Ұзақ мерзімді жоспардың тарауы:

8.3.А. Тұрақты электр тогы

Жамбыл атындағы орта мектеп

Мұғалімнің аты-жөні: Жантасова Бурушкул Дастановна

Сынып: 8

Қатысқандар:

Қатыспағандар:

Сабақтың тақырыбы

Электр тогының жұмысымен қуаты. Электр тогының жылулық әсері. Джоуль-Ленц заңы

Осы сабақта қол жеткізілетін

оқу мақсаттары (оқу бағдарламасына сілтеме)

8.4.2.12 – жұмыс және қуат формулаларын есептер шығаруда қолдану

8.4.2.13 – Джоуль-Ленц заңына есептер шығару үшін қолдану;

Сабақтың мақсаты

Барлық оқушылар:

-Токтың жұмысымен қуатының формуласын анықтау, Джоуль-Ленц заңының формуласын жазу.

Көптеген оқушылар:

- Токтың жұмысымен қуатына, Джоуль-Ленц заңына есептер шығару.

Кейбір оқушылар:

-Токтың жұмысымен қуатының формуласына, Джоуль-Ленц заңына күрделі есептер шығару.

Бағалау критерийлері

-Есеп шығарғанда жұмыстың қуаттың, жылу мөлшерінің формулаларын қолданады

-Жұмыстың, қуаттың, жылу мөлшерің формулаларының түрлендірулерін түсіндіреді

Ойлау дағдыларының

деңгейлері

Білу және түсіну

қолдану

Тілдік мақсаттар

Есептер шығарғанда қуаттың, жұмыстың, жылу мөлшерінің формулаларын жазбаша, ауызша түсініктеме береді.

Пәндік лексика және

терминология

Токтың жұмысы, қуаты, жылу мөлшері

Диалогқа және жазуға

қажет сөз тіркестері

Токтың жұмысы........әріппен белгіленеді.

Оның өлшем бірлігі ........ өлшенеді.

Токтың қуаты ........әріппен белгіленеді.

Қуаттың өлшем бірлігі......... өлшенеді.

Жылу мөлшері...... белгіленеді.

Оның өлшем бірлігі ........ өлшенеді.

Құндылықтарға баулу

Еңбек және шығармашылықпен ынтымақтастық өмір бойы білім алуға есеп шығару қабілетін жеке, жұптық және топтық жұмыс арқылы дарыту.

Пәнаралық байланыс

Математика: тура және кері пропорционал тәуелділігі.

Тарих: энергияның сақталу және айналу заңының ашылу тарихы

Информатика: Интербелсенді тақта, электрондық оқулық, интернет желісі, https://bilimland.kz, www.twig-bilim.kz.

Алдыңғы білім

Ток күші, кернеу, кедергі, Ом заңы, заряд, жылу мөлшерін, уакыт, жұмыс, амперметр, вольтметр, сымдар, ток көзі, шам, кілт

Сабақтың жоспарланған кезеңдері

Сабақтағы жоспарланған жаттығу түрлері

Ресурстар

Сабақтың басы

12 минут

Ұйымдастыру кезеңі:

Білім алушылармен сәлемдесу, түгендеу.

Сынып реттілігін қадағалау. Оқу құралдарын байқау.

Психологиялық ахуал қалыптастыру:

Көңіл-күйлерін көтеру

«Бір-бірімізді тыңдаймыз» -1 рет қол шапалақтау.

«Ұйымшыл боламыз» - 2 рет қол шапалақтау.

«Белсенділік танытамыз» - 3 рет шапалақтау.

Мозайка арқылы топқа бөлу.

Формула, құрал, өлшем бірлік арқылы топқа бөлу.

Алдыңғы білімді еске түсіру

«Құпия зат» әдісі.

1. Амперметр. Қандай құрал? Ток күші деп нені айтамыз? Оның формуласы және өлшем бірлігі.Тізбекке калай жалғанады?

2. Вольтметр. Қандай құрал? Кернеу деп нені айтамыз? Оның формуласы және өлшем бірлігі. Тізбекке калай жалғанады?

