Біржасушалы және көпжасушалы балдырлар

Мектеп: №24 орта мектеп

Күні: 10.10.2018

Мұғалімнің аты-жөні: Ғилманов Е.Р.

Сынып: 7 «б»

Қатысқандар саны:

Қатыспағандар саны:

Сабақтың тақырыбы

Біржасушалы және көпжасушалы балдырлар

Осы сабақта қол жеткізілетін оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)

Оқушылар;

• Қазақстанда кездесетін балдырларға жалпы сипаттама;

• Олардың тіршілік циклымен танысу;

• Олардың биоценозда және адам өміріндегі алатын маңызы;

Сабақ мақсаттары

Оқушылар;

-Біржасушалы балдырларды атай алады;

-Көпжасушалы балдырлар түрлерін атай алады;

-Оларға тән негізгі ерекшеліктерді біледі;

-Олардың тіршілік әрекетін, маңызын түсіндіреді

Жетістік критерийлері

Оқушылар:

- Балдырлар ерекшеліктерін ауызша және жазбаша түрде талқылай алады.

- Олардың түрлерін бір-бірінен ажырата алады

- Тақырып бойынша қорытындыны ауызша және жазбаша жасайды

Пәнге тән лексика мен терминология:

біржасушалылар, көпжасушалылар, балдырар, жасыл балдырлар, қызыл балдырлар, қоңыр балдырлар

Тілдік мақсаттар

-Оқушылар топта, жұпта жұмыс жасау арқылы бір-біріне көмек көрсетуге, сенімді,әділетті, шыншыл болуға үйренеді;

-Тақырып бойынша тірек сөздерді үш тілде қабылдау арқылы көптілді орта қалыптасады;

-Сабақ сыйластықты, ынтымақтастықты, академиялық шындықты дарытуға бағытталған.

-Құндылықтарды дарыту жұптық жұмыстарды ұйымдастыру, жеке жұмыстарды орындау барысында жүзеге асады.

Құндылықтарды дарыту

Оқушылар өсімдіктермен танысу барысында экология және өсімдіктер систематикасы пәнімен байланыстырылады.

Өлшеу жұмыстарын жүргізу, есептеу жұмыстары кезінде математикалық білімдерін қолданады.

Пәнаралық байланыстар

Ғаламтор арқылы қажетті ақпараттарды таба алу.

Өз бетінше ақпараттармен жұмыс істей алу: іздеу, таңдау, талдау, бағалау, ұйымдастыру, ұсыну.

АКТ қолдану дағдылары

Слайд және бейнеролик

САБАҚ БАРЫСЫ

Ұйымдастыру

кезеңі

1.Оқушылармен сәлемдесу. Сергіту сәті

«Белгісіз басшы» әдісі
Бір қатысушы сыртқа шығарылып, сол кезде басқалары іштерінен біреуін басшы етіп сайлайды. Басшының міндеті сырттан келген адамға білдірмей, бір қимыл көрсетуі керек, қалғандары сол қимылды бірдей қайталауы керек. Сырттан келген адам кімнің басқарып тұрғанын табу керек. Егер тапса немесе бірнеше қимыл ауысқанға дейін таба алмаса, басқа адаммен ауысады.

Ресурстар

Презентация

Жаңа сабақ

Балдырлар төменгі сатыдағы өсімдіктер. Балдыр биохимикалыққасиеттеріне жәнеклеткалық құрылымына қарай 12 типке бөлінеді: көкжасыл Балдыр (Cyanophyta), прохлорофитті Балдыр (Prochlorophyta),

қызылБалдыр (Rhodophyta), жалтырауықБалдыр (Chrysophyta), диатомды Балдыр (Dіatomeae), криптофиттіБалдыр (Cryptophyta), динофитті Балдыр (Dіnophyta),

қоңырБалдыр (Phaeophyta), сарыжасылБалдыр (Xanthophyta), эвглендіБалдыр (Euglenophyta),

жасылБалдыр (Chlorophyta), хараБалдыры (Charophyta).Бұлардың 30 мыңғажуықтүрібелгілі

Хламидомонада тоқтау суларда тіршілік етеді. Жасуша қабырғасы жасунықтан (целлюлозадан) тұрады. Хроматофоры астау тәрізді екі талшығы,жиырлығыш вакуолі қызыл көзшесі болады.Оттегімен тыныс алады. Көбеюі жынысты және жыныссыз. Жыныссыз көбею 2-ге,4,16,32-ге бөлініп, әрқайсысы сонша есе кішірейген хламидомонадаға айналады. Оларды зооспоралар деп аталады. Жынысты көбеюде жасушадағы цитоплазма бірнешеге бөлінеді.

