Бақытсыз Жамал

Сабақ тақырыбы: М.Дулатов «Бақытсыз Жамал» романы

Мектеп:Сапақкөл орта мектебі КММ

Күні:10.10.2018

Мұғалімнің аты-жөні: Отарғалиева Л

СЫНЫП: 8

Қатысқандар: 24

Қатыспағандар: 0

Сабаққа негізделгеноқумақсаты

8.3.2.1. АИ

шығармадағы материалдық және рухани құндылықтарды заманауи тұрғыда салыстырып, жаңашылдығына баға беру.

Сабақ мақсаттары

Барлық оқушылар орындай алады:

шығармадағы материалдық және рухани құндылықтарды талдай алады;

Оқушылардың көпшілігі орындай алады:

шығармадағы материалдық және рухани құндылықтарды бүгінгі күнмен салыстырады;

Кейбір оқушылар орындай алады:

Шығарма идеясын бүгінгі күнмен байланыстырып, жаңашылдығына баға береді;

Тілдік мақсат

Оқушылар орындай алады: талдайды, салыстырады, баға береді;

Нақты тақырыпқа арналған сөздік қор мен терминология:роман жанры, ұлттық сана, қалың мал, салт-дәстүр, әйел теңсіздігі, махаббат, мәдениет, ХХ ғ. басындағы қыздардың сауаттылығы, надандық

Диалог құруға / шығарма жазуға арналған пайдалы тіркестер:

-«Менің пікірімше...»,

- «Мен кейіпкердің орнында болсам, ....»,

- «Бүгінде бұл жағдай мынадай көрініс тауып отыр: ...»

Талқылауға арналған сұрақтар:«Әйел – қырық жанды» демекші, қазіргі қыздар бойында пәктік пен қайсарлықты тәрбиелеуде Жамал бейнесі үлгі бола ала ма?

Бағалау критерийлері

• шығарма идеясын талдайды;

• шығарманы бүгінгі күнмен салыстырады;

• жаңашылдығына баға береді;

Құндылыққа баулу

«Мәңгілік Ел» идеясының 3 құндылығына сәйкес,тағдырдың тауқыметіне қарсы тұра алатын, рухани қайсар тұлғаны тәрбиелеу.

Пәнаралық байланыс:

Қазақстан тарихы, қазақ тілі

Алдыңғы оқу:

«Ауадағы сұрақ» Әр топқа топ басшылары шар лақтырады. Қағып алған шардағы сұраққа жауап береді

1. Ауыл өмірі қай жерде өтеді? (Саумалкөл)

2. Жамалдың анасының есімі кім? (Шолпан)

3. Жамал қандай қыз? (ақылды, сұлу, оқыған)

4. Жамал қалай киінген? (еркек балаша)

5. Жамалдың оқытушысының есімі кім? (Ғазиз )

6. Ғазиз есімді жігіт қай қалада білім алған? (Уфа)

7. Сәрсенбай өз қызын қай байдың ұлына ұзатады? (Байжан)

8. Байжанның ұлының есімі және жасы нешеде? (Жұман, жасы-17)

9. Жұман қандай бала? (ақылсыз)

10. Жұманды ауылда қалай атайды? («Таз Жұман»)

11. Сәрсенбай қызын Байжанның баласына не үшін ұзатады? (Байлығы үшін)

12. Жамал жиын- тойда қандай жігітті кездестіреді? (Ғали)

13. Қос ғашық бір- біріне не арқылы сезімдерін жеткізеді? (Өлең арқылы )

14. Романдағы жағымсыз кейіпкерді ата? (Жұман, Байжан, Сәрсенбай)

15. Роман қай жылы жарық көрді? (1910 жылы)

16. .Романдағы Ғали бейнесі? (оқыған, мәдениетті)

17. Роман қай қалада басылып шықты? (Қазан қаласы)

18. Ғали Жамалды алып қашып кімнің үйінде паналайды? (Фатихолланың)

19. Жамал қаймезгілде үйінен қашып шығады? (Қыс мезгілінде)

20. Романның тақырыбы? (Әйел теңсіздігі)

21. Байжан қандай мінезді адам? (Қатігез)

Жоспар

Жоспарланған

уақыт

Жоспарланған жаттығу түрлері

Ресурстар

Басы

10 минут

Ұйымдастыру кезеңі.

