Әуелгі қорлар зор
болды,
Сондай зорлар қор болды,
Әуелгі барлар жоқ болды,
Сондай жоқтар тоқ болды,
Жөн білмеген жамандар
Ел билеген бек болды
Қыс көбейді —
жаз аз боп,
Бай таусылды — мал аз боп,
Ағайыны көре алмай,
Атаға бала араз боп.
Заманақыр боларда
Алуан-алуан жан шықты,
Қайыры жоқ бай шықты.
Сауып ішер сүті жоқ,
Мініп көрер күші жоқ,
Ақша деген мал шықты.
Байлар ұрлық
қылады,
Көзіне малы көрінбей,
Билер жейді параны
Сақтап қойған сүріндей.
Заманың сенің құбылды
Текеметтің
түріндей.
Мына заман қай
заман?
Азулыға бар заман,
Азусыз тар заман.
Тарлығының белгісі:
Жақсы — жаннан түңілген,
Жаман — малдан түңілген,
Зар заманның
аяғы —
Заманың кетті баяғы,
Ықылас-ниет қалмады,
Үлкенге билік салмады,
Жарлының жалғыз сүйеніш
Мал болыпты таяғы.
Айрылмай дерт
болды
Кедейге қылған қорлығың.
Кәріңді көрдің піріңдей,
Тілмашты көрдің жеңгеңдей,
Дуанды көрдің үйіңдей,
Абақты тұр қасыңда
Қазылған қара көріңдей!..
Зар, зар заман, зар заман,
Зарлап өткен бір заман
Сөздің басы-бисмиллаh
Біз айталық, сіз тыңда.
жүктеу мүмкіндігіне ие боласыз
Бұл материал сайт қолданушысы жариялаған. Материалдың ішінде жазылған барлық ақпаратқа жауапкершілікті жариялаған қолданушы жауап береді. Ұстаз тілегі тек ақпаратты таратуға қолдау көрсетеді. Егер материал сіздің авторлық құқығыңызды бұзған болса немесе басқа да себептермен сайттан өшіру керек деп ойласаңыз осында жазыңыз
Ашық сабақ. Ш.Қанайұлы "Зар заман" толғауы
Ашық сабақ. Ш.Қанайұлы "Зар заман" толғауы
|
«Жанкент» жалпы білім беретін мектеп |
||||||||||||||
|
Қысқа мерзімді сабақ жоспары. Қазақ әдебиеті |
||||||||||||||
|
Бөлім: |
Толғауы тоқсан –қызыл тіл |
|||||||||||||
|
Сабақ тақырыбы: |
Ш. Қанайұлы «Зар заман» толғауы |
|||||||||||||
|
Күні: 23.11.2023ж |
Мұғалім: Сабралиева Н |
|||||||||||||
|
Сынып: 7 «А» |
Қатысқандар саны: |
Қатыспағандар саны: |
||||||||||||
|
Сабаққа негізделген оқу мақсаты |
7.1.1.1. әдеби шығарма сюжетінің құрамдас бөлшектерін талдау 7.2.3.1. шығармадағы көркемдегіш құралдардың (символ, синекдоха, қайталау түрлері: эпифора, анафора, аллитерация, ассонанс, риторикалық сұрақ) қолданысын талдау |
|||||||||||||
|
Сабақтың мақсаттары |
|
|||||||||||||
|
Сабақ жоспары: |
||||||||||||||
|
Сабақ кезеңі |
Педагогтің іс-әрекеті |
Оқушының іс-әрекеті |
Бағалау |
Ресурс |
||||||||||
|
Сабақтың басы 5 минут
|
I.Ұйымдастыру кезеңі 1.Оқушылармен амандасу 2.Оқушыларды түгендеу 3.Сыныпта психологиялық ахуал қалыптастыру 4. Сыныпты топқа бөлу «Ұшақ билеті» әдісі арқылы 3 топқа бөлінеді
|
Тренинг шеңбер бойына жиналған оқушылар “Жүректен жүрекке” әдісі арқылы бір-біріне жақсы тілектерін айтады. Оқушылар үш топқа бөлінеді |
ҚБ: Мұғалім мадақтауы
|
Интер белсенді тақта |
||||||||||
|
5. Үй жұмысын пысықтау «Lays Lesson» әдісі арқылы өткен тақырыптар бойынша сұрақтар қойып, үй жұмысын пысықтау 1. Ш. Қанайұлы қай жылы, қай жерде дүниеге келді? 2. 19-ғасырда қазақ даласында қандай тарихи оқиғалар орын алды? 3. Шортанбай шығармаларының тақырыбы қандай? 4. Өлеңдер жинағы қай жылы, қандай атпен жарияланды? 5. Зар заман ақындары кімдер? Олар туралы не білесің? 6. Сол кездегі ақындарды М. Әуезов не себепті зар заман ақындары деп атады? 7. Отаршылдық заман қазақ халқының өміріне қандай өзгерістер әкелді?