3. Ток көзі. Оған нелер жатады?(гальвани элементі, аккумулятор, генератор)

4. Шам. Жалғағыш сымдар

5. Олардың арасында қандай байланыс бар?

Осы кезде оқушы Ом заңын айтады.

Қалыптастырушы бағалау: смайликтер тарату арқылы

Дұрыс толық емес дұрыс емес

«Миға шабул» Жаңа сабаққа көшу үшін ширату сұрақтарын қоямын:

1. Елімізде 2017 жылы ең үлкен қандай іс-шара өтті?

( ЭКСПО-2017 көрмесі).

2. Осы көрменің тақырыбы қалай аталды? (Болашақ энергия).

3. Осы қуат сөзін бұрын естулерің барма? ( қуаттың формулаларын, ережелерін, өлшем бірлігімен белгіленуін еске түсіреді)

4. Қуат неге байланысты? (Жұмысқа)

Осы сұрақтарға жауап беру арқылы оқушылармен жаңа сабақтың тақырыбы мен мақсатын ашылады.

Термин сөздерді айтып өтемін.

Формула, өлшем бірлік жазылған және өлшеуіш құралдардың,

суреттері

Амперметр

Вольтметр

Ток көзі

Шам

Жалғағыш сымдар

«Болашақ энергия» ЭКСПО- 2017.

https. Expo.2017 astana com

Сабақтың ортасы

22 минут

Мәтінмен жұмыс. Топтарға тапсырма беру

Тапсырмалар бойынша «Борт журналын» толтыру. Бұл әдісті қолданудағы мақсатым оқушылардың дұрыс айтылым, тыңдалым, оқылым, жазылым дағдыларын қалыптастырамын деп жоспарлаймын.

1-тапсырма І-топқа. Ток жұмысы

Тізбек бөлігінен өткен ток қандай жұмыс атқарады? Оны анықтау үшін кернеуді еске түсірейік. Кернеуге сәйкес U = A/q. Осыдан жұмыс былай анықталады: A = qU, мұндағы А — ток жұмысы, q — тізбек бөлігінен берілген уақыт ішінде өткен электр заряды. Соңғы теңдікке q=It өрнегін қойып алатынымыз: A = IUt, тізбек бөлігіндегі ток жұмысын табу үшін тізбектің осы бөлігіндегі U кернеуді І ток күшіне және жұмыс атқарылатын t уақытқа көбейту керек.

2-тапсырма ІІ-топка.

Ток әсерін тек А жұмыспен ғана емес, сондай-ақ Р қуатпен де сипаттайды. Ток қуаты уақыт бірлігі ішінде атқарылған жүмысты көрсетеді. Егер t уақыт ішінде А жұмыс атқарылса, онда ток қуаты P=A/t болады. Осы теңдікке мынадай формула аламыз: P = IU. Электр тогының Р қуатын табу үшін І ток күшін U кернеуге көбейту керек. Бірліктердің халықаралық жүйесінде (ХБЖ) жұмысты джоульмен (Дж), қуатты – ваттпен (Вт), ал уақытты секундпен (с) өлшейді. Сонда 1 Вт = 1 Дж/с, 1 Дж = 1 Вт·с. Берілген уақыттағы айналымдар саны бойынша осы уақыттағы атқарылған жұмысты анықтауға болады. Санауышта ток жұмысы киловатт- сағатпен (кВт · сағ) көрсетіледі. Қуаты 1 кВт электр тогының 1 сағат ішінде жасаған жұмысы 1 кВт · сағ болады. 1 кВт = 1000 Вт, ал 1 сағ 3600 с болса, онда 1 кВт · сағ = 1000 Вт · 3600 с = 3 600 000 Дж. Электр тогы өткізгіштен өткенде өткізгіш қызады. Бұл құбылысты 1800 жылы француз ғалымы Антуан Фуркруа ашқан. Ол темір спираль арқылы ток жүргізіп оны өте жоғары температураға дейін қыздырған.

3-тапсырма ІІІ-топка.

