Күні:

Сынып: 7

Мектеп: Достық ж.о.м

Мұғалімнің аты-жөні: Буркутбаев Е

Сабақтың тақырыбы:

Деформация

Осымақсақа қол жеткізген оқу мақсаттары:

7.2.2.3. Серпімді жәнет пластикалық деформацияларды ажыратуға мысалдар келтіру.

Сабақтың мақсаты:

Барлық оқушылар:Деформация ұғымын білу.

Оқушылардың басым бөлігі: серпімді және пластикалық деформацияларды ажырата білу.

Кейбір оқушылар:Күнделікті тұрмыста және өндірісте кездесетін деформацияларға мысалдар келтіре алу.

Бағалау критерийлері:

1.Деформация ұғымын біледі.

2.Серпімді және пластикалық деформацияларды ажырата біледі

3. Тұрмыста және өндірісте кездесетін деформация түрлеріне мысалдар келтіре алады..

Тілдік мақсаттар:

Термин:Деформация, серпімді, пластикалық

Пәнге қатысты лексика мен терминология:

Сыртқы күш әрекеті дене пішіні мен көлемінің өзгеруі .............. деп аталады.

Құндылықтарға баулу:

Индустрияландыру мен иновацияларға негізделген экономикалық өсу.

Пәнаралық байланыс:

Технология жаратылыстану(Заттардың иілгіштігі,бұралуы).

Алдыңғы білім:

Технология жаратылыстану.(Заттардың пішінінің өзгеруі туралы мәліметті 4-6-сыныптарда алған)

Сабақ кезеңдері

Сабақта жоспарланған жаттығу түрлері

Ресурстар

Сабақтың басы

3 минут

1.Ұйымдастыру.

2.Тренинг:Оқушылардың жылдамдық, шапшаңдық дағдысын дамыту үшін бес секундта бірнеше адаммен сәлемдесу тапсырмасын беру.

3.Топқа бөлу:«Ойлан,жұптас, бөліс»әдісі-Таратылған қима қағаздардағы ұзару ,созылу ,сығылу бойынша үш топқа топтасады.

І-топ.Ұзару.

ІІ-топ.Созылу.

ІІІ-топ.Сығылу

Оқушыларды топқа бөліп болған соң, топтарға бағалау парақшалары таратылады және әр топ өздерінің топ басшысы мен топ бағалаушысын сайлап алады.

4.Үй тапсырмасын сұрауға қойылатын критерийлер:

А) серпімділік кұшінің табиғатын біледі

Ә)Серпімділік күшінің деформациямен байланысын біледі

Б)Қатаңдық коэффиценті ұғымын біледі

5. «Жаңғақ» әдісі.

Барысы:

1.Оқушылар 3 топқа бөлінеді.

2.Топтағы әр оқушыға қима қағаздар беріледі,ал топ ортасына сұрақтар салынатын себет қойылады.

3.Әр оқушы қима қағазға өткен тақырып бойынша 1 сұрақ жазып,жаңғақ формасына келтіріп бүктеп себетке тастайды.

4.топтағы әр оқушы кезекпен 1 сұрақтан алып жауап береді.Егер оқушы жауап бере алмаса,басқа оқушы жауап береді және жаңғақ жауап берген оқушыда қалады.

«Жаңғақ алу ретімен жалғасады,соңында қай оқушыда «жаңғақ» саны көп болса,сол оқушы бағаланады.

(«Жаңғақ» әдісі-оқушының өткен тақырыпты меңгеру деңгейін тексеруге,сұрақтар құру және олардың жауаптарын табу дағдысын пысықтауға,сөз сөйлеу шеберлігі мен бірін-бірі тыңдай білу мәдениетіне тәрбиелеуге мүмкіндік береді.Бұл әдіс оқушыда өз бетімен жұмыс істеу,шешім қабылдау,сөйлеу және тыңдау,сын тұрғысынан ойлау дағдыларын қалыптастырады.

Кеспе қағаздар, маркер, стикерлер, бағалау парақшаларыА4

Сабақтың ортасы

3 мин

.

5 минут

8 минут

3 минут

6 минут

3 минут

6 минут

6.Жаңа сабақты меңгерту.

1. «Күту уақыты»

(Оқушыларға проблемалық сұрақтар тудыратын тапсырмалар беру.) 1-топ:Ермексаздан бұйым жасау,нәтижесін түсіндіру.

2-топ:Серіппенің созылуын,сығылуын зерттеу,нәтижесін түсіндіру.

3-топ:Деформация мен серпімділік күшінің арасындағы байланысты физикалық теория тұрғысынан түсіндіру.

«Күту уақыты» әдісінде оқушыларда сын тұрғысынан ойлау,өз бетінше жұмыс істеу,шешім қабылдау,ой қорыту,өз ойын айта алу,зерттеушілік,саралау дағдыларын қалыптастырады.)

2.«Физикалық диктант». Жаңа тақырыпты ашу.

А) Сыртқы күштің әрекетінен дене пішіні мен көлемінің өзгеруі.......... деп аталады.

Ә)Деформация әрқашан........ тәуелді.

