Жексенбекова Мейрамгуль Жумагалиевна

ШҚО Семей қаласы Қайнар ауылы

Бегалин атындағы жалпы орта білім беретін мектептің физика пәнінің мұғалімі.

Сабақ тақырыбы : Тоқ күші мен кернеуді есептеу. Есеп шығару

Сабақ мақсаты: Оқушылардың ток қүші мен кернеу туралы алған білімдерін тексеру арқылы пәнге деген белсенділігін арттырып,қызығушылығын ояту.Теориядан алған білімдерін есеп шығаруға қолдана білуге үйрету.

білімділік : ток күші, кернеу ұғымын тереңірек қалыптастыру; өлшем бірліктерін енгізу; практикалық шеберліктерін мен дағдыларын қалыптастыру; есептерді шешудің тиімді жолдарын менгерту ; электр тізбегін құрастыру сұлбаны салу ; жалғау әдістерін үйрету ;

дамытушылық: оқушылардың ойлау қабілеттерін, білім, білік дағдыларын дамыта отырып, интеллектуалдығын, дүние танымын қалыптастыру ;

тәрбиелік ; оқушыларды ұйымдастырушылыққа , ізденпаздыққа , өз бетімен еңбектеніп, шығармашылықпен жұмыс жасауға, теориялық білімді өмірмен байланыстырып,электр құралдарын пайдалана білуге, өз ойларын дұрыс жеткізуге тәрбиелеу .

Сабақ түрі: дәстүрлі

Сабақтың әдіс-тәсілдері : оқыту мен оқудағы жаңа тәсіл (топтық жұмыс) ,СТО элементтері, кітаппен жұмыс, жаттығулар орындау АКТ пайдалану.

Сабақтың көрнекіліктері: плакаттар , суреттер, сызбалар, амперметр,вольтметр,шамдар , батареялар,сымдар, үлестірмелі карточкалар, слайдық презентация.

Пәнаралық байланыс; әдебиет, математика, технология

Сабақтың барысы:

I .Ұйымдастыру

а. Ой қозғау. Сыныпты туған күндеріне орай 2-топқа бөлу .

ә.«Не білемін?» стратегиясы.Үй тапсырмасын тексеру.

А.Ампердің атына эссе жазу.

А.Вольтаның атына эссе жазу.

Әр топ өз тақырыптарын қорғайды.

Ток күші

1.Ұғым. Электр тогын өлшеу үшін салыстыру үшін қолданады

2.Анықтама. Өткізгіштің көлденең қимасы арқылы қандай да бір уақыт аралығында тасымалданатын электр мөлшерінің сол уақыт аралығына қатынасын ток күші деп атайды.

3.Тану

Оқылуы- ток күші

Жазылуы - І

Айтылуы- и

4.Формуласы

І=q/t

І-ток күші

q-заряд

t- уақыт

5.Өлшем бірлігі: 1Кл/1сек=1А; 1А вакуумдде бір-бірінен 1м қашықтықта орналасқан, көлденең қимасының ауданы өте аз, шексіз ұзын түзу екі өткізгіштің бойымен өтетін тұрақты ток күші.

6.Үлестік және еселік бірліктері:

1мА=10^-3 A, 1мкА= 10^-6А, 1кА=10³ А

7.Өлшейтін құрал

А

A

Шартты белгісі — —, жалғануы—тізбектей

КЕРНЕУ

1.Ұғым . Заряд бірлігінің орын ауыстыру үшін токтың атқарған жұмысын анықтайды.

2.Анықтама.Тізбектің берілген бөлігінде заряд орын ауыстырғанда,электрөрісінің атқарған жұмысының осы зарядқа қатынасы кернеу деп аталады.

3.Тану

Оқылуы- кернеу

Жазылуы –U

Айтылуы – у

4.Формуласы

U=A/q

U- кернеу

q-заряд

А- жұмыс

5.Өлшем бірлігі: 1Дж/Кл=1В; Егер өткізгіш бойымен 1Кл заряд орын ауыстырғанда, 1Дж-ге тең жұмыс істелсе, онда тізбек бөлігіндегі электр кернеуі 1В-қа тең болады.

6.Үлестік және еселік бірліктері:

1 мВ = 10^-3 В, 1мкВ=10^-6 В, 1кВ=10³ В.

