Б.Қыдырбекұлы атындағы орта мектеп

Бастауыш сынып мұғалімі: Елтаева Ұлжан Мұратбекқызы

Әдістемелік құрал жинағы:

Тақырыбы: Бастауыш сыныптарда тиімді әдіс-тәсілдер және тапсырмалар жинағы

1. Кіріспе

Бұл әдістемелік құрал бастауыш сынып мұғалімдеріне сабақ барысында қолдануға арналған тиімді әдіс-тәсілдер мен тапсырмаларды ұсынады. Әдіс-тәсілдер оқушылардың шығармашылық, танымдық қабілеттерін дамытуға, оқу процесін қызықты әрі тиімді етуге бағытталған.

2. Тапсырмалардың сипаттамасы және әдістемелік ұсыныстар

Тапсырма 1: "Сұрақ-жауап әдісі" (Тақырып: Табиғаттағы өзгерістер)

Мақсаты: Оқушылардың сұрақтарға жауап беру арқылы білімдерін тексеру, логикалық ойлау қабілеттерін дамыту.

Тапсырма сипаттамасы: Мұғалім табиғаттағы өзгерістер туралы оқушыларға сұрақтар қояды, оқушылар жауап береді. Әр жауаптан кейін мұғалім қосымша сұрақтар қойып, оқушылардың ойлау қабілеттерін дамытуға тырысады.

Мысалы:

• "Желдің әсерінен қандай өзгерістер болады?"

• "Қыс мезгілінде табиғатта қандай өзгерістер болады?"

• "Жаңбырдың пайдасы мен зияны туралы не білесің?"

Тапсырма 2: "Әңгімелесу әдісі" (Тақырып: Өзімнің туған жерім)

Мақсаты: Оқушылардың пікір білдіру дағдыларын дамыту, еркін сөйлеуге баулу.

Тапсырма сипаттамасы: Оқушылар топтарға бөлініп, туған жері туралы әңгімелеседі. Әр оқушы өз туған жері жайлы әңгіме құрастырады. Оқушылардан келесі сұрақтарға жауап беру сұралады:

• "Туған жеріңде қандай табиғи ерекшеліктер бар?"

• "Қандай тарихи орындар бар?"

• "Сенің туған жеріңде не ерекше?"

Тапсырма 3: "Интерактивті әдіс" (Тақырып: Күнделікті өмір)

Мақсаты: Оқушылардың топтық жұмысқа қатысуын ынталандыру, ақпаратты топта талқылау дағдыларын дамыту.

Тапсырма сипаттамасы: Оқушылар бір топқа бірігіп, күнделікті өмірде қолданылатын заттарды топтап, өз ұсыныстарын ортаға салады. Әр топ алдына түрлі категориялар (тамақ, киім, көлік, т.б.) қойылып, олар осы заттарды тақырып бойынша топтастырады.

Мысалы:

• "Тамақтанудың пайдалы әдеттері"

• "Киімнің түрлері"

• "Көлік құралдары"

Тапсырма 4: "Дамыта оқыту әдісі" (Тақырып: Жақсы адам болу)

Мақсаты: Оқушылардың өз бетінше шешім қабылдау және сыни ойлау дағдыларын дамыту.

Тапсырма сипаттамасы: Оқушыларға "Жақсы адам болу" тақырыбы бойынша қысқаша мәтіндер немесе бейнемазмұн ұсынылады. Оқушылар осы мәтіндерді немесе бейнемазмұнды тыңдап, өз ойларын жазбаша немесе ауызша түрде білдіреді.

• Мысалы:

  • "Жақсы адам болу үшін қандай қасиеттер болуы керек?"

  • "Жақсы адам болу біздің қоғамға қалай әсер етеді?"

Тапсырма 5: "Рөлдік ойын әдісі" (Тақырып: Мектеп өмірі)

Мақсаты: Оқушылардың шығармашылық қабілеттерін дамыту, рөлдерді дұрыс орындау.

Тапсырма сипаттамасы: Оқушыларға мектеп өміріндегі түрлі жағдайлар ұсынылады. Оқушылар әр түрлі рөлдерді ойнап, өз рөлдерін орындау арқылы жағдайды талдайды.

Мысалы:

• "Сыныпта орын алған дауды қалай шешер едіңіз?"

• "Мұғаліммен сөйлескенде қандай әдебіңіз болуы керек?"

• "Қалайша топта жұмыс істеп, тиімді нәтижеге қол жеткізуге болады?"

Тапсырма 6: "Пікірталас әдісі" (Тақырып: Қоршаған ортаны қорғау)

Мақсаты: Оқушылардың сыни ойлауын дамыту, өз пікірін дәлелдей білу.

Тапсырма сипаттамасы:
Оқушылар екі топқа бөлініп, қоршаған ортаға қатысты пікірталас ұйымдастырады. Бір топ қоршаған ортаны қорғаудың маңыздылығын қорғап, екінші топ оның қиындықтары мен шешу жолдары туралы пікір білдіреді.

Мысалы:

• "Қоршаған ортаға зиян келтіретін қандай әрекеттер бар?"

• "Қоршаған ортаны қорғау үшін қандай шаралар қолдану қажет?"

Тапсырма 7: "Көрнекілік құралдар" әдісі (Тақырып: Өсімдіктер мен жануарлар)

Мақсаты: Оқушылардың көру арқылы ақпарат алу дағдыларын дамыту.

Тапсырма сипаттамасы:
Оқушыларға өсімдіктер мен жануарлар туралы суреттер немесе бейнемазмұн көрсетіледі. Оқушылар әр суретке немесе бейнемазмұнға байланысты сұрақтарға жауап береді.

Мысалы:

• "Бұл өсімдіктің қайда өсетінін білесіз бе?"

• "Бұл жануар қандай қасиеттерге ие?"

3. Қорытынды

Әдістемелік құралда ұсынылған тапсырмалар бастауыш сынып оқушыларының білімін дамытуға, шығармашылық қабілеттерін арттыруға және оқу процесін қызықты етіп ұйымдастыруға көмектеседі. Әрбір тапсырма оқушылардың танымдық дамуын қамтамасыз ету мақсатында түрлі әдістерді қамтиды, оларды сабақ барысында тиімді қолдану оқушылардың білім деңгейін арттыруға септігін тигізеді.