Дені сау ұлт – ел болашағы

«Бірінші байлық – денсаулық» деген халқымыздың нақыл сөзі ғасырлар бойы өзінің өміршеңдігін жоғалтқан емес. Шынында да, денсаулық – адам баласына берілген ең қымбат қазына. Дені сау адам ғана білім алып, еңбек етіп, отбасын құрып, қоғамның дамуына өз үлесін қоса алады. Ал дені сау азаматтардан құралған ұлт – қуатты мемлекеттің, жарқын болашақтың және тұрақты дамудың басты кепілі. Сондықтан ұлт денсаулығын сақтау – тек медицина саласының емес, бүкіл қоғамның ортақ міндеті.

Қазіргі таңда әлемде денсаулық мәселесіне ерекше көңіл бөлінуде. Ғылым мен медицина қарыштап дамып, аурулардың алдын алу мен емдеудің жаңа әдістері енгізілуде. Соған қарамастан, дұрыс тамақтанбау, қозғалыстың азаюы, күйзеліс, зиянды әдеттер және қоршаған ортаның ластануы адамдардың денсаулығына кері әсерін тигізіп отыр. Мұндай жағдайда әр адам өз денсаулығына жауапкершілікпен қарап, салауатты өмір салтын ұстануы қажет.

Салауатты өмір салты – ұзақ әрі сапалы өмір сүрудің негізі. Оның басты қағидалары – дұрыс тамақтану, тұрақты дене белсенділігі, жеткілікті ұйқы, жеке бас гигиенасын сақтау және зиянды әдеттерден аулақ болу. Ағзаға қажетті дәрумендерге бай тағамдарды тұтыну, таза ауада серуендеу, спортпен айналысу және уақытылы медициналық тексеруден өтіп тұру көптеген аурулардың алдын алуға мүмкіндік береді. Денсаулықты сақтау – ауру пайда болғаннан кейін ғана емес, оның алдын алудан басталатынын ұмытпауымыз керек.

Ұлт денсаулығы ең алдымен отбасынан бастау алады. Баланың денсаулыққа деген көзқарасы ата-анасының тәрбиесі арқылы қалыптасады. Үйде дұрыс тамақтану мәдениеті сақталып, спортпен айналысуға жағдай жасалса, кітап оқу мен табиғат аясында серуендеу әдетке айналса, бала дені сау әрі белсенді болып өседі. Сондықтан отбасы – дені сау ұлттың алғашқы мектебі.

Білім беру ұйымдарының да бұл бағыттағы рөлі ерекше. Балабақша мен мектепте дене тәрбиесіне, дұрыс тамақтануға, жеке гигиенаға және психологиялық саулыққа көңіл бөлінуі қажет. Балалардың спорт секцияларына қатысуына мүмкіндік жасау, түрлі жарыстар ұйымдастыру олардың денсаулығын нығайтып қана қоймай, ерік-жігерін, жауапкершілігін және ұйымшылдығын қалыптастырады. Денесі шыныққан ұрпақ – елдің ертеңгі тірегі.

Дені сау ұлт қалыптастыруда медицина қызметкерлерінің еңбегі орасан зор. Олар ауруды емдеп қана қоймай, оның алдын алу бағытында да жүйелі жұмыс жүргізеді. Вакцинация, профилактикалық тексерулер, халыққа санитарлық-ағарту жұмыстарын жүргізу, созылмалы аурулардың алдын алу – қоғамдық денсаулықты нығайтудың маңызды бағыттары. Әрбір медицина қызметкерінің кәсіби біліктілігімен қатар, жанашырлығы мен жауапкершілігі де халық денсаулығын жақсартуда ерекше орын алады.

Денсаулық – тек физикалық жағдай ғана емес, адамның психологиялық және әлеуметтік әл-ауқатының да көрсеткіші. Қазіргі қарқынды өмір ырғағында күйзеліс, мазасыздық және эмоционалдық шаршау жиі кездеседі. Сондықтан рухани тепе-теңдікті сақтау, жақындармен жақсы қарым-қатынас орнату, еңбек пен демалысты үйлестіру де денсаулықтың маңызды бөлігі болып саналады. Көңілі жайлы, өмірге құштар адам өз денсаулығына да ұқыпты қарайды.

Экологияның тазалығы да ұлт денсаулығына тікелей әсер етеді. Таза ауа, мөлдір су, құнарлы табиғи азық-түлік – адамның ұзақ әрі сапалы өмір сүруінің негізі. Табиғатты қорғау, ағаш отырғызу, қоршаған ортаны ластамау – әрбір азаматтың ортақ борышы. Табиғатқа деген қамқорлық – келер ұрпақтың денсаулығына жасалған қамқорлық.

Еліміздің болашағы – білімді, тәрбиелі әрі дені сау жастардың қолында. Жастардың бойында денсаулық мәдениетін қалыптастыру – уақыт талабы. Олар зиянды әдеттерден аулақ болып, спортпен шұғылданып, белсенді өмір салтын ұстанса, еліміздің интеллектуалдық және экономикалық әлеуеті де арта түседі. Себебі дені сау адам ғана жаңа идеялар ұсынып, қоғамның дамуына белсенді үлес қоса алады.

«Тазалық – саулық негізі, саулық – байлық негізі» деген халық даналығы бүгінгі күні де өз маңызын жоғалтқан жоқ. Денсаулық – сатып алуға болмайтын, бірақ сақтауға болатын ең үлкен байлық. Ол әр адамның күнделікті өмір салтына, дұрыс таңдауына және өзіне деген жауапкершілігіне байланысты.

Дені сау ұлт – елдің ең үлкен байлығы әрі жарқын болашағының кепілі. Ұлт денсаулығын нығайту – тек дәрігерлердің емес, ата-ананың, ұстаздың, мемлекеттік мекемелердің және әрбір азаматтың ортақ міндеті. Денсаулыққа салынған әрбір инвестиция – елдің ертеңіне салынған инвестиция. Сондықтан әрқайсымыз денсаулығымызды сақтауға, салауатты өмір салтын насихаттауға және кейінгі ұрпаққа осы құндылықты дәріптеуге атсалысуымыз қажет. Өйткені дені сау ұлт қана қуатты мемлекет құрып, елдің болашағын баянды ете алады.