Топқа бөлуқарағай, қайың, терек ағаштарының суретін таңдау психологиялық тренингі арқылы жүзеге асады.

Қарағай - жанындағыларға жылу сыйлап, жарқырап жүретін, сәуле шашып, белсенділікпен жұмыс жасайтын шыдамды топ.

Қайың- ойшыл да, арманшыл,қиындықтарға мойымайтын діңі берік, шымыр ер,батыл жандар.

Терек - жандары жақсылықты сүйетін, көңілдері, жан дүниесі берік, жаңалықтарға жаны құмар жандар.

Тақырыпты ашуға бағытталған сұрақтар:

(әртүрлі түрткі сұрақтарберіліп, оқушылардың ой-пікірлері тыңдалады.
1. Күнделікті өмірде барлық жағдайдықадағалауғамүмкіндік бола ма? (тәртіп, өз-өзіне есеп беру туралы)
2. Кедергілерге төтеп беру үшін не істеу керек? (қайсарлық)
3. Рухани құндылық әлде материалдық құндылық маңызды ма?

«Рухани құндылық – ұлт қуаты» атты деректі фильмнен үзінді көрсетіледі.

Бейнеүзінді не туралы?

Сабаққа қандай қатысы болуы мүмкін?

https://www.youtube.com/watch?v=RVaqCsiZLJk

Ортасы

20 мин

ТЖ 1-тапсырма. «Дәйексөз » тәсілі

Тақтада шығармаға қатысты құндылықтар көрсетіледі: сауаттылық, бақуаттылық, бостандық

• Әр топ бір құндылық таңдайды.

• Топтар берілген үлгі бойынша шығарманы талқылайды:

A. Сюжет:Аталған құндылық шығармада қалай берілген?

B. Интерпретация:? Бүгінде көрініс табуын дәлелдеп жеткіз.

C. Анализ:Жаһандық үдерісте қажетті құндылық бола ала ма?

«Плюс-минус-қызықты» әдісіарқылы топты өзара бағалау

П(+), М(-), Қ (қызықты).

ЖЖ 2-тапсырма. «FILA толтыру» әдісі

Шығармадағы басты құндылықтарды анықтауға бағытталады.

F /Дерек/ – шығармадағы басты материалдық құндылықтар.

I /Пікір / – маңызы туралы ой, пікірі.

L /Сұрақ/ – өзіндік сұрақтар.

A /Іс-әрекет/ – өміріңде осындай жағдайды кездестірдің ба?

Дескрипторы:

- құндылықтарды анықтай алады;

- өзінің ойын білдіреді;

- сұрақтар құрастыра алады;

- салыстырмалы баға береді.

Үш"Қ" тұжырымы арқылы ("Қызық. Қиын. Құнды") топтың жұмысын бағалау.

ТЖ 3-тапсырма. Үш топ берілген кесте бойынша жұмыстарын талқылап, постер қорғайды.

І топ. Талқылау кестесі

ІІ топ. Салыстыру кестесі

ІІІ топ. Тұжырым кестесі (А тобындағы оқушылар өздері үзінді таңдап алып талдайды)

Бағалау дескрипторлары:

Басты мәселені анықтай алады;

Автор пікірін аңғарады;

Өзіндік ой түйе алады;

Шынайы өмірмен байланыстыра алады;

«Екі қалың, бір жұқа» әдісі арқылы топтық бағалау. (Әр топ екі қалың мадақтау, бір жұқа ұсыныс беру арқылы өзге топтың жұмысын бағалайды.)

Соңы

7 минут

3 минут

«Пирамидалық талқылау» әдісі арқылы сабақты қорыту

Тік төртбұрыштың сыртқы бөлігіне топтың әр мүшесі өз жауабын жазады, ал ішкі төртбұрышқа төрт пікірге ортақ түйінді ой жазылады.

Кері байланыс: «3-2-1» стратегиясы

• Бүгінгі сабақтан алған 3 маңызды ақпарат;

• Бүгінгі сабақта қиындық тудырған 2 аспекті;

• Бүгінгі сабақта ұнаған 1 іс-әрекет.