Токтың жылулық әсерімен 41 жылдан кейін ағылшын физигі Дж. Джоуль, тағы бір жылдан соң орыс ғалымы Э.Х. Ленц айналысқан. Олар мынадай қорытындыға келді. Тогы бар өткізгіш шығарған жылу мөлшері ток күшінің квадратының, өткізгіш кедергісінің және ток өткен уақыттың көбейтіндісіне тең. Қазір бұл заңды Джоуль — Ленц заңы деп атайды. Математикалық түрде мына түрде өрнектеледі: Q = I²Rt. Өткізгіштің ток өткенде қызуы ток тасымалдаушы бөлшектердің жолында кездескен заттың атомдары, немесе иондарымен әсерлесуімен түсіндіріледі. Осы әсерлесулер нәтижесінде өткізгіштің ішкі энергиясы артып, ол қызады. Қызған өткізгіш өзі алған жылуды қоршаған ортаға береді. Джоуль — Ленц заңы анықтайтын жылу мөлшері осы энергия болып табылады. Джоуль — Ленц заңы тәжірибе жүзінде ашылған. А= IUt атқарылады. Ал U=IR. Сондықтан: A = I²Rt. Егер тогы бар өткізгіш тыныштықта болса және оның ішінде ешқандай химиялық реакциялар жүрмесе, онда барлық жұмыс оның ішкі энергиясын арттыруға жұмсалады.

Тапсырмалар бойынша «Борт журналын» толтыру. Әр топтан бір оқушы шығып қорғайды.

Дескриптор

Токтың жұмысы мен қуаты, Джоуль –Ленц заңының формуласын сипаттайды.

Электр тогы жұмысының өлшем бірліктерін біледі.

Қуаттың өлшем бірлігін түрлендіреді

Топтардың өзара бағалауы. Жақсы қорғаған топка «От шашу».

1 тапсырма. Жеке тапсырма.

Сәйкестігін тап.

Дескриптор

Токтың жұмысының, қуатының, Джоуль-Ленц заңын формулаларын сәйкестендіреді.

Бағалау: Өзін-өзі бағалау

Әдісі:Үлгі бойынша бағалау

2 тапсырма. Жұптық жұмыс. «Көршіңмен сырлас».

1. Жөндеу кезінде электрқыздырғыштың спиралін қысқартқан. Оның қуаты мен қызуы өзгере ме? Неге?

2. Электрқыздырғышына ток жеткізетін сымдар спираль сияқты неге қызбайды?

Дескриптор

Токтың жұмысы, қуаты, жылу мөлшерін сипаттайды.

Бағалау:

3 тапсырма. Топтық жұмыс.

«Ойлан– жұптас– бөліс» әдісі

І топка

Кернеу 220 В, ток күші 5 А желіге жалғанған электр қыздырғыш 30 мин жұмыс істегенде, қанша электр энергиясы шығын болады?

Дескрипторлар

Уақытты SI системасы бойынша (секундқа) келтіреді

Токтың жұмысының формуласын қолданады.

Токтың жұмысын есептеп шығарады.

ІІ топқа

Ток күші 5 А желіге жалғанған, кедергісі 30 Ом электр пешінен 1 минутта қанша жылу бөлінеді?

Дескриптор

Уақытты SI системасы бойынша (секундқа) келтіреді

Токтың жылу мөлшерінің формуласын қолданады.

ІІІ топқа

Троллебустың электрқозғалтқышы 200 А ток күшін тұтынады және 600 В кернеумен жұмыс істейді. Оның қуаты қандай? Ол 5 сағ ішінде қанша жұмыс атқарады? Жауапты Дж және кВт сағ түрінде белгіле.

Дескриптор

Токтың жұмысын, қуатын есептеп шығарады.

Жауапты Дж және кВт сағ түрінде есептеп шығарады.

Критерий

-Жұмыстың, қуаттың формулаларының түрлендірулерін түсіндіреді

Қалыптастырушы бағалау арқылы оқушыларды мұғалімнің бағалауы. Керемет!!!, Өте керемет!!!, Жарайсың!!!

Таратпалы қағаздар

Кестелер беріледі

плакат,

маркерлер, түрлі түсті қағаздар мен қарындаштар

Кесте,

плакат,

маркерлер, түрлі түсті қағаздар мен қарындаштар

Кесте

плакат,

маркерлер, түрлі түсті қағаздар мен қарындаштар

Интербелсенді тақтада

дұрыс жауабын тексереді.