|
Оқушылар сұрақтарға жауап беріп, өткен тақырыпты естеріне түсіреді
|
ҚБ: Мұғалім мадақтауы «Жарайсың!» «Керемет!» «Осы бағытта жалғастыр!» т.б
|
|
|||||||||||
|
Сабақтың ортасы
30 минут |
Жаңа сабақ Сабақтың тақырыбы мен мақсаты таныстырылады «Миға шабуыл» әдісі
1-тапсырма. Жеке жұмыс. Оқулықпен жұмыс «Мәнерлеп оқу» әдісі арқылы толғаудан үзіндіні алып мәнерлеп оқып талдаңдар
Дескриптор:
2-тапсырма Жұптық жұмыс «Жұптас, ойлан, бөліс» әдісі арқылы берілген үзіндіні өлең құрылысына талдаңдар
.....Зар, зар заман, зар заман Зарлап өткен бір заман Сөздің басы-бисмиллаh Біз айталық, сіз тыңда Мұсылманның тарихын: Төрт аяқты хайуан- Бұ дүниенің жарығы. Бағасы кеткен жігіттің Бетінен алар зайыбы.
Дескриптор:
3 -тапсырма. Топтық жұмыс «Фишбоун» әдісі арқылы шығармадағы көркемдегіш құралдарды тауып талдаңдар.
Басы- шығармадағы көтерілген мәселені жазады Үстіңгі қаңқасы- көркемдегіш құралдарды жазады Астыңғы қаңқасы- шығармадан мысалдар жазады Құйрығы – қорытынды ой жазады
Дескриптор:
|
Оқушылар өз ойларымен бөліседі.
Оқушылар толғауды мәнерлеп оқиды, талдайды.
Оқушылар жұптасып берілген тапсырманы орындайды
Авторы:Ш. Қанайұлы Тақырыбы:қазақ қоғамының өзгерісі, бұрынғы өмірді аңсау Идеясы:надандардың басшы болуы,ақшақұмар билік өкілдерінің озбырлығы, ұрпақтың бүлінгенін жеткізу Жанры:толғау Шумақ саны:1 Тармақ саны:9 Буын саны: 64 Ұйқас түрі:аралас Негізгі түйін:
Оқушылар топпен бірлесе отырып толғаудағы көркемдегіш құралдарды табады, талдайды.
|
ҚБ: «Домбыра» әдісі арқылы бағалау
Жалпы балл: 10бал
ҚБ: «Домбыра» әдісі арқылы бағалау
Жалпы: 10 балл
ҚБ: «Домбыра» әдісі арқылы бағалау
|
АКТ
Оқулық Қазақ әдебиеті 7-сынып
|
||||||||||
|
Сабақтың аяғы 10 минут
|
Сабақты қорытындылау
Сабақты бекіту. «Тарсия» әдісі арқылы сабақты бекіту
«Whatsapp» әдісі арқылы сабаққа кері байланыс
Үйге тапсырма: толғаудан үзінді жаттау
|
Оқушылар сұрақтарға жауап береді
Бұл әдіс арқылы сабақтан алған әсерлерімен бөлісіп, мұғалімге хат жазады. |
1-10 балдық жүйе бойынша бағалау |
|
||||||||||
Әуелгі қорлар зор
болды,
Сондай зорлар қор болды,
Әуелгі барлар жоқ болды,
Сондай жоқтар тоқ болды,
Жөн білмеген жамандар
Ел билеген бек болды
Қыс көбейді —
жаз аз боп,
Бай таусылды — мал аз боп,
Ағайыны көре алмай,
Атаға бала араз боп.
Заманақыр боларда
Алуан-алуан жан шықты,
Қайыры жоқ бай шықты.
Сауып ішер сүті жоқ,
Мініп көрер күші жоқ,
Ақша деген мал шықты.
Байлар ұрлық
қылады,
Көзіне малы көрінбей,
Билер жейді параны
Сақтап қойған сүріндей.
Заманың сенің құбылды
Текеметтің
түріндей.
Мына заман қай
заман?
Азулыға бар заман,
Азусыз тар заман.
Тарлығының белгісі:
Жақсы — жаннан түңілген,
Жаман — малдан түңілген,
Зар заманның
аяғы —
Заманың кетті баяғы,
Ықылас-ниет қалмады,
Үлкенге билік салмады,
Жарлының жалғыз сүйеніш
Мал болыпты таяғы.
Айрылмай дерт
болды
Кедейге қылған қорлығың.
Кәріңді көрдің піріңдей,
Тілмашты көрдің жеңгеңдей,
Дуанды көрдің үйіңдей,
Абақты тұр қасыңда
Қазылған қара көріңдей!..
Зар, зар заман, зар заман,
Зарлап өткен бір заман
Сөздің басы-бисмиллаh
Біз айталық, сіз тыңда.
шағым қалдыра аласыз













