Домбыра туралы

Тақырыбы: Домбыра

Мектебі: №23 Ж.Қизатов атындағы мектеп-лицей

Күні,айы: 18.02.2019

Мұғалімнің аты-жөні: Сәдуақасова С.

Сыныбы: 1 «Е,Ж,И»

Сабаққа қатысқан оқушылар саны:

Сабаққа қатыспаған оқушылар саны:

Оқу бағдарламасына сәйкес оқу мақсаты

1.1.2.1. Қазақ халқының негізгі ұлттық аспабы-домбыра туралы түсінік беру. Оның шығуы, құрылысы туралы аңыздарға тоқталу

1.2.1.1. , Оқушыларға тапсырмалар беру арқылы өз ойын тілмен жеткізе білуге дағдыландыру, екі тілде сөйлеуге машықтандыру.

. 1.2.3.1. Оқушылардың танымдық қабілетін арттыру, өз ойын еркін жеткізуге жетелеу

1.2.6.1. . Мәтіннің қай түрі екенін анықтау

1.5.1.2.Мұғалімнің көмегімен жіктік жалғауын ауызша тілде қолдану.

Сабақ мақсаты

Барлық оқушылар:

Тақырыпты түсіне отырып ойын жеткізе білу арқылы, сөйлемді дұрыс құруға пайдаланады

Оқушылардың басым бөлігі:

Өздерінің сыныпта қандай оқу құралдарын пайдаланатынын айта алады,сұрақты түсінеді,сұраққа еркін жауап бере алады.

Кейбір оқушылар:

Өмірлік жағдаяттарда қандай да бір киімге байланысты өз қалауын киетін/кимейтінін білдіре алады.

Сабақтың барысы

Сабақтың кезеңдері

Жоспарланған жұмыс

Ресурстар

Сабақтың басы(2-5 минут)

(МК)Оқушылардың сабаққа дайындығы.Сабақтың басталуына жағымды ықпал ететін көңіл күй қалыптастыру. Сабақ мақсатымен таныстыру.

Өткен материалдар бойынша білімдерін тексеру кезеңі«Кім шапшаң?» ойынын ойнату арқылы оқушылардың білімдерін жан-жақты тексеру.

Біз бүгін тақырыпты қалай қабылдағанымызды көрсету үшін жаттығу жұмыстарын орындаймыз.Өткен тақырыппен жаңа сабақты сәйкестендіру боламыз.

Жұмбақтар шешу.

1. Бұл аспап-ата көзі, баба мұра.

Қазақ үшін теңі бар ма, бағалы да,

Тербеліп кетсе шектер, теріп перне.

Теңіз күйлер төгіледі шанағында. (домбыра)

Сабақтың ортасы (6-40 минут)

. Тапсырма (Тақтаға орындалады).Дене тазалығын ретімен көшіріп жаздыру.

Сұрақ-жауап, түсіндіру, проблемалық

І. Алғашқы ұйымдастыру

- Біздің еліміз егемен ел.

-Егемендігімізді қашан алдық? 1991 жылы 16 желтоқсанда

-Елімізге тән қасиеттерді (ерекшеліктерді) атау: Рәміз, тіл, дін, тағам, шаруашылық, аспап, салт-дәстүр т.б.

Ассосация құру арқылы талдау, санамалау.

Ұлттық аспаптарды атау, слайдтан көрсету: домбыра, дауылпаз, жетіген, буғымақ, сазсырнай, қобыз т.б.

Ұлттық аспаптарды әр түрлі жағдайда пайдаланған. Белгі беру, аң аулау, билеу, бұғы шақыру, жан келгенін білдірту т.б.

Екі ішектің бірі қатты,

Бірін сәл-сәл кім бұра.

Нағыз қазақ, қазақ емес,

Нағыз қазақ-домбыра-деген өлең жолында айтылғандай, бүгін біз ең ежелгі, ең жетілген әрі нағыз табиғи ұлттық аспап-домбырамен танысамыз.

Кімнің үйінде домбыра бар?

-Домбыраның құрылысын кім біледі? Сұрап, толықтыру. Басы, құлағы, пернелері, мойыны, ішегі, ойығы, шанағы, тиегі, түймесі.

-Слайдтан көрсете отырып, құрылысын түсіндіру.

Домбыраны шебер тартатын өнер адамдары бар. Домбыра қазақ халқының арасында өте кең тараған, қос ішекті ішекті шертіп ойнайтын аспабы. Домбыраны балқарағайдан жасайды. Шерктенде үні таза болу үшін ағашты суға қайнатады. Ішегін ешкінің ішегінен жасайды.

-Небір қуанышты, қайғылы, мұңды оқиғаны домбырамен жеткізген. Домбыраның шығуы мен құрылысына байланысты аңыздар бар. Кім біледі?

«Ақсақ құлан» ертегісін слайдтағы суреттердің орналасуы бойынша айтк.

-Міне бұл ертегіден не тү»діңдер? Оқушылар түсінік айту.

-Күй деп нені айтамыз?

Домбыра немесе басқа ұлттық аспаптарда орындалатын музыкалық шығарма.

-Күйші дегеніміз кім?

-Қандай күйлерді білесіңдер?

Оқулық

Аудидиск:

1.7.1; 1.7.3;

№1жұмыс дәптері

Қосымша тапсырма:1.7

Сабақтың соңы( 41-45мин)

Карточкалар үлестіру, берілген сұрақтар мен тапсырмаларды орындату арқылы жаңа материалды меңгергендерін тексеру.

Мәтінмен жұмыс.

- Небір қуанышты, қайғылы, мұңды оқиғаны домбырамен жеткізген.

- Домбыраның шығуы мен құрылысына байланысты аңыздар бар. Кім біледі?

Топтық жұмыс

І топ

Өзіңе қандай күйлер ұнайды?

ІІ топ

Домбыраны қолына алып ән айтатын қандай әншілерді білесің?

Мейрамбек Беспаев, Мақпал Жүнісова, Жанар Айжанова және т. б. әншілердің өлеңдерін тыңдата отырып орындаушы кім екенін таптыру.

ІІІ топ

Ақын домбыраны неге адамның жанымен теңейді?

Үй тапсырмасын тексеру.

"Домбыра" мәтінін мәнерлеп оқу.

"Қазақ күйлері мен күйшілері “туралы кітапша жасау. (Қ)Сабақты қортындылау мақсатында мұғалім оқушылармен кері байланыс орнатады.Оқушылар сабақ барысында нені білгенін, қалай жұмыс істегенін ,не қызықты әрі жеңіл болғанын, не киындық туғызғаны туралы ой-пікірлерін білдіре алады.

Қосымша ақпарат

Қорытындылау

Төмендегі бөлікті сабағыңыз туралы өз ойыңызды жазуға қолданыңыз.Өз сабағыңыз бойынша сол жақ бағандағы сұрақтарға жауап беріңіз.

1.Сабақ барысында өзгертулер енгіздіңіз бе?

2.Жүргізген жұмыс түрлері қаншалықты тиімді болды?

Қорытынды бағалау

Ең жақсы өткен екі нәрсе?

1.

2.

Қандай екі нәрсе сабақты жақсартар еді?

1.

2.