Тапсырмалар таратылады.

Интербелсенді тақта арқылы есеп көрсетемін.

ДЖИГСО әдісі

Сабақтың соңы

6 минут

Топтастыру стратегиясы

Q = I²Rt.

Д жеймс Эмилий

Джоуль Ленц

Токтың

Жылулық әсерін

тапкан

Рефлексия: «Табыс ағашы»

Стикерге бүгінгі сабақ бойынша ойларын жазып қорытады, мұндағы:

• Қызыл– бүгінгі сабақтан түйгенім өте көп, маңызды болды.

• Сары – бүгін көп нәрсені түсіндім, маған пайдалы болды.

• Жасыл – бүгін сабақта түсінбеген сұрақтарым бар, оқуым керек.

Үй тапсырмасы: Токтың жылу мөлшері туралы эссе жазу.

кері байланыс

қызыл, сары, жасыл

Саралау – Сіз қандай тәсілмен көбірек қолдау көрсетпексіз? Сіз басқаларға қарағанда қабілетті оқушыларға қандай тапсырмалар бересіз?

Бағалау – Сіз оқушылардың материалды игеру деңгейін қалай тексеруді жоспарлап отырсыз?

Денсаулық және қауіпсіздік техникасын сақтау

«Мозайка» арқылы топқа бөлу. Алдыңғы білімді еске түсіру кезінде «Құпия зат» әдісін пайдаландым.

Мәтінмен жұмыс. Топтарға тапсырма беру. Жаңа сабаққа көшу үшін «Миға шабул» сұрақтарын қойдым.

Сабақтың ортасында жаңа тапсырмалар бойынша «Борт журналын» толтыру әдісін алдым. Бұл әдісті қолданудағы мақсатым оқушылардың дұрыс айтылым, тыңдалым, жазылым,оқылым қарым-қатынас дағдыларын қалыптастырдым. Жеке жұмыс «сәкестендіру тапсырмалары», жұптық жұмыс кезінде «Көршіңмен сырлас» орындалды.

Топтық жұмыс бойынша «Ойлан– жұптас– бөліс» әдісі сәкес келді.

Осы тақырыпты оқушылардың сабақ кезінде нені үйренгендерін бағалау үшін пайдаланған әдістерім:

1. Смайликтер арқылы

2. От шашу

3. Өзін-өзі бағалуы

4. Бас бармақ әдісі.

5. Керемет.Өте керемет. Жарайсың.

6. Дескриптор

7. Бағалау критерийі

арқылы кері байланыс жүргізіледі.

Партада оқушылардың дұрыс отыруына, сынып тазалығына, интербелсенді тақтамен жұмыс жасауда және физикалық құралдармен жұмыс жасағанда қауіпсіздік ережесіне көңіл бөлу.

Еңбек және шығармашылықпен ынтымақтастық өмір бойы білім алуға есеп шығару қабілетін жеке, жұптық және топтық жұмыс арқылы дарыту.

Сабақ бойынша рефлексия

Сабақ мақсаттары немесе оқу мақсаттары шынайы, қолжетімді болды ма?

Барлық оқушылар оқу мақсатына қол жеткізді ме? Егер оқушылар оқу мақсатына жетпеген болса, неліктен деп ойлайсыз? Сабақта саралау дұрыс жүргізілді ме?

Сабақ кезеңдерінде уақытты тиімді пайдаландыңыз ба? Сабақ жоспарынан ауытқулар болды ма және неліктен?

Бұл тарауды сабақ туралы рефлексия жасау үшін пайдаланыңыз. Сол бағандағы өзіңіз маңызды деп санайтын сұрақтарға жауап беріңіз.

Жалпы бағалау

Сабақта ең жақсы өткен екі нәрсе (оқыту мен оқуға қатысты)?

1:

2:

Сабақтың бұдан да жақсы өтуіне не оң ықпал етер еді (оқыту мен оқуға қатысты)?

1:

2:

Осы сабақтың барысында мен сынып туралы немесе жекелеген оқушылардың жетістіктері/ қиыншылықтары туралы нені анықтадым, келесі сабақтарда не нәрсеге назар аудару қажет?