V

Шартты белгісі

— V —,

Жалғануы - паралаллель

Көрсеткен құралдар бойынша электр тізбегінің шартты белгілерін сұрау.

Суретте көрсетілген электр қондырғының схемасын сызыңдар.

Схемада ненің кескінделгенін анықтаңдар?

II Мағынаны тану

а) « Есеп және озық ой » стратегиясы (Есептер шығару)

1.Мөлшері 2000мА, 100мА, 55мк А,3кА болатын ток күшін амперметрмен өрнектеп көрсетіңдер.

Жауабы: 2000мА=2А,100мА=0,1А, 55мкА=55·10 ^-6A, 3кА=3000А

2. Қыздыру шамы арқылы 0,8А ток өтеді. Бір секундта шамның көлденең қимасы арқылы еркін зарядтардың қандай мөлшері өткен?

3.Ток күші 0,5А болғанда, 20Кл зарядты тасымалдау қанша уақытта созылады?

4.Тізбектің бір учаскесі арқылы 10Кл электр өрісі өткенде 10Дж жұмыс істейді.Тізбектің осы учаскедегі кернеуді анықта.

5.Электр лампасындағы кернеу 6В. Осы лампаның қылының көлденең қимасы арқылы 10Кл электр өрісі өткен қандай жұмыс істелінеді?

6.Тізбектегі ток 12мА болса, оған 2 мин қосылған гальванометр орамынан өтетін электр мөлшері қандай?

7. Резистордың кернеуі 110В-қа тең болғанда, одан өтетін ток күші 4А. Резистордағы ток күші 8А болу үшін оған қанша кернеу беру керек.(ауызша)

8.Электр шамының қысқыштарындағы кернеу 220В-қа тең болғанда, одан өтетін ток күші 0,1А. Шамдағы ток күші 0,05А-ге тең болса, онда оған қандай кернеу берілген?

ә)Ой шыңдау« Эксперименттік жұмыс»

1) Шамдар, кілт, амперметр, вольтметр, ток көздерінен тұратын электр тізбегін құрастыр және шамдардағы ток күші мен кернеуді есепте.

2) Ток көздерін, амперметр, вольтметр, қыздыру шамын және кілтті тізбектеп қосып, электр тізбегін жинаңдар және шамдардағы ток күші мен кернеуді есепте.

III. Ой толғау

а ) Физикалық-сызықтық диктант

Дұрысына дұрыс емесіне —

1. Ток күші вольтпен өлшенеді.

2. 1секундта өткізгіштің көлденең қимасы арқылы өтетін электр мөлшері ток күші деп аталады.

3. Ток күшін өлшейтін құрал электроскоп деп аталады.

4. Амперметр тізбеккке параллельжалғанады.

5.Ток күшінің өлшем бірлігі - ампер.

6. «Ампер» өлшем бірлігі француз ғалымы А.Ампердің құрметіне алынған.

7.1мА=10^-3 А

8. I=t/q

9. Кернеуді өлшейтін құрал вольтметр деп аталады.

10. U=A/q

11. Кернеудің өлшем бірлігі Кулон.

12. Вольтметр тізбекке тізбектей жалғанады.

Жауабы : —^ — —^^^—^^— —

ә)«Бес жолды өлең »стратегиясы

«Ток күші»,«Кернеу»

1. Зат есім.Ток күші

2. Сын есім. Қуатты, әлсіз

3. Етістік. Жүреді,өтеді, қозғалады

4. 4сөзден тұратын сөйлем. Ток күшін амперметрмен өлшейді.

5. Синоним. Электр заряды.

б)Үйге тапсырма: Есептер жинағы. Физика 8 сынып. № 483-484-489-490 . 71-73 бет.

Кері байланыс. Жаңа сабақта алған әсерін стикерге жазып , постерге жапсыру.

в)Бағалау . Бүгінгі сабақта нені менгергенімізді« Кім алғыр ?» ойыны арқылы тексереміз

Сөйлемді жалғастырыңдар;

• -бүгінгі сабақта үйренгенім.........

• -бүгінгі сабақта ұнағаны..........

• -бүгінгі сабақта қайталадық.........

• -бүгінгі сабақта өзіме қойған бағам......

• -бүгінгі сабақ... өтті....