестоматия:Жалпы білім беретін мектептің 9-сыныбына арналған оқу құралдары. Б. Аяған.-Алматы: Атамұра, 2005ж, 78-79 бб. Аяған Б.Ғ. Қазақстандағы 1930 жылдардағы ашаршылық: себептері мен салдары.
|
||
|
Сабақтың соңы 5 минут Рефлексия Бағалау ҮТ |
«Мұғалімге хабарлама» арқылы кері байланыс жасау. Оқушылар тақтада көрсетілген QR кодты сканерлеу арқылы мұғалімнің ватсап желісіне бүгінгі сабақ бойынша аяқталмаған сөйлемдерді аяқтап, кері байланыс жасайды.
1. Маған ерекше ұнағаны....... 2. Мен ................. орындадым 3. ....................қызықты болды 4. ....................қиын болды Сабақ барысында тапсырмаларды орындаған қатысушалар дескриптор бойынша бағаланады. Электронды журналға жинаған баллдары қойылады . Үйге тапсырма Қазақстандағы ұжымдастыру |
Өтілген тақырып бойынша кері байланыс жасайды. Үй тапсырмасын жазып алады |
Қ |
Оқулық, қосымша ақпарат көздері QR код |
||
-
Ұжымдастыру
-
Ұжымшарлар
-
Кооперациялау
-
1927жыл
-
1929жыл
-
1930 жыл
-
1932жыл
-
1931-1932жж
-
Геноцит
-
Демография
-
Көші-қон
-
1937-1938жж
-
Бесеудің хаты
-
3123
-
3386
-
10-15
-
5-10
|
Сұрақтар |
Жауаптар |
|
1.Ұжымдастыру саясатының мақсаты |
Ауыл шаруашылығын ұжымдастыру арқылы экономиканы индустрияландыруға қажетті ресурстарды қамтамасыз ету. |
|
2.Ұжымдастыру саясаты қалай жүргізілді? |
Ауқатты шаруалар – «байлар» мен «қулақтар» тап ретінде жойылды. Шаруаларды күштеп колхоздарға біріктірді. |
|
3.Ұжымдастыру кезінде қандай қиындықтар туындады? |
Мал-мүлікті тәркілеу, жергілікті халықтың қарсылығы, ауыл шаруашылығының құлдырауы. |
|
4.Ұжымдастырудың салдары қандай болды? |
Аштық, халықтың жаппай қырылуы (1932–1933 жж.), миграция, ауыл шаруашылығы өндірісінің құлдырауы. |
|
5.«Ұлы нәубет» деп неліктен аталды? |
Миллиондаған адамның аштықтан қырылуы, ұлттық мәдениет пен дәстүрлерге зиян келуі. |
|
6.Қоғамға әсері қандай болды? |
Демографиялық апат, халықтың ұлттық құрамы мен дәстүрлерінің өзгеруі, саяси-экономикалық дағдарыс. |
Егер қосымша деректер немесе өзгерістер қажет болса, айтыңыз!
-
Ұжымдастыру Қазақстанда қай жылдары жүзеге асырылды?
-
Ұжымдастыру 1928-1937 жылдары жүзеге асырылды.
-
-
Қазақстанда ұжымдастыру науқаны қай жылы басталды?
-
Ұжымдастыру 1928 жылы басталды.
-
-
Ұжымдастыру науқаны кезінде Қазақстанда мал саны қаншалықты азайды?
-
1928-1932 жылдары мал саны 40 миллионнан 4 миллионға дейін азайды.
-
-
1929-1931 жылдары Қазақстанда ұжымдастыруға қарсы қанша көтеріліс болды?
-
Осы жылдары 372 көтеріліс тіркелді.
-
-
1930 жылы Қазақстандағы ең ірі шаруалар көтерілісі қалай аталды?
-
Бұл көтеріліс "Сырдария көтерілісі" деп аталды.
-
-
1932-1933 жылдардағы ашаршылық Қазақстан халқының қанша пайызын құрбан етті?
-
Ашаршылық салдарынан халықтың шамамен 40%-ы қырылды.
-
-
Ұжымдастырудың басты мақсаты қандай болды?
-
Басты мақсат ауыл шаруашылығын ұжымдастыру арқылы өнеркәсіп үшін азық-түлік пен шикізат базасын құру болды.
-
-
Қазақстанда ұжымдастыруға байланысты көшпелі және жартылай көшпелі шаруашылықтар қай жылы жойылды?
-
1931-1933 жылдары көшпелі және жартылай көшпелі шаруашылықтар жойылды.
-
-
Ұжымдастыру кезінде Қазақстандағы байлар мен кулактарға қандай шаралар қолданылды?
-
Байлар мен кулактардың мал-мүлкі тәркіленіп, өздері жер аударылды.
-
Қазақстандағы ұжымдастыру туралы тест (8 сұрақ, жауаптарымен)
1-сұрақ: Ұжымдастыру саясаты Қазақстанда қай жылдары
жүргізілді?
a) 1920–1925 жж.
b) 1928–1932 жж.
c) 1935–1940 жж.
d) 1941–1945 жж.
Дұрыс жауап: b) 1928–1932 жж.
2-сұрақ: Ұжымдастырудың негізгі мақсаты қандай болды?
a) Қазақстанда өнеркәсіп орындарын дамыту
b) Ауыл шаруашылығын социалистік негізде қайта құру
c) Білім беру жүйесін жақсарту
d) Мәдени революция жүргізу
Дұрыс жауап: b) Ауыл шаруашылығын социалистік негізде
қайта құру
3-сұрақ: Ұжымдастыру кезінде қандай саясат қолданылды?
a) Ауыл шаруашылығы техникаларын тегін тарату
b) Мал-мүлікті тәркілеу және кулактарды жою
c) Шетелдік инвестицияларды тарту
d) Жеке меншік шаруашылықтарды қолдау
Дұрыс
жауап: b)
Мал-мүлікті тәркілеу және кулактарды жою
4-сұрақ: Ұжымдастыру кезінде Қазақстанда қанша халық
ашаршылыққа ұшырады?
a) 1 миллион
b) 2 миллион
c) 3 миллион
d) 4 миллион
Дұрыс жауап: b) 2 миллион
5-сұрақ: Ұжымдастырудың Қазақстан халқына әсері қандай
болды?
a) Халық санының өсуі
b) Ашаршылық пен көші-қон
c) Экономиканың жақсаруы
d) Демократиялық реформалардың енгізілуі
Дұрыс
жауап: b)
Ашаршылық пен көші-қон
6-сұрақ: Ұжымдастыру нәтижесінде қанша мал басы
жойылды?
a) 50%
b) 70%
c) 80%
d) 90%
Дұрыс жауап: c) 80%
7-сұрақ: Ұжымдастыру саясатына қарсы болған
көтерілістердің бірі қалай аталады?
a) Батпаққара көтерілісі
b) Орынбор көтерілісі
c) Қарқаралы көтерілісі
d) Созақ көтерілісі
Дұрыс жауап: d) Созақ
көтерілісі
8-сұрақ: Ұжымдастырудың нәтижесінде Қазақстанның
экономикасы қандай күйге түсті?
a) Өркендеу кезеңіне өтті
b) Шаруашылықтың құлдырауы орын алды
c) Экспорт көлемі артты
d) Инфрақұрылым жақсарды
Дұрыс жауап: b) Шаруашылықтың құлдырауы орын
алды
Егер қосымша сұрақтар қажет болса, хабарласыңыз!
шағым қалдыра аласыз