Хлорелла хроматофоры жазық астау тәрізді. Талшығы және қызыл көзшесі болмайды. Жыныссыз көбейеді. Хлорелла бірнеше рет ғарышта болып қайтты. Тәжірибелер жүргізілді.

2.Хлорелла өсетін ыдыс герметикалық болу керек.

3.100г хлорелланы күніне үшмезгіл тамаққа қосып бергенде,1 апта өткен соң адамдар мазасыздана бастады. Хлорелланың жасуықты жасуша қабықшасын адамның асқорыту мүшелері қорта алмаған. Жапонияда хлорелладан нәруыз бен витаминдер алынды.

Хлорококк топырақта, ағаштың діңдерінде өседі. Құрылысы хломидомонадаға ұқсас. Хлорококк топырақ түзуге қатысады.

Көпжасушалы жасыл балдыр - спирогира. Тұщы суқоймаларында,теңіз суларында кездеседі. Табиғатта 13 мың түрі бар. Таспа пішінді хроматофоры оралма тәрізді. Өсімді және жынысты жолмен көбейеді. Улотрикс жіп тәрізді жасыл балдыр. Хроматофоры жалпақ білезік тәрізді болып келеді.

Презентация

Бейнеролик

Сабақтың ортасы

1. Биологиялық тест.

1.Хламидомонада қайда тіршілік етеді?

А)тоқтаусуларды Б)өзенде

Ә)теңізде В)көлде

2.Жынысжасушаларыныңатауы

А)зигота Б)спорофит

Ә)гамета В)гаметофит

3.Біржасушалыжасылбалдырларқашанпайдаболды?

А)2 млрджылбұрын Б) 3 млрд жылбұрын

Ә)1,5 млрджылбұрын В)1 млрд жылбұрын

4.Топырақтаағашдіңіндеөсетінбалдырлар

А)хламидомонада Б)хлорококк

Ә)хлорелла В)улотрикс

5.Хлорококкбалдырықалайкөбейеді

А)жынысты Б)Жыныссызжәнежынысты

Ә)Жыныссыз В) бөлінуарқылы

6.Балдырларғатән органоид

А)зигота Б)гамета

Ә)ядро В)хромофор

Тест жауаптары

1.А 2.Ә 3.Ә 4.Б 5.Б 6.В

Дәптермен жұмыстану

3. «Көңіл-күй гүлшоғыры».

 Оқушыларға түрлі –түсті гүлдер таратылады, өздеріне ұнаған гүлді құмыраға жабыстырады, таңдаған түстері бойынша көңіл-күйдері анықталады.

А4 парақтар

Түрлі түсті қаламдар, қағаздар

Сабақтың соңы

Бағалау – оқушылардың материалды меңгеру деңгейін қалай тексеруді жоспарлайсыз?

Үйге тапсырма

Оқушылар барлық мәліметтерді жинақтап, реферат дайындап келу

Саралау – оқушыларға қалай көбірек қолдау көрсетуді жоспарлайсыз? Қабілеті жоғары оқушыларға қандай міндет қоюды жоспарлап отырсыз?

• Сабақ барысындағы мұғалімнің қолпаштау сөздері; «жарайсың», «тамаша», «осылай жалғастыр» тб

• Өздік жұмысты-өзіндік бағалау

• Жұптық жұмысты бағалау

Барлық оқушылар

Балдырлар туралы жалпы мағлұматтарды біледі және оның маңызын айта алады

Оқушылардың көпшілігі

Біржасушалы және көпжасушалы балдырларды атай алады

Кейбір оқушылар

Балдырлардың құрылыс ерекшеліктеріне байланысты оларды ажырата алады және әр тип өкілдерін жіктейді

Сабақ бойынша рефлексия

Сабақ мақсаттары/оқу мақсаттары дұрыс қойылған ба? Оқушылардың барлығы ОМ қол жеткізді ме?

Жеткізбесе, неліктен?

Сабақта саралау дұрыс жүргізілді ме?

Сабақтың уақыттық кезеңдері сақталды ма?

Сабақ жоспарынан қандай ауытқулар болды, неліктен?