Қосымша ақпарат

«Қазіргі қыздардың бойындағы ерекше 10 қасиет» тізбегін жасау.

Саралау – оқушыға

мейлінше қолдау

көрсетуді қалай

жоспарлайсыз? Қабілетті

оқушыға тапсырманы

қалай түрлендіресіз?

Бағалау – оқушы білімін

тексеруді қалай

жоспарлайсыз?

Пəнаралық байланыс –

Денсаулық жəне қауіпсіздік,

АКТ-мен байланыс.

Құндылықтарменбайланыс

(тəрбиеэлементі).

Сабақ сараланған мақсатпен өткізілгендіктен, С тобындағы оқушыларды көбірек сөйлетемін деп, А тобындағы оқушылар аз сөйледі. Келесі сабақта регламентті сақтауды өзіме қатаң талап етіп қоямын.

Осы сабақта бағалау түрлері кері байланыс формасында орындалды. Бұл да оқушының өздеріне сыни көзбен қарауға жақсы, алайда білімдерін нақты бағалау үшін балдық жүйе арқылы бағалауды («Бағалау парақшасы») да қолдану артық етпес деп шештім.

АКТ сабақта жақсы әрі ұтымды пайдаланылды. Сабақ тақырыбы ескі заманның мәселесі болғанымен, Мәңгілік Ел идеясының құндылықтарына негіздеу арқылы кейбір құндылықтар бүгінгі күнде де актуалды екендігін оқушылар жақсы дәлелдеп шықты.

Рефлексия

Сабақтың мақсаты

мен оқу

міндеттері

орындалды ма?

Бүгін оқушылар

не үйренді?

Сабақ қалай өтті,

қандай деңгейде

өтті?

Жоспарланған

саралаужақсы

іскеастыма?

(тапсырмалар

сəйкесболдыма?)

Уақыттықалай

пайдаландым?

Жоспарыма

қандайөзгеріс

енгіздімжəне

неге?

Сабақ өз мақсатына жетті, себебі барлық тапсырмалар толық орындалды, мақсатқа сәйкес шығармадағы адами құндылықтар туралы күтпеген пікірлер айтылды. Мысалы, Жамал – пессимист кейіпкер, үлгі алуға тұрарлық емес деген пікір.

Бүгін оқушылар ер адам мен әйел адамның арасындағы сыйластық көптеген мәселенің басын қайтаратындығын ұғынды.

Сабақ өте жақсы деңгейде өтті, себебі оқушылар материалдық құндылықтан гөрі рухани құндылықтың маңыздылығын жете түсінді.

Жоспарланған тапсырмалар жақсы жүзеге асты, өйткені оқушылар тапсырманы орындауда ешқандай қиындықтар болған жоқ. Барлығы бірден түсініп, ешқандай көмексіз орындады.

Уақытта пайдалануда аздаған ауытқу болды, себебі азсөйлейтін оқушыларға көп уақыт бөлініп кетті.

Жоспарға ешқандай өзгеріс енгізген жоқпын, себебі мақсат өз деңгейінде орындалды, тапсырмалар толық орындалды.

Қорытынды бағалау

Ең жақсы өткен екі нəрсе (оқыту мен оқуға қатысты)

1:психологиялық тренингпен сабақты болжату;

2:әр тапсырмаға өзіндік бағалау формасын қолдану;

Қандай екі нəрсе немесе тапсырма сабақтың одан да жақсыөтуінеықпалынтигізереді (оқытумен оқуғақатысты)?

1:шығарма эпизодтарын қойылым етіп қою арқылы кейіпкер образын сезіндіру;

2:2-тапсырманы күрделендіру керек;

Осы сабақтыңбарысындабарлықсыныпнемесежекелегеноқушыларжөніндекелесі

сабағымақажетболуымүмкінқандайақпаратбілдім?

1: «сыры ашылмаған» оқушыларым әлі көп екен, болашақта қабілеттерін ашуға бағытталған жұмыстарды көбірек жүргізу;

2:қазіргі оқушылар адами құндылықты бәрінен жоғары қоятын саналы ұрпақ екендігі қуантады