3.Жаңа тақырыпты тәжірибе арқылы игеру 
1-тәжірибе:

Серіппені штативке іліп, оған массасы белгілі жүктерді іліп созылуын бақылаймыз. Әрбір жүкті ілген сайын созылуын сызғышпен өлшеп, белгілеп алып отырамыз. Қорытынды

жасаймыз. 

Дәптерге жазу: 
«серіппеге неғұрлым көбірек жүк ілсек ол көбірексозылады.» 
2- тәжірибе. 
Қатаңдығы басқа серіппені штативке іліп, оған алдыңғы серіппеге ілген жүктерді ретімен іліп п созылуын бақылаймыз. Әрбір жүкті ілген сайын созылуын сызғышпен өлшеп, белгілеп алып отырамыз. Алдыңғы серпіппенің ұзаруымен салыстырып қорытынды жасаймыз. 
Дәптерге жазу: 
«серіппенің созылуы оның жасалған материалына тәуелді.» 

1-эксперименттің қорытындысы 
Серпімділік күші дененің абсалют ұзаруына (созылуына) тура пропорциональ 

2-эксперименттің қорытындысы 
Серпімділік күші дененің жасалған материалының қатаңдығына тура пропорциональ 

Серпімді деформация үшін Гук заңы (Hooke's law) 
Деформация кезінде пайда болатын серпімділік күші дененің абсалют ұзаруына (сығылуына) тура пропорциональ және деформацияланған бөлшектердің орын ауыстыруына қарама-қарсы бағытталған. 
Fсерп=-kx k- дененің қатаңдығы, x- деформация.

4.Деңгейлік тапсырмалар

Тақырыпты қайталап есептер шығару: 
А-деңгей 
1. Болатсеріппе 260Н күштіңәсерінен 40мм-ге созылды. Серіппеніңқатаңдығы неге тең? 
2. Шиыршықсеріппеніңұзындығы 3,5 см-геқысқартқанда 1,4 Н серпімділіккүшпайдаболады. Оны 2,1 см ұзартқандасерпімділіккүшіқандайболады? 
3. Есіктіашқандаоныңсеріппесі 12 см ұзарды, сондасерпімділіккүші 0,004кН тең, серпімділіккүші 10Н-ға теңболуыүшінсеріппеніқаншағаұзартукерек? 
4. 320Н күштіңәсеріненамортизатордыңсеріппесі 9мм-ге сығылады. 1,6кН күштіңәсеріненсеріппеқаншағасығылады? 
В-деңгей 
5. Жайтұрғансеріппеніңұзындығы 88 мм, оны 120 мм-гедейінұзартқанда 120 Н серпімділіккүшіпайдаболады. Осы серіппеге 90Н күштүскендегіұзындығынанықтаңдар. 
6. Серіппеніңқатаңдығы 6*103н/м. Оныңоныңсерпімділікқасиетініңсақталушегі 18мм. Егерсеріппеге 50Н, 100Н және 150Н күштүсіретінболсақсеріппеніңсерпімділікқасиетісақталама? 
7. Серіппегемассасы 20 кг жүкілгенде, оныңұзындығы 12 см, ал 50 кг жүкілгенде 15 см болса, ондаоныңбастапқыұзындығыныңмәніқандайболған? 
С-деңгей 
8. Қатаңдығы 400 Н/м металл сымғаілінген, массасы 3 кг дене вертикаль жоғары 2 м/с2 үдеуменқозғалады. Сымныңсозылуы неге тең. ( ) 
9. Қатаңдығы 0,3 кН/м трос массасы 2 кг дененітеңүдеуімелі вертикаль жоғарыкөтерілгенде 4 см – гесозылады. Дененіңүдеуі неге тең. ( ) 
10. Көтергіш кран тросыныңмассасы 600 кг денені, 3 м/с2 үдеумен вертикаль жоғарыкөтерілгенде 10 см – гесозылады. Тростыңқатаңдығы? ( ) 
11. Қатаңдықтарыбірдей k тізбектейжалғанған 4 серіппеніңжалпықатаңдығықандайболады?

Дескрипторлар:

Сурет,

Флипчарт,

маркерлер

Үш қырлы куб

Үлестірме

қағаздар

Карточкалар

Үлестірме

қағаздар

Семантика-

лық карта

Штатив, серіппе,

Жүктер.

Сабақтың соңы

3 мин

«ҚҚҚ» әдісі бойынша балалардың қалай түсінгендігін анықтадым.

1. Маған қызық болғаны...............

2. Маған қиын болды.............

3. Маған құнды болғаны.......

Үй тапсырмасы: Деформация 10-жаттығудың (3,4) есеп

Стикерлер

Саралау-оқушыларға қалай көбірек қолдау көрсетуді жоспарлайсыз

Бағалау

Денсаулық және қауіпсіздік ережесінің сақталуы

Деңгейлік тапсырмалар

Білу

Түсіну

Қолдану

Сабақ бойынша рефлексия

Қорытынды бағалау

Қандай екі кезең сәтті шықты?

Қандай екі кезең сабағыңды жақсартты?

Қай кезеңі сәтсіз шықты?

Қалай түзетуге болады?

Осы сабақтың барысында мен сынып туралы немесе жекелегент оқушылардың жетістіктері /қиыншылықтары туралы нені анықтадым,келесі сабақтарда не нәрсеге назар аудару қажет?